VOAL

VOAL

Papa Françesku takohet me Visar Zhitin ne Selinë e Shenjte

January 13, 2016

Komentet

Osmani shpreh ngushëllime për vdekjen e at Belushit: Humbje e madhe për të gjithë arbëreshët

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani ka shprehur ngushëllime për ndarjen nga jeta të at Antonio Belushit.

Ajo shprehet se Belushi mbrojti të drejtën e shqiptarëve për liri bashkë me presidentin e ndjerë të Kosovës, Ibrahim Rugovën, përcjell Klankosova.tv.

Tutje, presidentja shton se vdekja e Antonio Belushit është humbje e madhe për familjen e miqtë, kishën arbëreshe, institucionet e popullin arbëresh të Kalabrisë e gjithë Italisë së Jugut.

POSTIMI

Me dhimbje të thellë mora lajmin për kalimin në amshim të at Antonio Belushit, veprimtarit të paepur të çështjes shqiptare, i cili përveç se kultivoi me pasion gjuhën arbëreshe, nga vitet ‘90, bashkë me Presidentin Rugova e veprimtarë të tjerë, e mbrojti të drejtën e shqiptarëve për liri.

Ndarja e tij nga jeta është humbje e madhe për familjen e miqtë, kishën arbëreshe, institucionet e popullin arbëresh të Kalabrisë e gjithë Italisë së Jugut.

Si Presidente e Kosovës kam pasur nderin ta takoja në bibliotekën e pasur të tij, të cilën e krijoi dhe e mbajti me aq përkushtim deri në vdekje. Kur ia akordova shtetësinë e Kosovës, ishte i stërlumtur, sepse iu plotësua dëshira e tij jetësore.

I përhershëm qoftë kujtimi për at Antonio Belushin!

Ndahet nga jeta At Antonio Belushi, “ati shpirtëror i arbëreshëve”

 

Ndërroi jetë Antonio Belushi, prifti arbëresh i cili me jetën e veprën e tij është identifikuar më së shumti me qenien e arbëreshëve të Italisë në gjysmë shekullin e kaluar.

Belushi, prift, gazetar, shkrimtar, pedagog, etnolog, lindi në vitin 1934 në Frashinetë të Kozencës në Itali.

 

I quajtur edhe “Ati shpirtëror i arbëreshëve të Italisë”, Belushi ka dhënë dëshmi të panumërta për mbrojtjen e kauzës shqiptare, sidomos asaj të Kosovës, si klerik, veprimtar e humanist.

Antonio Belushi ishte adresa e pashmangshme e mikpritjes e pothuaj të gjithë shqiptarëve që i vizitonin arbëreshët në Itali. Biblioteka  e tij personale atje është model për ruajtjen e librave dhe revistave nga e gjithë bota shqiptare.

Ai u diplomua për filozofi e teologji. Ka shërbyer si prift famullitar arbëresh. Ka themeluar revistat “Vatra Jonë, “Lidhja”, shoqatën kulturore dhe shtëpinë botuese “G. Kastrioti”, Bibliotekën Ndërkombëtare “Bellusci”.

Antonio Belushi ka botuar studime në periodikët “Shejzat”, “Zgjimi”, “Katundi Ynë”, “Studime Filologjike”, “Përparimi”.

Qysh nga viti 1962 ka bërë udhëtime, studime dhe kërkime etnografike në vende të ndryshme, ka marrë pjesë në veprimtari shkencore në kuvende, kongrese në Itali, Shqipëri, Kosovë, Itali, SHBA, Australi.

Ka botuar librat “Këngë fetare arbëreshe”, “Argalia në tekstet popullore arbëreshë në Frasnitë”, “Magjia, mite dhe besime popullore në katundet arbëreshë”, “Fjalor Frazeologjik i Arbëreshëvet në Itali dhe Arbërorëve në Greqi”, “Blegtoria në Frasnitë”, :Kërkime dhe Studime ndër Arbërorët të Elladhës”, “Antologjia Arbëreshe”, “Arbërorët-Arvanitë”.

Mafia shqiptare, nga droga te armët, në Evropë vetëm Ndrangheta ia kalon

Mafia shqiptare është kthyer në një shqetësim të vërtetë për Italinë.

Ky fakt është konfirmuar edhe pas raportit të fundit  të Drejtorisë së Hetimit të Antimafias, të prezantuar pak ditë më parë.

Sipas asaj që shkruajnë mediat italiane, nga vitet 1990 e deri sot, grupet shqiptare kanë dalë në pah, duke pushtuar edhe portet e Evropës Veriore. Rreziku i tyre është i barabartë me atë të mafiozëve të tjerë

Mafia shqiptare, është ndër mafiet e huaja më të pranishme në Itali, dhe padyshim më në zhvillim. Droga, armë, dhuna, pastrimi i parave, trafiku i emigrantëve dhe lloj-lloj biznesi është aktiviteti i mafias shqiptare.

Lista e veprimtarive kriminale të kësaj organizate është e gjerë dhe është në çdo mënyrë e përfshirë në regjistrin e mafiozëve më të rrezikshëm në vend dhe në kontinentin evropian. Në raportin e fundit gjashtëmujor (janar-qershor 2023) të Drejtorisë së Hetimit Antimafia, lufta mes bosëve të Tiranës që kur të arrijë majën sa më shpejt, është më se i qartë, aq edhe alarmant.

‘Këto janë partneritete të strukturuara mirë të mbështetura nga një komponent i fortë solidariteti, pasi ato forcohen nga brenda nga lidhjet farefisnore. Ata janë teknikisht të pajisur dhe të aftë për të organizuar veprimtari kriminale në nëngrupe, me lëvizshmëri të madhe në të gjithë territorin kombëtar, të cilëve u besohen detyra specifike që u raportojnë përfaqësuesve në Itali dhe jashtë saj.

Për të gjitha këto arsye janë shumë të rrezikshëm dhe agresivë’, raportojnë analistët e Dia. Në mesin e aktiviteteve të ndryshme të paligjshme, mafia shqiptare ka bërë emër në Evropë dhe në mbarë botën përmes trafikut të drogës.

‘Organizatat shqiptare, na kanë treguar se janë veçanërisht të organizuara edhe në nivel ndërkombëtar, si dhe të afta për të komunikuar drejtpërdrejt me kartelet e Amerikës së Jugut për importimin, nga vendet tradicionale prodhuese, të sasive të mëdha të kokainës, të destinuara për furnizimi i celulave shqiptare që operojnë në tregjet kryesore italiane’. Magjistratët konstatuan gjithashtu disa episode të bashkëpunimeve operacionale të shqiptarëve me bosët e organizatave historike mafioze italiane, të Kamorrës dhe mbi të gjitha të Ndranghetës.

DIA ka dokumentuar në mënyrë të veçantë përkushtimin e grupeve kriminale shqiptare në trafikun e drogës nëpër qytetet bregdetare në Evropën Veriore, duke zhvilluar të njëjtat aftësi si ‘Ndrangheta’ që në këto porte të arrijnë të menaxhojnë shitjen e kokainës që vjen, nëpërmjet oqeanit, nga jugu i Amerikës.

Ky është një alarm që prej vitesh është ngritur edhe nga prokurori i Republikës së Napolit, Nicola Gratteri, një nga ekspertët kryesorë në luftën kundër ‘Ndranghetës dhe trafikut të drogës. ‘Sot shohim mafien shqiptare të pranishme në Amazonë apo në Kolumbi dhe është në gjendje të blejë edhe 200 kg kokainë me shumicë dhe pa ndërmarrjen e përbashkët Ndrangheta’. ‘Mos flasim për mafian që sulmon vilat, ata janë të uriturit’. Është ‘një mafi në zgjerim, shumë e fortë dhe shumë e pasur’, komentoi Gratteri, duke shtuar se në Holandë, ku ndodhet një nga portet kryesore të tranzitit të lëndëve narkotike (Roterdam), mafia shqiptare është e dyta pas Ndranghetës. Një vlerësim që magjistrati e shtriu së fundmi në të gjithë kontinentin europian.

‘Grupet kriminale shqiptare-raporton Dia-i kanë qenë dedikuar tradicionalisht trafikut të marijuanës përmes të ashtuquajturve. ‘Rruga ballkanike’, por ata tashmë po i riinvestojnë përgjithmonë të ardhurat e tyre, në trafikun e kokainës të cilën e importojnë në territorin italian përmes rrugëve tokësore, nëpërmjet rrugëve kryesore të shpërndarjes europiane, duke qenë në gjendje të llogarisin te subjektet e vendosura në Europën Veriore pranë porteve kryesore tregtare ( Antwerp, Roterdam dhe Hamburg) ku, me kalimin e kohës, ata arritën të depërtojnë efektivisht’.

Përshkrimi është i qartë. Këto grupe ‘përbëjnë një realitet të vërtetë kriminal, si furnizues të lëndëve të para, ashtu edhe si korrierë e tregtarë, pasi kanë zënë rrënjë në vende të ndryshme evropiane dhe kanë krijuar marrëdhënie të qëndrueshme me trafikantët e drogës në çdo pjesë të planetit’./Antimafiaduemilla.com

Raporti i UNESCO-s: Faktorët që ndikojnë Butrintin janë ndërtimet, veprimtaritë e paligjshme e plani i menaxhimit

UNESCO ka publikuar raportin e fundit mbi Parkun Kombëtar Arkeologjik të Butrintit duke analizuar rreziqet dhe duke kërkuar sërish përcaktimin e kufijve të sitit.

Që në krye, UNESCO (organizata e Kombeve të Bashkuara për Arsim, Shkencë e Kulturë) vëren se katër janë faktorët që mund të ndikojnë mbi Butrintin  në vitin 2024: ndërtimet, aktivitetet e jashtëligjshme, ndikimi i turizmit dhe plani i menaxhimit ose sistemet e menaxhimit.

“Më 4 tetor 2023, Qendra e Trashëgimisë Botërore ftoi Shtetin Palë, Shqipërinë të dorëzonte një raport mbi gjendjen e ruajtjes (së Butrintit) pas informacionit të marrë nga palët e treta për ndërtimet e reja dhe objekte turistike në pronën e Trashëgimisë Botërore, me prova mbështetëse vizuale, si dhe gjetjet e Qendrës së Përbashkët të Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s/lCOMOS.

Misioni Këshillimor në pronën e Trashëgimisë Botërore nga 26-28 tetor 2022, mbi cenueshmërinë e vlerës së jashtëzakonshme universale të pronës (së Butrintit) dhe konfirmimin e heqjes së 600 ha nga Parku Kombëtar, e cila nuk ishte njoftuar në Qendrën e Trashëgimisë Botërore dhe përbënte ndryshim në regjimin e mbrojtjes së një pjese të ndjeshme të zonës buferike të pronës”, thuhet që në fillim të raportit.

Në vijim, raporti i Unesco-s vëren se “Plani i menaxhimit përfshin themelimin e një fondacioni dhe menaxhimin e ardhshëm të zonës A3(zona arkeologjike) pas një periudhe kalimtare.

Është fatkeqësi që ky proces mund të rezultojnë në një fragmentarizim të mjedisit të menaxhuar, pasi zona A3 nuk përfshin gjithë pronën(e Butrintit). Kjo, duhet të shmanget me çdo kusht”, thuhet në raport.

Sipas dokumentit, UNESCO mirëpret rolin mbikëqyrës të Ministrisë së Ekonomisë, Kulturës dhe Inovacionit për të gjithë pronën Pasuri Botërore, por duke nënvizuar kërkesat urgjente.

“Sqarimi i kufijve të pronës dhe i zonës së mbrojtur është urgjent veçanërisht në këtë kontekst. Sqarimi urgjent kërkohet mbi si do të menaxhohen e konservohen seksionet e pronës që nuk mbulohen nga harta e A3(zona arkeologjike) që do të administrohet nga Fondacioni I Butrintit”, thuhet në raport.

Raporti I UNESCO-s shpreh keqardhje që  ky sqarim i kufijve të pronës dhe zonës së mbrojtur, që pritet që nga 15 shkurti i vitit 2023, është ende në pritje.

“Kjo është veçanërisht urgjente në  kontekstin e fundit, duke pasurt parasysh që misioni i vitit 2022 konfirmoi që afërsisht 600 ha janë hequr nga Parku Kombëtar afër Ksamilit ku një komleks rezidencial po ndërtohej në atë kohë dhe kjo tokë, shtrihet në Buffer zonë- zonë e mbrojtur, e aprovuar në vitin 2007. Rregullorja e zonave të mbrojtura dhe përdorimi i gjithë zonave të Parkut Kombëtar duhet të sqarohen në lidhje me mbrojtjen e pronës dhe funksionin e zonës së mbrojtur”, thuhet në raport.

Në anën tjetër, raporti ndalet edhe projektet zhvillimore që janë planifikuar, siç është edhe Qendra e Vizitorëve, duke e parë atë edhe në kontekstin e peizazhit. “Kjo kërkon gërmime arkeologjike”, thuhet mes të tjerash.bw

Deputetët e ‘Junts’, nismë në Kongresin spanjoll për njohjen e shtetit të Kosovës

Grupi parlamentar i partisë katalanase “Junts” planifikon të hedhë në votim javën e ardhshme në seancën plenare të Kongresit spanjoll një propozim jo legjislativ me të cilin dëshiron që qeverisë spanjolle t’i kërkohet të njohë Kosovën si një shtet sovran.

Nisma, e cila do të debatohet të martën e ardhshme, mbron se Kosova është “një shtet ligjor dhe demokratik me përafërsisht 1.7 milionë banorë”, e cila njihet si shtet i pavarur nga 104 vende, përfshirë 22 anëtarë të BE-së , shkruan ‘Europa Press’.

Kosova shpalli në mënyrë të njëanshme pavarësinë e saj në shkurt të vitit 2008, megjithëse Serbia vazhdon ta konsiderojë atë një krahinë autonome. Spanja, si Rumania, Sllovakia, Qiproja dhe Greqia, ende nuk e njohin atë si shtet, duke pretenduar se ishte një “akt i njëanshëm” që nuk kishte miratimin e Serbisë.

Përballë kësaj, ‘Junts’ ka kujtuar se Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë (GJND) vendosi në korrik 2010 se “shpallja e pavarësisë së Kosovës nuk ka shkelur të drejtën ndërkombëtare” dhe se nuk ka asnjë rregull që e pengon atë të vazhdojë me të, shkruan ky medium.

“Refuzimi spanjoll për të njohur një shtet që përdori të drejtën e tij legjitime për vetëvendosje është një pengesë për politikën evropiane të përfshirjes së Ballkanit Perëndimor në BE dhe ky është një faktor destabilizimi i zonës në një kontekst të karakterizuar nga luftën në Ukrainë që kjo pjesë e Evropës po përjeton me ankth të veçantë”, thekson ‘Junts’ në deklaratën shpjeguese.

Sipas mendimit të kësaj partie, “nuk është e pranueshme që shteti spanjoll ndan të njëjtën strategji si Rusia, Kina apo Bjellorusia për refuzimin e njohjes së Kosovës”, veçanërisht kur, siç tregohet në iniciativën, në të cilën ‘Europa Press’ kishte akses, “Spanja tashmë ka marrëdhëniet indirekt me Kosovën” dhe që nga janari i kaluar “Qeveria është detyruar të njohë pasaportat e Kosovës pasi Kosova” iu bashkua regjimit të përjashtimit të vizave për qëndrim të shkurtër në zonën Shengen.

Për të gjitha këto arsye, ‘Junts’ konsideron se “në mbështetje të përpjekjeve që po bëjnë institucionet dhe populli i Kosovës në mbrojtje të së drejtës së tyre për të ekzistuar si shtet i pavarur, shteti spanjoll duhet të heqë dorë nga refuzimi i tij dhe duhet të vazhdojë me njohjen e menjëhershme të Republikën e Kosovës”.

Në këtë kuptim, teksti i paraqitur thjesht propozon që Kongresi të nxisë “Qeverinë të njohë Republikën e Kosovës si shtet sovran”. sn

Shqipëria e fundit në Europë për të ardhurat dhe konsumin për frymë edhe për 2023

 

Të dhënat e fundit të Eurostat, të përditësuara për vitin 2023 e vendosin sërish Shqipërinë në fund të Europës për të ardhurat për frymë me 35% të mesatares europiane, nga 34% që ishte në vitin 2022. Shqipëria është në të njëjtat nivele me Bosnjën, ndërsa të dhënat për Kosovën mungojnë.

Rritja ekonomike e nxitur kryesisht nga fluksi i lartë i ndërtimeve dhe shitjeve të pasurive të paluajtshme, apo dhe numri i lartë i turistëve nuk duket që të jenë përmirësuar mirëqenien e shqiptarëve në dy vitet e fundit.

Maqedonia e Veriut kishte të ardhura sa 41% e BE-së, me rënie me një pikë përqindje nga viti i mëparshëm. Serbia e kishte këtë tregues 46%, nga 44% vitin e mëparshëm. Nivelin më të lartë në rajon e ka Mali i Zi, me 52%, nga 50% vitin e mëparshëm.

Edhe në tregues tjetër, atë të konsumit individual për frymë (AIC), i cili mat fuqinë blerëse të mallrave e shërbimeve, Shqipëria renditet e fundit, me 42% të mesatares europiane, nga 41% vitin e mëparshëm, duke u renditur e fundit në Europe, 2 pikë përqindje më pak se Bosnjë Hercegovina që e ka rritur këtë tregues në 44% (në 2022 ishim në të njëjtat nivele). Nivelin më të lartë e ka Mali i Zi me 65% (nga 63% në 2022), e ndjekur nga Serbia me 54%, me rritje me 1 pikë përqindje dhe Maqedonia e Veriut me 52%, nga 50% në 2022.

Sipas shpjegimit të Eurostat, megjithëse PBB për frymë është një tregues i rëndësishëm dhe i përdorur gjerësisht i nivelit të mirëqenies ekonomike të vendeve, konsumi për frymë mund të jetë më i dobishëm për krahasimin e mirëqenies relative të konsumatorëve në vende të ndryshme.

Gjatë vitit 2023, ekonomia shqiptare u rrit me 3.4%, duke u ngadalësuar në krahasim me zgjerimin prej 4.86% të 2022-t. Rreth gjysma e kësaj rritjeje erdhi nga ndërtimi dhe pasuritë e paluajtshme, që u zgjeruan përkatësisht me 9.7% dhe 11.3%. Duket se kjo rritje që po vjen nga ndërtimi nuk po arrin të përmirësojë mirëqenien e shqiptarëve, që vijojnë të mbeten më të varfrit e Europës.

Europa

Në vitin 2023, konsumi aktual individual (Actual Individual Consumption, AIC për frymë i shprehur në standardet e fuqisë blerëse (PPS) varionte nga 70% në 138% të mesatares së BE-së në 27 vendet e BE-së. AIC përfshin të gjitha mallrat dhe shërbimet që përdorin familjet, pavarësisht nëse ato janë blerë dhe paguar nga familjet drejtpërdrejt, nga qeveria ose nga organizata jofitimprurëse. Mund të konsiderohet si një tregues i mirëqenies materiale të familjeve.

Në vitin 2023, 10 vende të BE-së regjistruan AIC për frymë mbi mesataren e BE-së. Nivelet më të larta u regjistruan në Luksemburg (38% mbi mesataren e BE-së), Austri dhe Holandë (të dyja 17%).

Ndërkohë, 17 vende të BE-së shënuan AIC për frymë nën mesataren e BE-së, me nivelet më të ulëta të regjistruara në Hungari (30% nën mesataren e BE), Bullgari (27%), Sllovaki dhe Letoni (të dyja 25%).

Luksemburgu dhe Irlanda shënojnë PBB-në më të lartë për frymë

Produkti i Brendshëm Bruto (PBB) për frymë, një masë e aktivitetit ekonomik, tregoi gjithashtu dallime thelbësore midis anëtarëve të BE-së.

PBB-ja për frymë mbi mesataren e BE-së u regjistrua në 11 vende të BE-së. Ai ishte më i lartë në Luksemburg (139% më i lartë se mesatarja e BE-së), Irlandë (111%) dhe Holandë (30%). Në anën tjetër, PBB-ja më e ulët për frymë u regjistrua në Bullgari (36% nën mesataren e BE-së), Greqi (33%) dhe Letoni (29%).

/Monitor

Pakti SHBA-Suedi, ‘dritë jeshile’ për shtimin e armëve bërthamore amerikane në Evropë

Pas një debati të ashpër, Parlamenti suedez ka miratuar një pakt të diskutueshëm në fushën e mbrojtjes me Shtetet e Bashkuara. Marrëveshja, e kontestuar nga opozita e majtë dhe nga një pjesë e shoqërisë civile, parashikon vendosjen e trupave amerikane në tokën e vendit skandinav. Por mbi të gjitha, kritikët sulmojnë paktin se ai do të hapte dyert e Suedisë për armët bërthamore të Uashingtonit, duke rrezikuar sigurinë e të gjithë rajonit.

Bashkëpunimi ushtarak
Me 266 nga 349 deputetë që votuan pro, 37 kundër dhe 46 mungonin, Marrëveshja e Bashkëpunimit për Mbrojtjen (DCA) e nënshkruar dhjetorin e kaluar midis Uashingtonit dhe Stokholmit u miratua nga Riksdag, Parlamenti me një dhomë i Suedisë, pas një debati të gjatë. Teksti kaloi pavarësisht se nevojitej një shumicë e kualifikuar prej dy të tretash, pasi DCA mbështetet nga forcat politike që mbështesin ekzekutivin e qendrës së djathtë të kryeministrit Ulf Kristersson, por edhe nga jashtë koalicionit qeveritar, si në rastin e ekstremit të djathtë. Të vetmit kundër ishin deputetët e të Gjelbërve dhe të Majtës, të cilët megjithatë kanë vetëm 42 mandate nga 349 gjithsej.

DCA lejon trupat amerikane të hyjnë në 17 baza ushtarake suedeze dhe të lëvizin lirshëm nëpër vend, si dhe të ruajnë pajisje, armë dhe municione në objektet e ushtrisë skandinave. Pas dy shekujsh neutraliteti, Suedia u bashkua me NATO-n marsin e kaluar. Dhe tani kjo marrëveshje dypalëshe me Shtetet e Bashkuara e bën atë të rreshtohet edhe më shumë në kampin perëndimor ose anti-rus.

Fuqia bërthamore amerikane në Suedi?
Debati rreth marrëveshjes ushtarake është ndezur kohët e fundit, me opozitën që e denoncoi formulimin si shumë të paqartë. Sipas zëdhënësit të ambientalistit Daniel Heldén, “marrëveshja nuk vendos kufizime” në bashkëpunimin ushtarak me Uashingtonin dhe, mbi të gjitha, “hap rrugën për praninë e armëve bërthamore në territorin suedez”. Pakti u konsiderua si nënshtrim efektiv i Stokholmit ndaj politikës së jashtme amerikane.

Ajo e kokave bërthamore amerikane është çështja më e diskutueshme në të gjithë DCA: sipas kritikëve, dokumenti është hartuar në terma kaq të paqarta saqë qeveria e Stokholmit mund të autorizojë praninë e tyre në tokën kombëtare jo vetëm në kohë lufte (siç deklaroi Kryeministri majin e kaluar) por edhe në kushte paqeje.

Nga ana e tij, ekzekutivi i Stokholmit po përpiqet t’i hedhë ujë zjarrit: “Suedia është një komb sovran dhe do të jetë gjithmonë në dorën e Suedisë të vendosë se çfarë lloj armësh do të lejojë” në territorin e saj, siguroi Ministri i Mbrojtjes Pal Jonson, duke shtuar se “Parlamenti tashmë ka miratuar faktin se ne nuk do të kemi nevojë kurrë për një bazë të përhershme apo armë bërthamore në territorin suedez, dhe kjo u bë e qartë kur ne u bashkuam me NATO-n”.

Ndryshe nga paktet e ngjashme të bëra nga Shtetet e Bashkuara me Norvegjinë dhe Danimarkën, “marrëveshja suedeze nuk përmban asnjë rezervë kundër futjes ose vendosjes së armëve bërthamore në Suedi,” tha Kerstin Bergea, presidente e Shoqatës Suedeze për paqen dhe arbitrazhin, një shoqatë e shoqërisë civile, shumë kritike ndaj DCA. bw

Kush është Kaja Kallas, gruaja që mund të zëvendësojë Borrellin?

Kryeministrja e Estonisë, Kaja Kallas.

 

Krenare Cubolli

Kritike e madhe e Rusisë, mbështetëse e vazhdueshme e Ukrainës, dhe përkrahëse e idesë që e ardhmja e Ballkanit Perëndimor është në Bashkimin Evropian.

Këto janë vetëm disa prej pikave të forta për të cilat njihet kryeministrja e Estonisë, Kaja Kallas.

Sa i përket Kosovës, ajo është takuar disa herë me zyrtarë të lartë shtetërorë dhe ka thënë se mbështet synimet euro-atlantike të këtij shteti.

Emri i 47-vjeçares po përmendet shpesh së fundmi, si mundësi për t’u emëruar si kryediplomate e Bashkimit Evropian në legjislaturën e re të bllokut evropian.

Aktualisht këtë pozitë e mban Josep Borrell.

Liderët e BE-së janë takuar më 17 qershor për të diskutuar emrat e rinj në pozitat kryesore të bllokut, por nuk kanë arritur pajtueshmëri.

Ky ka qenë takimi i tyre i parë pas zgjedhjeve të mbajtura për Parlamentin Evropian më 6-9 qershor.

Pavarësisht rritjes së konsiderueshme të partive të së djathtës ekstreme, partitë e qendrës së djathtë dhe të majtë kanë dalë të parat.

Kjo nënkupton që shefja aktuale e BE-së, Ursula von der Leyen e Partisë Popullore Evropiane – që ka fituar më së shumti vota – ka shumë mundësi të fitojë një mandat të dytë.

Përveç emrit të Kallasit për pozitën e kryediplomates së BE-së, në qarqet diplomatike po përmendet edhe emri i ish-kryeministrit të Portugalisë, Antonio Costa për pozitën e shefit të Këshillit Evropian.

E kërkuar në Rusi

Qëndrimi i ashpër ndaj politikave të Rusisë mund të jetë njëra prej dilemave nëse Kallas do të mund të bëhet kryediplomate e BE-së, duke marrë parasysh qëndrimet e disa liderëve evropianë ndaj Moskës, edhe pas nisjes së luftës në Ukrainë, në shkurt të vitit 2022, thuhet në një material të agjencisë Reuters.

Shembull, kryeministri i Hungarisë, Viktor Orban vazhdon të kultivojë marrëdhënie miqësore me presidentin rus, Vladimir Putin.

Për dallim prej Orbanit, Kallas e ka ngjitur Estoninë lart në listën e vendeve që kanë ndihmuar Ukrainën për t’i bërë ballë konfliktit.

Emri i saj është në listën e kërkimit të Ministrisë së Brendshme ruse për, siç është thënë, shkatërrimin e monumenteve të epokës sovjetike.

Estonia, bashkë me Letoninë dhe Lituaninë, kanë rrëzuar shumicën e monumenteve të kësaj periudhe, sidomos ato që përkujtojnë ushtarët sovjetikë të vrarë në Luftën e Dytë Botërore.

E lindur në Tallin, ajo është stërmbesa e shefit të parë të Policisë së Estonisë, pas daljes së vendit nga Perandoria Ruse kur ka përfunduar Lufta e Parë Botërore, por që është zhytur më pas në Bashkimin Sovjetik, më 1940.

Nëna e Kallasit i ka pasur vetëm gjashtë muaj kur familja e saj është detyruar të zhvendoset me forcë në Siberi, më 1949, bashkë me 20.000 estonezë tjerë.

“Rusia nuk ka ndryshuar”, ka thënë ajo vitin e kaluar, sipas raportimeve të Reutersit, kur e ka shënuar përvjetorin e ekzilit të nënës së saj.

“Ky djall jeton ende në Rusi”.

Kosova dhe Estonia – “të kaluar të ngjashme historike”

Kryeministrja Kallas është takuar vjetëve të fundit edhe me presidenten e Kosovës, Vjosa Osmani, edhe me kryeministrin, Albin Kurtin.

Pas takimit me Osmanin, më 2021, Kallas pati thënë se Estonia mbështet Kosovën drejt integrimeve evropiane dhe që çelës për sukses janë “reformat, lufta kundër korrupsionit dhe krimit të organizuar dhe sigurimi i njohjeve të shtetësisë prej pesë vendeve të BE-së” – referencë për Sllovakinë, Qipron, Rumaninë, Greqinë dhe Spanjën.

Ajo e ka përmendur në atë takim edhe nevojën e përmirësimit të marrëdhënieve me Serbinë, me arsyetimin se një Ballkan Perëndimor i sigurt “është në interesin e gjithë Evropës”.

Kallas është takuar me Kurtin dy herë, më 2022 dhe 2023, në Tallin të Estonisë.

Kryeministrja e Estonisë e ka falënderuar Kurtin që Kosova është rreshtuar përkrah BE-së në sanksionimin e Rusisë për luftën e nisur në Ukrainë, ndërsa Kurti e ka falënderuar atë për mbështetjen e dhënë ndaj Kosovës në shtetndërtim.

Në takimin e 2023-ës, në kuadër të një samiti për partneritet të hapur qeveritar, dy zyrtarët kanë diskutuar për nevojën e bashkëpunimit në digjitalizim të shërbimeve publike, duke marrë shembull Estoninë.

“Kosova dhe Estonia kanë marrëdhënie bilaterale të shkëlqyeshme, ashtu sikurse të kaluar të ngjashme historike. Kosova e merr shtetin e Estonisë si model në shumë aspekte të shtetndërtimit”, pati thënë Kurti duke përmendur në veçanti administratën publike.

Përgjegjësitë e kryediplomatit evropian

Zyrtari që emërohet në rolin e Përfaqësuesit të Lartë të BE-së për Politikë të Jashtme dhe Siguri ka rol të dyfishtë.

Ai person është edhe njëri prej nënkryetarëve të Komisionit Evropian dhe ka rolin e kreut të diplomacisë evropiane.

Ai, gjithashtu, punon për të krijuar konsensus midis vendeve anëtare të BE-së, kryeson takimet midis ministrave të jashtëm të BE-së, ministrave të Mbrojtjes, ministrave të Tregtisë dhe Zhvillimit.

Liderët e BE-së pritet të vazhdojnë diskutimet për emrat në krye të bllokut evropian në fund të javës së ardhshme, kur do të mbahet samiti i rregullt i BE-së, më 27 dhe 28 qershor.

Radio Evropa e Lirë

Kosova dhe Izraeli me marrëveshje për heqjen e vizave

Nënshkrimi i marrëveshjes për heqjen e vizave ndërmjet Kosovës dhe Izraelit. Prishtinë, 18 qershor 2024.

 

Izraeli i ka hequr vizat për qytetarët e Kosovës, duke u bërë kështu shteti i 50-të që mundëson lëvizje të lirë për kosovarët.

Nënshkrimi i marrëveshjes në mes të dy shteteve u bë sot më 18 qershor në Prishtinë, nga ministrja e Punëve të Jashtme dhe Diasporës e Kosovës, Donika Gërvalla, dhe ministri i Brendshëm i Izraelit, Moshe Arbel.

Më herët gjatë ditës, Arbel është pritur në takim nga kryeministri i Kosovës, Albin Kurti.

Dy shtetet zyrtarizuan marrëdhëniet diplomatike në shkurt të vitit 2021.

Atyre iu parapriu ajo që njihet si Marrëveshja e Uashingtonit, të cilën Kosova dhe Serbia e nënshkruan më 4 shtator të vitit 2020, me qëllim normalizimin e marrëdhënieve ekonomike.

Kosova hapi ambasadën e saj në Jerusalem në korrik të vitit 2021, në këmbim të njohjes së pavarësisë së saj nga Izraeli.

Izraeli është vendi i fundit që e njohu pavarësinë e Kosovës.

Nga vendosja e marrëdhënieve diplomatike, Kosova shënoi edhe rritje të shkëmbimeve tregtare.

Në vitin 2022, vlera e importeve nga ky shtet arriti në 42 milionë euro – prej 22 milionë sa ishte në vitin 2020 kur dy vendet nuk kishin lidhje diplomatike.

Ngjashëm ndodhi edhe me eksportet, nga 85.000 euro në vitin 2020 – ato u rritën në 783.000 euro më 2022, sipas të Dhënave të Doganave të Kosovës.

Kosova importon nga Izraeli kryesisht lëndë djegëse dhe produkte të plastikës, ndërsa eksporton kryesisht produkte të tekstilit.

Njoftimin se Izraeli është pajtuar t’i heqë vizat për kosovarët e kishte bërë në fillim të këtij viti presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani.

Prej 1 janarit, shtetasit e Kosovës me pasaporta biometrike udhëtojnë lirshëm në shtetet e zonës Shengen, në Evropë.

Ndërkaq më 5 janar u bë e ditur se ata mund ta vizitojnë edhe Spanjën, pas një njoftimi nga Departamenti për Migrim dhe Çështje të Brendshme i Komisionit Evropian, se Spanja njeh tashmë pasaportën e zakonshme kosovare.

Liberalizimi i vizave u mundëson qytetarëve të Kosovës, që kanë pasaporta biometrike, të qëndrojnë deri në 90 ditë – brenda gjashtë muajsh – në cilindo nga 27 shtetet anëtare të zonës Schengen.

Udhëtimet pa viza shërbejnë për vizita turistike, çështje familjare ose të ngjashme. Megjithatë, liberalizimi i vizave nuk nënkupton leje pune apo përfitime të tjera.

Aktualisht janë 107 shtete që vazhdojnë të kërkojnë viza për vizita nga Kosova, ndërsa 39 vende mundësojnë viza në mbërritje për qytetarët e Kosovës. REL

Prokuroria Speciale nis hetimet ndaj Përparim Ramës, për tenderin që ia dha mikut të tij

Kryetari i Prishtinës, Përparim Rama, ka rënë nën llupën e Prokurorisë Speciale të Kosovës, nën dyshimin për kurdisje të tenderit “Themelimi i Shërbimit të Arkitektit të Kryeqytetit”, të hapur nga Komuna e Prishtinës, nga i cili doli fitues konzerciumi “Anarch” dhe “Ardi Ç”, që është në pronësi të mikut të Ramës, Astrit Nixhës.

Lajmin për Kiks Kosovën e ka konfirmuar zëdhënësja e këtij institucioni, Liridona Kozmaqi.

“Lidhur me rastin për të cilin keni pyetur, ju informoj se gjendet në trajtim në Prokurorinë Speciale. Për shkak të ndjeshmërisë së rastit, në këtë fazë nuk mund të japim informacione tjera”, thuhet në përgjigjen e saj.

Hetimet e Speciales filluan pasi që më 4 qershor, emisioni hulumtues “Kiks Kosova”, në Klan Kosova publikoi shkelje e parregullësi të cilat e shoqëruan gjithë procesin e prokurimit, nga i cili doli fituese kompania e mikut të Ramës.

Kiksi zbardhi detaje se si Nixha arriti të shpërblehet me tenderin 12 milionësh me dhjetëra dallavere në dokumentet me të cilat aplikoi, e si Komuna e Prishtinës, e udhëhequr nga Rama, e kurdisi tenderin për ta fituar Nixha.

Pavarësisht publikimit të fakteve, Organi Shqyrtues i Prokurimit (OShP), që njihet edhe si Gjykata e Tenderëve, nuk ka reaguar ende.

Madje, OShP-ja, nuk mori veprime as kur pranoi ankesa nga ofertuesit e tjerë në këtë tender. Ishte koncerziumi i operatorëve “Gjeokonsult&CO”, të cilët pretendonin se kompania e Nixhës “Anarch” dhe “Ardi Ç”, e cila fitoi me emrin e njëjtë me atë të tenderit “Shërbimi i Arkitektit të Kryeqytetit”, ishte e pashpjegueshme që në fillim pasi nuk kishte dorëzuar propozimin financiar sipas formularit të përcaktuar nga autoriteti kontraktues.

Ata akuzonin kompaninë fituese se kishte ndryshuar formatin duke fshirë kolonën e poentimit në %.

Madje, sipas tyre, propozimi financiar i fituesit të tenderit dorëzoi një ofertë jo të përgjegjshme dhe të parregullt, për çka thanë se operatori ekonomik “Shërbimi i Arkitektit të Kryeqytetit” KA SHKELUR LIGJET DHE RREGULLORET E VENDOSURA DHE TË PËRCATUARA NGA KRPP, gjë për të cilën komisioni i vlerësimit të ofertave duhet të kërkonte diskualifikimin e menjëhershëm.

Ky operator pati edhe një ankesë tjetër kundër fituesit, duke aluduar se fituesi ishte më i shtrenjtë se ta.

Prokuroria Speciale e Kosovës merret me hetimin e krerëve të lartë institucional./Klankosova.tv/

Izraeli heq vizat me Kosovën, sot nënshkruhet marrëveshja

Këtë të martë do të nënshkruhet marrëveshja për heqjen e vizave nga Izraeli për shtetasit e Kosovës.

Lajmi është bërë i ditur nga ambasada izraelite në Prishtinë, e ku thuhet se prezentë do jetë edhe ambasadorja Tamar Ziv.

“Kemi kënaqësinë t’ju ftojmë në pritjen e nesërme të organizuar nga Shkëlqesia e Saj znj. Tamar Ziv, Ambasadore e Shtetit të Izraelit në Republikën e Kosovës, me ç’rast do ta shënojmë Ditën e Pavarësisë së Izraelit dhe Marrëveshjen për Heqjen e Vizave për shtetasit kosovarë”, thuhet në njoftim.

Më 29 janar të këtij viti, presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, pati njoftuar se Izraeli është pajtuar t’i heqë vizat për shtetasit e Kosovës.

Ky vendim i Izraelit i cili është vendi i fundit që e njohu pavarësinë e Kosovës para rreth tri vjetëve, thuhej se do të hynte në fuqi pas nënshkrimit të marrëveshjes.

“Në këtë drejtim, të dy ministritë përkatëse do të vazhdojnë me procedurat e nënshkrimit të marrëveshjes dhe qytetarët do të njoftohen sapo vendimi të hyjë në fuqi. Përmes kësaj marrëveshje, qytetarëve të Kosovës do t’u mundësohet udhëtimi pa viza në Izrael për qëllime turistike”, thuhej në komunikatën e presidencës.

Ndryshe, prej 1 janarit, shtetasit e Kosovës me pasaporta biometrike janë në gjendje të udhëtojnë lirshëm në shtetet e zonës Schengen, pas hyrjes në fuqi të vendimit për liberalizimin e vizave.

Që nga 5 janari, kosovarëve iu mundësua ta vizitojnë edhe Spanjën pa viza.

Liberalizimi i vizave u mundëson qytetarëve të Kosovës, që kanë pasaporta biometrike, të qëndrojnë deri në 90 ditë – brenda gjashtë muajsh – në cilindo nga 27 shtetet anëtare të zonës Schengen.

Udhëtimet pa viza shërbejnë për vizita turistike, çështje familjare ose të ngjashme.

Megjithatë, liberalizimi i vizave nuk nënkupton leje pune apo përfitime të tjera. sn

NATO investon 1 miliard euro në teknologjinë e mbrojtjes, hapësirë dhe robotikë

NATO ka nisur një investim prej €1 miliard në teknologjitë e mbrojtjes, në inteligjencën artificiale, hapësirë dhe robotikë. Kjo është pjesë e fondit të NATO-s të shpallur në vitin 2022 pas pushtimit të Ukrainës nga Rusia, me qëllim për të adresuar sfidat e sotme të mbrojtjes, sigurisë dhe qëndrueshmërisë.

Katër kompani teknologjike europiane janë përfitueset e para të këtij investimi. Mes tyre është ARX Robotics nga Gjermania, që projekton robotë të pa pilot dhe tre ‘start-up’ nga Mbretëria e Bashkuar, Fractile AI me bazë në Londër, iComat nga Bristol dhe Space Forge nga Uellsi, që prodhon materiale të reja hapësinore.

Përveç investimeve në kompani, NATO ka investuar edhe në katër fonde kapitali që fokusohen në teknologji të avancuar. Ndryshe nga shumica e fondeve të kapitalit, fondi i NATO-s do të investojë gjatë një periudhe 15-vjeçare.

Sipas Zëvendës Sekretarit të Përgjithshëm për Inovacionin, qëllimi është të krijohen mundësi rritjeje për kompanitë më premtuese dhe të mbrohet sovraniteti teknologjik i Aleancës. NATO synon të bashkëpunojë me start-up-e teknologjike për mbrojtjen hapësinore dhe për të kapërcyer pengesat e komunikimit dhe proceset e ngadalta të prokurimit.


Send this to a friend