VOAL

VOAL

Mbante valixhet me kodet bërthamore për Putinin, qëllohet me armë zjarri në shtëpinë e tij koloneli rus

June 22, 2022
blank

Komentet

blank

Nga Brexit në Borisexit

Boris Johnson dha dorëheqjen sot si kreu i partisë Konservatore; rishikojmë karrierën e saj dhe skandalet që e kanë shënuar

 

VOAL- Nga Brexit në Borisexit: mbi 50 anëtarë të Parlamentit Britanik (MP) kishin dhënë dorëheqjen nga qeveria e Boris Johnson në pak më shumë se 24 orë. Britania e Madhe është tani një hap larg krizës politike. Karriera politike e Bojos, siç quhet shpesh kryeministri britanik, është shënuar nga shumë skandale, fitore bombastike dhe humbje të mëdha. Tani rrugëtimit të tij i ka ardhur fundi: sot ai njoftoi dorëheqjen si kryetar partie dhe do të qëndrojë kryeministër deri në vjeshtë për të siguruar dorëzimin te pasardhësi i tij. Nga “Get brexit done” (let’s finish Brexit ed.) te “Get Borisexit done” (le të marrë fund Boris Johnson “red.), ne ripërshkojmë karrierën politike të atij që guxoi ta quante veten trashëgimtari i Winston Churchill, Kryeministrit legjendar gjatë Luftës së Dytë Botërore.

Ato filxhanë çaji

Student në Eton dhe i diplomuar në Oksford, gazetar dhe shkrimtar me profesion, Boris Johnson dinte të sillej me median dhe kështu të përfitonte politik nga çdo situatë. Me kalimin e viteve ai ka krijuar një imazh publik si një showman eklektik, duke demonstruar po aq karizëm sa flokët e tij biondë, gjithmonë të çrregullt. I zgjedhur në Parlamentin Britanik në vitin 2001, ai ishte kryebashkiak i Londrës nga viti 2008 deri në vitin 2016, kur u emërua ministër i Jashtëm në kabinetin e Theresa May.

“Përfundoni Brexitin”

Gjatë fushatës së vitit 2016 për votimin për daljen e Mbretërisë së Bashkuar nga Bashkimi Evropian (ed. Brexit), Boris Johnson mbështeti frontin e Brexit. Kjo mbështetje ishte vendimtare dhe Mbretëria e Bashkuar votoi për t’u larguar nga Bashkimi Evropian më 23 qershor 2016. I zgjedhur në krye të partisë konservatore dhe kryeministër në vitin 2019, Johnson u dallua me sloganin “Get Brexit done” gjatë fushatës. Zgjedhjet e dhjetorit 2019, i cili sanksionoi fitoren e qartë të partisë konservatore ndaj opozitës laburiste dhe daljen përfundimtare nga Bashkimi më 30 janar 2020.

Covid

Trajtimi i Boris Johnson për fazën e parë të pandemisë në pranverën e vitit 2020 ishte disi konfuze. Ai foli për të ashtuquajturin “imunitet të tufës”, duke refuzuar të vendosë një bllokim, duke e ndryshuar këtë vendim pas disa ditësh. Ai tha se kishte takuar dhe shtrënguar duart me pacientët me Covid në spital në të njëjtën ditë, më 3 mars 2020, në të cilën komiteti shkencor britanik këshilloi vetë kryeministrin të paralajmëronte publikun për masat e distancimit social. Disa javë më vonë ai rezultoi pozitiv me koronavirus dhe rrezikoi të vdiste. Faza e dytë e pandemisë u shënua nga fundi progresiv i kufizimeve, i cili kulmoi me “ditën e lirisë” më 19 korrik 2021.

Skandalet

Dy mandatet e Boris Johnson si kryeministër britanik janë shënuar nga shumë, shumë skandale politike. Më të rëndësishmet prej tyre janë ato të “Partygate” dhe ajo e Christopher Pincher. Çështja “Partygate” lidhet me festat e bëra nga vetë kryeministri gjatë periudhës së Krishtlindjeve 2020 në rezidencën e tij në 10 Downing Street në Londër, gjatë izolimit kombëtar të vendosur për pandeminë e koronavirusit. Johnson fillimisht mohoi çdo përfshirje, por më vonë u faktua me video dhe fotografi.

blank

Fotoja që e vuri nën akuzë Boris Johnsonin (Hetimi për tubime të supozuara gjatë Kufizimeve të Covid: Raporti Përfundimtar)

I fundit në rendin kronologjik është rasti Christopher Pincher, i quajtur pas një deputeti të Parlamentit Konservator Britanik, i cili u akuzua për ngacmimin e dy burrave në një klub privat ndërsa ishte i dehur. Çështja u ngrit kur u raportuan më shumë raste të ngacmimeve të kryera nga vetë Pincher gjatë një dekade, dhe për të cilat Boris Johnson ishte në dijeni. Pavarësisht kësaj, në vitin 2019 Johnson e emëroi atë nënkryetar të partisë Konservatore në parlament.

“Get Borisexit done”

Që nga shpërthimi i çështjes Pincher, Boris Johnson është goditur nga skandali dhe më shumë se 50 anëtarë të qeverisë së tij e kanë braktisur atë. E gjithë kjo çoi në vendimin e sotëm të Boris Johnson për të dhënë dorëheqjen si kreu i partisë Konservatore. Duke qëndruar në detyrë deri në vjeshtë për të siguruar dorëzimin te pasardhësi i tij, ai në fakt ka dhënë edhe dorëheqjen nga posti i kryeministrit, me gjasë duke i dhënë fund karrierës së tij politike.

Brexit, menaxhimi i pandemisë, shkurtimet dhe skandalet: Bojo ishte një kryeministër që ndryshoi Britaninë e Madhe si pak para tij; qoftë për mirë apo për keq, gjykimi do t’i mbetet historisë dhe, mbi të gjitha, popullit britanik. rsi-eb

blank

Kush mund ta zëvendësojë Johnsonin?

Boris Johnson do të shërbejë si kryeministër derisa të mbahet gara për lidership.
RFE/RL

Reuters

Kryeministri britanik, Boris Johnson, dha dorëheqje nga posti i liderit të Partisë Konservatore të enjten, duke thënë se ishte “qartësisht vullneti” i partisë së tij që ai të largohej.

Ai u tërhoq si udhëheqës i partisë, por planifikon të qëndrojë si kryeministër derisa të mbahet gara për lidership.

Më poshtë janë emrat e disa prej atyre që mund ta zëvendësojnë. Megjithatë, nuk ka ende favorit të qartë dhe ata nuk janë renditur sipas perspektivave të mundshme.

Liz Truss

Sekretarja e Jashtme është e preferuara e Partisë qeverisëse Konservatore. Ajo ka kryesuar vazhdimisht sondazhet e bëra nga ueb-faqja Conservative Home.

Liz Truss.

Liz Truss.

Truss ka krijuar me kujdes imazhin e saj publik. Ajo është fotografuar në një tank vitin e kaluar, duke i bërë jehonë një fotografie të famshme të vitit 1986 të kryeministres së parë grua të Britanisë, Margaret Thatcher.

Truss, 46 vjeçe, ka kaluar dy vjetët e parë të udhëheqjes së Johnsonit si sekretare e Tregtisë Ndërkombëtare, ka mbështetur BREXIT-in [daljen e Britanisë nga BE-ja] dhe, vitin e kaluar, është emëruar kryenegociatore e Britanisë me BE-në.

Truss ka thënë të hënën se Johnson ka “mbështetjen e saj 100%” dhe u ka kërkuar kolegëve ta mbështesin atë.

Jeremy Hunt

Ish-sekretari i Jashtëm, 55 vjeç, ka përfunduar i dyti, pas Johnsonit, në garën për udhëheqje, në vitin 2019. Ai do të ofronte një stil lidershipi më serioz dhe më pak të diskutueshëm.

Jeremy Hunt

Jeremy Hunt

Gjatë dy vjetëve të fundit, Hunt ka shfrytëzuar përvojën e tij si ish-sekretar i Shëndetësisë për të kryesuar Komisionin e Shëndetësisë në Parlament.

Muaj më parë, ai ka thënë se ambicia e tij për t’u bërë kryeministër “nuk është zhdukur plotësisht”. Hunt ka thënë se ka votuar për të rrëzuar Johnsonin gjatë një votëbesimi muajin e kaluar, të cilin Johnson mezi e ka fituar.

Ben Wallace

Ministri i Mbrojtjes, Ben Wallace, 52 vjeç, është bërë muajt e fundit anëtari më popullor i Qeverisë, falë trajtimit të krizës në Ukrainë, vlerëson ueb-faqja Conservative Home.

Ben Wallace

Ben Wallace

Si ish-ushtar, ai ka nisur karrierën politike si anëtar i Parlamentit të Skocisë, në vitin 1999. Për herë të parë në Parlamentin Uestministër është zgjedhur më 2005.
Ai ka qenë ministër i Sigurisë nga viti 2016 deri në marrjen e rolit të tij aktual, tre vjet më vonë.

Wallace është vlerësuar shumë, pasi departamenti i tij ka evakuuar shtetasit britanikë dhe aleatët nga Afganistani, vitin e kaluar, si dhe për dërgimin e armëve në Kiev.

Rishi Sunak

Sunak, i cili ka dhënë dorëheqje si ministër i Financave të martën, duke thënë se publiku britanik “me të drejtë pret që Qeveria të drejtohet siç duhet, me kompetencë dhe me seriozitet”, deri në vitin e kaluar ka qenë favorit për ta pasuar Johnsonin.

Rishi Sunak

Rishi Sunak

Ai është vlerësuar për një paketë të shpëtimit ekonomik – pas shpërthimit të pandemisë COVID-19 – e cila ka përfshirë një program të kushtueshëm për ruajtjen e vendeve të punës.

Por, Sunak është përballur me kritika më vonë për, siç është thënë, mosdhënien e mbështetjes së mjaftueshme për familjet.

Zbulimet në lidhje me statusin tatimor të gruas së tij dhe një gjobë që ka marrë – së bashku me Johnsonin – për thyerjen e rregullave të izolimit nga COVID-i, e kanë dëmtuar pozitën e tij.

Sajid Javid

Javid ka qenë ministri i parë i kabinetit që ka dhënë dorëheqje në shenjë proteste për akuzat se Johnson ka mashtruar publikun, në lidhje me sjelljen e papërshtatshme seksuale të një ligjvënësi konservator.

Sajid Javid

Sajid Javid

Si ish-bankier dhe mbështetës i tregjeve të lira, Javid ka shërbyer në një sërë rolesh në kabinet – më së fundi si ministër i Shëndetësisë.

Ai ka dhënë dorëheqjen si ministër i Financave i Johnsonit në vitin 2020.

Djalë i prindërve emigrantë nga Pakistani, ai është admirues i Thatcherit dhe ka përfunduar i katërti në garën për udhëheqje, në vitin 2019.

Nadhim Zahawi

Ministri i sapoemëruar i Financave ka lënë përshtypje të mirë si ministër i Vaksinave, në kohën kur Britania ka qenë ndër shpërndarëset më të shpejta në botë të vaksinave për COVID.

Nadhim Zahawi

Nadhim Zahawi

Historia personale e Zahawit, si ish-refugjat nga Iraku që ka shkuar në Britani si fëmijë, e veçon atë nga pretendentët e tjerë. Ai ka bashkëthemeluar kompaninë e sondazheve YouGov, përpara se të hynte në Parlament në vitin 2010.

Puna e tij e fundit ka qenë sekretar i Arsimit.

Zahawi ka thënë, javën e kaluar, se do të ishte “privilegj” të bëhej kryeministër në një fazë.

Penny Mordaunt

Ish-sekretarja e Mbrojtjes është shkarkuar nga Johnsoni kur është bërë kryeministër, pasi ajo ka mbështetur rivalin e tij, Hunt, gjatë garës së fundit për udhëheqje.

Penny Mordaunt

Penny Mordaunt

Mordaunt ka qenë mbështetëse e zjarrtë e largimit të Britanisë nga BE-ja.

Aktualisht ministre e re e Tregtisë, Mordaunt i ka cilësuar si “të turpshme” disa festa që kanë thyer rregullat e COVID-it, e për të cilat është gjobitur edhe Johnson.

Më herët, ajo kishte shprehur besnikëri ndaj Johnsonit.

Tom Tugendhat

Kryetari i Komitetit të Punëve të Jashtme në Parlament, njëherësh ish-ushtar që ka luftuar në Irak dhe Afganistan, ka lënë të kuptohet tashmë se do të kandidojë në çdo garë për udhëheqje.

Ai ka qenë kritik i vazhdueshëm i Johnsonit dhe do t’i ofronte partisë së tij një shkëputje të qartë nga qeveritë e mëparshme.

Megjithatë, ai është relativisht i patestuar, sepse nuk ka shërbyer asnjëherë në kabinet.

Suella Braverman

Suella Braverman

Suella Braverman

Si prokurore e përgjithshme që ka mbështetur BREXIT-in, Braverman ka thënë se do të kandidojë për lidership.

Ajo është kritikuar nga avokatët gjatë mandatit të saj, pasi Qeveria ka bërë përpjekje të shkelë ligjin ndërkombëtar, në lidhje me rregullat e tregtisë me Irlandën e Veriut, pas BREXIT-it.

Përgatiti: Valona Tela
blank

Analistët: Rusia në ‘pauzë operacionale’ në Ukrainë

VOA/Marrë nga Associated Press

Analistët thonë se ka gjasa që Rusia të ketë ulur përkohësisht ritmin e ofensivës së saj në Ukrainë, në një përpjekje për të riorganizuar forcat për një sulm të ri.

Sipas Institutit të Studimeve mbi Luftën, me bazë në Uashington, të mërkurën, për herë të parë në 133 ditë luftë, forcat ruse nuk shënuan asnjë përparim territorial në Ukrainë. Grupi i ekspertëve sugjeroi se Moska mund të jetë duke kryer një ‘pauzë operacionale’, por se kjo nuk nënkupton një “ndërprerje të plotë të veprimeve ushtarake”.

Forcat ruse ka të ngjarë të kufizohen në veprime ushtarake relativisht të vogla, ndërsa përpiqen të përgatisin terrenin për operacione më të mëdha sulmuese, e të rifitojnë fuqinë luftarake të nevojshme për të tentuar operacione më ambicioze”, thanë përfaqësuesit e institutit.

Në një deklaratë të enjten Ministria ruse e Mbrojtjes dukej se konfirmonte këtë vlerësim. Moska tha se njësive ushtarake ruse të përfshira në luftime në Ukrainë, u ishte dhënë kohë për të pushuar.

Repartet që kryen misione luftarake, gjatë operacionit special ushtarak, po marrin veten në mënyrë që të rifitojnë aftësitë e tyre luftarake”, thuhej në deklaratën e cituar nga agjencia shtetërore ruse e lajmeve “Tass”.

Ndërkohë në lindje të Ukrainës bormbardimet me artileri vazhdojnë. Zyrtarët ukrainas njoftuan se të paktën nëntë civilë janë vrarë dhe gjashtë të tjerë janë plagosur në 24 orët e fundit.

Zyra e presidentit të Ukrainës njoftoi të enjten se në qytetet dhe fshatrat, që shtrihen në shtatë rajone të Ukrainës, një ditë më parë ka patur sulme me artileri. Shumica e vdekjeve mes popullatës civilë ka ndodhur në provincën Donetsk, ku luftimet vazhdojnë. Shtatë civilë u vranë, mes tyre një fëmijë, njoftuan autoritetet ukrainase.

Dhjetë qytete e fshatra u goditën me artileri në Donetsk dhe si pasojë u shkatërruan 35 ndërtesa, mes tyre një shkollë, një kolegj profesional dhe një spital.

Donetsku është pjesë e Donbasit, një rajon industrial kryesisht rusisht-folës ku janë të përqendruar ushtarët më me përvojë të Ukrainës. Separatistët pro-rusë kanë luftuar kundër forcave ukrainase dhe kanë kontrolluar pjesën më të madhe të Donbasit për tetë vjet.

blank

Kryeministri britanik Boris Johnson pranon të japë dorëheqjen

VOA

Kryeministri Boris Johnson është pajtuar të japë dorëheqjen, tha zyra e tij të enjten, duke i dhënë fund një krize të pashembullt politike që paralizoi qeverinë britanike.

Një zyrtar i lartë që foli më kusht që mos t’i përmendej emri konfirmoi se kryeministri do të njoftojë dorëheqjen e tij më vonë gjatë ditës.

Kryeministri Johnson që hodhi poshtë thirrjet e kabinetit të tij për të dhënë dorëheqjen pas skandaleve të fundit, u dorëzua pasi më shumë se 50 zyrtarë u larguan nga qeveria e tij duke i kërkuar dorëheqjen.

Nuk ishte menjëherë e qartë nëse zoti Johnson do të qëndrojë në detyrë derisa Partia Konservatore zgjedh një udhëheqës të ri, i cili do ta zëvendësojë atë si kryeministër.

Boris Johnson, 58 vjeç, u bë i njohur për aftësinë e tij për t’iu shmangur vështirësive. Ai mbeti në pushtet pavarësisht pretendimeve se ishte shumë i afërt me donatorët e partisë, se mbronte mbështetësit nga akuzat për korrupsion se mashtroi parlamentin dhe nuk e tha të vërtetën për shkeljen e rregullave gjatë pandemisë së COVID-19.

Por zbulimet e fundit se Johnson dinte për akuzat për sjellje të pahijshme seksuale kundër Chris Pincher, një ligjvënës konservator, përpara se ai ta promovonte njeriun në një pozicion të lartë, doli të ishte pika e fundit.

Por gjetjet e fundit se zoti Johnson kishte dijeni për akuzat për sjellje të pahijshme seksuale kundër ligjvënësit konservator Chris Pincher, para se ta promovonte në një pozicion të lartë, u vunë kapakun të gjithave.

blank

Misteri i vetëvrasjeve të zyrtarëve të lartë të Gazprom/ Manjati rus gjendet i vdekur në një pishinë në Shën Petersburg!

Një biznesmen i cili ka lidhje me Gazprom, gjigantin energjetik në pronësi të Kremlinit, është gjetur i vdekur në një pishinë.

The Times shkruan se vdekja ka ardhur si pasojë e një plagë me armë zjarri.

Ngjarja theksohet se ka ndodhur pranë Shën Petersburg.

61-vjeçari bëhet figura e pestë e industrisë së gazit ruse që vdes në rrethana të dhunshme gjatë këtij viti.

Yuri Voronov, 61 vjeç, drejtoi Astra Shipping, një kompani transporti që ka punuar me Gazprom në projektet e saj në Arktik.

Trupi i tij u zbulua në pishinën e një prone luksoze pranë Shën Petersburg.

Në vendngjarje janë gjetur edhe gëzhoja dhe një pistoletë.

Ende nuk dihet se kujt i përkiste arma.

Ndërkohë thuhet se pas pas humbjes së parave në konfliktet me partnerët e biznesit, Voronov kishte filluar të pinte shumë.

Kujtojmë se edhe Vladislav Avayev, një ish-zëvendës president i Gazprombank, dhe Sergey Protosenya, një menaxher i lartë në gjigantin rus të energjisë Novotek, u raportuan të dy se kishin kryer vrasje-vetëvrasje në muajin prill.

Avayev, 51 vjeç, thuhet se ka qëlluar gruan dhe vajzën e tij 13-vjeçare përpara se të qëllonte veten..

Trupat e tyre u gjetën brenda banesës së tyre në Moskë që kushtonte miliona paund.

Avayev dyshohet se ka kryer vrasjet pasi zbuloi se gruaja e tij ishte shtatzënë me fëmijën e shoferit të tij.

Ai raportohet se ka punuar në një kohë për administratën presidenciale ruse, megjithëse roli i tij i saktë është i paqartë.

Igor Volobuev, një tjetër nënkryetar i Gazprombank, tha se ai dyshonte se Avayev ishte inkuadruar.

Gazprom , i cili kontrollon Gazprombank, drejtohet nga Alexei Miller, një aleat prej kohësh i Presidentit Putin .

Burimet e saj të mëdha të gazit janë përdorur gjithnjë e më shumë si një armë politike në mes të luftës në Ukrainë dhe tensioneve të larta me vendet perëndimore.

Protosenya, 55 vjeç, dyshohet gjithashtu se ka vrarë gruan dhe vajzën e tij 18-vjeçare përpara se të vriste veten në shtëpinë e familjes në Spanjë.

Djali i tij, i cili nuk ishte në shtëpi gjatë ngjarjes, tha se nuk i besonte raportit zyrtar të policisë.

Vdekja e tyre erdhi pasi Leonid Shulman, kreu i shërbimit të transportit të Gazprom, u zbulua i vdekur në pronën e tij elitare pranë Shën Petersburgut në janar.

Shulman ishte nën hetim për mashtrim.

Në shkurt, Aleksandër Tyulakov, një tjetër zyrtar i lartë i Gazprom u raportua se kishte varur veten në një fshat aty pranë.

Edhe pse Rusia ka disa nga normat më të larta të vetëvrasjeve në botë për meshkujt, vdekjet e tyre kanë ngjallur dyshime se ata mund të kenë rënë në kundërshtim me shërbimet e sigurisë.

(BalkanWeb)

blank

Lija e majmunit: Takimi urgjent i OBSH-së

VOAL- Lija e majmunëve nuk ndalet: ka më shumë se 6000 raste në mbarë botën. Mbledhja e Komitetit të Emergjencave të Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH) do të mbahet deri më 18 korrik. Agjencia e bëri të ditur këtë sot, të mërkurën 6 korrik.

Në mbledhjen e mëparshme, më 27 qershor, OBSH ende nuk e konsideroi epideminë një emergjencë shëndetësore.

“Unë vazhdoj të shqetësohem për shkallën dhe përhapjen në mbarë botën,” përsëriti menaxheri i përgjithshëm Tedros Ghebreyesus. Ai shtoi se numri i kufizuar i analizave sugjeron se shumë raste mund të mos jenë raportuar. Sipas agjencisë së lajmeve Reuters, e cila i referohet të dhënave nga Qendrat për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve, për shembull, ato do të ishin më shumë se 7,100.

Rreth 80% e infeksioneve janë regjistruar në Evropë. Shkalla e vdekjeve në mbarë botën është rreth 1%. Ka pasur 131 raste në Zvicër që nga maji. Infeksioni i parë në Ticino daton në 21 qershor. rsi-eb

blank

Papa shpreson që shpejt mund ta vizitojë Kievin dhe Moskën

Intervistë ekskluzive e Reuters me Papa Françeskun në Vatikan.
RFE/RL

Papa Françesku hodhi poshtë zërat se ai planifikon që së shpejti të japë dorëheqje dhe tha se shpreson të vizitojë Kievin dhe Moskën në të ardhmen e afërt.

Në një intervistë për Reuters, Papa Françesku tha më 4 korrik se “nuk më kishte shkuar kurrë në mendje” të planifikoj pensionimin në fund të verës, megjithëse ai përsëriti se mund të largohej një ditë në mënyrën se si Papa Emeritus Benedikti XVI e bëri në 2013.

Papa kishte planifikuar të vizitonte Kongon dhe Sudanin e Jugut këtë javë, por duhej ta anulonte udhëtimin sepse mjekët e rekomanduan për më shumë terapi në një gju të lënduar.

Ai tha se ka planifikuar të udhëtoj në Kanada më 24-30 korrik dhe tha se shpreson të vizitojë Rusinë dhe Ukrainën pas kësaj.

Pas këtyre komenteve, Ukraina ripërtëriu ftesën e saj për Françeskun për të vizituar Ukrainën dhe i kërkoi Papës që të vazhdojë të lutet për popullin ukrainas.

“Është koha për të thelluar lidhjet me ata që e dëshirojnë sinqerisht”, tha zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme, Oleh Nikolenko.

“Ne ripërtërijmë ftesën drejtuar Papa Françeskut për të vizituar vendin tonë dhe ju nxisim që të vazhdoni të luteni për popullin ukrainas”.

blank

Shefi i NASA-s lëshon alarmin: Kinezët dhe rusët duan të pushtojnë Hënën

Nga Maximilian Both, BILD

SHBA dëshiron të dërgojë përsëri astronautë në Hënë, por ata nuk janë të vetmit.

Në gazetën BILD, shefi i NASA-s, Bill Nelson paralajmëron: “Ka një garë të re në hapësirë- këtë herë me Kinën”.

Astronautët e parë të NASA-s janë planifikuar që të udhëtojnë në Hënë në vitin 2025- për herë të parë mes tyre do jetë një grua.

Por planet e Pekinit shkojnë më tej: Kina po planifikon bazën e saj hënore- së bashku me Rusinë!

Ajo duhet të përfundojë në vitin 2035. Nëse kjo funksionon, taikonautët- kështu quhen astronautët nga Kina- mund të kryejnë eksperimente në Hënë nga viti 2036.

Shefi i NASA-s, Nelson nuk ndjehet mirë nga kjo: “Ne duhet të jemi shumë të shqetësuar që Kina po zbret në Hënë dhe po thotë: Tani është e jona dhe ju duhet të qëndroni jashtë”.

Që tani ka një betejë për polin jugor të Hënës: dyshohet se aty ka depozita uji që mund të përdoren në të ardhmen për të prodhuar karburant raketash.

Kjo do të thotë se kushdo që dominon anën jugore të Hënës ka një bazë të rëndësishme në hapësirë. Dhe ndoshta edhe pushtetin.

Në çdo rast, Bill Nelson është i sigurt: “Programi hapësinor i Kinës është një program hapësinor ushtarak”. Ai vetë ka qenë astronaut në hapësirë përpara se të hynte në politikë.

Si një politikan që mbështetet në tonet e buta, Nelson ëhtë shumë i qartë. Ai kritikon vjedhjen e teknologjisë që mundëson pjesëmarrjen e Kinës në garën hapësinore. “Kina është e mirë. Por Kina është e mirë sepse ata vjedhin ide dhe teknologji nga të tjerët”.

Çfarë qëllimesh ushtarake mund të ketë Kina në hapësirë?

Nelson tërbohet nga pyetja e BILD: “Epo çfarë mendoni se do ndodhë në stacionin hapësinor kinez? Ata do mësojnë se si të shkatërrojnë satelitët e të tjerëve”.

Në fakt, Kina ka vite që po punon për teknologjinë që synon ‘kapjen’ e satelitëve me rrjeta robotike me qëllim shkatërrimin e tyre: gjoja për të pastruar mbeturinat e tyre hapësinore, por në fakt satelitët e vendeve të tjera mund të sulmohen në këtë mënyrë.

Ja çfarë po planifikon NASA në Hënë

Me programin Artemis, NASA po planifikon një rikthim në Hënë në bashkëpunim të ngushtë me agjencinë hapësinore evropiane ESA.

-Këtë vetë, kapsula e parë hapësinore Orion do të fluturojë drejt Hënës dhe do të rrotullohet rreth saj. Orion do jetë pa pilot.

-Astronautët e NASA-s do të jenë të pranishëm në orbitën e dytë të Hënës në vitin 2023.

-Fluturimi i tretë në vitin 2025 do të dërgojë dy njerëz në Hënë: një grua dhe një astronaut me ngjyrë.

Planet e mëtejshme: ndërtimi i një stacioni portë në orbitën e Hënës, një fshat, një platformë lëshimi për në Mars.

blank

Studimi i Reuters: Njerëzit në mbarë botën po bezdisen nga lajmet

Në qarqet mediatike ka një frazë të re popullore, deri diku shqetësuese, këtë muaj: “Shmangia selektive e lajmeve”.

blank

 

Kjo frazë vjen nga edicioni më i ri i Raportit vjetor të Lajmeve Dixhitale të Institutit Reuters.

Ndërsa shumica e njerëzve “mbeten të angazhuar dhe ndjekin rregullisht lajmet, ne zbulojmë se shumë gjithashtu zgjedhin gjithnjë e më shumë të racionojnë ose kufizojnë ekspozimin ndaj tyre, ose të paktën ndaj llojeve të caktuara të lajmeve,” shkruajnë studiuesit. Dhe ata përmendën një sërë arsyesh për ta bërë këtë.

Raporti i institutit cilësohet si “studimi më gjithëpërfshirës i konsumit të lajmeve në mbarë botën”. Ishte Rasmus K. Nielsen, drejtor i Institutit Reuters për Studimin e Gazetarisë, ai që përshkroi fenomenin.

Analistët e medias kanë shkruar shumë për lodhjen nga lajmet në SHBA, shpesh në lidhje me ciklet rraskapitëse të lajmeve të lidhura me Trump, por Nielsen e ka parë atë edhe në vende të tjera. Sondazhet e institutit Reuters me lexuesit e lajmeve në internet në 46 tregje gjetën një sasi në rritje të “shmangjes së lajmeve” nga Brazili në Australi, në Britani dhe në SHBA.

blank

Disa njerëz thjesht kanë “më pak interes për lajmet se sa në të kaluarën,” tha Nielsen. Dhe madje edhe mes njerëzve që përgjithësisht janë konsumatorë të zjarrtë të lajmeve, shumë prej tyre “i shmangin në mënyrë selektive lajmet shpesh ose ndonjëherë”, qoftë për shkak se tema specifike i lodh, i mërzit ose sasia e informacionit është dërrmuese.

“Kur i pyetëm pse, një pjesë e kësaj ka të bëjë me politikën. Disa do të thonë se i shohin lajmet të pabesueshme ose të njëanshme.” – u shpreh Nielsen. Por bëhet fjalë për më shumë se kaq. “Një numër i madh i atyre që i shmangen në mënyrë selektive lajmeve thonë se lajmi ka një efekt negativ në humorin e tyre”, shtoi drejtori i Institutit të Reuters.

Mendoni pak: Një transmetim i pafund lajmesh në ekranin e telefonit është si një ulërimë therëse, shumë e ndryshme nga, për shembull, një transmetim lajmesh gjysmë ore që përfundon gjithmonë me sport ose një histori që ju bën të ndiheni mirë. Në të njëjtën kohë, interneti përmban një numër po aq të pafund alternativash ndaj lajmeve. Nuk është çudi pse më shumë njerëz po vetë-raportojnë se po ndryshojnë zakonet e tyre.

Këtë po e ndjejnë edhe gazetarët. “Gjatë muajve të fundit, ne kemi kaluar nga një tragjedi e tmerrshme në tjetrën,” shkroi kryeredaktori i HuffPost Danielle Belton në Twitter.

Autori dhe profesori Brian Klaas e quajti atë një “lak distopian” të lajmeve të tmerrshme “ku zbulimet e reja rreth një përpjekjeje të organizuar për grusht shteti ndiqet nga një pushkatim masiv i fëmijëve, i cili largohet nga lajmi nga humbja e të drejtave themelore, e cila largohet nga lajmet nga një kamion me emigrantë të vdekur, i cili…”

“Dhe kjo do të ndiqet nga lajmet nga cilido qoftë i pari,” shkroi Klaas në Twitter pas një varg titujsh tronditës në ditët e mëparshme që përfshinin fundin e të drejtave të abortit dhe zbulimin e më shumë se 50 emigrantëve që ishin gjetur të vdekur në një traktor-rimorkio në Teksas.

Gjatë një paneli diskutimi në Nju Jork të sponsorizuar nga Reuters, botuesja e Vox, Melissa Bell foli për “pafuqinë” që lexuesit ndonjëherë ndiejnë kur përballen me historira të zymta pas historirash të tjera të zymta. Ajo u kërkoi redaksive të mendojnë për prodhimin e gazetarisë “si një shërbim për audiencën” kundrejt thjesht një akti botimi.

Moderimi“, jo shmangia, mund të jetë çelësi, shkroi shkrimtarja shkencore Susan D’Agostino në përgjigje të gjetjeve të Institutit Reuters.

Më poshtë janë disa gjetje të tjera që sintetizon CNN nga raporti i Reuters.

Gjendje stresuese e mediave dixhitale  

– Drejtori i Institutit të Reuters, Nielsen kujtoi se “ky është tregu më konkurrues për vëmendje në historinë njerëzore.” 

– Në përgjithësi, thuhet në raport, “besimi në lajmet ka rënë në pothuajse gjysmën e vendeve në sondazhin tonë dhe është rritur në vetëm shtatë, duke përmbysur pjesërisht fitimet e bëra në kulmin e pandemisë së Coronavirus.” 

– Në SHBA, “ata që vetë-identifikohen nga e djathta kanë më shumë se dy herë më shumë gjasa të mos i besojnë lajmet krahasuar me ata të majtët. Në fillim të vitit 2021 vetëm 14% e atyre në të djathtën politike thanë se u besonin lajmeve. ” Nuk është kështu në vendet e tjera. “Në Finlandë,” tha raporti, “ne nuk shohim pothuajse asnjë ndryshim në besimin e lajmeve bazuar në politikë.”

– Ndërsa disa modele abonimi (subscripitons) janë inkurajuese, “shumica e publikut nuk po paguan për lajmet” dhe shumë nuk duan të paguajnë, vuri në dukje Nielsen.

– Një nga sllajdet e tij titullohej “revolucioni i Substack ka ende rrugë për të bërë”. Afërsisht 1 në 5 amerikanë paguan për çdo formë të lajmeve në internet, zbuluan studiuesit, dhe vetëm 7% e tyre “aktualisht paguajnë për një email gazetari”. Me fjalë të tjera, ka shumë hapësirë ​​për rritje.

– Kur studiuesit pyetën: “Cila është mënyra juaj kryesore për të arritur te lajmet?”, vetëm 23% e të anketuarve cituan vizita të drejtpërdrejta në faqet e internetit të lajmeve. Pjesa tjetër citoi “dyert anësore” si mediat sociale, kërkimi dhe alarmet celulare.

blank

“TikTok është globalisht rrjeti me rritjen më të shpejtë për lajme,” thuhet në raport, dhe është më i popullarizuari tek moshat nën 25 vjeç. Më gjerësisht, “rrjetet sociale vizuale vazhdojnë të rriten për lajme”. 

– Studiuesit zbuluan se “rritja në podkaste duket se ka rifilluar, me 34% që kanë konsumuar një ose më shumë podkaste në muajin e fundit”. 

– Të dhënat tregojnë se “audienca më e re gjithnjë e më shumë konsumon dhe mendon për lajmet ndryshe nga audienca më e vjetër,” shkroi studiuesi Kirsten Eddy. “Ata janë përdorues më të rastësishëm të lajmeve, mbështeten më shumë në mediat sociale dhe janë më pak të lidhur me (dhe për rrjedhojë më pak besnikë ndaj) markave të lajmeve. Ata gjithashtu kanë perceptime të ndryshme se çfarë është lajmi dhe si praktikohet.” Lapsi.al

blank

Nis gjyqi ndaj basketbollistes amerikane të arrestuar në Moskë

Brittney Griner, basketbollistja amerikane e arrestuar në aeroportin e Moskës, rrezikon deri në 10 vjet burg nëse shpallet fajtore.

 

RFE/RL

Basketbollistja amerikane Brittney Griner u paraqit në seancën gjyqësore të së premtes në Moskë, pas më shumë se katër muajsh që kur u arrestua në aeroport me akuzën e trafikimit të kanabisit.

Griner u arrestua në shkurt në aeroportin Sheremetyevo të Moskës. Sipas policisë ajo po transportonte cigare elektrike me vaj kanabisi. Basketbollistja e “Phoenix Mercury” dhe dy herë fituesja e medaljes së artë olimpike rrezikon deri në 10 vjet burg nëse dënohet për trafikim të lëndëve narkotike.

Më pak se 1 për qind e të pandehurve për çështje penale shpallen të pafajshëm në Rusi dhe ndryshe nga SHBA-ja, vendimet e pafajshmërisë mund të anulohen.

Në një seancë me dyer të mbyllura që u zhvillua të hënën në Moskë, periudha e paraburgimit e Griner u zgjat edhe për gjashtë muaj të tjerë.

Arrestimi dhe gjyqi i sportistes amerikane vjen në një kohë kur marrëdhëniet mes Moskës dhe Uashingtonit janë në pikën e tyre më të ulët. Griner u arrestua më pak se një muaj para se Rusia të dërgonte trupat në Ukrainë, çka rriti edhe më shumë tensionet mes dy shteteve.

Pushtimi solli sanksione të shumta të vendosura nga Shtetet e Bashkuara ndërkohë që Rusia dënoi dërgimin e armëve në Ukrainë nga ana e SHBA-së.

Zëdhënësi i Kremlinit Dmitry Peskov mohoi të premten që arrestimi dhe gjyqi ndaj Griner po ndikohej nga situata aktuale politike mes dy vendeve..

“Faktet janë që sportistja e famshme u ndalua pasi iu gjendën medikamente të ndaluara që përmbanin substanca narkotike”, deklaroi Peskov për gazetarët. “Duke marrë parasysh këto fakte, nuk ka se si të jetë e motivuar politikisht,”shtoi ai.

Mbështetësit e Griner shpresonin që çështja të zgjidhej pa shumë bujë, deri para muajit maj, kur Departamenti Amerikan i Shtetit e ri-klasifikoi atë “një person të ndaluar padrejtësisht” dhe duke e kaluar çështjen e saj tek krye-negociatori i qeverisë amerikane.

Bashkëshortja e Griner, Cherelle, i ka bërë thirrje Presidentit Joe Biden që të mundësojë lirimin e saj, duke e quajtur rastin si një “burgosje politike”.

“Mu bë qejfi që e pashe në disa pamje, por është shumë e vështirë. Çdo herë na kujtohet që mikesha jonë, kolegia jonë është e burgosur padrejtësisht në një shtet tjetër,” deklaroi trajnerja e Phoenix Mercury, Vanessa Nygaard.

Ajo shpreson se Biden do të mund të “ndërmarrë hapa që të sigurohet që ajo të kthehet në shtëpi.”

Mbështetësit e Griner kanë kërkuar që ajo të përfshihet në një shkëmbim të burgosurish si rasti i veteranit Trevor Reed, i cili në prill u shkëmbye me një pilot rus të dënuar për trafik droge.

Mediat ruse kanë spekuluar së fundmi që ajo mund të shkëmbehet me tregtarin rus të armëve, Viktor Bout, i ashtuquajturi “tregtari i vdekjes”, i cili po vuan një dënim prej 25 vitesh në SHBA.

I pyetur të dielën nga CNN, nëse po merrej ne konsideratë një shkëmbim midis Griner dhe Bout sekretari amerikan i shtetit, Antony Blinken evitoi të përgjigjej.

blank

Johnson: S’do të lejojmë që Ballkani të bëhet shesh lojërash për Putinin

RFE/RL

Britania e Madhe do të dërgojë ekspertë ushtarakë në Bosnje-Hercegovinë për të kundërshtuar ndikimin rus si dhe “për të forcuar misionin e NATO-s, dhe për të promovuar stabilitetin dhe sigurinë”, ka Qeveria britanike të enjten.

“Ne nuk mund të lejojmë që Ballkani Perëndimor të bëhet një tjetër shesh i lojërave për synimet shkatërruese të [presidentit rus, Vladimir] Putin”, thuhet në deklaratën e kryeministrit britanik, Boris Johnson.

“Duke ndezur flakët e secesionizmit dhe sektarizmit, Rusia përpiqet t’i kthejë mbrapsht sukseset e tri dekadave të fundit në Bosnje-Hercegovinë”, shtoi ai.

Andaj, tha Johnson, kjo është arsyeja që “ne po forcojmë mbështetjen për Bosnje-Hercegovinën”.

“Ne po i përgjigjemi thirrjes së miqve tanë për të ndihmuar në mbrojtjen e paqes”, tha ai.

Sipas njoftimit të Qeverisë britanike, dy ekspertë për luftën kundër dezinformimit dhe reformën e mbrojtjes, do të punojnë me Forcat e Armatosura të Bosnje-Hercegovinës dhe NATO-n, për të ruajtur paqen dhe sigurinë në këtë vend.

Britania do të sigurojë, po ashtu, fonde për rritjen e sigurisë kibernetike atje.

“Bosnje dhe Hercegovina aktualisht po përballet me kërcënimin më të madh ekzistencial prej pas luftës dhe liderët secesionistë po punojnë në mënyrë aktive për të krijuar ndarje dhe konflikte të mëtejme. Këto plane mbështeten nga Moska”, thuhet në deklaratën e Qeverisë britanike.

Shqetësimet e Perëndimit për Bosnje-Hercegovinën janë rritur qëkur Rusia ka nisur pushtimin e Ukrainës më 24 shkurt.

Sekretarja e Jashtme britanike, Liz Truss, ka qëndruar në Sarajevë më 26 maj, ku ka premtuar se vendi i saj do të ndihmojë në trajnimin e ushtrisë së Bosnjës.

Bosnje-Hercegovina, që pas përfundimit të luftës më 1995, është e ndarë në vija etnike: me Federatën Myslimane-Kroate, në njërën anë, dhe Republikën Sërpska, të banuar me shumicë serbe, në anën tjetër.

Udhëheqësi i serbëve, Millorad Dodik, që është edhe anëtar i presidencës trepalëshe të Bosnjës, ka disa muaj që ka intensifikuar përpjekjet për të ndarë Republikën Sërpska nga pjesa tjetër e territorit.

Për këtë plan, analistë, por edhe disa zyrtarë, thonë se Dodik ka bekimin e Rusisë.

Më 17 qershor, Dodik ka takuar në Shën Petërsburg, presidentin rus Vladimir Putin.

Ai ka thënë se ka marrë ftesë të re nga Putini për një vizitë edhe në shtator.

blank

Sa po e ndihmon Kina Rusinë që të financojë luftën e saj në Ukrainë?

Reid Standish

Kërkesa në rritje e Kinës për naftën ruse me çmim të ulët e ka bërë atë financuesen kryesore të luftës së Kremlinit në Ukrainë, duke i dhënë Moskës një burim të qëndrueshëm të ardhurash që zbut ndikimin e sanksioneve të ashpra perëndimore ndaj ekonomisë së saj.

Katër muaj pas pushtimit rus në Ukrainë, Kina e ka kaluar Gjermaninë si blerësja më e madhe e karburanteve ruse, me shitjet e naftës në Kinë – dhe Indi, një tjetër vend aziatik që po blen naftë nga Rusia – duke ndihmuar kështu në mbushjen e boshllëkut të lënë nga Evropa, tregu më i madh i eksporteve ruse.

Çdo ditë për muajin maj, Kina dhe India kanë blerë së bashku rreth 2.4 milionë fuçi naftë ruse bruto, sa gjysma e totalit të eksporteve të Rusisë.

Pavarësisht se janë shitur me një ulje të konsiderueshme, blerjet — së bashku me rritjen e çmimeve të naftës — kanë lejuar që të ardhurat ruse të rriten përballë presionit perëndimor dhe i kanë dhënë Moskës një frymëmarrje të domosdoshme financiare për të vazhduar financimin e luftës së saj.

Blerja e naftës së lirë ruse i ka lejuar Kinës të diversifikojë rezervat e veta dhe i ka dhënë Indisë një rrjedhë fitimprurëse duke rieksportuar karburante të rafinuara nga nafta e papërpunuar ruse. Aktualisht, blerjet nuk rrezikojnë të shkaktojnë sanksione dytësore, ndërsa bllokimi aktual i naftës ruse nga ana e Bashkimit Evropian mbetet i pjesshëm, por gatishmëria e Pekinit dhe Nju Delhit për të blerë naftë ruse do të vihet në provë më vonë këtë vit, pasi të hyjnë në fuqi masat më të rrepta.

Ndërkohë, presidenti kinez, Xi Jinping, priti në një samit virtual më 22-23 qershor liderët e Brazilit, Rusisë, Indisë, Kinës dhe Afrikës së Jugut, të njohur kolektivisht si ‘BRICS’, ku ai kritikoi sanksionet perëndimore duke i cilësuar si “armatim” të ekonomisë globale dhe bëri thirrje që grupimi të punojë më ngushtë mes tyre.

Gjatë fjalimit të tij në samit, presidenti rus, Vladimir Putin, tha se vendet BRICS-it po “zhvillojnë mekanizma të besueshëm alternativë për pagesat ndërkombëtare” dhe “janë duke eksploruar mundësinë e krijimit të një monedhe rezervë ndërkombëtare, të bazuar në shportën e valutave të BRICS-it”.

Por sa mund të mbështetet Moska në tregjet dhe partnerët joperëndimorë, si Kina dhe India, për ta ndihmuar atë të përballet me pasojat e sanksioneve?

Për të zbuluar më tepër, Radio Evropa e Lirë foli me Maria Shagina, një bashkëpunëtore në Institutin Ndërkombëtar të Britanisë për Studime Strategjike (IISS).

Radio Evropa e Lirë: Gjatë rrjedhës së luftës në Ukrainë, Kina është bërë tashmë blerësi më i madh i naftës ruse. Çfarë do të thotë kjo për avancimin e marrëdhënieve ndërmjet Kinës dhe Rusisë dhe a është kjo një shenjë e thellimit të partneritetit të tyre apo Pekini thjesht po bën një lëvizje oportuniste për të blerë energji më lirë?

Maria Shagina: Ne kemi dëgjuar në shumë raste se Rusia dhe Kina kanë krijuar një partneritet “pa kufij” dhe së fundmi [më 15 qershor], Xi përsëriti mbështetjen për bashkëpunimin e ndërsjellë me Rusinë.

Por, ne e dimë se retorika dhe veprimet e Kinës ndryshojnë shumë dhe kjo ka qenë e qartë që nga viti 2014 [kur Pekini dhe Moska thelluan lidhjet e tyre me një ritëm më të shpejtë]. Kina është e etur të përfitojë nga izolimi i Rusisë, përfshirë blerjen e lirë të naftës bruto ruse. Por, kur bëhet fjalë për shkeljen e sanksioneve perëndimore, sektori privat kinez është zakonisht mjaft i kujdesshëm.

Në këtë rast, ne ende nuk kemi sanksione [Perëndimore] mbi naftën ruse dhe embargoja e naftës nga Bashkimi Evropian do të nisë më 5 dhjetor. Pra, ka ende një periudhë të largimit para se të hyjnë në fuqi sanksionet dhe kjo është koha për Kinën — dhe gjithashtu Indinë — për të kapitalizuar të gjithë naftën e lirë që mund ta blejnë nga Rusia.

Radio Evropa e Lirë: Përveç blerjes së naftës, Kina është treguar shumë e kujdesshme kur vjen puna për të shmangur sanksionet dytësore të vendosura ndaj Rusisë nga Perëndimi. A duhet të presim që Pekini t’i japë më shumë mbështetje të hapur Rusisë në të ardhmen, veçanërisht kur bëhet fjalë për teknologjinë e përparuar si gjysmëpërçuesit?

Maria Shagina: Qëndrimi balancues i Kinës është shumë delikat dhe, ndërsa lufta përparon, do të jetë më e vështirë për Pekinin të mbajë këtë pozicion të të ashtuquajturit “neutraliteti pro-rus”, ku ata janë zyrtarisht neutralë, por anojnë kah Rusia.

Që nga viti 2014, Rusia ka pasur pritshmëri mjaft të mëdha që Pekini të ndërhyjë për të ndihmuar [me] këtë situatë shumë të vështirë [financiare] për Moskën. Kremlini që atëherë ka pasur një vlerësim më të matur për sa i përket çështjes se sa ndihmë mund të pritet realisht nga Kina, por edhe tani Rusia është mjaft e zhgënjyer me mungesën e mbështetjes nga Kina.

Ne e dimë se kishte pakënaqësi nga pala ruse kur bëhej fjalë për mungesën e mbështetjes kineze për sa i përket ndihmës financiare dhe transfereve të teknologjisë pas hyrjes në fuqi të sanksioneve [pas nisjes së pushtimit më 24 shkurt]. Këto janë dy fushat ku Rusia tani është shumë e varur nga Kina dhe vendet e tjera të paangazhuara për mbështetjen e tyre dhe Kina do të jetë një nga vendet kryesore që duhet vëzhguar kur vjen puna për të ndihmuar në zbutjen e ndikimit të sanksioneve. Kjo nuk ka të bëjë vetëm nëse Pekini do të ofrojë ose jo ndonjë ndihmë financiare, por edhe nëse do të ofrojë ndonjë teknologji që tani është nën sanksione, si çipat dhe gjysmëpërçuesit.

Mësimet që nxjerrim nga viti 2014 na tregojnë se sektori privat kinez është i prirë të qëndrojë larg rreziqeve, sepse është shumë i varur nga dollari amerikan për transaksionet dhe tenton të qëndrojë larg subjekteve të sanksionuara ruse dhe madje qëndron në përputhje me sanksionet për të qenë tepër i kujdesshëm. Pra, në situatën aktuale ku kemi një numër të paprecedentë sanksionesh për sa i përket shtrirjes dhe ashpërsisë së tyre, do të thosha se do të ketë edhe më shumë sjellje kundërshtuese ndaj rrezikut nga sektori privat kinez.

Por, duhet të jemi të vetëdijshëm se institucionet e mbështetura nga qeveria sillen ndryshe. Në vitin 2014, bankat kineze si Banka e Eksport-Importit të Kinës dhe Banka e Kinës për Zhvillim, punuan me kompani [ruse] si Novatek, e cila është prodhuesi i dytë më i madh i gazit natyror në Rusi, për të financuar projekte. Pra, ka vend për të mbështetur subjektet dhe personat e sanksionuar, por duhet të jemi të kujdesshëm ndaj shtrirjes së kufizuar të kësaj mbështetjeje.

Radio Evropa e Lirë: Xi Jinping priti samitin e BRICS-it dhe tha se grupimi është i rëndësishëm për ekonominë globale, ndërsa komentuesit rusë kanë thënë vazhdimisht se grupimi është vendimtar për zbutjen e sanksioneve perëndimore. A i jep lufta në Ukrainë një mundësi që më në fund ky grupim të realizojë potencialin e saj dhe të luajë një rol më të spikatur?

Maria Shagina: Mendoj se në mënyrë retorike ka një narrativë shumë të fortë për t’iu kundërvënë Perëndimit, veçanërisht Shteteve të Bashkuara dhe BE-së, lidhur me përdorimin e tyre të njëanshëm të sanksioneve që nuk janë mbështetur nga OKB-ja.
India është një shembull tjetër [brenda BRICS-it] ku Rusia është gjithashtu e prirë të zgjerojë bashkëpunimin, por ne nuk kemi parë shumë përparim përtej blerjes së naftës.

Për shembull, Rusia hodhi idenë për të përdorur mekanizma të ndryshëm për sistemet e pagesave dhe alternativa ndaj SWIFT-it, që është bllokuar dhe s’mund të përdorë prej sanksioneve. Por, asnjë nga këto nisma nuk ka marrë hov dhe ato mbeten kryesisht të fjetura.

Unë mendoj se samiti ishte një mundësi për t’i rezistuar hegjemonisë së SHBA-së, por mbetet për t’u parë nëse kjo do të materializohet në diçka më të madhe.

Radio Evropa e Lirë: A ka ndonjë gjë që prisni të ndodhë në lidhje me përfshirjen ekonomike të Kinës me Rusinë që ndoshta mendoni se do të vijë ose ia vlen të mbahet në vëmendje?

Maria Shagina: Një aspekt janë gjysmëpërçuesit dhe transferimi më i gjerë i teknologjisë. Kjo është diçka që ia vlen të vëzhgohet për të parë nëse Kina do ta ndihmojë Rusinë. Deri më tani, siç kanë thënë zyrtarët amerikanë, nuk ka pasur mbështetje sistematike nga ana e Kinës, por nuk është çudi nëse Kina do të jetë e gatshme t’i furnizojë ato për të zbutur këtë presion nga sanksionet teknologjike ndaj Rusisë duke pasur parasysh nivelin e partneritetit që të dyja vendet kanë.

Aspekti tjetër që ia vlen të shikohet është nëse kompanitë kineze do të ndihmojnë në sigurimin e pajisjeve energjetike për gazin natyror të lëngshëm (LNG) dhe pajisjet e LNG-së që BE-ja i ka ndërprerë dhe që Rusia nuk mund t’i zëvendësojë vetë.
Që nga viti 2014 kompanitë kineze inxhinierike kanë furnizuar deri në 80 për qind të këtyre pajisjeve, kështu që ka gjasa që Kina të ndërhyjë për të forcuar pozicionet e saj dhe potencialisht për të ofruar financime shtesë për projektet [energjetike] të mbështetura nga Kina në Arktik.

Përgatiti: Besmir Nenaj

Send this to a friend