VOAL

VOAL

QENI DHE HANA… – Nga Fritz RADOVANI

November 30, 2021
blank

Komentet

blank

Pritjet e analistëve ndërkombëtarë për dialogun Kosovë-Serbi, janë të zymta

VOA/Artan Haraqija

Të enjten më 18 gusht, udhëheqësit e Kosovës dhe të Serbisë do të takohen në Bruksel, mes shtimit të tensioneve dhe retorikës mes të dy vendeve. Ekspertët ndërkombëtarë nuk presin arritjen e ndonjë marrëveshjeje, ndonëse takimet shihen si zhvillim pozitiv për uljen e tensioneve në rajon. Ekspertët i bëjnë thirrje Bashkimit Evropian që të ndryshojnë politikat e zgjerimit pasi momentalisht ndikimi i bllokut evropian ka shënuar rënie.

Tensionet e fundit në mes të Kosovës dhe Serbisë e kanë nxitur Bashkimin Evropian dhe NATO-n të ftojë kryeministrin Albin Kurti dhe presidentin, Aleksandar Vuçiq në Bruksel më 17 dhe 18 gusht.

Ky do të jetë takimi i tretë në Bruksel në mes tyre. Takimi i parë ishte në qershorin e vitit 2021 dhe i dyti pas një muaji, në korrik.

Asnjë nga këto takime nuk prodhoi rezultate.

Ekspertët nuk shprehen optimist as për takimin e tanishëm.

Ajo që nxit edhe më shumë mosbesim është retorika e ashpërsuar e udhëheqësve të Kosovës dhe Serbisë.

“Do të ishte tërësisht e papërgjegjshme të përjashtojë mundësinë e tensioneve të reja dhe një konflikti të ri, me gjithë këto politika agresive të Beogradit. Eshtë e mundshme”, i tha kryeministri Kurti “Reuters” më 10 gusht.

“Mos vrisni njerëz. Dhe ne nuk duam të vrasim njeri, nuk e kemi ndërmend… Po ju them po përgatisin likuidimet e popullit tanë në veri”, tha presidenti serb, Vuçiq, një ditë më pas.

Pas këtyre deklaratave, Bashkimi Evropian i paralajmëroi ata se “politikanët e nivelit të lartë nga të dyja palët do të mbahen përgjegjës për përshkallëzimin e situatës që çon deri te rritja e tensioneve dhe mundpësitë për dhunë në rajon”.

Ambasadori amerikan në Beograd, Christopher Hill ndonëse i shqetësuar për retorikat nxitëse shprehet më optimist për dialogun mes tyre.

“Personalisht, mendoj se kemi më shumë arsye për optimizëm sesa pesimizëm, por edhe se të gjitha palët duhet ta frenojnë pak retorikën e tyre, sepse pati disa fjalë të ashpra, që nuk i ndihmojnë shumë këtij procesi”, tha ambasadori Kristofer Hill gjatë intervistës me televizionin publik serb më 13 gusht.

blank

Mirëpo, analistët janë më të zymtë në parashikimet e tyre.

“Ky proces është qesharak. Që në fillim nuk janë përcaktuar se cilat janë qëllimet e dialogut. Qëllim i qartë duhet të jetë njohja reciproke dhe sovraniteti për Kosovën dhe Serbinë. Nëse Serbia nuk është e përgatitur ta pranojë këtë, është humbje kohe të gërmojmë skajet e marrëveshjeve të vogla”, tha për Zërin e Amerikës, eksperti amerikan, David Phillips.

Ndërsa për zonjën Ivana Stradner nga Instituti amerikan “Enterprise”, rreziku i dështimit të BE-së në Ballkan rrezikon t’i humbasë bllokut evropian në tërsi besueshmërinë.

“Kam frikë se BE-ja nuk e ka një plan të qartë për Ballkanin. Ky është shqetësimi im kryesor pse nuk kam shumë shpresë për takimin e ardhshëm se do të zgjidhë të gjitha problemet që kanë ekzistuar për më shumë se një dekadë. Ky do të jetë një test serioz për BE-në, nëse ata do të jenë të gatshëm dhe në gjendje të zgjidhin këtë krizë përpara vjeshtës. Duhet sa më shpejtë të veprojnë, sepse kohët e fundit ata njoftuan zgjerimin e mëtejshëm të BE-së dhe u dhanë vendeve të tjera si Moldavia mundësinë për t’u bashkuar me Bashkimin Evropian. Nëse ata nuk dërgojnë një sinjal të fortë në Ballkan atëherë pikëpyetja për vende si Ukraina dhe Moldavia, do të ishte nëse zotimi për zgjerim i BE-së është një premtim i rremë”, tha zonja Stradner për Zërin e Amerikës.

Dialogu në Bruksel ka filluar në marsin e vitit 2011, dy vitet e para vetëm teknik e më pas në nivelin e udhëheqësve politik.

Marrëveshja e parë në korrikun e vitit 2011 për lëvizje të lirë, ishte ajo që nxiti tensionet e fundit në Kosovë. Marrëveshja iu mundësonte qytetarëve të kalonin kufirin me një letërnjoftim dhe një dokument të shkruar “hyrje/dalje” që lëshohet në kufi. Serbia e nisi zbatimin e saj menjëherë, ndërsa Kosova jo, duke lejuar personat me dokumente të Serbisë të futeshin në Kosovë pa nevojën e një dokumenti shtesë.

Kryeministri Kurti vendosi të kërkojë zbatimin e saj, gjë që çoi në tensione dhe bllokimin e rrugëve në veri. Kosova gjithashtu vendosi të zbatojë pikën tjetër të marrëveshjes së para 11 vjetëve, që u kërkon banorëve serbë të Kosovës të përdorin targa të Kosovës. Aktualisht ata përdorin targa të Serbisë.

Në vitin 2013, kryeministri i atëhershëm Hashim Thaçi dhe homologu i tij serb, Ivica Daçiq, nënshkruan një marrëveshje prej 15 pikësh për normalizimin e marrëdhënieve, ku ndër të tjera parashikohej edhe themelimi i Asociacionit të Komunave Serbe të Kosovës.

blank

Prill, 2013-Kryeministri i Kosovës, Hashim Thaçi, Kryediplomatja e BE-së, Catherine Ashton dhe Kryeministri serb, Ivica Daçiq

Zyrtari i Departamentit amerikan të Shtetit, Gabriel Escobar ka kërkuar që kjo çështje të diskutohet më 18 gusht.

Mirëpo fakti që mbi 30 marrëveshje të nënshkruara, një mori prej të cilave asnjëherë nuk është kuptuar nëse vërtetë zbatohen apo jo, nxit frikën për humbjen e besimit në aftësinë e BE-së për të shënuar sukses me këtë dialog.

Nuk i takon BE-së të imponojë zgjidhje ndaj partnerëve, veçanërisht tek ata partnerë që e kanë shprehur qartë se objektivi strategjik i tyre është t’i bashkohen BE-së. Rruga drejt BE-së është në fakt mjeti që BE-ja ka dhe natyrisht ne po e përdorim atë”, tha së fundi zëdhënësi i BE-së, Peter Stano.

Serbia asnjëherë nuk ka shkuar në Bruksel me vullnet të mirë, apo me dëshirë për të arritur ndonjë rezultat të vërtetë. Sigurisht që dialogu është i rëndësishëm dhe palët duhet të qëndrojnë në kontakt me njëra-tjetrën. Por, nuk ka arsye të mendohet se qasja e Serbisë kësaj radhe do të jetë ndryshe nga ajo që ishte në të kaluarën kur ajo shfaqet dhe përpiqet të turpërojë dhe tallet me delegacionin e Kosovës. Më 18 gusht do të shohim një përsëritje të asaj që e kemi parë më parë”, tha për Zërin e Amerikës zoti Phillips.

“Bashkimi Evropian ka bërë një mori gabimesh deri më tani pasi ka përdorur shumë më tepër karrotën se sa shkopin. Por, çështja tjetër është: pse BE-ja, sidomos pas deklaratës së para disa vjeteve të presidentit francez, Macron për zgjerimin e mëtejshëm të BE-së nuk e bën të qartë nëse ky zgjerim është i vërtetë apo jo? + Unë mendoj se duhet të merremi edhe me udhëheqësit në Perëndim, ata duhet të jenë të sinqertë dhe ta bëjnë të qartë nëse vërtet i duan ata të jenë pjesë e Bashkimit Evropian, sepse në përgjithësi korrupsioni në Ballkan është shumë i lartë dhe shumë vende momentalisht nuk janë demokraci të plota”, shton më tej zonja Stradner.

Mos dhënia e liberalizimit të vizave për Kosovën, shtyrjet e pafund të procesit për të gjitha vendet e Ballkanit vetëm sa e kanë dobësuar ndikimin e Brukselit në rajon, thotë zonja Stradner.

blank

Samiti i BE-së për Ballkanin Perëndimor

Me të pajtohet edhe Michael Leigh, ish drejtori i përgjithshëm për zgjerimin në Komisionin Evropian i cili i tha Zërit të Amerikës se niveli politik i BE-së ende nuk po pranon idetë e reja të akademikëve që thonë se procesi i anëtarësimit duhet të ndryshojë p.sh. duke i bërë pjesë e tregut të përbashkët të BE-së vendet e Ballkanit, edhe para se anëtarësimi të bëhet realisht i besueshëm.

“Disa organizata kanë dalë me ide të tjera më ambicioze, që i tërë procesi i zgjerimit të kryhet gradualisht, që vendet të bëhen në një farë mënyre “anëtare” hap pas hapi, dhe jo pasi të kenë plotësuar të gjitha kushtet. Këto ide nuk janë marrë në shqyrtim nga niveli politik ende,” tha për Zërin e Amerikës zoti Leigh.

Ai thotë se zotimet që së fundi i bëri BE-ja për Ukrainën dhe vendet e tjera të ish bllokut sovjetik për anëtarësim të përshpejtuar vetëm sa rrezikon dobësimin edhe më të madh të besimit që Ballkani e ka tek BE-ja.

blank

Sot erdhi lajmi se Pandi Siku shkoi në teatrin qiellor të amëshimit – Nga VISAR ZHITI

Pandi Siku me Visar Zhitin, selfy nga takimi i fundit…

Aktorin Pandi Siku… e takoja në klubet, ku mblidhen shqiptarët në rrethinat e Çikagos, në “Panera” shpesh, fliste me pasion, kujtonte teatrin, rolet e tij nëpër filma, krijuan dhe në mërgim dramën e tyre, pastaj po vinte gjithnjë e më rrallë, nuk po dilte më…
Sot erdhi lajmi se shkoi në teatrin qiellor të amëshimit, lamtumirë, dhimbje e thellë për familjen, trishtim përherë për miqtë, por është galeria e roleve të tij, që e mban të gjallë aktorin…
blank
blank
blank
blank

Vizita e parë- Pikëpyetjet që la pas Begaj në Prishtinë

Mjeshtëria për të folur, pa thënë asgjë do t’i shërbejë presidentit Bajram Begaj si mekanizëm mbrojtës ndaj projektimit që i bëhet si zgjatim i qeverisë në presidencë. Si zgjedhje personale e kryeministrit, Begaj ia dedikon postin ekskluzivisht Edi Ramës.

Por duke folur pa thënë asgjë në vizitën e parë në Kosovë, Bajram Begaj la pas pikëpyetje të forta, mbi idetë apo qëndrimet e presidentit për çështje të dorës së parë, të cilat ai nuk mund t’i anashkalojë si të jenë hiçgjë.

Si pretekst për të mos iu përgjigjur gazetarëve, Begaj nxorri axhendën e ngjeshur me takime në Prishtinë. Ai u mjaftua me leximin e një fjalimi të shkruar paraprakisht, në deklaratën e përbashkët që pati me Presidenten Vjosa Osmani.

Politikisht shumë korrekt në fjalitë e formuluara me kujdes, Begaj qëndroi brenda kornizave të institucionit, për tema si liberalizimi i vizave me BE, për dialogun me Serbinë, për stabilitetin në rajon apo për luftën në Ukrainë.

Por tempi ushtarak i respektimit të protokolleve la të paktën dy pikëpyetje të forta për qëndrimet e presidentit të ri në raport me Kosovën.

Pikëpyetja e parë ka të bëjë me kërkesën që Vjosa Osmani e artikuloi para gazetarëve, në krah të Bajram Begajt. Ajo lëshoi një thirrje të fortë për ndihmë nga Shqipëria, në rast se Kosova hyn në luftë. Osmani tha se kishte folur me Begajn për një traktat me Shqipërinë për të reaguar në rast të cenimit të dy shteteve.

“Është me rëndësinë që me Shqipërinë, siç e diskutuam, të kemi një traktat për mbrojtje të ndërsjellë, me të cilin në mënyrë reciproke do të reagojmë në rast të cenimit të dy shteteve tona”, tha Osmani.

Presidentja tha se kjo praktikë “është në harmoni me praktikat ndërkombëtare dhe aplikohet nga shumë shtete”.

Sikur të mos ishte një metër larg Vjosa Osmanit, Bajram Begaj nuk shfaqi asnjë shenjë reagimi. As miratim, as refuzim për kërkesën e Kosovës për ndihmë. Ai lexoi fjalimin dhe u largua pa pranuar pyetjet e gazetarëve.

A ishte kjo mospërfillje një refuzim nga ana e Shqipërisë? Apo lëvizjet mekanike, prezantimi, leximi i fjalimit dhe largimi ishin programuar strikt dhe presidenti vetëm sa zbatoi procedurën, për të shmangur ndonjë lëvizje false?

Pikëpyetja e dytë ka të bëjë me Ballkanin e Hapur. Projekti ka trazuar rajonin. A e ka presidenti i Shqipërisë një qëndrim për këtë? A duhet ta kishte përmendur në fjalimin e tij?

Kjo temë ka ndarë presidentë dhe kryeministra, jo vetëm në Shqipëri, por edhe në Malin e Zi dhe në Maqedoninë e Veriut.

Ballkani i hapur është projekti që ka prodhuar përplasje si asgjë tjetër mes qeverisë së Shqipërisë dhe faktorit politik të Kosovës. Po aq debate ka krijuar edhe mes qeverisë shqiptare dhe partive të opozitës. Herët a vonë, Begaj duhet të artikulohet. është pro apo kundër? Sot mund të ishte dita për të dhënë qëndrimin e tij.

Por asnjë nga këto pyetje dhe të tjera të ngjashme me to nuk morën përgjigje. Presidenti foli për të mos thënë asgjë dhe ia arriti qëllimit./Lapsi.al

blank

Mbi 1 milionë amerikanë mund të hapin dokumentet e klasifikuara, por cili do të jetë fati i 11 dosjeve të Mar-a-Lagos, çfarë fshihte Donald Trump

Bastisja e agjentëve të FBI-së në rezidencën e Donald Trump në Mar-a-Lago ka trazuar jo vetëm inteligjencën amerikane, por edhe publikun e gjerë që kërkon të dijë më shumë rreth dokumenteve që u sekuestruan nga “kështjella” e ish-Presidentit të SHBA.

Pyetja qendrore që shtrohet pas aksionit të FBI-së javën e kaluar është se: “Çfarë dokumentesh kishte Trump dhe pse qeveria kërkon kaq me ngulm që t’i marrë mbrapsht ato?

Ka edhe pyetje të tjera, sigurisht.

“A i mori materialet sepse mendoi se ishin “cool”, pra një lloj trofeu? Apo ka parë ndonjë avantazh në posedimin e tyre? A ishin dokumentet që lidhen me faljen e Roger Stone nga Trump disi prova kyçe? Ose Çfarë fshihet për Presidentin e Francës në dokumentat që ishin marrë?”, janë disa nga pyetjet e tjera që gazetarja e New York Times, Maggie Haberman ka shtruar teksa ishte e ftuar për të komentuar aksionin e FBI në “New Day” të CNN, të hënën.

Imagjinata bëhet edhe më e egër në mungesë të fakteve, me Trump që tani ka kërkuar që dokumentet t’i kthehen mbrapsht edhe pse është i informuar se letrat presidenciale, sipas ligjit amerikan, nuk janë pronë e tij.

Detaji më tërheqës është se 11 grupe dokumentesh prej atyre që u gjetën kanë qenë të klasifikuara dhe hetimi po ndriçon sistemin e klasifikimit me të cilin qeveria fsheh informacionin nga njerëzit e saj në emër të sigurisë kombëtare të secilit.

Më shumë se 1 milion njerëz posedojnë lejen “Top Secret”

Është në fakt një univers shumë i madh njerëzish me akses në të dhënat Top Secret. Drejtori i Inteligjencës Kombëtare publikon atë që përshkruhet si një raport vjetor, “Përcaktimet e verifikimit të sigurisë”, megjithëse përditësimi më i fundit që u gjet ishte i vitit 2017.

Në të, më shumë se 2.8 milionë njerëz përshkruhen se kanë leje sigurie dhe më shumë se 1.6 milionë kanë akses në informacione Konfidenciale ose Sekrete, ndërsa gati 1.2 milionë përshkruhen se kanë akses në informacionin Top Sekret.

Ka njerëz të tjerë që kanë leje sigurie, por aktualisht nuk kanë akses në informacion dhe këtu përfshihen punonjësit civilë, kontraktorët dhe anëtarët e ushtrisë.

Kjo nuk do të thotë se më shumë se 1 milion njerëz kanë akses në çfarëdo dokumenti “Top Sekret” që ndodhej në Mar-a-Lago. Çdo agjenci që merret me klasifikimin ka sistemin e vet dhe supozohet të jetë e përfshirë në deklasifikimin e dokumenteve të veta.

Mbrojtësit e Trump kanë argumentuar se ai kishte vendosur një urdhër për të deklasifikuar çdo dokument që ai mori nga Zyra Ovale në rezidencë gjatë kohës së tij në Shtëpinë e Bardhë, megjithëse profesionistët kanë thënë se ky pretendim nuk mund të jetë i vërtetë.

“Ideja që presidenti mund të deklasifikojë dokumentet thjesht duke i zhvendosur ato nga një vend fizik në tjetrin është e pakuptimtë në shumë nivele”, tha Shawn Turner, një analist i CNN dhe ish-drejtor i komunikimit për Inteligjencën Kombëtare të SHBA, gjatë një paraqitje të hënën në emisionin “Brenda Politikës”.

Ekziston një proces zyrtar

Turner tha se procesi për deklasifikimin duhet të përfshijë nënshkrimin nga agjencia që klasifikoi informacionin në radhë të parë në mënyrë që të mbrojë procesin e mbledhjes së inteligjencës, burimet dhe metodat e tij.

Presidentët kanë përdorur periodikisht urdhra ekzekutivë për të përditësuar sistemin zyrtar me anë të të cilit deklasifikohen informacionet e klasifikuara.

Ndër të fundit ishte presidenti Barack Obama, i cili vendosi “Urdhrin Ekzekutiv 13526” në vitin 2009. Kjo është ende politika zyrtare pasi as Trump dhe as Presidenti Joe Biden nuk e kanë përditësuar atë.

Qeveria mund të ndryshojë procesin së shpejti

Biden filloi një rishikim se si trajtohen të dhënat e klasifikuara në fillim të kësaj vere. Sipas një raporti shterues të Shërbimit Kërkimor të Kongresit mbi procesin e deklasifikimit, sipas skemës së Biden do të rishqyrtohen tre nivelet e përgjithshme të klasifikimit.

Nivelet e klasifikimit

Katie Lobosco e CNN shkroi një “abetare” shumë të mirë mbi mënyrën sesi funksionojnë nivelet e të dhënave të klasifikuara javën e kaluar. Këtu është përshkrimi i këtyre tre niveleve të klasifikimit.

Top Secret – Ky është niveli më i lartë i klasifikimit. Informacioni klasifikohet si “Top Sekret” nëse me arsye mund të pritet që të shkaktojë dëm jashtëzakonisht të rëndë në sigurinë kombëtare, sipas një urdhri ekzekutiv të vitit 2009 që përshkruan sistemin e klasifikimit.

Një nëngrup dokumentesh Top Sekrete të njohura si SCI, ose informacione të ndara sensitive, rezervohen për informacione të caktuara që rrjedhin nga burime të inteligjencës. Aksesi në një dokument SCI mund të kufizohet edhe më tej për një grup më të vogël njerëzish me leje specifike sigurie.

Disa nga materialet e gjetura nga shtëpia e Trump në Florida u shënuan si SCI Top Secret.

Sekret – Informacioni klasifikohet si “Sekret” nëse informacioni konsiderohet se mund të shkaktojë “dëm serioz” në sigurinë kombëtare nëse zbulohet.

Konfidencial – Konfidencial është niveli më pak i ndjeshëm i klasifikimit, i aplikuar për informacionin që pritet në mënyrë të arsyeshme të shkaktojë “dëm” për sigurinë kombëtare nëse zbulohet.

Çfarë lloj gjërash janë Top Sekrete?

Ish-oficeri i CIA-s, David Priess, i cili tani është botues i faqes në internet Lawfare, tha në “New Day” se pavarësisht klasifikimit specifik, është informacion që qeveria ka një interes të mos bëhet publik. Mund të jetë informacion i mbledhur për programin bërthamor të Koresë së Veriut ose operacionet ushtarake ruse, për shembull.

Rrjedhjet mund të jenë katastrofike ose vdekjeprurëse

Qeveria shpesh merr këtë lloj informacioni duke u kërkuar njerëzve të rrezikojnë jetën e tyre ose duke përdorur teknologji për të cilën nuk dëshiron që kundërshtarët të kenë informacion.

Duke folur për këtë të hënën në mëngjes, Priess u emocionua. “Ekspozimi i këtij informacioni vë në rrezik jetën e njerëzve. Kjo nuk është shaka. Ne njohim njerëz që kanë vdekur duke i shërbyer vendit të tyre në këtë mënyrë”, tha ai.

Çfarë e zgjati kaq shumë?

Pyetja më e madhe mbi dosjet e klasifikuara, argumentoi Priess, është pse, nëse qeveria e dinte se dokumentet ishin në Mar-a-Lago, hetuesve iu desh kaq shumë kohë për t’i marrë ato.

“Në mënyrë që një President të deklasifikojë ndonjë dokument”, – argumentoi ai, “duhet të ketë ende një gjurmë letre në mënyrë që të gjithë të dinë se diçka është deklasifikuar”.

“Nëse nuk janë të shënuara të deklasifikuara dhe dokumentet e tjera me të njëjtin informacion nuk janë gjithashtu të deklasifikuara, a ka ndodhur vërtet? Nëse nuk ka të dhëna për këtë, nga e dini ju?”, pyet Priess.

Mund të mos na japin më shumë informacion mbi aksionin për një kohë shumë të gjatë

Problemi tani mund të jetë se imagjinata do të jetë e egër për atë çfarë fshihet në dokumente.

Mund të kalojë një kohë shumë e gjatë para se votuesit amerikanë të kenë ndonjë ide se për çfarë bëhet fjalë në të vërtetë.

“Teknikisht, ne nuk do të shohim asnjë veprim të mëtejshëm për këtë çështje në dosjen ligjore, përveç nëse dhe derisa të kallëzohet penalisht ndonjë person”, tha analisti ligjor i CNN dhe ish-prokurori federal Elie Honig, gjithashtu në “Ditën e Re”.

Tashmë ka disa spekulime se në vend që të ndiqte akuza, qeveria thjesht po përpiqej të siguronte të dhënat.

Informacioni i klasifikuar mund të qëndrojë i tillë për vite me radhë, midis 10 dhe 25 viteve, sipas udhëzimeve të deklasifikimit të nënshkruara nga Obama.

Standardi është që nëse diçka nuk ka më nevojë të klasifikohet, ajo duhet të deklasifikohet. Dhe nëse duhet të klasifikohet pas asaj periudhe 25-vjeçare, mund të bëhet.

Dokumente “Top Secret” të dikurshme

FBI, CIA dhe Departamenti i Shtetit kanë të gjitha dhomat e leximit në internet të të dhënave të klasifikuara më parë të lëshuara përmes “Aktit të Lirisë së Informacionit”. Asnjë prej tyre nuk është dokument i viteve të fundit.

Rasti i dokumenteve të gjetura në Mar-a-Lago dhe që i zotëronte Trump duket i veçantë, megjithatë, dhe tashmë ka thirrje dypartiake nga Senatorët Mark Warner dhe Marco Rubio (zyrtarët më të lartë të zgjedhur në Komitetin e Inteligjencës së Senatit) drejtuar Drejtorit të Inteligjencës Kombëtare Avril Haines dhe Prokurorit të Përgjithshëm Merrick Garland për më shumë informacion rreth asaj që u mor nga FBI.

Shembuj të ndjekjeve penale

Ndjekjet penale për keqpërdorim të të dhënave të klasifikuara mund të përfshijnë figura të profilit të lartë.

Për shembull, gjenerali në pension dhe ish-drejtori i CIA-s, David Petraeus, i dha informacion të klasifikuar zonjës së tij, e cila po shkruante një libër për të. Ai në fund u deklarua fajtor, pagoi një gjobë prej 100,000 dollarësh dhe mori dy vjet dënim me provë.

Çfarë të dhënash ka keqpërdorur? Nga raporti i CNN në atë kohë rezulton se gjatë kohës së tij si komandant në Afganistan, Petraeus mbajti shënime personale duke përfshirë informacione të klasifikuara në tetë fletore të zeza 5 me 8 inç. Informacioni i klasifikuar përfshinte identitetin e oficerëve të fshehtë, strategjinë e luftës, shënimet nga takimet diplomatike dhe të sigurisë kombëtare dhe fjalët e kodit të sigurisë.

Rastet e tjera nuk janë aq të njohura, si ai i Asia Janay Lavarello, një punonjëse civile e Departamentit të Mbrojtjes që punon në Ambasadën e SHBA në Manila.

Ajo mori dokumente të klasifikuara në dhomën e saj të hotelit dhe në shtëpinë e saj ndërsa po punonte për një projekt dhe u dënua më pas me tre muaj burg.

(BalkanWeb)

blank

Zemërim në Tërrnje dhe Landovicë për emërimin e Deliqit

Hamdie Gashi nga Tërrnje, e mbijetuar e luftës në Kosovë. Foto:Ibrahim Berisha (RFE/RL)

Shkëlqim Hysenaj, Ibrahim Berisha

Emërimet politike në pozita të larta shtetërore në Serbi mund të mos u bëjnë përshtypje shumë qytetarëve të Kosovës.

Por në fshatin Tërrnje të Komunës së Suharekës, emërimi i fundit i ish-gjeneralit serb, Bozhidar Deliq, në pozitën e nënkryetarit të Kuvendit të Serbisë, ka shkaktuar zemërim.

Në këtë fshat më 25 mars të vitit 1999, sipas dëshmitarëve, forcat paramilitare dhe ushtarake serbe vranë 46 civilë shqiptarë. Në mesin e tyre ishin edhe 22 anëtarë të ngushtë të familjes Gashi.

blank

Fshati Tërrnje, Suharekë. Më 25 mars 1999, forcat paramilitare serbe vranë 46 civilë shqiptarë nga ky fshat.

Deliq, tani ushtarak në pension, dyshohet se ka pasur përgjegjësi të drejtpërdrejtë në kryerjen e këtyre krimeve në Tërrnje të Suharekës, si dhe vrasjeve të qindra qytetarëve të tjera në Prizren, Rahovec dhe Dragash.

Në kohën kur u kryen këto krime më 1998-1999, Deliq ishte komandat i Brigadës së Motorizuar 549 të ushtrisë Jugosllave.
“Ai e meriton të jetë në burg”

Pas 23 vjetësh, në mesditën e 10 gushtit, ekipi i Radios Evropa e Lirë e gjeti 58-vjeçaren Hamide Gashi pranë një trëndafili në oborrin e shtëpisë së saj në fshatin Tërrnje të Suharekës.

Trëndafili është mbjellë para 23 vjetësh pranë vendit ku forcat serbe vranë dhe dogjën trupin e djalit të saj, Votimit, që ishte 7 vjeç.

blank
Hamide Gashi pranë trëndafilit ku u vra djali i saj, Votimi 7 vjeç.

Derisa përshkruan momentin kur iu vra djali dhe kunata e saj, Hamidja shprehet e revoltuar se si persona të dyshuar për këto vrasje, përfshirë ish-ushtarakun serb, Bozhidar Deliq, janë të lirë dhe mbajnë pozita të larta shtetërore në Serbi.

“Po, kam dëgjuar për të [Bozhidar Deliqin]. Ai i ka urdhëruar, krejt dhe çfarë ka thënë ai këta kanë bërë”, shprehet Hamidja kur pyetet nëse ka dëgjuar ndonjëherë për Bozhidar Deliqin.

Më 25 mars 1999, kur u vranë 46 civilë në Tërrnje, Hamidja, burri i saj, djali tjetër që kishte dhe vajza arritën të mbijetonin edhe pse ndodheshin në shtëpinë e njëjtë kur forcat serbe vranë Votimin.

Pas disa ditësh, Hamidja dhe familja e saj u kthyen në fshat ku gjetën trupin e djegur të Votimit, të cilin e varrosën në varrezat e fshatit Tërrnje.

blank
Votim Gashi u varros në këtë vend pas disa ditësh. Familja e gjeti trupin e tij të djegur brenda shtëpisë.

Në vitet e para të pasluftës, Hamidja thotë se ka besuar se dikur do të kishte drejtësi.

Për këtë, ajo kishte shkuar në Beograd për të dëshmuar në një proces gjyqësor kundër ushtarakëve serbë që akuzoheshin se kishin përgjegjësi në vrasjet që ndodhën në fshatin Tërrnje.

 

Por dëshmitë thotë se i dha kot, pasi shprehet e bindur se Serbia nuk dëshiron t’i dënojë njerëzit e vetë edhe pse për ta, siç thotë ajo, ka dëshmi se kanë qenë të përfshirë në vrasjen e civilëve. Argumenti më i mirë, thotë Hamidja, është mosndjekja penale e Bozhidar Deliqit.

“Ai e meriton të jetë në burg. Moti e ka merituar, tashmë vonë është. Qe sa vite është kjo punë, është dashur me fillim të dënohet”, shprehet e zemëruar Hamidja.

blank
Shtëpitë e familjes Gashi në Tërrnje. Nga kjo familje u vranë gjithsej 22 anëtarë.

“Askund nuk gjetëm drejtësi”

Rreth 50 metra larg shtëpisë së Hamides, ulur në ballkonin e shtëpisë takuam Gjyle Gashin, 57 vjeçe, një e mbijetuar tjetër e sulmit të 25 marsit të vitit 1999.

blank
Gjyla Gashi derisa mbanë në duar fotografinë e vajzës së saj të vrarë në luftë, Besartës që ishte 13-vjeçare.

Forcat paramilitare e ushtarake serbe, Gjylës ia vranë vajzën Besartën, 13 vjeçe, burrin Shabanin (37), kunatin Hamziun (36), kunatën Ajmanën, (30), si dhe vjehrrën Bahrijen (50).

Gjyla mbanë në duar pak fotografi të vajzës, burrit dhe vjehrrës, që i kanë shpëtuar pas djegies së shtëpisë.

blank
Familjarët e vrarë të Gjyle Gashit. Më e reja Besarta që ishte 13 vjeçe.

Ajo thotë se është ndierë keq kur parë në lajme emërimin e Bozhidar Deliqit në pozitën e nënkryetarit të Kuvendit të Serbisë.

Jo vetëm Deliq, por edhe të dyshuarit e tjerë është dashur të jenë në vuajtje të dënimit e jo të kenë mundësinë të promovohen në pozita të larta shtetërore, thotë ajo.

“Po si të ndihem më keq? Tash së fundmi e pash në lajme [emërimin e Bozhidar Deliqit], më keq nuk ke se si të ndihesh. Si të ndihem kur po shpërblehen ata që kanë bërë krime këtu? Si është më keq? Por, nuk kemi se çfarë të bëjmë asgjë më tepër”, shprehet Gjyle Gashi.

blank
Varrezat e familjes Gashi. Këtu janë të varrosur, vajza, burri, kunata, kunati dhe vjehrra e Gjylës.

Ajo thotë se në të kaluarën ka shkuar dy herë në Beograd për të dëshmuar për krimet që ndodhën në fshatin Tërrnje.

Por, siç shprehet Gjyla, prokuroria dhe gjykata atje nuk e kishin përnjëmend hetimin e as gjykimin e të dyshuarave për vrasjen e popullatës civile shqiptare.

Së fundmi, institucionet e Kosovës kanë nisur një hetim për krimet lufte të kryera nga forcat ushtarake dhe policore serbe në fshatin Tërrnje, por Gjyla nuk pret rezultate nga ky proces.

“Deri më tani gjithçka ka qenë dështim. Tash e tutje nuk e di çka bëhet”, shprehet Gjyla e mllefosur.

blank
Varri i Besarta Gashit, vajzës së Gjylës.

Shabani dhe vëllai i tij Hamziu u gjetën të vrarë në fshatin Tërrnje dhe u varrosën aty.

Trupat e Besartës, Ajmonës dhe Bahrijes u gjetën më 10 gusht 1999, të varrosur në një varrezë masive në fshatin Breznë të Dragashit, rreth 60 kilometra larg vendit ku u vranë.

blank
Shenjat që tregojnë emrat e rrugëve në fshatin Tërrnje të Suharekës.

FHD-ja dorëzoi dy kallëzime penale për Bozhidar Deliq

Më 16 gusht 2022, Shoqata për krimet e luftës “Gjakova 98-99”, njoftoi për dorëzimin e kallëzimit penal kundër Deliqit në sektorin e krimeve të luftës në Prokurorinë Speciale të Kosovës.

Por për krimet e kryera në fshatin Tërrnje, edhe Fondi për të Drejtën Humanitare në Beograd kishte dorëzuar kallëzim penal në Zyrën e Prokurorit për Krime Luftë në Serbi ndaj ish-gjeneralit serb, Bozhidar Deliq, dhe dhjetë ushtarakëve të tjerë.

Sipas kallëzimit penal, Bozhidar Deliq dhe dhjetë ushtarakë të tjerë, shumica pjesëtarë të Brigadës së Motorizuar 549, nën urdhrin e tij, si dhe të disa pjesëtarëve të Ministrisë së Punëve të Brendshme të Serbisë, kishin vepruar në një plan të paracaktuar si dhe me marrëveshje për t’i kryer këto vrasje.

blank

Bozhidar Deliq, gjeneral në pension, në ditëlindjen e Sllobodan Millosheviqit në muajin gusht të vitit 2012, duke promovuar librin e fjalimeve të tij në Tribunalin e Hagës “Unë akuzoj” (Optuzujem).

Këta udhëheqës ushtarakë, sipas Fondit për të Drejtën Humanitare në Beograd (FHD), kishin udhëhequr operacionin e vrasjes së civilëve, shkatërrimit të pronës si dhe më pas, pastrimit të vendeve të krimit duke mbledhur trupat e viktimave, duke i transportuar në Dragash dhe në fund duke i varrosur në një varrezë masive.

Dy udhëheqësit e tjerë të përfshirë në kallëzim penal, Pavle Gavrilloviq, dhe Rajko Kozlina, u akuzuan nga Zyra e Prokurorit për Krime Lufte në Serbi se kishin udhëhequr operacionin e vrasjes, mbledhjes, transportimit dhe varrosjes në varrezë masive të viktimave nga fshati Tërrnje.

Sipas FHD-së, në këto operacione kishin marrë pjesë një numër i madh i pjesëtarëve të Brigadës së Motorizuar 549, që udhëhiqej nga Deliq.

Pas një procesi gjyqësor të tejzgjatur, në prill të vitit 2019, Pavle Gavrilloviq u lirua nga akuzat, ndërsa Rajko Kozlina u dënua me 15 vjet burgim. Por, ai i iku drejtësisë, duke shmangur vuajtjen e dënimit.

Përkundër fakteve dhe dëshmive, Bozhidar Deliq nuk është përballur asnjëherë me drejtësinë, konfirmojnë në FHD.

blank
Ivana Zhaniq, Drejtoreshë e Fondit për të Drejtë Humanitare, Bograd.

“FDH ka paraqitur dy kallëzime penale kundër Bozhidar Deliqit. E para në vitin 2008 për krimet e kryera në fshatin Tërrnje në mars të vitit 1999. E dyta është dorëzuar në vitin 2013 për krime të kryera në fshatin Landovicë [Prizren]. Prokuroria serbe për Krime Lufte asnjëherë nuk e ka akuzuar [Bozhidar] Deliqin për këto krime”, konfirmon për Radion Evropa e Lirë, drejtoresha ekzekutive e FHD-së në Beograd, Ivana Zhaniq.

Kallëzimi i dytë penal që FHD-ja dorëzoi në vitin 2013 në Zyrën e Prokurorit për Krime Lufte në Serbi, akuzon Bozhidar Deliqin se më 26 mars të vitit 1999, kishte urdhëruar një sulm me artileri të rëndë, përfshirë tanke, që la të vrarë 12 civilë, përfshirë gjashtë fëmijë në fshatin Landovicë të Prizrenit.

Predhat e tankeve kishin goditur një shtëpi ku po fshiheshin 45 banorë të fshatit.

Aty u plagos rëndë edhe 65-vjeçarja Fahrije Morina, të cilën ekipi i REL-it e takoi në orët e pasdites së 10 gushtit, në oborrin e shtëpisë së saj në fshatin Landovicë.

 

E ulur pranë burrit, Kurtishit, Fahrija rrëfen se si granatat e parë që kishin rënë në fshat e kishin plagosur në të dyja këmbët.

Në këtë sulm asaj ia vranë kunatën dhe vajzën e saj Njomzën 15 vjeçe, si dhe mbesën e tyre Festinën, që kishte mbushur dy vjet.

“Jam plagosur prej granatës. Mi kanë hequr tani copat e granatës. I kam krejt shenjat, këmbët, dy kërdhokullat i kam pasur të djegura krejt. Me rroba, me të gjitha. Njëzetekatër orë më ka rrjedhur gjaku”, rrëfen Fahrija, e mbijetuar e sulmit të 26 marsit të vitit 1999.

Pas gati një muaji, Fahrija thotë se sërish u ngrit në këmbë dhe filloi të ecte, por kujtimet e asaj dite thotë se i kanë mbetur në mendje përjetësisht.

 

Radio Evropa e Lirë i ka shkruar Zyrës së Prokurorit për Krime Lufte të Serbisë, për të pyetur se pse nuk është ndërmarrë ndonjë veprim ndaj gjeneralit Deliq pas ngritjes së dy kallëzimeve penale ndaj tij, por ky institucion nuk ka kthyer përgjigje.
Nga ushtria në politikë

Në Kosovë, Bozhidar Deliq, mund jetë një emër jo shumë i njohur, por ai fëmijërinë e hershme e ka kaluar në fshatin e tij të lindjes, Lugbunar të Gjakovës.

Aty ka kryer shkollën fillore, për t’u zhvendosur më pas në Beograd të Serbisë ku përfundoi akademinë ushtarake.

Në biografinë e tij të publikuar pas zgjedhjes në pozitën e nënkryetarit të Kuvendit të Serbisë, mungon një pjesë e konsiderueshme e karrierës ushtarake.

Aty nuk përmenden fare pozitat e as përgjegjësitë që ka pasur gjatë luftës së Kosovës, përkatësisht në vitet vitet 1998-1999.

Nga vitit 1977, në biografinë e publikuar, kalohet direkt në vitin 2002.

 

Bozhidar Deliq u pensionua nga ushtria serbe në vitin 2005 dhe më pas iu fut politikës.

Karriera e tij politike karakterizohet kryesisht me të qenit anëtar i Partisë Radikale në Serbi.

Më vonë u bë anëtar i Partisë Progresive të presidentit aktual, Aleksandar Vuçiq, por edhe nga kjo parti u largua.

Në janar të këtij viti themeloi një lëvizje politike të quajtur “Nuk ka kthim, Serbia qëndron prapa”.

Ai ka qenë disa herë deputet i Kuvendit të Serbisë. Kjo është hera e dytë që shërben si nënkryetar i këtij institucioni.

Deliq ishte dëshmitar i mbrojtjes në procesin gjyqësor në Tribunalin e Hagës ndaj ish-presidentit jugosllav, Sllobodan Mollosheviq, dhe ish-udhëheqësit ushtarak, Vladimir Lazareviq, që u dënua për krime lufte në Kosovë.

Emërimi i Deliqit në pozitën e nënkryetarit të Parlamentit të Serbisë nxiti reagimin e presidentes së Kosovës, Vjosa Osmani, e cila tha se ai ishte komandat i një brigade ushtarësh “që masakruan mijëra kosovarë”.

Pas reagimeve, Radio Evropa e Lirë i është drejtuar me një kërkesë për të folur për akuzat që rëndojnë mbi të, mirëpo Deliq nuk ka kthyer përgjigje.

Derisa ishte në detyrë ish-presidenti Sllobodan Mollesheviq, ai kishte shpërblyer brigadën 549 për rolin e saj në luftën e Kosovës, duke i dhënë kësaj brigade urdhrin “Hero i Kombit”.

 

Në vitin 2013, Fondi për të Drejtën Humanitare publikoi një dosje që përmbante dokumentacionin më gjithëpërfshirës deri më tani të ofensivave ushtarake në të cilat ishte e përfshirë brigada 549 në disa prej fshatrave të Kosovës në muajt mars dhe prill të vitit 1999, që sipas kësaj organizate, rezultuan në gjithsej 885 të vrarë.

Sipas të dhënave të FHD-së, në luftën e Kosovës janë vrarë rreth 13.500 qytetarë, shumica e tyre shqiptarë.

blank

Të korruptuarit me tendera të izolohen nga shoqëria! – Nga Artan Fuga

Akademiku i njohur Artan Fuga përmes një analize ka ironizuar të korruptuarit me tendera dhe bakshishe.

Përmes një reagimi në rrjetin social ‘Facebook’, Fuga thekson se këta persona jo vetëm që duhet të përbuzen, por edhe duhet të izolohen nga shoqëria.

Sipas tij për ta fajin e ka shkolla dhe edukimi.

“Kujtojnë se edhe në botën e përtejme do të shkojnë me ato pasuri që kanë mbledhur me grykësi, të vjen t’ja plasësh gazit, po qe se nuk je me inat me ta, kujtojnë se pasuria do t’i mbrojë nga zonja Vdekje që do ua rrëmbejë të gjitha, kujtojnë se leku i vjedhur, grabitur, apo fituar me hilera e poshtërsi, do t’i mbrojë nga sëmundjet, kujtojnë se po të hanë në restorante me çmime në stratosferë, po qe se shëtisin me varka vrastare fëmijësh, po pinë verë 40 mijë euro shishja do të jenë më të lumtur.”, shkruan Fuga.

REAGIMI I FUGËS
Cfarë keqkuptimi!!!
Këta të korruptuarit me tendera, me bakshishe, me lloj lloj gjërash që kanë synim pasurimin e paligjshëm, veç të tjerash, duhet jo vetëm të përbuzen, madje të izolohen nga shoqëria, por janë edhe në një keqkuptim absolut! E ka fajin shkolla dhe edukimi për këtë!

Mua më vjen keq për ta!

Kanë një keqkuptim gjigand të mjerët për jetën dhe vdekjen! Ju betohem!
Kujtojnë se edhe në botën e përtejme do të shkojnë me ato pasuri që kanë mbledhur me grykësi, të vjen t’ja plasësh gazit, po qe se nuk je me inat me ta, kujtojnë se pasuria do t’i mbrojë nga zonja Vdekje që do ua rrëmbejë të gjitha, kujtojnë se leku i vjedhur, grabitur, apo fituar me hilera e poshtërsi, do t’i mbrojë nga sëmundjet, kujtojnë se po të hanë në restorante me çmime në stratosferë, po qe se shëtisin me varka vrastare fëmijësh, po pinë verë 40 mijë euro shishja do të jenë më të lumtur, kujtojnë se ata që i rrethojnë janë miqtë e tyre të vërtetë, hahahahahaha, madje mendojnë se atje ku do të shkojnë do marrin me vete dashnore, rroba firmato, dhe harrojnë se dhe shtëpitë me dyqind dhoma, të fshehura pas gardheve me beton, nuk janë pronësi e tyre, janë vetëm me qira për disa sekonda, se në fund të gjithë do shkojnë atje te ata me lopatë!!!
Cfarë humbje kohe të kotë që bëjnë në vend të pasurojnë shpirtin!
Harxhojnë jetën, për të fituar atë që do t’u marrin me dhimbje edhe po qe se i shpëtojnë SPAKUT, e SPATËS!
Të vdesësh gazit nga keqkuptimet e tyre, nga fakti si e harxhojnë kot jetën e tyre, preh e ambicjeve, iluzioneve, budallallikut!

Cfarë përgjegjësie shkolla shqiptare që i ka lënë injorantë në gormarllikun e tyre!
Qesh, qesh, qesh!

blank

Tension i lartë në Adriatik- Si u rreshtua flota ruse në pozicion sulmi në brigjet mes Pulias dhe Abruzos për të bllokuar aeroplanmbajtësen amerikane

 

Askush nuk e ka vënë re, por tre javë më parë flota ruse në detin Adriatik ishte një hap larg përplasjes me anijet e NATO-s, me ngjarjen që ka ndodhur në ujërat italiane, përgjatë brigjeve përballë Abruzzo-s dhe Pulias.

Ngjarja e paprecedentë u zbulua nga prestigjiozja italiane “La Repubblicca”, e cila rindërtoi lëvizjet e anijeve ruse dhe kundër lëvizjet e NATO-s, gjatë disa ditëve me tension shumë të lartë në det të hapur.

Më konkretisht, më 22 korrik flota ruse bllokoi rrugën hyrëse dhe dalëse për në Adriatik. Një lëvizje e guximshme, e bërë për të penguar lëvizjen e aeroplanmbajtëses amerikane “Truman”.

Sipas skemës së rikonstruktuar nga La Repubblicca, e cila citon konfirmime nga burime zyrtare, anija ruse “Ammiraglio Tributs” ka lundruar deri në Adriatik për të arritur në brigjet e Abruzzos.

Më në jug, në Salento është vendosur kryqëzori “Varyag” ndërsa anija spiune “Vasily Tatishchev” po kërkonte komunikime në radio në zonë.

Artikulli i “La Republicca”

Është një sfidë e fshehtë, dhe ndonjëherë tejet e pamatur. Flota ruse dhe ajo e NATO-s përballen me njëra-tjetrën në Mesdhe, duke qenë shpeshherë në distanca shumë të afërta me njëra-tjetrën. Vetëm 3 javë më parë, anijet e Moskës kryen një operacion shumë të guximshëm. Ato u pozicionuan për të bllokuar Detin Adriatik, me synim pengimin e lëvizjes së aeroplanmbajtëses amerikane “Truman”.

Një lëvizje shumë strategjike, pasi ky është deti më afër fushëbetejave të Ukrainës, dhe nga i cili raketat dhe aeroplanët mund të ndërhyjnë teorikisht më shpejt në vijën e parë të frontit.

Më 22 korrik, anija luftëtare “Ammiraglio Tributs” kaloi kanalin e Otrantos dhe u ngjit më në veri. Ai u zhvendos nga Gargano dhe u vendos para brigjeve të Abruzzo, të tejpopulluara nga njerëzit për shkak të pushimeve verore. Por nuk ishte vetëm. Nga pas e ndiqte kryqëzori rus “Varyag”, me bateritë e tij të raketave me rreze të gjatë veprimi.

Ky i dyti qëndroi përballë qytetit-port italian të Salentos, duke mbajtur nën vëzhgim rrugë-kalimin kyç për në Adriatik. Së bashku me të ishte edhe një luftanije e tretë, “Vasily Tatishchev”, e specializuar në spiunazh, dhe e pajisur me instrumente për të përgjuar komunikimet radio dhe impulset e sensorëve. Detyra e tij ishte të studionte “reagimet elektronike” të NATO-s ndaj këtij inkursioni provokues.

Për herë të parë në Adriatik që nga fillimi i luftës në Ukrainë, flota ruse nuk kishte hyrë kurrë në Detin Adriatik. Disa herë anijet e Moskës kishin ardhur për të monitoruar nga afër stërvitjet e Aleancës Atlantike, duke arritur deri në ujërat e Kalabrisë, në jugun e Italisë.

Por nuk kishin guxuar asnjëherë të kryenin një “manovër bllokuese”, që synoi të kufizonte lëvizjet e aeroplanmbajtëses amerikane “Truman”, mjeti kryesor i dislokimit të NATO-s në Detin Mesdhe, që muajt e fundit udhëton shpesh përgjatë një rruge nga Siçilia në Adriatik dhe anasjelltas.

Operacioni i Marinës Ruse, shkaktoi fillimin e një duel të gjatë në heshtje, ku komandat e NATO-s u angazhuan t’u tregojnë rusëve nuk do të hiqnin dorë nga kontrolli i kalimit midis deteve Jon dhe Adriatik. Kështu, në ditët e fundit të korrikut, kryqëzori “Varyag” u gjend më pak se 100 kilometra larg homologut amerikan “Forrest Sherman”.

Ato ishin praktikisht në të dy anët e kepit të Santa Maria di Leuca. Rusët në anën e Adriatikut, dhe amerikanët në anën e Jonit. Pak më në jug, aeroplanmbajtësja “Truman”, me afro 60 avionë gjuajtës-bombardues F18 Hornet në bord, dhe me një eskortë të marinës amerikane.

Mes tyre ishte një ekip i NATO-s – Grupi i Dytë Detar i Përhershëm – me anije luftarake dhe fregata amerikane, italiane, spanjolle, turke dhe greke, të cilat më 25 korrik u mblodhën në Detin Jon për të formuar një kuadrat rreth aeroplanmbajtëses “Truman”.

Operacioni rus midis Puljas dhe Siçilisë

Operacioni rus u zbulua nga faqja “The Ship Yard Naval Consultancy”, e cila analizon informacionet nga satelitët komercialë, dhe është konfirmuar për “La Repubblica” nga burime zyrtare. Por misionet e disa gjurmuesve – të përshkruara nga portali Itamilradar – kishin treguar se diçka po ndodhte mes Siçilisë dhe Puljas, raporton abcneës.al.

Sidomos më 31 korrik, një nga dronët-spiunë më të mëdhenj që ka SHBA, GlobalHaëk, që niset çdo ditë nga Sigonella për të shkuar në Detin e Zi dhe për të monitoruar konfliktin ukrainas, patrulloi një pjesë të Detin Jon për orë të tëra, duke vazhduar fluturimin mbi një zonë specifike. E njëjta ku për 3 ditë rresht ishin përqendruar patrullimet e avionëve italianë P72.

Kryqëzori “Varyag”

Nuk dihet se cili është pozicioni aktual i anijeve ruse, dhe nëse aktiviteti i tyre shoqërohej edhe nga një nëndetëse. Megjithatë, 3 ditë më parë avionët italianë të zbulimit, kanë rinisur të patrullojnë më intensivisht ujërat mes Kalabrisë dhe Greqisë, duke u fokusuar në disa zona.

Pasi dyshohet se të paktën një nga mjetet e marinës ruse ndodhet ende në zonë. Kryqëzori “Varyag” është binjaku i “Moskva”, që u fundos nga ukrainasit më 14 prill. Ajo është një nga anijet më të fuqishme në flotën e Putinit, me 16 raketa P-1000 Vulcan me rreze të gjatë veprimi në bord, që janë dizenjuara të shkatërrojnë aeroplanmbajtëset amerikane.

Sipas propagandës ruse, ato e bëjnë këtë duke vepruar së bashku “si një tufë ujqërish që sulmon gjahun e saj”. Ato mund të godasin nga 500 kilometra larg, duke udhëtuar me një shpejtësi 3 herë më të madhe se ajo e zërit. Krahasuar me “Moskva”, “Varyag” ka një mbrojtje kundërajrore dhe radarë më të avancuar.

Admiraliati Tributs

Ndërkohë, “Ammiraglio Tributs” është një luftanije e shkëlqyer për luftën kundër nëndetëseve, e pajisur gjithashtu me raketa të projektuara për të rrëzuar raketat lundruese amerikane. Dy anijet të ndërtuara në vitet e fundit të Bashkimit Sovjetik, dhe që i janë nënshtruar disa herë modernizimit, janë një çift i përhershëm në flotën e Paqësorit.

Ato u nisën dhjetorin e vitit të kaluar nga baza e tyre në Vladivostok, porti përballë Japonisë, kaluan oqeanet dhe zbarkuan në Mesdhe, për të forcuar pozicionet mbrojtëse në funksion të pushtimit të Ukrainës. Që nga ajo kohë ato janë kanë formuar “majën e sulmit” rus që lëviz nga Siria në Perëndim për të ndjekur Aleancën Atlantike, duke u alternuar me ekipin tjetër të formuar nga kryqëzori “Slava”, një luftanije, dy fregata dhe një korvetë, raporton abcneës.al.

Së fundi, të paktën 2 nëndetëse të klasit “Kilo”, që nuk bëjnë zhurmë dhe të armatosura me raketa Kalibr po kryejnë ekspedita pranë Bosforit. Këto duele janë deti tani të kufizuara në manovra, pak a shumë agresive, dhe në shkëmbime të impulseve të radarit, për të treguar aftësinë e goditjes së kundërshtarit.

Lojëra luftarake, që me kalimin e muajve po bëhen gjithnjë e më të shpeshta dhe më të rrezikshme. Pak ditë më parë, një dokument strategjik nga Kremlini, përsëriti rëndësinë që kanë rrugët detare të Mesdheut Lindor për “interesin kombëtar” të Rusisë. Ky synim i nxit admiralët e Putinit të nisin një Luftë të re të Ftohtë, me nivele tensioni gjithnjë e më të larta, dhe që vërehen gjithnjë e më shpesh në detet italiane.bw

blank

Kryemadhi publikon foton: Ky është organizatori i vërtetë i skemës mafioze të inceneratorëve, bashkëjetues i…

Monika Kryemadhi ka publikuar foton e një personi për të cilin shprehet se është “organizatori i vërtetë i skemës mafioze të inceneratorëve, i cilësuar botërisht prej mediave si bashkëjetues i njërës prej pronarëve të inceneratorëve, znj. Stela Gugallja”.

Kryemadhi thotë se ai është “mik i pronarit tjetër të inceneratorëve Klodian Zoto, e bashkëpunëtor financiar i zyrtarëve të Rilindjes”.

“Fiksojeni mirë, sepse nesër mund ta shikoni sërish, si pjesë të stafit elektoral të fushatës së Erion Veliaj. Pasi, edhe kjo firmë e paligjshme e Veliaj për inceneratorin e Tiranës, është hedhur për llogari të tij dhe grupit të tij. E ndërsa shqiptarët paguajnë shumë shtrenjtë koncesionin 29€/ton për një incenerator që nuk ekziston, paratë publike shkojnë në xhepat e grupit të strukturuar kriminal të djegsave korruptiv, për të blerë media dhe paprekshmërinë nga drejtësia e intimiduar”, shprehet ajo.bw

blank

Klasifikimi i cilësisë së jetës-Tirana më e ndotura në Evropë

Tirana ka vijuar të përkeqësojë renditjen si kryeqyteti me cilësinë më të keqe për të jetuar në Europë edhe gjatë këtij viti, sipas, Numbeo, sistemi më i madh i të dhënave për koston dhe cilësinë e jetesës, ndërsa është ndër të fundit në botë.

Në krahasim me mesin e një viti më parë, cilësia e jetesës është përkeqësuar. Në renditjen aktuale, Tirana ishte e 232-a nga 254 kryeqytete e qytete, ndërsa një vit më parë, në mesin e 2021-it ishte në pozicionin e 215.

Kryeqyteti shqiptar është futur për herë të parë në renditje në mesin e vitit 2020, ku sërish u rendit e fundit në Europë, në vendin e 218, por që nga ajo kohë renditja po vjen vetëm në përkeqësim.

Indeksi i Cilësisë së Jetesës nga Numbeo është një vlerësim i cilësisë së përgjithshme të të jetuarit, që përdor një formulë empirike që merr në konsideratë indeksin e fuqisë blerëse, të ndotjes, të kostos së jetesës, të sigurisë, të kujdesit shëndetësor, të kohës së qëndrimit në trafik, të klimës si dhe raportin e çmimeve të pasurive të paluajtshme ndaj të ardhurave.

Kryeqyteti shqiptar penalizohet nga çmimet e larta të pasurive të paluajtshme në raport me të ardhurat, ndotjen, kujdesin shëndetësor, ndërsa është pak më mirë në indeksin e klimës.

Tirana renditet e 44-a më e shtrenjtë nga 254 qytete e kryeqytete në raportin e çmimeve të pasurive të paluajtshme ndaj të ardhurave. Të blesh një apartament në kryeqytet është njësoj e shtrenjtë në raport me të ardhurat, si ta blesh atë në Londër, Milano, Romë, apo Munih.

Për indeksin e ndotjes, kryeqyteti shqiptar është në vendin e 242, më i ndoturi në Europë dhe ndër të fundit në qytetet në këtë renditje.

Në indeksin e trafikut, Tirana është në vendin e 181 nga 254 qytetet që kanë më shumë trafik, por gjithsesi është më mirë se kryeqytete të tilla si Londra apo Parisi.

Por në indeksin e fuqisë blerëse (që mat fuqinë blerëse në raport me mesataren e Nju Jorkut), kryeqyteti shqiptar është ndër të fundit, në vendin e 231.

Në Indeksin e Kujdesit Shëndetësor, Tirana është në vendin e 246, e fundit në Europë dhe duke u renditur ndër 9 qytetet me kujdesin më të keq shëndetësor që janë të përfshira në këtë renditje.

Në indeksin e klimës, ku kryeqyteti renditet në vendin e 85, me një klimë relativisht të përshtatshme.

Në indeksin e sigurisë, Shqipëria renditet e 131, më mirë se rajoni (Shkupi, Podgorica), apo se Barcelona, Torino, Roma.

Nga kryeqytetet e tjera të rajonit, më mirë në cilësinë e të jetuarit renditet Sarajeva (179) e Bosnjë Hercegovinës, Beogradi i Serbisë (208), Shkupii Maqedonisë së Veriut (219).Mungojnë të dhënat për Pritshtinën dhe Podgoricën.

Qytetet me cilësinë më të mirë të jetesës në botë janë dhe Canberra dhe Adelaide në Australi dhe më të këqijat Lagos në Nigeri dhe Manila në Filipine.

Monitor

blank

The Guardian: Kullat si monumente nacionalisto-korruptive të Tiranës

Luftëtari guximtar, vrasësi i osmanëve, mbreti ngadhënjimtar me sytë e zjarrtë, hundën romake dhe mjekrën e dendur dhe të derdhur, prej kohësh ka qenë prezent në trajtën e monumentit në rrugët dhe sheshet e Shqipërisë.

Tashmë heroi kombëtar, Skënderbeu do të lëshojë një hije edhe ca më të rëndë në kryeqytet dhe imazhi i tij do të ekspozohet si asnjëherë më parë në një bllok apartamentesh dhe dyqanesh 85 metra të lartë, në qendër të Tiranës.

Kjo ndërtesë, e projektuar në formën e kokës së heroit, do të ngrihet si një kullë e bardhë amorfe e rrethuar me ballkone që valëzohen për të krijuar një përafrim të tipareve të Skënderbeut, duke e ngulitur profilin e tij në beton dhe xham.

Banorët e rinj të kësaj stukture gjigande do të jenë në gjendje të vështrojnë panoramën nga sytë e luftëtarit, të pushojnë në veshët e tij ose të darkojnë në afreskun e vendosur në fund të hundës së Skëndërbeut.

Ngrehina surreale është vepër e arkitektëve holandezë të studios MVRDV, të cilët janë të njohur për ngritjen e strukturave të tilla, që ata preferojnë t’i quajnë projekte skulpturore figurative.

Treshja e arkitektëve është përgjegjëse për krijimin e katastrofës që mban emrin Marble Arch Mound, ose kodra artificiale e harkut të mermerit në Londër, e cila nga shumë është konsideruar si një krijesë vizatimore e blerë lirë në pazar.

Më herët, arkitektët kanë projektuar një muze në formën e flluskave gjigante, një depo ruajtjeje arti në formën e një tasi sallate dhe një kompleks apartamentesh të ngjeshura bashkë për të formuar fjalën HOME.

E megjithatë, ata duket se i kanë ruajtur metaforat e tyre ‘artistike’ më banale për Ballkanin. E kjo përzgjedhje është bërë ndoshta jo pa qëllim, por duke supozuar se më pak nga klientët dhe kritikët e tyre do t’i shohin ndonjëherë këto ndërtesa.

Në një distancë e shkurtër nga vendi ku është planifikuar të ndërtohet koka gjigante e Skënderbeut, ngrihet një kullë tjetër e projektuar nga MVRDV, e quajtur Downtown One. Pllaka e rëndë prej 140 metrash betoni supozohej të përbante një hartë të pikseluar të Shqipërisë që dilte nga fasada e saj.

Por pas ndërtimit, forma që ka dalë në pah është aq e paqartë sa duket sikur një pjesë e kallëpit është vendosur keq duke krijuar një rrëmujë të çuditshme. Relievet e ndërtesës janë bërë në mënyrë aq kaotike sa duken si gropa të cekëta, që japin përshtypjen se ndërtesa po gërryhet para kohe.

“Qytetet në mbarë botën kanë filluar të ngjajnë shumë me njëri-tjetrin. Për këtë arsye unë inkurajoj gjithnjë ndryshimin dhe karakterin individual. Tirana të ofron mundësinë e një kanavace bosh, ku mund të krijosh duke ruajtur karakterin dhe ndjenjën e këtij vendi.”, thotë Winy Maas, një nga partnerët themelues të firmës holandeze të arkitekturës.

Shumica e banorëve vendas nuk janë fare të sigurt për ndjenjën e vendit që ka krijuar Maas, apo shumë nga arkitektët e tjerë ndërkombëtarë që kanë ardhur për të riformuar qytetin. Deri më tani një grusht kullash janë duke u vendosur rreth sheshit qendror Skënderbej të Tiranës, me katër tashmë të përfunduara dhe të paktën gjashtë të tjera në proces.

Kjo stuatë nuk është kaluar në heshtje. Shpesh ka pasur protesta të zëshme kundër shkatërrimit të vilave të epokës otomane për t’i hapur rrugë ndërtimeve të larta. Kritikët ankohen se me këtë ritëm po humbet trashëgimia dhe po rriten çmimet e apartamenteve, ndërsa nuk kanë munguar edhe akuzat se projektet po përdoren si skema të pastrimit të parave nga krimi i organizuar.

Dy vila historike u shkatërruan për t’i hapur rrugë kullës së Skënderbeut në maj të vitit 2020, kur qyteti ishte në lockdown prej pandemisë. Në këtë kohë edhe Teatri Kombëtar i qytetit, që datonte nga vitet 1930, u shkatërrua gjithashtu për t’i hapur rrugë një projekti të arkitektit danez Bjarke Ingels.

“E ardhmja e Tiranës do të jetë plot me rrokaqiej”, thotë Vincent WJ van Gerven Oei, një shkrimtar holandez që ka jetuar në Tiranë për 12 vitet e fundit dhe ka ndjekur nga afër zhvillimin e qytetit.

“Më pëlqëjnë punimet e MVRDV-së, gjërat që ndërtojnë në Holandë janë ndër ndërtesat e mia të preferuara, por në Shqipëri kanë bërë vetëm marrëzira. Ata mendojnë së dizajni i shëmtuar që u japin ndërtesave do të shpëtojë nga kritika vetëm sepse përdorin motivet nacionaliste.”

Gjatë një prezantimi në vitin 2018, Maas foli pikërisht mbi simbolikën e hapur nacionaliste të projektimit të një ndërtese në formën e hartës së vendit.

“Kam pasur një diskutim me disa nga politikanët europianë për këtë,” tha ai. “I pyeta nëse mund të bëhet kjo. Mendoj që Shqipëria ka nevojë për këto elemente, për t’u dukur edhe më e hijshme.

Teksa vërtitej në skenë si një fëmijë hiperaktiv, Maas rapsodizonte në atë kohë lidhjen e tij të dashurisë me Shqipërinë. Ai e përshkroi vendin tonë si “një shtet pa para, ku vetëm konsumohet kafe dhe ku nuk ka asgjë për të bërë”- fleta e përsosur bosh për idetë e tij të çuditshme- “si një mini-Kinë që ofron mundësi të bollshme për arkitektët”.

“Sipërmarrësit e ndërtimeve urbane po pasurohen,” vijoi të thoshte Maas i emocionuar, por pa përmendur se nga mund të vinin paratë për të ndërtuar vizione të tilla marramendëse, duke pasur parasysh ekonominë e varfër të vendit. Një raport i vitit 2020 nga Iniciativa Globale kundër Krimit të Organizuar vuri në dukje se industria shqiptare e ndërtimit ishte bërë një pikë e nxehtë ku bandat kriminale ndërkombëtare pastronin paratë, kryesisht nga trafiku i drogës. Ky raport vlerësoi se 1.6 miliardë euro “para të pista” ishin pastruar përmes sektorit shqiptar të pasurive të paluajtshme në tre vitet e mëparshme, ku 60% i financimit të projekteve vinin nga burime të paligjshme.

Vitin e shkuar, prokurorët e antimafias në Itali zbuluan se grupi kriminal i Ndranghetës kishte pikasur zhvillimet e ndodhura në Tiranë si një mundësi kryesore për pastrimin e parave të tyre. Në një nga përgjimet e publikuara, dy persona të arrestuar diskutonin për një ndërtues pronash në Shqipëri, i cili kishte tre leje ndërtimi për ndërtesa me vlerë 180 milionë euro, por kishte vetëm 10 milionë euro në dorë.

“Rrokaqiejt e reja do të shiten për 3000-4000 euro/ metri katror”, thoshte një nga të dyshuarit. “Dhe a e dini se sa kushton ndërtimi? Vetëm 510 €.”

Arkitektët e MVRDV-së deklarojnë se, në përputhje me ligjin holandez, ata kryejnë kontrolle për klientët e tyre duke përdorur një kompani tjetër, palë e tretë, që skanon për aktivitet kriminal, dhe nuk ka hasur asnjë rast të përdorimit të fondevë të paligjshme.

Një zëdhënës i bashkisë të Tiranës u shpreh për The Guardian: “Detyra e bashkisë është të sigurojë që të respektohen planet e ndërtimit, estetika, rregullat e arkitekturës dhe planet e lëvizshmërisë. Ne e kuptojmë se jetojmë në një mjedis politik toksik në Ballkan dhe u kemi kërkuar vazhdimisht liderëve të opozitës të tregojnë cila nga këto kulla është e dyshuar për një aktivitet kriminal? Deri më sot nuk kemi asnjë përgjigje dhe nuk ka pasur asnjë pretendim zyrtar në prokurorinë e Tiranës”.

Riformësimi radikal i kryeqytetit shqiptar gjatë dy dekadave të fundit mund t’i atribuohet kryesisht Edi Ramës, i cili shërbeu si kryetar bashkie nga viti 2000-2011, ndërkohë që nga viti 2013 mban postin e kryeministrit të vendit.

Rama ishte një basketbollist profesionist dhe artist në vitet 1990, i cili pasi jetoi disa vite jashtë u kthye në Shqipëri dhe u pozicionuar si ministër i Kulturës në vitin 1998. Me t’u bërë kryetar bashkie i Tiranës ai nisi një operacion radikal në riformësimin e qytetit. Rama u bë i njohur shpejt për politikat e tij të lyerjes së ndërtesave me ngjyra të ndezura, kinse për të gjallëruar qytetin, krijimin e korsive për biçikleta dhe mbajtjen e konkurseve ndërkombëtare arkitekturore.

Një nga projektet e para që studioja arkitekturore MVRDV mori nën sundimin e Ramës ishte qendra tregtare Toptani në vitin 2005, e cila u konceptua si një masë e zbrazur e mbuluar me ekrane gjigante reklamash. Pasi fitoi konkursin, arkitekti Maas nuk mori më lajme për ndërtesën deri kur kuptoi se qendra tregtare ishte ishte ndërtuar nga persona të tjerë, dhe gjatë procesit ishte holluar në mënyrë drastike. Fasada dixhitale ishte këmbyer me panele standarde të veshjes gri, ndërsa vizioni i tij ishte transformuar në një qendër të zakonshme tregtare.

“Shpesh projektet në Shqipëri realizohen në formë krejtësisht tjetër nga synimi fillestar i arkitektëve”, thotë filologu Van Gerven Oei. “Në skicën digjitale gjithçka ngjan shumë bukur dhe inovatore, por në realitet kompanitë shqiptare të ndërtimit duan të bëjnë gjithçka kollaj, sa më shpejt dhe me çmimin më të ulët të mundshëm.”

Për të mos u dekurajuar nga qendra tregtare që i përngjante monstrës së Frankenstein-it, MVRDV vazhdoi të kërkonte ‘punë’ në Shqipëri. Përpara se të merrnin në dorëzim Downton One kjo studio u përball me një sërë projektesh të parealizuara, ku vlen të përmendet blloku kolosal i apartamenteve, i quajtur Tirana Rocks, të planifikuara për t’u ndërtuara në një zonë buzë liqenit artificial në vitin 2008.

Maas shpjegon se Downtown One u mendua fillimisht si një ndërtesë tre-dimensionale në formën e Shqipërisë, por rezultoi shumë e shtrenjtë, kështu që ata vendosën të bënë formën e hartës në një kullë të thjeshtë drejtkëndore. Në 2018, MVRDV-ja u caktua, pa konkurs publik, si studioja që do të transformonte Piramidën e Tiranës në një qendër teknologjike.

Ndërkohë sa i takon kullës së Skënderbeut, Maas kujton se ideja i erdhi pasi dëgjoi kryeministrin që të thoshte se donte të krijonte diçka historike.

E megjithatë, gjykuar edhe nga dështimet e vazhdueshme të punëve të mëparshme, ndërtesa ka më shumë gjasa që t’i ngjajë kokës së artistit të kthyer politikan, i cili do të qëndrojë duke vështruar në përjetësi përbindëshat e betonit që errësojnë Tiranën.syri.net

blank

“Ata kryejnë krime dhe mbushin burgjet”- Më shumë se 4 000 shqiptarë hynë në Britani me gomone këtë vit, DailyMail zbulon taktikat e reja të bandave

Media britanike DailyMail vijon t’i bëjë jehonë çështjes së emigrantëve të paligjshëm shqiptarë që kalojnë kanalin e “La Manshit” me gomone dhe tentojnë të qëndrojnë në ishull duke shfrytëzuar ligjin për azilkërkuesit e trafikuar.

Pasi publikoi të dhëna të inteligjencës, ku nënvizohej se 40% e emigrantëve azilkërkues gjatë muajve të fundit kishin qenë nga Shqipëria, DailyMail ka zbuluar sot se më shumë se 4 000 shqiptarë kanë arritur në Britani përmes Kanalit përgjatë këtij viti.

Ministrat kanë frikë se rritja e numrit të azilkërkuesve do të shtyjë numrin e këtij viti të mbërritjeve të anijeve të vogla përtej rekordit prej 28,500 që u arrit në 2021.

 

Përshkallëzimi i paprecedentë i të ardhurve shqiptarë është për shkak të taktikave të reja nga bandat e trafikimit të njerëzve në Ballkan dhe dobësive në ligjet e ‘skllavërisë moderne’ të Britanisë, thanë burime për median angleze.

blank

Sapo mbërrijnë në Britaninë e Madhe, shqiptarët pohojnë se janë trafikuar ose shfrytëzuar, duke e bërë më të vështirë largimin e tyre.

 

“Këtë vit kemi pasur 4000 njerëz nga Shqipëria që kanë ardhur tashmë. Po e shohim këtë rritje nga Shqipëria, sepse ata paguajnë më shumë dhe u garantohet kalimi nga kontrabandistët, ashtu siç nuk e kanë të tjerët. Njerëzit që vijnë në MB shpesh përpiqen të pengojnë largimin duke bërë një pretendim sipas ligjeve moderne të skllavërisë”, tha një burim i afërt me Sekretaren e Brendshme Priti Patel.

 

Ndërkohë, dy ditë më parë u publikuan shifrat duke sqaruar se 20,000 migrantë kanë arritur në tokën britanike këtë vit përmes kalimit me gomone, një shifër historike dhe shqetësuese që nuk u arrit vitin e kaluar deri në fillim të nëntorit.

 

“Kjo do të thotë se shqiptarët kanë përbërë një në pesë nga ata që kalojnë Kanalin që nga fillimi i janarit”, nënvizohet më tej në artikull.

 

Në një periudhë 6 javore në qershor dhe korrik, 1,075 shqiptarë mbërritën me varka të vogla, pothuajse një në katër nga totali i kësaj periudhe.

blank

“Një pjesë e konsiderueshme e të ardhurve shqiptarë përfundojnë duke kryer krime, në një lloj “dere rrotulluese” në burgjet e Mbretërisë së Bashkuar”, shtoi burimi nga Ministria e Brendshme britanike.

Një marrëveshje me Shqipërinë, e nënshkruar nga Patel në korrik 2021, ka çuar në një rritje të numrit të kriminelëve të dërguar në shtëpi, me Ministrinë e Brendshme që aktualisht ka një fluturim largimi për në Tiranë pothuajse çdo javë.

Por fluksi nëpër Kanal tejkalon shumë numrat që largohen. Agjencia Kombëtare e Krimit po punon me policinë lokale në Shqipëri për të parandaluar njerëzit që shkojnë drejt Britanisë dhe po godet bandat e kontrabandës.bw

blank

“Minë në planet e Putinit”, mediat britanike: Një zyrtar i lartë i Kremlinit iu afrua fshehurazi Perëndimit dhe kërkoi negocimin e fundit të pushtimit të Ukrainës

Mediat britanike në një artikull të botuar në mbrëmje vonë bëjnë me dije se një zyrtar i lartë i Kremlinit u është drejtuar diplomatëve perëndimorë dhe shefave të inteligjencës në një përpjekje për të ndihmuar në përfundimin e luftës në Ukrainë.

Burimi thuhet të ketë pohuar se pjesa më e madhe e elitës së Moskës është shumë e shqetësuar për trajektoren e pushtimit të presidentit rus Vladimir Putin në vendin fqinj dhe janë të alarmuar nga forca e sanksioneve të gjera të vendosura nga Perëndimi si përgjigje ndaj autorkratit.

Në një dokument, i cili supozohet se është shpërndarë në agjencitë perëndimore të inteligjencës dhe i parë nga The Mirror, thuhet: “Një përfaqësues i rrethit të brendshëm të Putinit dërgoi një sinjal për dëshirën për të negociuar. Humori i elitës së Kremlinit është panik”.

Është e paqartë se cili anëtar i zyrtarëve të lartë të Moskës ka të ngjarë të ketë minuar planet e Putinit, por dokumenti supozohet se e përshkroi personin e brendshëm si një “shtyllë të regjimit” në Rusi.

Një burim diplomatik ukrainas i tha The Mirror se nuk do të habiteshin kur të dëgjonin se zyrtarë të nivelit të lartë të Kremlinit po përpiqen të lidhen me agjencitë e inteligjencës perëndimore pas shpinës së Putinit.

“Ndodh shpesh, siç ndodhi në fazat e mbylljes së Luftës së Dytë Botërore, që zyrtarët nga njëra anë e shqetësuar për të ardhmen e tyre bëjnë qasje për ta siguruar atë”, tha burimi.

Nëse një politikan i lartë në Moskë do të deklaronte publikisht dëshirën për paqe në Ukrainë ose do të kritikonte Putinin, jeta e tyre do të ishte në rrezik ekstrem së bashku me familjen e tyre.

Anatoli Chubais, që dikur ka mbajtur edhe postin e zv/kryeministrit dhe që mbikëqyri transformimin e Rusisë nga ekonomia komuniste në kapitaliste, dha dorëheqjen nga posti i tij si i dërguar i posaçëm i Putinit në organizatat ndërkombëtare në mars dhe u largua nga Rusia për të jetuar në mërgim në shenjë proteste për luftën.

67-vjeçari u sëmur papritur rëndë në fund të muajit të kaluar pasi përjetoi mpirje në gjymtyrët e tij dhe tani besohet se është në kujdesin intensiv duke vuajtur nga një çrregullim i rrallë neurologjik.

Rasti Chubais është vetëm i fundit në një seri sëmundjesh misterioze dhe vdekjesh të dhunshme (më shumë se një duzinë) që kanë goditur biznesmenët rusë, zyrtarët dhe familjet e tyre të afërta, që kur filloi ‘operacioni ushtarak special’ i Putinit në Ukrainë dhe u vendosën sanksionet perëndimore.bw


Send this to a friend