Gjermania, pas Austrisë dhe disa vendeve të tjera të Lindjes, ka vendosur të mbyllë hapësirën e saj ajrore për fluturimet e linjave ajrore ruse.
Masa do të hyjë në fuqi në orën 15.00 dhe do të zgjasë tre muaj.
Vjena është në favor të një mbylljeje të hapësirës ajrore të hapësirave të BE-së për fluturimet ruse dhe në pritje të një vendimi për këtë nga Brukseli ka vendosur të mbyllë qiellin e saj me efekt të menjëhershëm për avionët e Federatës, nga Ministrja e Energjisë Leonore Gewessler, sipas raporteve nga BBC.
Madje kompania holandeze KLM ka njoftuar se ka pezulluar fluturimet e saj drejt dhe nga Rusia.
Fluturimet janë ndaluar gjithashtu në Belgjikë, Irlandë, Finlandë, Danimarkë.
Presidenti i Gjermanisë, Frank-Walter Steinmeier, ka deklaruar se pushtimi rus i Ukrainës në vitin 2022 ka shkelur arkitekturën evropiane të sigurisë, ndërsa paralajmëroi se Evropa po përballet me një periudhë të re sfidash gjeopolitike.
Në një intervistë për televizionin publik gjerman ZDF, Steinmeier tha se sulmi i Rusisë ndaj Ukrainës dhe ndryshimet në politikën amerikane përbëjnë një “pikë kthese të dyfishtë historike”, duke kërkuar një qasje realiste në marrëdhëniet ndërkombëtare.
“Rusia, me sulmin e saj ndaj Ukrainës në vitin 2022, theu arkitekturën evropiane të sigurisë”, u shpreh presidenti gjerman.
Duke iu referuar Shteteve të Bashkuara, Steinmeier tha se administrata e presidentit Donald Trump po reflekton një ndryshim në perceptimin e vlerave tradicionale, por theksoi se Gjermania dhe Evropa vazhdojnë të kenë nevojë për partneritetin me SHBA-në.
“Ne kemi nevojë për Shtetet e Bashkuara. Për Gjermaninë dhe Evropën është thelbësore të mbrojmë rendin ndërkombëtar, ligjin dhe rregullat”, tha ai.
Presidenti gjerman shprehu gjithashtu shqetësim për rritjen e forcave populiste dhe ekstremiste, duke u bërë thirrje qytetarëve të votojnë me përgjegjësi për të mbrojtur demokracinë.
“Kur qytetarët shkojnë në votime, nuk vendosin vetëm për një parti politike, por edhe për ruajtjen e sistemit demokratik apo hapjen e rrugës për alternativa autoritare”, deklaroi Steinmeier.
Në planin e brendshëm, ai përshëndeti reformat e fundit të qeverisë federale në fushën e pensioneve, shëndetësisë dhe sigurimeve shoqërore, duke theksuar se suksesi i tyre do të varet nga rritja ekonomike dhe zbatimi i qëndrueshëm i tyre.
Ditën kur Rusia bombardoi Kievin për herë të tretë brenda një jave, presidenti ukrainas ndodhej 1.200 kilometra larg, duke kërkuar leje për të prodhuar armët që mund të ndalonin, ose së paku të zbusnin, sulmet shkatërruese të Rusisë.
Ukrainës i duhen shumë gjëra ndërsa përpiqet t’i rezistojë pushtimit të plotë rus, që ka hyrë tashmë në muajin e 52-të.
Por, mbi të gjitha, asaj i duhet një mënyrë për të zmbrapsur armët shkatërruese që Rusia po përdor kundër saj: raketat balistike.
Deri vonë, sistemi amerikan i mbrojtjes ajrore Patriot konsiderohej mënyra e vetme e besueshme për të interceptuar raketat balistike.
Por rezervat ukrainase të raketave interceptuese për këtë sistem po shterojnë, e edhe Shtetet e Bashkuara kanë më pak rezerva, pasi shumë prej tyre janë përdorur nga forcat amerikane në Lindjen e Mesme për t’u mbrojtur nga sulmet iraniane.
Për këtë arsye, Kievi kërkon t’i prodhojë vetë raketat interceptuese për sistemin Patriot.
Por, për ta bërë këtë, i duhet miratimi i Uashingtonit.
Më 8 korrik, presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, mori atë që kërkonte.
“Do t’ua japim të drejtën të prodhojnë Patriot”, tha presidenti amerikan, Donald Trump, i ulur pranë Zelenskyt në margjinat e samitit të NATO-s në Turqi.
“Do t’ju japim licencën për të prodhuar Patriot. Kështu nuk do të mund të ankoheni se nuk po ju japim mjaftueshëm. Do t’ju them: ‘Prodhoni vetë’”, shtoi Trump.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, dhe presidenti i Ukrainës, Volodymyr Zelensky. Ankara, 8 korrik 2026.
Nëse presidenti amerikan e mban premtimin e tij, Ukraina do të përfitonte ndjeshëm.
Kjo do të forconte jo vetëm pozitën e presidentit Zelensky, por edhe mbrojtjen ajrore të vendit, e cila po përballet me sulme gjithnjë e më intensive.
Kievi, në veçanti, ka qenë objektiv i sulmeve të njëpasnjëshme me dronë, raketa lundruese dhe raketa balistike ruse.
Sulmi i 2 korrikut, ku u vranë më shumë se 30 persona, ishte një nga më të përgjakshmit që nga fillimi i pushtimit rus në shkurt të vitit 2022.
Por, edhe pse Rusia i ka intensifikuar sulmet, Ukraina ka arritur të përmirësojë ndjeshëm mbrojtjen e saj ajrore gjatë luftës.
Forcat ajrore ukrainase kanë rritur aftësinë për të rrëzuar dronët dhe raketat lundruese ruse, ndërsa industria vendase e mbrojtjes ka shtuar prodhimin e sistemeve të reja të armatimit, përfshirë ato për mbrojtjen ajrore.
Që nga janari, sipas vlerësimeve të organizatës londineze Qendra për Qëndrueshmërinë e Informacionit, Ukraina ka arritur të rrëzojë 90 për qind të dronëve rusë me rreze të gjatë veprimi dhe 80 për qind të 722 raketave lundruese të lëshuara nga Rusia.
Por, situata është krejt ndryshe kur bëhet fjalë për raketat balistike.
Nga 522 raketat balistike që Rusia ka lëshuar këtë vit, rreth 70 për qind kanë arritur objektivat e tyre, pa u ndalur nga mbrojtja ajrore ukrainase.
Arma kryesore balistike e Rusisë është raketa tokë-tokë Iskander-M, me rreze veprimi rreth 500 kilometra dhe shpejtësi deri në 7 mach, që i mundëson të godasë objektiva brenda pak minutash.
Gjatë sulmit të 6 korrikut, sipas Forcave Ajrore të Ukrainës, asnjë nga 23 raketat Iskander-M nuk është rrëzuar.
Po ashtu, gjashtë raketa hipersonike Tsirkon goditën objektivat e tyre, pasi Ukraina nuk kishte mjaftueshëm raketa interceptuese për t’i ndalur.
“Për t’i rrëzuar raketat balistike duhen mjetet e duhura. Ne kemi mjaft sisteme, por ajo që na mungon, është një furnizim i qëndrueshëm me raketa interceptuese”, tha zëdhënësi i Forcave Ajrore të Ukrainës, koloneli Yuriy Ihnat, pas sulmit të 2 korrikut.
Sipas tij, Rusia po e shfrytëzon mungesën e raketave interceptuese Patriot, jo vetëm në Ukrainë, por edhe në nivel global.
“Rusia e di se Ukraina – dhe në fakt e gjithë bota – po përballet me mungesë serioze të raketave interceptuese Patriot. Pikërisht për këtë arsye, ajo mbështetet gjithnjë e më shumë te sulmet me raketa balistike”, tha Ihnat.
“Raketat Patriot janë jashtëzakonisht komplekse”
Sistemi Patriot, i prodhuar nga kompanitë amerikane Lockheed Martin dhe RTX Corporation, nuk përbëhet vetëm nga raketat interceptuese.
Një bateri Patriot përfshin edhe lëshuesin e raketave, radarin, antenën me frekuencë të lartë, qendrën e komandimit dhe një gjenerator energjie.
Sipas Qendrës për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare, kostoja e një sistemi të plotë Patriot arrin në rreth 1.1 miliard dollarë.
Prej tyre, rreth 400 milionë dollarë kushtojnë lëshuesi dhe pajisjet e tjera, ndërsa 690 milionë dollarë raketat interceptuese.
Besohet se Ukraina disponon të paktën shtatë sisteme Patriot: tri të furnizuara nga Shtetet e Bashkuara, tri nga Gjermania dhe të paktën një nga një grup i aleatëve evropianë.
Megjithatë, jo të gjitha janë funksionale në të njëjtën kohë, kryesisht për shkak të mirëmbajtjes.
Përveç Patriotit, Ukraina përdor edhe sistemin franko-italian të mbrojtjes ajrore SAMP/T.
Ky sistem është efektiv kundër raketave lundruese dhe dronëve, por konsiderohet më pak i besueshëm përballë raketave balistike, të cilat fluturojnë më lart dhe me shpejtësi shumë më të madhe.
Ajo që Ukrainës i mungon më së shumti, janë vetë raketat interceptuese të sistemit Patriot, modelet PAC-2 dhe PAC-3.
Prej muajsh, zyrtarët ukrainas i kanë kërkuar administratës amerikane leje për t’i prodhuar vetë këto raketa.
Njëkohësisht, ata kanë kërkuar mbështetje edhe nga aleatët evropianë.
“Ukrainasit na kanë thënë se mund të zhvillojnë një raketë interceptuese pothuajse të barasvlershme me modelin PAC-2 brenda më pak se një viti dhe se mund ta prodhojnë në numër të madh”, tha një diplomat i lartë i NATO-s për Radion Evropa e Lirë.
Megjithatë, ekspertët janë skeptikë se Ukraina do të jetë në gjendje të nisë prodhimin masiv të këtyre raketave në një periudhë të shkurtër.
“Nuk jam i mendimit se ne në Ukrainë mund të krijojmë prodhim të licencuar” të raketave PAC-3, thotë Valeriy Romanenko, ish-oficer i mbrojtjes ajrore në Ukrainë, i cili tani ligjëron në Universitetin Kombëtar të Aviacionit në Kiev.
Sipas tij, ekzistojnë dy pengesa kryesore.
“Së pari, të gjitha ndërmarrjet tona janë objektiv i sulmeve me raketa balistike ruse dhe aktualisht nuk jemi në gjendje t’i mbrojmë ato. Së dyti, do të përballemi me të njëjtat probleme si prodhuesit aktualë – mungesën e komponentëve”, thotë Romanenko.
Edhe Jennifer Kavanagh, studiuese e lartë dhe drejtoreshë e analizave ushtarake në organizatën amerikane Defense Priorities, vlerëson se miratimi politik nuk mjafton.
“Trump mund ta ketë dhënë miratimin e tij, por plani ende nuk është i realizueshëm. Ukraina duhet të ndërtojë objekte prodhimi që i përmbushin standardet e eksportit, t’i sigurojë komponentët e nevojshëm dhe të kalojë një sërë procedurash ligjore amerikane”, thotë Kavanagh.
Sipas saj, edhe nëse Ukraina arrin t’i prodhojë raketat Patriot, kjo nuk do të ndodhë shpejt.
“Në rastin më të mirë, ato do të prodhohen në numër të kufizuar dhe vetëm pas një ose më shumë vitesh. Kjo nuk është diçka që do ta ndihmojë Ukrainën në një periudhë afatshkurtër”, thotë ajo.
Kavanagh paralajmëron edhe për një tjetër rrezik: mundësinë që teknologjia e klasifikuar të përfundojë në duart e kundërshtarëve të SHBA-së.
“Ka rreziqe shumë të mëdha në transferimin e kësaj teknologjie në Ukrainë. Sipas mendimit tim, nëse Ukraina merr licencën, është shumë e mundshme që teknologjia të përfundojë në duart e Rusisë dhe Kinës”, thotë ajo.
Sipas Romanenkos, për Ukrainën do të ishte më e dobishme një strategji tjetër: sigurimi i më shumë raketave me rreze të gjatë veprimi për të goditur fabrikat ruse të armëve dhe njësitë që lëshojnë raketa balistike.
Ai përmend si shembull raketat amerikane Tomahawk.
Ai thotë se, vitin e kaluar, Departamenti amerikan i Mbrojtjes dha miratimin për furnizimin e Ukrainës me raketa Tomahawk, por vendimi përfundimtar ende nuk është marrë nga Shtëpia e Bardhë.
“Unë jam mbështetës i mbrojtjes aktive. Duhet t’i godasim prodhuesit rusë të raketave dhe njësitë që i lëshojnë këto raketa balistike”, thotë Romanenko.
“Për të goditur në mënyrë efektive industrinë ushtarake ruse, na duhen raketa të fuqishme me rreze të gjatë veprimi, si Tomahawk ose raketa lundruese që lëshohen nga avionët”, shton ai.
Kompania ukrainase Fire Point, e njohur për zhvillimin e dronëve me rreze të gjatë veprimi dhe të raketave lundruese Flamingo, po punon për një sistem vendas të mbrojtjes ajrore.
Qëllimi është që ky sistem të plotësojë, ose në të ardhmen edhe të zëvendësojë, sistemin Patriot.
Muajin e kaluar, kompania njoftoi se kishte testuar me sukses sistemin e ri, të quajtur Freya.
Por, analistët paralajmërojnë se do të duhen edhe disa muaj përpara se ky sistem të jetë plotësisht operacional dhe i gatshëm për përdorim në fushën e betejës.
VOAL- Ukraina ka nevojë urgjente për sisteme anti-ajrore Patriot për t’u mbrojtur nga sulmet raketore ruse, ndërsa mbështetet gjithnjë e më shumë në dronë të tjerë për t’u mbrojtur nga dronët.Midis tyre është një interceptor nga Shtetet e Bashkuara, i projektuar nga një kompani e Silicon Valley dhe i bazuar në sensorë dhe inteligjencë artificiale.Kushton rreth 15 000 dollarë.Kjo është teknologji moderne e luftës, e cila po testohet në terren në teatrin ukrainas të luftës. “Ky dron është projektuar për të zbuluar në mënyrë autonome objektivat ajrore, për t’i ndjekur ato dhe për t’i shkatërruar automatikisht. Është shumë i besueshëm dhe efektiv”, shpjegon ushtria e Kievit.Burrat e Divizionit të 101-të Autonom Kundërajror të Korpusit të 30-të Detar të Forcave të Armatosura të Ukrainës kapin dronë si Shahed-ët rusë brenda një rrezeje prej rreth 40 kilometrash midis Mykolaiv dhe Kherson, në jug të vendit.Ata mbështeten në informacionin nga lart dhe paralajmërojnë për sulme.Kur objektivi zbulohet nga instrumentet, ai vihet në shënjestër.
Teknologjitë dhe aftësitë kërkohen në të gjithë botën
Ekzistojnë gjithashtu modele ukrainase më të lira, por po aq efektive.Teknologjitë që Kievi ka zhvilluar gjatë këtyre katër viteve të konfliktit tani kërkohen në të gjithë botën, por sipas zëdhënësit të Forcave Ajrore Yuriy Ignat, “Perëndimi nuk është i interesuar vetëm për zgjidhjet teknologjike, por edhe për taktikat e vendosjes së tyre. Mund të kesh teknologjinë, por pa njohuritë, nuk do të arrish shumë larg. Mund të kesh një radar ose një interceptor dhe të mos dish vërtet si ta përdorësh atë. Kjo është arsyeja pse instruktorët tanë shkuan në Lindjen e Mesme. Në fund të fundit, gjëja më e rëndësishme janë njerëzit. Është përvoja në terren.” Ushtarët në terren kanë shumë liri veprimi.Sipas zëdhënësit, “Ekuipazhi në terren merr vendimet. Nëse shohin, për shembull, një dron zbulues, mund ta rrëzojnë atë me një dron më të lirë dhe ta ruajnë atë më të shtrenjtë për një Shahed. Me fjalë të tjera, ata vendosin: kanë përvojën dhe zgjedhin se cilin dron të përdorin kundër çdo objektivi specifik. Dhe kjo është thelbësore, sepse – siç e dimë – fondet janë të kufizuara.”RSI
Demokratët Evropianë kanë reaguar sërish lidhur me protestat që po zhvillohen për largimin e kryeministrit Edi Rama, duke komentuar tensionet dhe shoqërimet e djeshme të disa protestuesve para Kuvendit teksa mbahej seanca plenare.
Demokratët Evropianë përmendin disa biseda që kanë qarkulluar, ku dyshohet se deputetë socialistë kanë kërkuar ndërhyrjen e policisë ndaj protestuesve.
Ata theksojnë se nëse këto biseda konfirmohen atëherë do të ngrihej një pyetje serioze për Shqipërinë, e cila kërkon të anëtarësohet në BE, që nëse pushteti politik mund të ushtrojë presion për zbatimin e ligjit kundër qytetarëve.
Sipas tyre, protestat paqësore duhet të mbrohen, dhe nuk mund të “shtypen” nga policia.
“Dje, në ditën e 31-të të protestave në Shqipëri, policia ndërhyri për herë të parë dhe pasuan arrestimet. Nëse bisedat e dyshuara të brendshme midis deputetëve socialistë konfirmohen — mesazhe që thuhet se diskutojnë një kërkesë për ndërhyrje policore kundër protestuesve — kjo do të ngrinte një pyetje serioze për një vend që kërkon rrugën e BE-së: a mund të ushtrojë ndonjëherë presion pushteti politik mbi zbatimin e ligjit kundër qytetarëve? Protestat paqësore duhet të mbrohen, jo të heshten nga forca policore.”, thuhet në reagim. gsh
Parlamentarja e BE-së Jutta Paulus ngre akuza: Letër nga rrethi i Ramës që synon të ndikojë në votim
exxtra24.at Ekipi Editorial
Bruksel/Tiranë. Eurodeputetja gjermane Jutta Paulus (Të Gjelbrit/EFA) ka zbuluar në kanalin e saj zyrtar në Instagram se ka marrë një letër nga dy politikanë të lartë të partisë në pushtet në Shqipëri pak para votimit për raportin e vitit 2025 për Shqipërinë.
Sipas saj, letrat ishin nga Taulant Balla dhe Bora Muzhaqi, të dy figura kryesore në Partinë Socialiste të Kryeministrit Edi Rama.
Letër para votimit vendimtar
Paulus shpjegon se ajo – së bashku me anëtarë të tjerë të Parlamentit Evropian – ka marrë një letër menjëherë para votimit. Në të, dy eurodeputetët u kërkuan në mënyrë të qartë eurodeputetëve të mos mbështesin amendamentet 4 dhe 17 të raportit për Shqipërinë.
Sipas dokumenteve të publikuara në Instagram, Balla dhe Muzhaqi argumentuan se amendamentet bazoheshin në një fushatë dezinformimi dhe e keqinterpretuan situatën rreth projektit të diskutueshëm të zhvillimit në Zvërnec. Ata theksuan, ndër të tjera, se: nuk ishte lëshuar ende asnjë leje ndërtimi, ishin planifikuar vlerësime gjithëpërfshirëse të ndikimit në mjedis, statusi i mbrojtur i zonës së prekur mbetej në fuqi dhe toka në fjalë ishte në pronësi private.
Paulus flet për përpjekje ndërhyrjeje Në postimin e saj, Jutta Paulus e përshkruan procesin si një përpjekje për të ndikuar në vendimin e saj dhe atë të anëtarëve të tjerë të Parlamentit Europian. Ajo sqaron se ndërhyrja erdhi direkt nga dy përfaqësues kryesorë të partisë në pushtet në Shqipëri.
Në të njëjtën kohë, eurodeputetja bëri një sqarim të rëndësishëm: Në një deklaratë të mëparshme, ajo kishte dhënë përshtypjen se letra erdhi direkt nga Kryeministri Edi Rama. Më vonë ajo e korrigjoi këtë në mënyrë të qartë. Sipas rrëfimit të saj, letra nuk u nënshkrua dhe u dërgua personalisht nga Edi Rama, por nga dy anëtarët e Parlamentit, Taulant Balla dhe Bora Muzhaqi. Dokumenti u publikua Postimi në Instagram përfshin edhe foto të letrës së plotë në gjuhën angleze. Tregon se letra iu drejtua Anëtarëve të Parlamentit Europian dhe u kërkoi atyre që të refuzonin Amendamentet 4 dhe 17. Nënshkruesit e justifikuan këtë me perspektivën e tyre mbi projektin dhe u kërkuan eurodeputetëve të mbështesnin qëndrimin e tyre. Nëse letra ndikoi në të vërtetë në sjelljen e votimit të eurodeputetëve individualë nuk është e qartë nga postimi. Megjithatë, është e sigurt se Jutta Paulus e bëri çështjen publike dhe e paraqiti atë si një shembull se si përfaqësuesit e partisë në pushtet shqiptare paraqitën qëndrimin e tyre para eurodeputetëve menjëherë para një vendimi të rëndësishëm nga Parlamenti Europian.
Ish-deputetja e PS, Marjana Koçeku e cila braktisi grupin parlamentar socialist Edi Ramën dhe iu bashkua protestuesve në shesh, i ka kërkuar Brukselit të kthejë sytë drejt Shqipërisë.
Në një postim në rrjetet sociale, “Neomalsorja” bën të ditur se ndodhet në Parlamentin Europian, me ftesë të disa eurodeputetëve, me të cilët, sipas saj, do të diskutojë për protestat qytetare dhe problematikat e shumta me të cilat përballet Shqipëria.
Ajo e cilëson qeverinë si të korruptuar dhe e akuzon pushtetin për arbitraritet, duke theksuar se po kapërcen çdo kufi.
Postimi
Evropa duhet t’i kthejë sytë drejt Shqipnisë ma shumë se kurrë. Jam e nderueme që këto ditë ndodhem në Parlamentin Evropian në Bruksel, me ftesë të disa eurodeputetëve, me të cilët do të diskutojmë mbi çështjet mjedisore, protestat e këtyne 30-ditëve dhe problematikat e shumta që po përballet vendi ynë, veçanërisht korrupsionin dhe arbitraritetin e nji pushteti që po kapërcen çdo kufi. bw
Zbardhet emaili drejtuar deputetëve të Parlamentit Evropian nga qeveria për të mos votuar dy amendamente në raportin për Shqipërinë, që kishin të bënin me projektin në Zvërnec, që shkaktoi protestën masive të qytetarëve.
Një ditë më parë, eurodeputetja gjermane Jutta Paulus, e cila mori pjesë në protestën kundër qeverisë, deklaroi se kryeministri Edi Rama i kishte dërguar një email duke i kërkuar që të mos votonte një amendament para votimit të raportit për Shqipërinë.
Në emailin, e dërguar më 16 qershor, nga Bora Muzhaqi dhe Taulant Balla, pretendohet se amendamentet 4 dhe 17 “nuk bazohen në premisa të vërteta”, por janë “rezultat i një fushate dezinformimi për të shtrembëruar të vërtetën”, duke u bërë thirrje anëtarëve të PE-së që të mos i mbështesin.
“Amendamentet 4 dhe 17 nuk bazohen në premisa të vërteta, por janë rezultat i një fushate dezinformimi për të shtrembëruar të vërtetën, prandaj ju kërkojmë me respekt të MOS i mbështesni këto dy amendamente.”, thuhet në email.
Në email, thuhet se projekti nuk ka marrë ende leje ndërtimi, por vetëm leje zhvillimi, e cila nuk autorizon nisjen e punimeve. Gjithashtu theksohet se çdo ndërtim do të kërkojë një vlerësim të thelluar të ndikimit në mjedis, ndërsa statusi i mbrojtur i zonës Pishë Poro–Nartë, sipas qeverisë, nuk ka ndryshuar.
EMAILI I PLOTE:
Emaili i plotë:
Nga: Bora Muzhaqi
Dërguar: 16 qershor 2026, ora 22:16
Cc: Taulant Balla
Subjekti: Argumentet mbi kundërshtimin e Amendamenteve 4 dhe 17 në Raportin për Shqipërinë 2025
Të nderuar Anëtarë të Parlamentit Evropian,
Po ju drejtohemi pasi ndoqëm sot në seancën plenare debatin mbi Raportin për Shqipërinë 2025, për t’ju falënderuar për raportin, ashtu siç u miratua në AFET, dhe për të shprehur shqetësimet tona lidhur me amendamentet 4 dhe 17.
Amendamentet 4 dhe 17 nuk bazohen në premisa të vërteta, por janë rezultat i një fushate dezinformimi për të shtrembëruar të vërtetën, prandaj ju kërkojmë me respekt të MOS i mbështesni këto dy amendamente.
Më poshtë do të gjeni një përmbledhje të fakteve dhe, në bashkëngjitje, një shpjegim më të detajuar të tyre.
Së pari, projekti në Zvërnec nuk ka asnjë lidhje me Deltën e Vjosës dhe nuk ka marrë leje ndërtimi. Ajo që është miratuar është vetëm një leje zhvillimi, e cila hap rrugën për përgatitjen e projektit, por nuk autorizon kryerjen e punimeve të ndërtimit.
Së dyti, përpara se të merret në konsideratë ndonjë ndërtim, zhvilluesi duhet të paraqesë një projekt të detajuar arkitektonik, dokumentacion të plotë teknik dhe, më e rëndësishmja, një Vlerësim të Thelluar të Ndikimit në Mjedis, i cili duhet të shqyrtojë ndikimet e mundshme të projektit mbi biodiversitetin, habitatet, ekosistemet, integritetin e peizazhit, lagunën dhe zonat bregdetare, si dhe qëndrueshmërinë mjedisore afatgjatë. Ky Vlerësim i Thelluar i Ndikimit në Mjedis duhet gjithashtu të sigurojë përputhshmërinë me legjislacionin mjedisor të Bashkimit Evropian dhe të Shqipërisë.
Së treti, statusi i mbrojtur i zonës nuk ka ndryshuar. Zona e Pishë Poro–Nartës ishte dhe mbetet një Peizazh i Mbrojtur, Kategoria V sipas IUCN, që nga viti 2004, gjë që lejon zhvillimin në një mënyrë që siguron bashkëjetesën e qëndrueshme të vlerave natyrore, biodiversitetit dhe veprimtarisë njerëzore.
Së katërti, sa i përket çështjeve të pronësisë, toka në fjalë është pronë private dhe qeveria shqiptare nuk është palë në asnjë transaksion pronësie që lidhet me këtë projekt.
Siç kemi dëshmuar, ne e mbështesim plotësisht mbrojtjen e trashëgimisë natyrore të Shqipërisë, siç është shprehur në raport, dhe do të vazhdojmë të ndjekim acquis-in e Bashkimit Evropian në fushën e mbrojtjes së mjedisit.
Shfrytëzojmë këtë rast për të falënderuar raportuesin, Andreas Schieder, si dhe raportuesit në hije për punën dhe angazhimin e tyre të shkëlqyer në këtë Raport për Shqipërinë 2025. gsh
VOAL- Autoritetet e Krimesë shpallën gjendje të jashtëzakonshme të premten në gadishull, i cili është shënjestruar në javët e fundit nga bastisje të rënda nga forcat ukrainase. Sergei Aksyonov, kreu i rajonit të aneksuar nga Rusia në vitin 2014, tha se “vendimi u mor kryesisht për të zgjidhur çështjet ekonomike”, sipas Tass.
Ditët e fundit, autoritetet lokale kishin ndaluar shitjen e benzinës për individë privatë pas mungesave të shkaktuara nga bastisjet ukrainase në rafineritë ruse.
Sulm masiv me dronë
Gjatë natës së kësaj jave, forcat mbrojtëse ruse rrëzuan 660 dronë ukrainas, sipas Ministrisë së Mbrojtjes Ruse.Ky është një nga numrat më të lartë që nga fillimi i konfliktit.Dronët u shkatërruan në mbi një duzinë rajonesh, përfshirë Moskën, si dhe në Gadishullin e aneksuar të Krimesë, Detin e Zi dhe Detin e Azov. Kryetari i Bashkisë së Moskës, Sergei Sobyanin, tha se të paktën 47 dronë që po shkonin drejt kryeqytetit rus ishin kapur.“Specialistët e shërbimeve të emergjencës po punojnë aty ku ranë mbeturinat”, tha Sobyanin në Telegram, por nuk raportoi viktima ose dëme. Një sulm “masiv” me dronë goditi gjithashtu rajonin Tula, rreth 180 kilometra në jug të Moskës, tha Dmitry Milyaev, guvernator i rajonit.“Një shtëpi private u dëmtua në një vendbanim në rrethin Shchekino dhe një grua u plagos”, tha Milyaev në Telegram. Ukraina ka intensifikuar fushatën e saj të sulmeve me dronë me rreze të gjatë veprimi kundër Rusisë në muajt e fundit, duke synuar veçanërisht infrastrukturën energjetike, duke synuar të privojë Kremlinin nga një burim jetësor të ardhurash për të financuar përpjekjet e saj të luftës, tani në vitin e saj të pestë.Javën e kaluar, një sulm ukrainas shkaktoi një zjarr në një rafineri në juglindje të Moskës.
Mungesë e energjisë në Krimé
Ndërprerjet e energjisë do të zbatohen në të gjithë Krimenë, të aneksuar nga Rusia, për shkak të sulmeve të fundit ukrainase ndaj infrastrukturës energjetike, njoftoi zyrtari lokal i emëruar nga Moska, Sergei Aksionov.“Infrastruktura energjetike është dëmtuar nga sulmet e armikut dhe për këtë arsye, do të ketë ndërprerje të përkohshme të energjisë në të gjithë Krimenë”, tha Aksionov në Telegram, duke siguruar se këto ndërprerje do të “targetohen” sipas nevojës. Në një përpjekje për të siguruar popullsinë e këtij gadishulli të vendosur në jug të Ukrainës dhe të aneksuar nga Moska në vitin 2014, zyrtari rus pretendoi se “siguria ushqimore” ishte plotësisht e garantuar dhe se “ilaçet e nevojshme” ishin në dispozicion. Agjencitë
Albanian Files është bërë pjesë e debateve të nxehta publike dhe politike në vend. Kritikët, analistët dhe opozita e citojnë atë si një “plan tjetërsimi” të bregdetit, zonave të mbrojtura dhe qyteteve (si Tiranë e Nartë) përmes projekteve të luksit dhe kullave. Po ju sjellim letrën e arkitektit holandez Reinier de Graf që i drejtohet Edi Ramës si Mesisë dhe e sheh si një president të përjetshëm apo Mbret të Shqipërisë!
———-
Një letër e hapur për Edi Ramën
Kryeministër i Republikës së Shqipërisë
Roterdam, 3 mars 2025
I nderuari Shkëlqesia Juaj / i dashur Edi,
Ju lutem më falni që po ju drejtohem në këtë mënyrë. Ndoshta nuk më mbani mend; jemi takuar vetëm një herë dhe unë jam thjesht një nga shumë arkitektët e huaj që po punojnë aktualisht në vendin tuaj. Po ju shkruaj për të shprehur mirënjohjen time për mundësinë që kam pasur të punoj në Shqipëri, si edhe admirimin tim më të gjerë për gjithçka që keni arritur që kur u bëtë kryeministër pak më shumë se një dekadë më parë.
Nën drejtimin tuaj, Shqipëria ka fituar pothuajse statusin e një modeli. Grupe të ndryshme fetare dhe etnike jetojnë në paqe me njëri-tjetrin; ekziston një ndarje efektive mes kishës dhe shtetit; një popullsi e re në moshë pune mban ekonominë në këmbë; pjesëmarrja e grave në tregun e punës është e lartë dhe vazhdon të rritet; Shqipëria po kërkon në mënyrë aktive anëtarësimin në Bashkimin Evropian dhe, pa harruar, ka një shije të shkëlqyer në arkitekturë.
Në një botë të çrregullt, Shqipëria po fillon të duket si përjashtimi shpresëdhënës: pro bashkëpunimit ndërkombëtar, pro vlerave progresive dhe, ndoshta më e rëndësishmja, pro arsyes – një fanar i iluminizmit përballë errësirës.
Megjithatë, qëllimi i kësaj letre shkon përtej lajkave. Po ju shkruaj sepse jam i shqetësuar. Në këtë moment, partia juaj po synon një mandat të katërt radhazi. Unë vetëm mund të shpresoj që të ketë sukses. Është e vështirë të imagjinohet një qeveri e re që do të kujdesej për arkitektët po aq mirë sa kjo aktuale.
Profesioni ynë historikisht ka qenë i varur nga mbështetja politike dhe kohët e fundit më kanë kaluar nëpër mend disa mendime të zymta. Çfarë do të ndodhë nëse socialistët nuk i fitojnë zgjedhjet? A do të marrë fund papritur kjo mekë e arkitekturës bashkëkohore? A do të thahet befas ky burim, që duket i pashtershëm, i punës? A do t’i duhet “Ushtrisë së Arkitektëve” të ulë armët po aq shpejt sa u mobilizua?
Nuk e them këtë lehtë, por për ne arkitektët do të ishte më mirë sikur zgjedhjet e ardhshme thjesht të anuloheshin. Madje do të shkoja edhe më tej.
Duke pasur parasysh statusin e qëndrueshëm të Shqipërisë si një mbështetëse e ndriçuar e arkitekturës, profesioni ynë do të përfitonte jashtëzakonisht shumë nëse vendi nuk do të zhvillonte më kurrë zgjedhje dhe nëse ju, pas mandatit tuaj të pestë radhazi si kryeministër, thjesht do të vazhdonit si president i përjetshëm – ose ndoshta edhe si mbret.
Ngjarje të mëdha historike po zhvillohen ndërsa ne flasim. Autokracia po fiton me shpejtësi terren si forma përcaktuese e qeverisjes në shekullin XXI. Shpresat për një alternativë produktive po shuhen dita-ditës. Duket sikur po dëshmojmë fundin e “Fundit të Historisë”. Në këtë kontekst, lutja ime është sa e thjeshtë, aq edhe e drejtpërdrejtë:
Në një botë autokracish, a mund të kemi të paktën një autokrat dashamirës dhe me shije?
E di që ajo që po ju kërkoj nuk është një sakrificë e vogël, por është një sakrificë me rëndësi të jashtëzakonshme. Shpresoj që ta merrni në konsideratë.
Tensionet politike, protestat e vazhdueshme dhe presioni në rritje nga qarqet e biznesit po nxisin spekulimet rreth zgjedhjeve të reja të mundshme.
Ndërsa të ashtuquajturat protesta Flamingo vazhdojnë të tërheqin vëmendjen në disa pjesë të vendit dhe në nivel ndërkombëtar, dhe debati politik në Shqipëri po bëhet gjithnjë e më i nxehtë, exxtra24 ka mësuar se skenarë të ndryshëm të ardhshëm për vendin po diskutohen brenda qarqeve politike dhe ekonomike.
Sipas informacionit të marrë nga exxtra24 nga qarqe biznesi me lidhje të mira, thuhet se po zhvillohen bisedime prapa skenave në lidhje me pasojat e mundshme politike të krizës së vazhdueshme. Këto diskutime po shqyrtojnë gjithashtu nëse dorëheqja e Kryeministrit Edi Rama mund të lehtësojë një rifillim të rregullt.
Aktualisht nuk ka konfirmim zyrtar për këtë. Megjithatë, shqetësimet po rriten në pjesë të komunitetit të biznesit se tensionet e vazhdueshme politike mund të dëmtojnë reputacionin ndërkombëtar të Shqipërisë. Sidomos duke pasur parasysh negociatat e vazhdueshme të pranimit në BE, shumë udhëheqës biznesi dhe investitorë kanë frikë se një krizë e zgjatur qeveritare mund të pengojë zhvillimin e vendit.
Disa përfaqësues të biznesit me ndikim thuhet se po lobojnë te vendimmarrësit politikë për të parandaluar përshkallëzimin e mëtejshëm dhe për të siguruar stabilitetin. Për shumë kompani, fokusi është më pak te politika partiake dhe më shumë te e ardhmja ekonomike e Shqipërisë.
Nëse Kryeministri jep dorëheqjen, rruga drejt zgjedhjeve të reja do të jetë e hapur në parim. Megjithatë, vëzhguesit theksojnë se një qeveri kalimtare do të ishte e nevojshme deri atëherë për të marrë detyrat e detyrës dhe për të siguruar një proces të rregullt demokratik.
Për muaj të tërë, përfaqësuesit e opozitës në veçanti kanë kërkuar që çdo zgjedhje e re të mbahet nën një shqyrtim të shtuar ndërkombëtar. Sipas tyre, vetëm një proces zgjedhor transparent i mbikëqyrur nga institucionet evropiane mund të rindërtojë besimin.
Nëse zhvillimet aktuale do të çojnë vërtet në një fillim të ri politik, mbetet për t’u parë. Megjithatë, ajo që është e sigurt është se Shqipëria po përballet me një fazë vendimtare. Javët e ardhshme mund të përcaktojnë nëse situata politike qetësohet apo nëse vendi po shkon drejt një krize edhe më të thellë.
Për shumë qytetarë, udhëheqës biznesi dhe vëzhgues ndërkombëtarë, një pyetje qendrore është parësore: Si mund ta sigurojë Shqipëria stabilitetin politik, ndërsa njëkohësisht ndjek kursin e saj evropian?
Në një deklaratë për shtyp, Partia Demokratike Europiane, pjesë e ‘Renew Europe’, aleancës së liberal-demokratëve në Parlamentin Europian, i bëri të martën thirrje kryeministrit të Shqipërisë, Edi Rama, që të dëgjojë zërin e protestuesve për ndryshim demokratik dhe llogaridhënie.
“E ardhmja europiane e Shqipërisë nuk duhet të rrëmbehet nga interesat oligarkike”, thuhet në nisje të qëndrimit të Partisë Demokratike Europiane, pjesë e ‘Renew Europe’, publikuar të hënën në mbrëmje, kur në Tiranë po mbahej protesta e 23-të radhazi kundër qeverisë së drejtuar nga Edi Rama.
Protesta, që nisi si një kundërshtim ndaj planeve të qeverisë për të ndërtuar një kompleks rezidencial në zonën e mbrojtur të Vjosë-Nartës, i lidhur me dhëndrin e presidentit amerikan, Jared Kushner, u shndërrua shpejt në një lëvizje anti-estabilishment me kërkesë kryesore dorëheqjen e kryeministrit.
Partia Demokratike Europiane thotë se po ndjek me shqetësim mobilizimin qytetar në Shqipëri dhe pyetjet që ai ngre për transparencën, shtetin e së drejtës dhe të ardhmen europiane të vendit.
“Ajo që nisi si një protestë kundër një projekti të kontestuar imobiliar në një zonë natyrore të mbrojtur është kthyer në një kërkesë më të gjerë për llogaridhënie dhe ndryshim demokratik. ‘Revolucioni i Flamingove’ tregon se shumë shqiptarë nuk pranojnë që aspiratat e tyre europiane të reduktohen në marrëveshje të errëta, privilegje private dhe interesa oligarkike”, thuhet në qëndrimin e demokratëve europianë.
Sandro Gozi, Sekretar i Përgjithshëm i Partisë Demokratike Europiane dhe deputet i Parlamentit Europian, thotë se “ky mesazh duhet të dëgjohet në Tiranë dhe në Bruksel” dhe se “pas trembëdhjetë vjetësh në pushtet, Kryeministri Edi Rama nuk mund t’i shpërfillë kërkesat legjitime për llogaridhënie dhe për një ndryshim të vërtetë kursi, nëse kjo është ajo që shqiptarët zgjedhin me mjete demokratike”.
“Shqipëria i përket Bashkimit Europian,” shton Gozi, “por anëtarësimi nuk mund të ndërtohet mbi mbrojtje të dobësuara, marrëveshje pas dyersh të mbyllura apo rrëmbimin e të mirave publike nga një grusht i fuqishëm. Zhvillimi duhet t’u shërbejë qytetarëve, të mbrojë trashëgiminë natyrore dhe të respektojë shtetin e së drejtës.”
“Shqipëria nuk është për shitje, e ardhmja e saj europiane duhet t’u përkasë qytetarëve të saj — jo oligarkëve”, përfundon Gozi.
Në këtë kontekst, PDE bën të ditur se Gozi paraqiti të hënën një pyetje prioritare me shkrim drejtuar Komisionit Europian, duke kërkuar se si e vlerëson ai këto zhvillime përkundrejt detyrimeve të Shqipërisë në procesin e anëtarësimit lidhur me shtetin e së drejtës, transparencën dhe mbrojtjen e mjedisit, dhe çfarë hapash do të ndërmarrë për të garantuar vendimmarrje transparente dhe respektimin e të drejtës për protestë paqësore.
Eurodeputetja franceze Manon Aubry ka reaguar publikisht në lidhje me situatën politike në Shqipëri, duke kritikuar presidentin francez Emmanuel Macron për pritjen që i bëri kryeministrit Edi Rama dhe duke shprehur mbështetje për protestat që po zhvillohen në vend.
Me këtë deklaratë, eurodeputetja franceze u shpreh kundër mbështetjes së pakushtëzuar ndaj qeverisë shqiptare, duke pretenduar se ajo po favorizon interesa të mëdha ekonomike në dëm të vendit dhe duke përshëndetur lëvizjen protestuese që është pagëzuar me emrin “Revolucioni i Flamingove Rozë”.
Në një postim në rrjetet sociale, Aubry shkruan:
“Edi Rama, kryeministri shqiptar, u prit dje nga Macron, ndërkohë që Shqipëria është në revoltë prej 23 ditësh. Franca nuk duhet t’i japë çek të bardhë një qeverie që po e shet vendin e saj interesave të Trump-it dhe oligarkëve. Rroftë Revolucioni i Flamingove Rozë!”. bw
Komentet