VOAL

VOAL

Heshtja kriminale ndaj sulmit terrorist me bombë kundër gazetës Bota Sot – Nga Elida Buçpapaj

July 30, 2017

Komentet

Kryeministri Kurti priti në takim lamtumirës ambasadorin e Zvicrës, Sprecher

 

 

Prishtinë, 16 korrik 2026

 

Kryeministri në detyrë i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, priti në takim lamtumirës ambasadorin e Zvicrës, Jürg Sprecher.

 

Kryeministri Kurti e falënderoi ambasadorin Sprecher për bashkëpunimin e afërt dhe kontributin e çmuar në kultivimin e marrëdhënieve të shkëlqyeshme dhe forcimin e partneritetit ndërmjet dy shteteve.

 

Duke shprehur mirënjohje për mbështetjen e madhe dhe të vazhdueshme të Zvicrës, kryeministri Kurti përmendi programin e Agjencisë Zvicerane për Zhvillim dhe Bashkëpunim (SDC). Krahas 86 milionë frangave zvicerane të ndara për periudhën 2022–2025, për periudhën e re 2026–2029 janë zotuar edhe mbi 64 milionë franga zvicerane për Kosovën. Si fusha me rëndësi të veçantë u veçuan arsimi dhe aftësimi profesional, si dhe projektet në sektorin e ujit, të cilat kanë ndihmuar ndjeshëm në zgjerimin e mbulimit me furnizim me ujë dhe në rritjen e qëndrueshmërisë përballë ndryshimeve klimatike.

 

Kosova është një nga vendet e pakta prioritare në të cilat Zvicra i përdor të tri instrumentet kryesore: bashkëpunimin për zhvillim, bashkëpunimin ekonomik dhe sigurinë njerëzore, të plotësuara nga partneriteti për migracion.

 

Në takim u diskutua për përparimin demokratik të vendit, planet për të vazhduar këtë rritje, mërgatën dhe lidhjet e forta ndërmjet dy shteteve, ekonominë dhe shkëmbimet tregtare, si dhe për thellimin e bashkëpunimit, me fokus të veçantë në sektorin e teknologjisë së informacionit dhe të shërbimeve.

 

Kryeministri Kurti i uroi ambasadorit Sprecher suksese në angazhimet e reja dhe shtoi se ai do të jetë gjithmonë i mirëpritur në Kosovë. /Zyra e Kryeministrit

Përqafim i madh i Zyrihut për një Zvicër të madhe të futbollit

VOAL- Sot në Zyrih ra perdja e finales historike të Kupës së Botës për Zvicrën, ku zviceranët, duke u kthyer gjatë natës nga Kansas City me një fluturim çarter nëntëorësh, u pritën nga përqafimet e tifozëve të tyre. Pasi mbërritën në Kloten në orën 10:15 të mëngjesit, Yakin dhe djemtë e tij fillimisht morën një autobus për në një hotel pranë Hardbrücke dhe më pas u ngjitën në skenën e ngritur posaçërisht në Turbinenplatz në orën 12:15 të pasdites. Zviceranët, dy ditë pas eliminimit të tyre të dhimbshëm në çerekfinale nga Argjentina, ishin me humor të mirë, me buzëqeshje dhe përqafime të shumta. Qindra tifozë zviceranë brohoritën për të preferuarit e tyre, përfshirë Embolon, i cili ende dukej i hidhëruar për përjashtimin e tij të kushtueshëm. Ndeshja e radhës e Zvicrës është planifikuar për 26 shtator, kur ata do të dalin në fushë në Maqedoninë e Veriut për debutimin e tyre në Ligën B të Ligës së Kombeve 2026. rsi

Argjentina kërkon vazhdimin e serisë historike, Zvicra synon një tjetër mrekulli në çerekfinale (03:00)

Argjentina dhe Zvicra përballen në Kansas City në një duel shumë të veçantë për një vend në gjysmëfinalet e Botërorit 2026. Kampionët në fuqi të botës kërkojnë të vazhdojnë serinë e tyre fantastike në fazat me eliminim direkt, ndërsa zviceranët rikthehen në çerekfinale pas 72 vitesh dhe synojnë të shkruajnë një tjetër kapitull historik.

Argjentina, një makineri fitoresh

“Albicelestët” vijnë në këtë takim pas një fitoreje spektakolare 3-2 ndaj Egjiptit në fazën e 1/8-ave, ku realizuan një përmbysje historike. Argjentina u bë skuadra e parë në historinë e Botërorit që përmbysi një disavantazh prej dy golash pas minutës së 78-të dhe fitoi brenda kohës së rregullt.

Ky sukses zgjati edhe më tej serinë e pamposhtur të skuadrës së Lionel Scalonit në Botëror, që tashmë ka shkuar në 11 ndeshje (9 fitore dhe 2 barazime), rekordi më i mirë i saj në historinë e kompeticionit.

Argjentina vazhdon të jetë në rrugën për t’u bërë skuadra e parë që mbron titullin e Botërorit që prej Brazilit në vitin 1962. Kampionët e botës kanë një seri prej 12 fitoresh radhazi në të gjitha kompeticionet, por kanë treguar edhe disa dobësi në mbrojtje. Kundërshtarët e tyre kanë arritur vetëm nëntë goditje në kuadrat gjatë këtij Botërori, por pesë prej tyre kanë përfunduar në gol.

Zvicra, rikthim historik pas 72 vitesh

Zvicra siguroi një vend në çerekfinale pas një fitoreje me penallti ndaj Kolumbisë, duke u rikthyer mes tetë skuadrave më të mira të Botërorit për herë të parë që nga viti 1954.

Sfida ndaj Kolumbisë ishte vetëm ndeshja e dytë me eliminim direkt në Botëror që nga viti 2018 që përfundoi pa gola pas 120 minutash. Për më tepër, ky Botëror shënon herën e parë që Zvicra fiton dy ndeshje me eliminim direkt në një Kupë Bote.

Skuadra e Murat Yakin vjen me një formë mbresëlënëse, pasi ka humbur vetëm një nga 19 ndeshjet e fundit (12 fitore dhe 6 barazime), ndërsa disfata e vetme ka ardhur në një miqësore.

Historia përballë Argjentinës

Zvicra nuk ka arritur kurrë të mposhtë Argjentinën në shtatë përballje të mëparshme. Bilanci është dy barazime dhe pesë humbje për zviceranët, të cilët kanë humbur edhe dy përballjet e tyre në Botëror ndaj “Albicelestëve”.

Në përgjithësi, Zvicra ka pasur vështirësi ndaj skuadrave amerikano-jugore në Kupën e Botës, me vetëm dy fitore në 10 përballje (dy barazime dhe gjashtë humbje).

Statistikat kryesore

  • Gjashtë nga shtatë ndeshjet e fundit të Argjentinës në fazat me eliminim direkt të Botërorit kanë përfunduar me gola nga të dyja skuadrat.
  • Argjentina ka shënuar të paktën dy gola në 11 ndeshjet e fundit të Botërorit.
  • Zvicra nuk ka qenë asnjëherë në disavantazh gjatë ciklit të Botërorit 2026, përfshirë eliminatoret dhe fazën finale.
  • Zvicra ka pësuar saktësisht një gol në pesë nga shtatë ndeshjet e fundit.

Për Argjentinën, kjo është një tjetër sfidë drejt mbrojtjes së titullit botëror, ndërsa për Zvicrën është mundësia për të thyer një tjetër barrierë historike.

Zvicra në çerekfinale, kapiteni Xhaka: “Është një rezultat që e kemi pritur prej kohësh, jam krenar”

VOAL- Pas fitores në raundin e 16-shes kundër Kolumbisë, edhe lojtarët në fushë ranë dakord: Zvicra bëri histori. “Është një rezultat që e kemi pritur prej kohësh, jam krenar për këtë ekip”, na tha Granit Xhaka. Kapiteni më pas vazhdoi të fliste për qëndrimin e ekipit zviceran gjatë gjithë 120 minutave dhe më tej: “Ne besuam në të deri në fund, edhe kur ishim të lodhur. E dinim që Kobel është i mirë në penallti; e shohim këtë çdo ditë në stërvitje.” Të gjithë ata që erdhën nga stoli na dhanë një dorë të madhe.

Murat Yakin pajtohet: “Djemtë luftuan të gjithë së bashku; ishte një performancë e shkëlqyer e ekipit.”

Trajneri, i cili dukej emocional pavarësisht se u përpoq të shfaqte qetësinë e tij të zakonshme, më pas theksoi mënyrën se si lojtarët e tij arritën këtë moment të mrekullueshëm. “Mënyra se si luajmë, vendosmëria jonë dhe forca jonë mendore na ndihmuan të bëjmë histori sot”, shpjegoi trajneri. Pastaj ai shikoi përpara, konkretisht natën midis të shtunës dhe të dielës, kur Nati do të përballet me Kampionët e Botës në fuqi në orën 3:00 të mëngjesit (ora zvicerane). “Është një ëndërr të luaj kundër Argjentinës”, shtoi Yakin, ndërsa Remo Freuler tha: “Do të japim gjithçka nga vetja; çdo gjë është e mundur”. rsi

Tifozët mbushin sheshet zvicerane për të parë Ekipin Kombëtar

Tifozët e ekipit kombëtar në Tiçino gëzohen për avancimin e tyre në raundin e 16-tave 

VOAL- Pavarësisht se ndeshja filloi në orën 5:00 të mëngjesit (ora zvicerane) dhe pavarësisht se sot ishte një ditë pune për shumë njerëz, mbështetësit e ekipit kombëtar zviceran të futbollit u mblodhën deri në orët e para të mëngjesit dhe mbushën sheshet ku ishin instaluar ekrane gjigante për të parë Kupën e Botës në vazhdim. Gëzimi për golin e parë në pjesën e parë u pasua nga i dyti, i cili erdhi menjëherë pas rinisjes. Dhe pastaj, më në fund, gëzimi i avancimit në raundin e 16-tave, pas fitores 2-0 kundër Algjerisë. RSI

Stuhi të forta në Zvicrën Qendrore, dëme të shumta

VOAL- Stuhi të forta shkaktuan rrëshqitje dheu, përmbytje dhe ndërprerje të shumta të trafikut mbrëmë në Zvicrën Qendrore. Në Zyrih, moti i keq detyroi koncertin e Linkin Park në stadiumin Letzigrund të shtyhej për rreth 50 minuta, përpara se të rifillonte. Në kantonin e Urit, një rrëshqitje dheu preku Qafën Susten, midis Gorezmettlen dhe majës, duke mos shkaktuar të lënduar. Pak para mesnatës, autoritetet raportuan gjithashtu një rrëshqitje dheu që bllokoi rrugën përgjatë Liqenit të Lucernës, midis Seedorf dhe Bolzbach. Në mbrëmje, autostrada A2 në të njëjtën zonë u mbyll gjithashtu përkohësisht për shkak të përmbytjeve. Trafiku hekurudhor u prek gjithashtu. Në kantonin e Obwalden, një stuhi ndërpreu trafikun në linjat IR dhe S5 midis Alpnach Dorf dhe Alpnachstad, ndërsa në kantonin e Zyrihut, moti i keq kërkoi ndërhyrjen e mbi 700 zjarrfikësve. ATS

Media zvicerane jehonë protestave masive në Tiranë: Të gjithë kërkojnë dorëheqjen e Ramës

Protestat që po mbahen prej 31 ditësh në Tiranë, kanë marrë jehonë edhe në mediat ndërkombëtare. E përditshmja zvicerane Aargauer Zeitung i ka kushtuar një analizë të gjerë lëvizjes protestuese në Shqipëri, duke e paraqitur përmes pesë pyetjeve dhe përgjigjeve mbi arsyet e protestës, projektin e diskutueshëm dhe reagimin e qeverisë.

 

Sipas medias zvicerane, prej javësh mijëra qytetarë mblidhen çdo mbrëmje në Tiranë për të protestuar kundër projektit luksoz, ndërsa flamingot rozë prej shkume, të cilat protestuesit mbajnë gjatë marshimeve, janë kthyer në simbol të lëvizjes së njohur tashmë si “Revolucioni i Flamingove”.

ARTIKULLI1. Pse po protestohet në Tiranë?

Prej javësh, çdo mbrëmje, mijëra njerëz mblidhen në kryeqytetin shqiptar, Tiranë, për marshime proteste kundër një projekti luksoz ndërtimi, në të cilin është e përfshirë një kompani e dhëndrit të presidentit amerikan Donald Trump, Jared Kushner.

Demonstratat kanë tërhequr vëmendje në mbarë botën – edhe për shkak të figurave të flamingove që protestuesit mbajnë lart, të cilat i kanë dhënë kësaj lëvizjeje ende të re emrin “Revolucioni i Flamingove”.

Protestat vazhdojnë tashmë prej javësh.

Megjithëse protestuesit nuk i përkasin ndonjë partie të caktuar, pothuajse të gjithë kërkojnë dorëheqjen e kryeministrit Edi Rama.

2. Çfarë pritet të ndërtohet atje?

Projekti luksoz përbëhet nga dy pjesë: një resort i vogël në ishullin e Sazanit, një ish-bazë ushtarake e pabanuar nga koha e komunizmit dhe një zhvillim ndërtimor në një zonë bregdetare pranë Lagunës së Nartës.

Kjo zonë është aktualisht nën mbrojtje natyrore; aty gjenden specie të ligatinave, si flamingot.

Projekti përfshin hotele, apartamente, vila dhe një marinë për jahte.

Fatma Paja punon me dorë duke prodhuar flamingo prej shkume, të cilat përdoren gjatë protestave kundër projektit të zhvillimit bregdetar në perëndim të Shqipërisë.

Projekti ka shkaktuar zemërim, sepse, sipas ambientalistëve, do të shkatërronte në mënyrë të pakthyeshme natyrën deri tani të paprekur dhe një habitat unik.

Protestuesit kërkojnë ndalimin e projektit dhe theksojnë mungesën e transparencës, si edhe faktin se në shumë projekte të ngjashme nuk janë respektuar standardet mjedisore.

3. Kush qëndron pas “Revolucionit të Flamingove”?

Njerëz si artistja Fatma Paja.

Ajo jeton në Tiranë dhe drejton, së bashku me dy motrat e saj, një studio krijuese.

28-vjeçarja, së bashku me disa artistë të tjerë, ka krijuar flamingot e prera prej shkume, të cilat tashmë janë bërë pjesë e pandashme e tubimeve të mbrëmjes.

“Unë jam kundër një projekti elitist, që bllokon dhe shkatërron një zonë plotësisht të mbrojtur,” thotë ajo.

“Ai nuk ka asnjë bazë ligjore dhe nuk mbështetet nga asnjë studim mbi dëmet që do t’i shkaktojë mjedisit dhe natyrës.”

Ajo thotë se prej kohësh e përdor artin si një mjet “për të shprehur padrejtësitë dhe pakënaqësinë që lidhen me jetën e përditshme të njerëzve në Shqipëri”, deklaroi Paja për agjencinë e lajmeve AP, ndërsa po lyente me ngjyrë rozë një figurë flamingoje për demonstratën e mbrëmjes.

Gjatë marshimeve, Paja drejton me megafon edhe thirrje si: “Shqipëria nuk është në shitje!”, “Larg duart nga Narta!”

“Ky protestë i ka motivuar njerëzit të ngrenë zërin e tyre,” thotë ajo.

Njëri nga pjesëmarrësit e parë të “Revolucionit të Flamingove” është Arben Kola.

46-vjeçari punon prej më shumë se një dekade si udhërrëfyes turistik.

Ai shoqëron vizitorët në vende historike dhe zona natyrore në të gjithë Shqipërinë – përfshirë edhe zonën ku planifikohet projekti i ndërtimit.

Për Arben Kolën, shtyrja përpara e këtij projekti është një shembull tjetër se qeveria po e keqpërdor pushtetin e saj.

Për këtë arsye, ai iu bashkua lëvizjes protestuese që në ditët e para.

“Shqipëria përballet me një nivel të lartë korrupsioni, i lidhur me privatizimin dhe faljen e tokave, plazheve, luginave dhe lumenjve,” i tha ai agjencisë Associated Press (AP), ndërsa po shoqëronte një grup turistësh nëpër Tiranë.

Ndërkohë, Kola është bërë një nga ata që drejtojnë turmat, duke u folur përmes një megafoni.

Ai është ende i mahnitur nga fakti se sa shumë janë rritur protestat.

“Nuk e kishim menduar se protesta do të merrte këto përmasa,” thotë Kola.

Ai tregon se vazhdimisht e pyesin nëse lëvizja do të vazhdojë.

“Kjo varet nga njerëzit,” thotë ai.

4. Si reagon qeveria?

Kryeministri Edi Rama argumenton se ky projekt ka një rëndësi themelore për vendin, i cili synon të hyjë në tregun e turizmit luksoz dhe të anëtarësohet në Bashkimin Evropian, si edhe se do të tërhiqte investitorë të tjerë të mëdhenj.

Turizmi në Shqipëri është rritur ndjeshëm gjatë viteve të fundit dhe gjithnjë e më shumë njerëz po shijojnë bregdetin e gjerë dhe të paprekur të vendit.

Me sa duket, ai ka lënë përshtypje edhe te Jared Kushner dhe bashkëshortja e tij Ivanka Trump, të cilët në muajin maj treguan në një podcast se e kishin zbuluar vendndodhjen e projektit të planifikuar gjatë një udhëtimi me varkën e një miku.

Autoriteti shqiptar kundër korrupsionit ka nisur një hetim për këtë projekt.

Qeveria pretendon se toka ndodhet në pronësi private, por ekzistojnë versione kundërshtuese mbi mënyrën se si është privatizuar ajo.

Kryeministri shqiptar Edi Rama mbron projektin e diskutueshëm turistik në bregdetin e Adriatikut.

Kritikët e akuzojnë qeverinë e tij për korrupsion dhe keqpërdorim të pushtetit shtetëror.

Në një intervistë për Associated Press (AP), Rama hodhi poshtë së fundmi kundërshtimet e ambientalistëve, duke i cilësuar si rezultat i keqinformimit.

Sipas tij, një vlerësim zyrtar i ndikimit në mjedis ende nuk ka filluar, sepse arkitektët ndërkombëtarë dhe ekspertët e mjedisit janë ende duke punuar mbi planin urbanistik të projektit.

Megjithatë, Arben Kola ka përshtypjen se projekti tashmë po ecën me ritme shumë të shpejta.

Ai thekson se tashmë ka filluar pastrimi i sipërfaqeve me prerje të bimësisë brenda një zone të mbrojtur natyrore.

5. Pse po u bashkohen protestave edhe njerëzit më të moshuar?

Ndryshe nga shumica e protestave të tjera që Shqipëria ka përjetuar gjatë më shumë se tre dekadave demokraci, kësaj here gjithnjë e më shumë pensionistë po u bashkohen protestuesve të rinj.

Mes tyre është Bujare Ishmi, 70 vjeçe, një ish-inxhiniere. Ajo merr pjesë pothuajse çdo mbrëmje në protesta dhe mban një pankartë ku shkruhet: “Ju keni pushtetin e kriminalitetit, ne kemi pushtetin e së vërtetës.”

70-vjeçarja Bujare Ishmi është bërë një figurë simbolike e protestave kundër projektit të diskutueshëm turistik në Shqipëri. Ajo kërkon më shumë transparencë dhe shtet ligjor në projektet e mëdha shtetërore.

“Nona! Nona!” brohorasin protestuesit kur ajo mbërrin.

Fjala “Nona” është një nofkë përkëdhelëse shqiptare për një anëtare të moshuar femër të familjes dhe tregon se ajo konsiderohet matriarkja e protestave.

Ishmi, bashkëshorti i së cilës ishte ish-i burgosur politik dhe viktimë e diktaturës 40-vjeçare të Enver Hoxhës, e përshkruan demokracinë shqiptare si “gjysmake”.

Ajo thekson se nuk është kundër investimeve të huaja, por është e shqetësuar për mungesën e transparencës.

“Investimet sjellin përparim, por duhet të respektohen kushtet dhe rregullat e duhura.” bw

Temperatura të larta rekord të papara në Zvicër prej 1947

 Një rekord gati 80-vjeçar i nxehtësisë tani është histori: të enjten, pak para orës 15:00, temperaturat tejkaluan 37.0 gradë Celsius në katër stacione matëse. Kjo është vlera më e lartë e regjistruar ndonjëherë në Zvicër në muajin qershor.

VOAL- Temperatura më e lartë u regjistrua në orën 14:40 në stacionin matës Buchs-Aarau, me 37.2 gradë Celsius. Në Beznau (AG), temperatura arriti në 37.1 gradë Celsius, ndërsa në Würenlingen (AG) dhe Basel-Binningen, zhiva arriti në 37.0 gradë. Sipas Zyrës Federale të Meteorologjisë dhe Klimatologjisë (MeteoSwiss), rekordi i mëparshëm për muajin qershor daton që nga viti 1947, kur në Basel-Binningen u mat 36.9°C.

Nxehtësia përvëluese ka qenë e pandërprerë që nga mesi i qershorit. MeteoSwiss parashikon që vala e të nxehtit—për të cilën paralajmërimi maksimal për valë të nxehti është aktualisht në fuqi në pjesën më të madhe të Zvicrës dhe do të zgjasë deri të martën e ardhshme në orën 8:00 të mbrëmjes—do të vazhdojë, megjithëse në mënyrë të pabarabartë. Nëse temperaturat bien përtej Alpeve (23 gradë Celsius në St. Gallen, 24 në Bernë dhe 28 gradë në Gjenevë), temperaturat prej 30 gradë Celsius priten ende në lartësi të ulëta në Ticino si të mërkurën ashtu edhe të enjten. ATS

Ambasadorja zvicerane në Shqipëri flet për protestat: Pjesëmarrja qytetare, thelb i çdo sistemi demokratik

 

 

Ambasadorja e Zvicrës në Shqipëri, Ruth Huber, ka komentuar nga Korça protestat që po zhvillohen në vend prej 23 ditësh, duke theksuar se çdo zhvillim i tillë lidhet ngushtë me funksionimin e demokracisë dhe pjesëmarrjen qytetare.

E pyetur për të ardhmen e protestës dhe një mesazh të mundshëm për qeverinë shqiptare, Huber u shpreh se si përfaqësuese e një vendi të huaj është e kujdesshme në komentet politike, por theksoi rëndësinë e institucioneve demokratike.

Kjo është një pyetje shumë politike dhe është e vështirë për t’u përgjigjur si një ambasadë e huaj. Natyrisht, ne përmes programit tonë të zhvillimit forcojmë demokracinë, me mbështetjen ndaj parlamentit kombëtar dhe parlamenteve lokale. Ne kemi një mbështetje afatgjatë për shoqërinë civile,” u shpreh Huber.

Ajo shtoi se pjesëmarrja e qytetarëve në jetën publike është një element thelbësor i çdo sistemi demokratik, duke e krahasuar këtë parim edhe me përvojën zvicerane.

“Sistemi demokratik bazohet në instrumentet demokratike dhe pjesëmarrjen e njerëzve, ashtu si edhe në Zvicër,” theksoi ambasadorja.

Deklarata e saj vjen në një kohë kur në Shqipëri po zhvillohen protesta të vazhdueshme, të cilat kanë marrë vëmendje të gjerë publike dhe politike./boldnews.al

Bisedimet SHBA-Iran rinisin, teksa Vance arrin në Zvicër

Alex Raufoglu

Pas një periudhe të shkurtër kur dukej se po shkonin drejt dështimit, bisedimet për zbatimin e marrëveshjeve mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit kanë rinisur. Delegacione të larta amerikane dhe iraniane po mblidhen në Zvicër në atë që mund të rezultojë një fazë vendimtare në shndërrimin e një memorandumi të brishtë të mirëkuptimit në një zgjidhje më të gjerë politike.

Përpjekja e ripërtërirë diplomatike erdhi pas ndërhyrjes urgjente të zyrtarëve nga Zvicra dhe Katari, pasi pasiguria rreth pjesëmarrjes së Iranit kishte shkaktuar përkohësisht ndërprerje të takimeve.

Këshilltari federal zviceran, Ignazio Cassis, zhvilloi konsultime me kryeministrin e Katarit, Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani, në Burgenstok, teksa Radio Evropa e Lirë mësoi se ndërmjetësues pakistanezë dhe ndihmës të lartë nga Uashingtoni dhe Teherani u përfshinë gjithashtu në përpjekjet për ta shpëtuar procesin.

Më 20 qershor, ekspertët teknikë kishin rifilluar takimet përgatitore në resortin zviceran, ndërsa Zvicra konfirmoi publikisht se bisedimet ishin aktive.

“Zvicra vazhdon të ofrojë një mjedis diskret dhe të besueshëm për të lehtësuar bisedimet në Burgenstok mbi zbatimin e Memorandumit të Mirëkuptimit ndërmjet SHBA-së dhe Iranit”, tha Qeveria zvicerane, duke refuzuar të japë hollësi të tjera.

Më vonë, si Uashingtoni ashtu edhe Teherani konfirmuan se negociatorët e tyre do të udhëtonin drejt Zvicrës.

Bisedimet rinisin nën presion

Deri në mbrëmjen e 20 qershorit, delegacioni i nivelit të lartë i Iranit kishte mbërritur në Cyrih përpara bisedimeve që pritet të nisin më 21 qershor.

Ekipi udhëhiqet nga kryetari i Parlamentit iranian, Mohammad Bagher Ghalibaf, dhe përfshin ministrin e Jashtëm, Abbas Araghchi, zëdhënësin e Ministrisë së Jashtme, Esmaeil Baghaei, si dhe zyrtarë të lartë të sektorëve bankar dhe të naftës – duke vënë në pah se lehtësimi i sanksioneve dhe rimëkëmbja ekonomike mbeten në qendër të llogaritjeve të Teheranit.

Nga ana amerikane, nënpresidenti JD Vance, pritet t’i bashkohet të dërguarit të posaçëm Steve Witkoff, dhe këshilltarit presidencial Jared Kushner, të cilët tashmë ndodhen në terren duke punuar mbi detajet teknike të negociatave.

Duke folur me gazetarët përpara nisjes nga baza ajrore Andrews më 20 qershor, nënpresidenti amerikan Vance, tha se bisedimet do të përqendrohen në dy prioritete: programin bërthamor të Iranit dhe stabilizimin e Libanit.

“Mendoj se shpresojmë të bëjmë përparim në çështjen bërthamore dhe të bëjmë përparim në çështjen e armëpushimit në Liban. Këto janë dy çështjet kryesore te të cilat besoj se do të përqendrohemi”, tha Vance.

Ai shtoi se pret që negociatat të zgjasin “disa ditë”.

Deklaratat e tij vënë në pah se sa ngushtë është ndërlidhur fronti i Libanit – dhe përballja e Izraelit me Hezbollahun – me procesin më të gjerë diplomatik ndërmjet SHBA-së dhe Iranit.

Libani mbetet pika kyç e mosmarrëveshjeve

Victor J. Willi, drejtor ekzekutiv i Institutit e Zvicrës për Lindjen e Mesme, tha se vetë fakti që bisedimet rifilluan pas ndërprerjeve tregon një realitet themelor strategjik: si Uashingtoni, ashtu edhe Teherani duan t’i japin fund luftës, që nisi në fund të shkurtit.

“Unë mendoj se administrata e [presidentit amerikan Donald] Trumpit është serioze në përpjekjen për të dalë nga kjo luftë”, tha Willi në një intervistë për Radion Evropa e Lirë. “Nuk është një luftë popullore. Ajo e dëmton Trumpin. Potencialisht mund ta dëmtojë edhe në zgjedhjet e mesmandatit”.

Ai tha se edhe Teherani duket po aq i motivuar për t’i dhënë fund luftës.

“Mendoj gjithashtu se iranianët duan të dalin nga kjo luftë”.

Megjithatë, Willi paralajmëroi se struktura e çdo marrëveshjeje mbetet e brishtë për shkak të asaj që ai e quajti “çështja libaneze”.

“Çështja kyç është Libani, çështja kyç është Izraeli”, tha ai.

Sipas tij, Teherani tani po teston në mënyrë efektive nëse Uashingtoni është i gatshëm – dhe i aftë – të frenojë operacionet ushtarake izraelite mjaftueshëm sa për të ruajtur kornizën më të gjerë të paqes.

Ky vlerësim përputhet ngushtë me deklaratat e vetë nënpresidentit amerikan, JD Vance. I pyetur nëse rifillimi i luftimeve në Liban mund të pengonte procesin diplomatik, Vance këmbënguli se situata po përmirësohej.

“Në fakt, gjërat po përmirësohen atje dhe po qetësohen disi”, tha Vance duke shtuar se armëpushimi do të kërkojë menaxhim dhe mbikëqyrje të vazhdueshme.

Për Willin, kjo mbivendosje e çështjeve është e rëndësishme, sepse: sugjeron se të dyja palët e kuptojnë që Libani mund të jetë faktori më i menjëhershëm që do të përcaktojë nëse afati 60-ditor për zbatimin e marrëveshjes do të mbijetojë.

Ai po ashtu paralajmëroi se politika e brendshme në Izrael mund ta ndërlikojë procesin.

“Brenda Izraelit ekziston mbështetje e gjerë. Izraelitët duan që regjimi iranian të largohet” nga pushteti, tha Willi.

Sipas tij, kjo krijon ato që ai e përshkroi si realitete politike konkurruese – një në Uashington, një në Teheran dhe një tjetër në Jerusalem – të cilat mund të mos përputhen lehtësisht me njëra-tjetrën.

Inspektime, lehtësim sanksionesh

Bisedimet teknike pritet të përqendrohen po në rikthimin e inspektimeve nga Agjencia Ndërkombëtare për Energji Bërthamore (IAEA) në objektet bërthamore të Iranit, përfshirë në centralin për pasurim të karburantit në Fordo, në centralin bërthamor të Natanzit dhe në qendrën për teknologji bërthamore të Isfahanit.

Një qasje e tillë do të shënonte rikthimin e parë të inspektorëve që nga lufta 12-ditore e qershorit 2025.

Në këmbim, Uashingtoni është i gatshëm të lirojë disa miliardë dollarë nga asetet iraniane që janë të ngrira në Katar, të cilat do të përdoreshin për blerje për çështje humanitare, përfshirë ushqime dhe ilaçe.

Sipas Willit, kjo shtresë teknike e negociatave mund të përcaktojë në fund nëse memorandumi do të shndërrohet në një marrëveshje të mirëfilltë.

“Nëse duhet të ketë një përfundim të besueshëm të programit bërthamor, duhet të ekzistojë një regjim inspektimi”, tha ai.

Ai paralajmëroi se memorandumi i nënshkruar nga udhëheqësit e SHBA-së dhe Iranit në fillim të javës mbetet vetëm një kornizë e gjerë politike.

“Është një tekst i thjeshtë për tituj mediash”, tha ai. “Kjo është diçka shumë e ndryshme nga një marrëveshje e vërtetë”.

Willi gjithashtu paralajmëroi se vetë lehtësimi i sanksioneve do të jetë një nga pjesët më të vështira të zbatimit.

“Nuk mund të jetë thjesht një dekret presidencial”, tha ai, duke argumentuar se për rikthimin e investimeve perëndimore mund të nevojiten ndryshime më të gjera ligjore dhe në fund, edhe veprim nga Kongresi.

Ai theksoi se pikërisht kjo boshllëk – mes deklaratave politike dhe zbatimit teknik – është hapësira ku shumë marrëveshje të mëparshme SHBA-Iran kanë dështuar.

Ngushtica e Hormuzit shfaqet si test

Rifillimi i përpjekjeve diplomatike vjen po ashtu në një moment tensionesh të reja rreth Ngushticës së Hormuzit, pasi Teherani ka bërë hapa sërish për të kufizuar trafikun detar në këtë rrugë strategjike.

Presidenti Trump tha se Irani nuk duhet të vendosë tarifa për anijet tregtare që kalojnë nëpër ngushticë dhe paralajmëroi se Uashingtoni mund të reagojë nëse nuk arrihet një marrëveshje përfundimtare.

Për Willin, Hormuzi mund të ofrojë treguesin më të qartë dhe të matshëm nëse Teherani po ndryshon sjelljen e tij.

“Ngushtica e Hormuzit është ndryshimi më i matshëm i sjelljes”, u shpreh ai.

Ai shtoi se nëse sulmet ndaj transportit detar ndalen dhe vendoset një regjim i besueshëm që rregullon kalimin detar, kjo mund të jetë një nga shenjat e para konkrete se diplomacia po funksionon.

Kjo do të kishte po ashtu ndikim të menjëhershëm për tregjet globale të energjisë, duke pasur parasysh se rreth një e katërta e naftës dhe gazit botëror kalon përmes këtij korridori të ngushtë ujor.

Evropa vëzhgon me kujdes

Rifillimi i bisedimeve e vendos sërish Evropën – dhe veçanërisht Zvicrën – në rolin e mikpritëses, më shumë sesa të ndërmjetëses.

Zvicra, sipas Willit, vazhdon të luajë rolin e ofrimit të “zyrave të mira”, duke ofruar vendin, logjistikën dhe sigurinë, ndërsa Katari dhe Pakistani mbajnë peshën më të madhe të ndërmjetësimit diplomatik.

Megjithatë, ai argumentoi se lufta më e gjerë 110-ditore ka dhënë një mësim strategjik për Evropën: ka nevojë që të jetë më e vetëqëndrueshme.

“Evropianët duhet të mbështeten më shumë te vetja”, tha ai duke iu referuar një shtyse më të gjerë për riarmatim dhe rënie të besimit në garancitë afatgjata të sigurisë nga SHBA-ja.

Ai shtoi se ky mësim mund të zgjasë përtej negociatave aktuale.

Për momentin, pyetja me të cilën po përballet diplomacia në Burgenstok është më e ngushtë, por jo më pak vendimtare: a mundet që 60 ditët e ardhshme ta shndërrojnë një memorandum, të arritur në kohë lufte, në një arkitekturë të qëndrueshme paqeje?

Si Uashingtoni ashtu edhe Teherani duket se besojnë se hyjnë në këto bisedime nga pozita e forcës.

Por, teksa delegacionet mblidhen në Zvicër, sfida për të dyja palët mbetet e njëjtë: shndërrimi i avantazhit ushtarak në paqe afatgjatë politike.

Shqiptarët në protestë kundër qeverisë- Televizioni publik zviceran kritika Ramës: Gjithnjë e më autokrat. Në Shqipëri i kërkojnë dorëheqjen, ai ekspozon vepra në “Art Basel”

Media publike zvicerane Schweizer Radio und Fernsehen (SRF) i ka kushtuar një artikull kryeministrit shqiptar Edi Rama, duke vënë në kontrast protestat që zhvillohen në Shqipëri kundër tij me pjesëmarrjen e tij si artist në panairin prestigjioz të artit Art Basel në Zvicër.

Sipas SRF, ndërsa në Shqipëri protestuesit kërkojnë dorëheqjen e Ramës, në Bazel ai është i pranishëm si artist, me një nga veprat e tij të ekspozuara në kuadër të programit “Art Parcours”, pranë urës historike Mittlere Brücke në qendër të qytetit.

Artikulli ndalet edhe te debatet e shkaktuara nga udhëtimi i Ramës në Zvicër.

Mediat dhe rrjetet sociale në Shqipëri kanë shpërndarë një video ku kryeministri shfaqet në një aktivitet në Bazel, duke nxitur reagime dhe kritika nga kundërshtarët e tij politikë.

Në reagimin e cituar nga SRF, Rama ka sqaruar se udhëtimin e ka financuar vetë dhe se ka marrë pjesë në aktivitet si person privat, i ftuar nga organizatorët e Art Basel.

“Gjatë pothuajse tre dekadave në shërbimin publik, nuk kam udhëtuar kurrë privatisht me para shtetërore”, citohet të ketë deklaruar ai.

Media zvicerane rikujton se përpara se të hynte në politikë, Rama ka studiuar pikturë në Tiranë dhe ka ushtruar aktivitet artistik edhe në Francë, duke e bërë artin një pjesë të rëndësishme të identitetit të tij publik.

Korrespondenti i SRF për çështjet ndërkombëtare, Janis Fahrländer, vlerëson se Rama vazhdon të kultivojë imazhin e politikanit jokonformist dhe artistit me shpirt të lirë, por thekson se ky imazh po përballet me sfida gjithnjë e më të mëdha pas më shumë se 12 vitesh në pushtet.

Sipas artikullit, kryeministri shqiptar përballet me kritika në rritje nga kundërshtarët e tij, të cilët e akuzojnë për tendenca autoritare dhe për presione ndaj institucioneve të drejtësisë dhe mediave.

Nga ana tjetër, organizatorët e Art Basel kanë sqaruar se pjesëmarrja e Ramës në ekspozitë lidhet ekskluzivisht me aktivitetin e tij artistik dhe nuk përbën mbështetje apo qëndrim politik ndaj zhvillimeve në Shqipëri.

“Pjesëmarrja e tij nuk duhet të interpretohet si një qëndrim i Art Basel ndaj zhvillimeve politike në Shqipëri ose gjetkë”, ka deklaruar një zëdhënëse e panairit.

Art Basel ka bërë të ditur gjithashtu se nuk parashikon masa të veçanta sigurie për veprën e ekspozuar, pavarësisht faktit se ajo ndodhet në një hapësirë publike jashtë ambienteve kryesore të panairit. bw

Zvicra konfirmon shtyrjen e bisedimeve SHBA-Iran

Radio Evropa e Lirë

Bisedimet mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, që ishin paraparë të zhvilloheshin më 19 qershor në resortin malor të Burgenstokut nuk do të zhvillohen siç ishin planifikuar, tha Ministria e Jashtme zvicerane përmes një njoftimi të premten.

“Bisedimet e planifikuara mes SHBA-së, Iranit, Katarit dhe Pakistanit janë shtyrë”, u tha në njoftim.

“Zvicra mbetet e gatshme të lehtësojë këto bisedime. Puna përgatitore në Burgnstok po vazhdon. Aktualisht nuk mund të ofrohen informacione të tjera”, u shtua.

Njoftimi vjen pasi një zëdhënës i Shtëpisë së Bardhë tha gjatë natës se nënpresidenti amerikan, JD Vance, ka anuluar udhëtimin e planifikuar për në Zvicër, ku parashihej që të takohej me negociatorët iranianë për të nisur bisedimet për një marrëveshje të paqes për t’i dhënë fund luftës.

Shtëpia e Bardhë përmendi sfida logjistike për shtyrjen e udhëtimit të Vance.

Duke përmendur çështje “logjistike”, Shtëpia e Bardhë tha se nënpresidenti amerikan, JD Vance, ka shtyrë udhëtimin e tij për në Zvicër për bisedime të drejtpërdrejta me Iranin, që ishin paraparë të mbaheshin më 19 qershor.

Bisedimet e 19 qershorit u parapanë të nisnin dy ditë pasi presidentët e të dyja shteteve nënshkruan një memorandum mirëkuptimi që synon përfundimin e luftës në Lindjen e Mesme.

“Logjistika e këtyre negociatave nuk ka qenë kurrë e thjeshtë apo e parashikueshme”, citohet të ketë thënë një zëdhënës i Shtëpisë së Bardhë, raportoi AFP-ja në orët e vona të 18 qershorit.

“Deri tani, nënpresidenti nuk do të niset sonte. Presim me padurim që të fillojmë bisedimet teknike sa më shpejt të jetë e mundur”.

Më herët, agjencia iraniane e lajmeve, Tasnim raportoi se “asgjë nuk është konfirmuar” lidhur me udhëtimin e delegacionit të Teheranit në Zvicër.

Mediat iraniane cituan raportime të pakonfirmuara sipas të cilave Teherani ka shtyrë dërgimin e ekipit negociator për shkak të sulmeve të vazhdueshme izraelite në Liban.

Presidenti amerikan, Donald Trump, dhe homologu i tij iranian, Masud Pezeshkian, nënshkruan më 17 qershor një marrëveshje kornizë që synon t’i japë fund luftës gati katërmujore.

Sipas marrëveshjes fillestare, Teherani dhe Uashingtoni kanë 60 ditë kohë për të arritur një marrëveshje përfundimtare, e cila përfshin kufizime ndaj programit bërthamor të Iranit dhe heqjen e sanksioneve amerikane ndaj Republikës Islamike. Marrëveshja përfshin po ashtu kërkesën e Iranit që Izraeli të ndalë sulmet në Liban.

Në një konferencë për media më 18 qershor, nënpresidenti Vance u tha gazetarëve se afati 60-ditor për arritjen e një marrëveshjeje përfundimtare midis SHBA-së dhe Iranit kishte filluar tashmë.

“Mund të them se periudha 60-ditore zyrtarisht nis sot”, tha Vance.

Fillimisht ishte propozuar që ceremonia e nënshkrimit të memorandumit të mirëkuptimt të mbahej më 19 qershor në Gjenevë, ku pritej që nënpresidenti amerikan, JD Vance, të merrte pjesë në emër të SHBA-së, së bashku me diplomatë të lartë nga të dy vendet.

Megjithatë, Trump dhe Pezeshkian nënshkruan papritur memorandumin e mirëkuptimit në mënyrë digjitale më 17 qershor.

Më pas, vëmendja u përqendrua te bisedimet teknike që pritet të zhvillohen në Gjenevë, ku negociatorët do të përpiqen ta shndërrojnë memorandumin e mirëkuptimit në një plan të detajuar zbatimi.

“Takimi këtë fundjavë në Zvicër do të jetë mjaft kritik”, tha një zyrtar i lartë amerikan, duke shtuar se çdo dështim i njërës palë për të përmbushur pritjet duhet të bëhet i dukshëm “brenda ditësh ose javësh, e jo muajsh”.

Lufta nisi pasi SHBA-ja dhe Izraeli filluan fushatën ajrore ndaj Iranit më 28 shkurt. Më pas, palët arritën një armëpushim të brishtë në prill. Presidenti amerikan ka thënë se Irani nuk do të ketë një armë bërthamore, teksa së voni ka paralajmëruar se nëse Republika Islamike nuk “sillet mirë” ai mund të rinisë sulmet.


Send this to a friend