VOAL

VOAL

Please Wait ...
0%

Jehona e vizitës së presidentit francez në Beograd

By | July 16, 2019

Komentet

“Dekriminalizimi” në Shqipëri, Fenomeni që vazhdon të prodhojë debate (video)

Mimoza Picari

Rreth 4 vite më parë Kuvendi i Shqipërisë miratoi ligjin e njohur si ligji i “dekriminalizimit” që kishte si qëllim largimin e funksionarëve publik me të shkuar kriminale nga parlamenti dhe disa institucione shtetërore. Protagonistë të shumicës dhe opozitës vërejnë me shqetësim se ligji është ende i nevojshëm edhe pse kur u hartua u mendua si i përkohshëm, Studjuesit nënvizojnë se partive u mungon vullneti politik dhe rregullat e konkurimeve të ndershme në rradhët e tyre, me qëllim ndalimin e depërtimit të elementëve me të shkuar kriminale në politikë dhe administratë.

Në Shqipëri në fund të vitit 2015 parlamenti nën presionin e fortë të SHBA dhe BE, miratoi Ligjin për Garantimin e integritetit të personave që zgjidhen, emërohen ose ushtrojnë funskione publike” i njohur si ligji i “dekriminalizimit”. Kjo nisëm erdhi si nevojë e domosdoshme pas zgjedhjes deputetë dhe drejtues në nivel lokal të disa eksponentëve me të shkuar kriminale. Analistët vërejnë, se kjo ndodhi me qëllim maksimalizimin e votave në zona bastione të kundërshtarëve dhe nënvizojnë, se sigurimi i mandateve erdhi përmes metodave jo demokratike të konkurimit, kërcënimeve shantazheve, blerjes së votës dhe formave të tjera negative.

Ligji i dekriminalizimit u mendua se do ishte i përkohshëm kur u miratua, dhe se do prekte vetëm personat që përbënin problem në atë kohë në vendimarrjen kryesore politike në Shqipëri, por sot 4 vite pas miratimit ai vazhdon të jetë i nevojshëm, një dëshmi që sipas kritikëve lidhet me mungesën e vullnetit politik.

“Individët të cilët kanë patur rekorde kriminale kanë axhenda politike, dhe e dinë ku fitohet më shumë, dhe luftojnë për tw kapur poste ku fitimet janë më të mëdha. Është shumë interesante, se si mundet individët që kanë kryer vepra penale në të kaluarën, të kenë kurajo, që të kandidojnë për poste të larta drejtuese dhe si është e mundur, që këta fitojnë dhe janë njerëzit e preferuar të udhëheqësve politikë”, shprehet Afrim Krasniqi politolog.

Deri tani janë larguar si subjekt i ligjit të dekriminalizimit, 4 deputetë 2 të LSI, një i PD dhe një Partisë për Drejtësi Intergim dhe Unitet, 3 kanë dhënë dorëheqje si pasojë e presionit të lartë publik, 2 të PS dhe një i Partisë Kristian Demokrate, dhe 57 kandidatë për deputetë u larguan me vendim KQZ në zgjedhjet e 2017-ës. Në nivel lokal u larguan, 1 kryetar bashkie i PS në Kavajë, dhe një po i kësaj partie pak kohë më parë në Shkodër dha dorëheqje, ndërsa dy janë në verifikim nga strukturat përgjegjëse. Subjekt i ligjit ishin dhjetra këshilltarë dhe kandidatë për këshilltarë, mbi 80 zyrtarë bashkiakë si dhe mbi 150 zyrtarë dhe drejtues në institucione të tjera pjesë e ligjit. Por cfarë vihet re sot gati 4 vite nga aplikimi i ligjit.

“Ligji ishte dhe vazhdon të jetë i domosdoshëm. Ai ka shërbyer si një barrierë e mirë”pohon Ermonela Felaj, Kryetare e Komisionit parlamentar për sigurinë kombëtare.

“Ka sjellë disa efekte në largimin e disa deputetëve dhe kryetarëve të bashkive ndërkohë që ka patur dhe një pastrim të administratës publike”- shprehet Gazmend Bardhi, sekretar i përgjithshëm i PD.

“Ligji ka parashikuar faza verifikimi intensive, bëhet fjalë për mijra kandidatë, për një periudhë të shkurtër kohe. Është e pamundur qëstruktura e prokuorisë dhe KQZ, dhe strukturat e tjera ta bëjnë këtë gjë, për arsye se i mungojnë mjetet financiare dhe personeli”- argumenton Afrim Krasniqi, Politolog.

“Ka nevojë për ndryshime. E para është përputhshmëria e afateve. Kodi zgjedhor ka afate të ngushta. 70 ditë para zgjedhjeve regjistrohen partitë dhe 50 ditë para zgjedhjeve kandidatët. Në vitin 2019 kishim rreth 10 mijë kandidatë, në 2015-ën kishim rreth 37 mijë kandidatë. Për një numër të tillë kandidatësh ato janë afate të pamundura për t’u zbatuar”- thotë Dëshira Pasko, Drejtore e Drejtorisë juridike në KQZ.

“Si shoqëri civile kemi propozuar disa amendamente pasi ka nene të ligjit të dekriminalizimit që bien në kundërshti dhe krijojnë konflikt, siç kanë krijuar mes Prokurorisë dhe KQZ” –thotë Afrim Krasniqi, politolog.

“Duke filluar nga KQZ, por jo vetëm, Prokuroria e Përgjithshme dhe cdo institucion tjetër e mira do ishte që ne t’i merrnin prej tyre të gjitha vërejtjet dhe sugjerimet, që ato mund të kenë dhe ta përmirësojmë ligjin”shprehet Ermonela Felaj, Kryetare e Komisionit parlamentar për sigurinë kombëtare.

Verifikimi i funksionarëve publik ndodh në çdo kohë, edhe pasi ai e ka lënë detyrën, por kur ndaj tij ka një indicie, ose kur ka deklaruar në formulariun e dekriminalizimit të dhëna që ngrenë dyshime për pastërtinë e figurës, KQZ ose institucione të tjera pjesë e ligjit i kërkojnë prokurorisë verfikim të thelluar. Por politologu Afrim Krasniqi mendon se depërtimi i elementëve me të shkuar kriminale në institucione e ka bazën tek rregullat më të cilat funksionon një parti.

“Është interesant fakti që gjithë deputetët kryetarët e bashkive dhe shumica e drejtuesve në qarqe dhe në nivele të tjera drejtuese, që janë larguar për shkak të dekriminalzimit, rezultojnë që nuk janë produkt i strukturave partiake, nuk kanë fituar me garë, nuk janë votuar, nuk ka patur proçes transparent”- argumenton Afrim Krasniqi, Politolog.

“Ne jemi dukë bërë zgjedhjet në partinë socialiste. Në kushtet që kemi për zgjedhjen e organizatave socialiste, të sekretarit apo kryetarit, janë dhe ato që lidhen me ligjin e dekriminalizimit, pra të qënit i padënuar”- shprehet Ermonela Felaj, Kryetare e Komisionit parlamentar për sigurinë kombëtare.

“Ne kemi ngritur me ndryshimet statutore Komisionin e verifikimit të pastërtisë së figurës dhe integritetit të zyrtarëve partiakë dhe në këtë moment janë duke u kaluar në filtër të gjitha kryesitë e rretheve”- pohon Gazmend Bardhi, sekretar i përgjithshëm i PD.

“Dy partitë kanë krijuar struktura filter, kanë deklaruar që kanë bërë angazhime publike, por koha ka treguar që këto struktura janë fiktive, nuk kanë vemdimarrje dhe nuk kanë një proçes selektimi të brendshëm”- thotë Afrim Krasniqi, Politolog.

Debati sot mbetet i hapur mbi mundësinë që individë me rekorde kriminale kryesisht jasht vendit, nuk i pengon dot as partia dhe as ligji për të kandiduar. A mund të shmangej kjo me verifikimin e kandidatëve nga vetë partitë para kandidimit.

“Ligji parashikon që një kryetar partie jashtë periudhës zgjedhore, pra në cdo moment të vitit, nëse identifikon fjala vjen Gazmend Bardhin për të kandiduar për kryetar bashkie ose deputet, i kërkon atij të plotësojë formularin e vetëdeklarimit në cdo moment, dhe i kërkon prokurorisë të kryejë verifikimin e figurës. Ajo që ka munguar nga pala tjetër ka qenë vullneti politik”- thotë Gazmend Bardhi, sekretar i përgjithshëm i PD.

“Shikimi që bën PD, i ligjit në fjalë apo i situtatës në fjalë është sipas interesit të vet. Nuk është një shikim objektiv. A kanë të drejtë partitë politike që të kërkpojnë verifikimin e kandidatëve? Po kanë të drejtë. Ligji këtë e thotë shprehimisht, por me pëlqimin e kandidatëve. Por mos harroni. Partitë politike nuk kanë mundësi asnjëra, që të verifikojnë pranë organeve të pavarura, gjykatave dhe prokurorive të kujtdo shteti. Nuk mund të bëjnë ato verifikime. Janë organet vetë që ligji ua ngarkon këtë të drejtë të bëjnë verifikimet dhe të dalin në konkluzione”- shprehet Ermonela Felaj, Kryetare e Komisionit parlamentar për sigurinë kombëtare.

“Ligji u ka dhënë të drejtën dhe partive politike të bëjnë një verifikim paraprak, para se të sjellin kandidatët. Nëse do të ishte bërë një filtër nga partitë politike para depozitimit, volumi i punës mund të ishte më i vogël”- thotë Dëshira Pasko, Drejtore e Drejtorisë juridike në KQZ.

“Partitë kryesore kanë deklaruar disa herë që do bëjnë zgjedhje me një anëtar një votë në strukturat e tyre. Nëse partitë aplikojnë këtë sistem në votimet për kryesi, për këshill kombëtar, për kryetar për asamble kombëtare, i gjithë procesi zgjedhor do filtrohet aq shumë, sa do eliminohej çdo kandidaturë problematike”- pohon Afrim Krasniqi, Politolog.

“Mos mendoni që partitë politike nuk kanë kosto, në momentin kur dalin kandidatë të tillë. Sigurisht që kanë kosto, por është e pamundur. Partitë janë organizime vullnetare njerwzisht. Askush brenda një partie nuk di, nuk ka pse ta dijë, ose nuk ka një mënyrë për ta ditur, se çfarë ke bërë ti para 10 vitesh, para 20 vitesh. Çdo rast që është bërë publik është verifikuar. Kohëzgjatja nuk është në dorë, as të partive politike dhe as të institucionit që bën verifikimin sepse gjithmonë ai lidhet me të dhëna jashtë vendit”- shprehet Ermonela Felaj, Kryetare e Komisionit parlamentar për sigurinë kombëtare.

Por analistët dhe opozita vërejnë me shqetësim dhe të ardhmen e disa individëve në PS, të cilët janë prekur nga procesi i dekriminalizimit. Janë dënuar nga ligji por jo nga partia.

“Kemi patur deputetë të kapur nga rrjeta e dekriminalizimit, janë larguar nga funksioni public dhe janë komanduar drejtues politik në PS në një qark të caktuar”- shpehet Gazmend Bardhi, sekretar i përgjithshëm i PD.

.

“Ne nuk mund të ndalojmë këdo që të shprehë vullnetin e tij politik. Sepse pjesa e të qënit i zgjedhur apo të zgjedhësh është pjesë e lirive dhe të drejtave politike. Këtë se bën dot askush. Por funksionarë të lartë që kanë rezultruar se kanë patur problem me ligjin, ne kemi bërë një vijë të qartë ndarjeje dhe jemi prononcuar publikisht për këtë gjë, pas asnjë dyshim”- argumenton Ermonela Felaj, Kryetare e Komisionit parlamentar për sigurinë kombëtare.

“Ju shikoni se pavarësisht problemve, pavarësisht se janë dënuar për trafik droge guxojnë të plotësojnë në mënyrë jo të rregullt dhe të falsifikojnë formularin e dekriminalizimit me besimin apo shpresën se kjo gjë nuk do të zbulohet. Sepse kanë konstatuar në të shkuarën kur raste të tilla janë zbuluar dënimi nga sistemi gjyqësor ka qenë minimal, pra ose më gjobë ose më masa alternative dënimi”- thotë Gazmend Bardhi, sekretar i përgjithshëm i PD.

“Në vetvete shërbimi i provës dhe të tjera janë mënyra të vuajtjes së dënimit. Kjo nuk do të thotë që personi nuk është i dënuar. Ai është i dënuar dhe ai privohet dhe disa të drejta me ato shtërngesa që ne kemi bërë në ligjin e dekriminalizimit dhe në kushtetutën e republikës së Shqipërisë”- pohon Ermonela Felaj, Kryetare e Komisionit parlamentar për sigurinë kombëtare.

Ligji dekriminalizimit përbën një model unik në kontinent, përmes të cilit klasa politike në Shqipëri synon të përjashtojë nga rradhët e saj funksionarët publik të zgjedhur apo emëruar nga vetë ajo. Analistët vërejnë se edhe pse kanë kaluar 4 vite nga miratimi i tij impakti që ai ka dhënë në publik është ende minimal, dhe se kjo lidhet me mungesën e vullnetit politik.

“Nëse nuk do të kishim patur vullnetin për ta bërë këtë projekt nuk do ta diskutonim fare këtë gjë sot. U desh vullneti i qeverisë për të materializuar një ligj si ai dekriminalizimit. Kjo është kështu dhe nuk ka asnjë të vërtetë tjetër mbi të”- shprehet Ermonela Felaj, Kryetare e Komisionit parlamentar për sigurinë kombëtare.

“Por është paradoksale dhe gati një turp për brezin tonë, që ne i lëmë sot Shqipërisë një kushtetutë ku përmendet fjala dekriminalizim. Nuk e ka asnjë shtet në Europë, është një tregues i degradimit të klasës politike dhe ky është çmimi më i lartë që ne kemi paguar për shkak të kësaj klase politike”- pohon Afrim Krasniqi, politolog.

NYT: Rudy Giuliani nën hetim

Rudy Giuliani, avokati personal i Presidentit Donald Trump, po hetohet nga prokurorët federalë në Nju Jork për shkelje të mundshme të ligjit të lobimit.

Kjo, sipas një njoftimi të premten në gazetën New York Times, që citon dy persona anonimë në dijeni të hetimit.

Një nga burimet e gazetës Times thotë se hetimi ka të bëjë me përpjekjet e zotit Giuliani për të minuar ish-ambasadoren amerikane në Ukrainë Marie Yovanovitch.

Dy biznesmenë në Florida të lidhur me Giulianin u akuzuan të enjten për shkelje të ligjit federal për financimin e fushatave. Të dy kishin role kryesore në përpjekjet e Giuliani për të filluar një hetim për korrupsion në Ukrainë kundër pretendentit presidencial demokrat Joe Biden dhe djalit të tij Hunter. Ankesë e një informatori për përfshirjen e presidentit Trump me Ukrainën ka çuar në një hetim të Kongresit për shkarkimin e mundshëm të presidentit.

Zyra e prokurorit në Manhattan nuk pranoi të komentojë të premten mbrëma në lidhje me njoftimin e gazetës. zëri i amerikës

“Nuk di ç’grerëz e ka pickuar”! Kur Ismail Kadare rrëfente takimin me Peter Handke

Vlerësimi me çmimin “Nobel” i shkrimtarit austriak, Peter Handke, ka shkaktuar zemëratë të thellë në mbarë botën, pasi ai njihet për mbështetjen e gjerë ndaj Slobodan Millosheviç, liderit serb të akuzuar për gjenocid dhe krime lufte në Kosovë.

Deklaratat e shkrimtarit kundër shqiptarëve dhe adhurimi i tij për Millosheviçin e kanë vënë atë edhe më parë në qendër të kritikave, por vlerësimi nga akademia suedeze ka sjellë reagime të ashpra edhe nga krerët e politikës shqiptare e kosovare, madje edhe asaj ndërkombëtare.

Shkrimtari austriak është njohur gjithmonë për deklaratat anti-shqiptare, ndaj dhe ai nuk mund të mungonte në librat e shkrimtarit të madh shqiptar, i cili ka kandiduar për çmimin “Nobel”, Ismail Kadare.

Ky i fundit ka përshkruar qëndrimet e Handke kundër Shqipërisë e Kosovës, në librin e tij “Ra ky mort e u pamë”, ku mes të tjerash rrëfen edhe takimin me të. “Nuk e gjej dot ç’grerëz e ka pickuar”, shkruan Kadare, teksa flet për tërbimin e tij ndaj shqiptarëve dhe mbrojtjen me zell që iu bën krimeve serbe në tokën shqiptare.

Më poshtë, fragment nga libri i Kadaresë “Ra ky mort e u pamë”
“Televizioni austriak më kërkon një mendim për qëndrimin e Peter Handkes. Në Austri dhe në Gjermani ka fushatë të ashpër kundër tij. Ai qëndrim, ç’është e vërteta, më shumë se zemërim, më ka shkaktuar brengë. Siç ndodh me njerëzit që i njeh. Siç ndodh me sjelljet që ndryjnë brenda një mister. Prej vitesh, duke qenë këshilltar pranë shtëpisë botuese austriake “Residennz Verlag”, është ai që ka propozuar librat e mi për përkthim.

E kam njohur para ca vitesh në Paris. Ambasadorja e Austrisë në Francë na ftoi për darkë të dyve, bashkë me gratë. Gruaja e tij franceze është e admirueshme. Nuk e gjej dot ç’grerëz e ka pickuar. Gjithë ai tërbim kundër shkrimtarëve boshnjakë, gjithë ai zell për të mbrojtur krimet serbe në Bosnjë e pastaj në Kosovë.

Një shkrimtar kroat përpiqet ta shpjegojë me zanafillë frojdiste. Nuk më besohet. Ndërkaq, nga darka në ambasadën austriake më kujtohet një frazë e tij. Një frazë disi e veçantë, e thënë me njëfarë pikëllimi: “Nuk jam më i njohur si më parë”. A mund të jetë atje ana e së keqes? Ndoshta, pse jo. Ismail Kadare, prill 1999”

Kurti për AA: Arkivat e Stambollit të nevojshme për çmontimin e mitit të Serbisë

Kandidati i Lëvizjes Vetëvendosje për kryeministër, njëherësh dhe kryetar i partisë, Albin Kurti, ka deklaruar se procesin e dialogut Prishtinë-Beograd do ta fillojë së pari nga integrimi i qytetarëve serbë të Kosovës, ndërsa më pas do të rishikojë 33 marrëveshjet e nënshkruara që nga fillimi i dialogut dhe do të formojë ekipin negociues, përfshirë edhe opozitën.

Në zgjedhjet e parakohshme parlamentare të 6 tetorit në Kosovë, Kurti grumbulloi 25,49 për qind të votave ndërsa Lidhja Demokratike e Kosovës (LDK) siguroi 24,83 për qind të votave. Këto dy parti politike pritet që të formojnë qeverinë e re të vendit, të kryesuar nga Kurti.

Në një intervistë për Anadolu Agency (AA), Kurti flet për bisedimet për formimin e qeverisë, marrëdhëniet me fqinjët, procesin e dialogut Prishtinë-Beograd, si dhe për marrëdhëniet me Turqinë dhe ndikimin e arkivave të këtij vendi në zbardhjen e historisë së Kosovës.

Sa i përket qeverisë së re dhe ndarjes së pushtetit me LDK-në, Kurti thekson se ende nuk është vendosur cili subjekt sa ministri do të udhëheq, por shton se do të reduktojnë numrin e ministrive, pasi sipas tij, numri i tanishëm i tyre është i panevojshëm.

“U dakorduam që t’i zvoglojmë ministritë nga 21 sa kanë qenë në keqqeverisjen e kaluar, t’i sjellim diku në 12. Por, edhe të mos jenë më shumë se një e treta e zëvendësministrave nga keqqeverisja e kaluar dy vjeçare, të mos jenë rreth 80 prej tyre, por një e treta e asaj çfarë kishim. Gjithashtu u dakorduam që 30 për qind edhe të ministrave dhe të zëvendsministrave të jenë gra në kuadër të përpjekjeve tona për barazi gjinore”, tha Kurti, duke komentuar takimin e djeshëm me LDK-në.

“Lista Serbe nuk është e preferuara e komunitetit serb në Kosovë, por parti nga Beogradi”

Sa i përket partisë fituese në komunitetin serb të Kosovës, Listës Serbe, Kurti thotë se kjo parti nuk është e preferuara e komunitetit serb në Kosovë, por është parti e krijuar nga Beogradi. Ai thotë se do të kërkojë përfaqësues tjerë nga ky komunitet për të bashkëpunuar.

“Para se të arrijmë tek Lista Serbe, ne kemi serbët e tjerë që janë politikanë, përfaqësues, të cilët e pranojnë pavarësinë e Kosovës, e njohin republikën tonë dhe e respektojnë Kushtetutën dhe ligjet e vendit tonë. Prandaj nuk mund të shkojmë te Lista Serbe pa takuar e kontaktuar e bashkëpunuar me këta serbë që janë autentik në përfaqësim dhe jashtë diktatit të Beogradit në veprim”, tha Kurti për AA, i cili shtoi se do të flasin me deputetët e Listës Serbe sepse ata do të jenë në Kuvend, megjithëse këtë fakt ai e quan fatkeqësi.

Sa i përket idesë së shkëmbimit të territoreve midis Kosovës dhe Serbisë, Kurti thotë se kjo ide nuk ka vdekur ende, por me ardhjen e tij në qeveri kjo ide nuk do të mbijetojë.

“Më duhet të pranoj se ideja për shkëmbim territorial nuk ka vdekur ende. Meqenëse edhe presidenti i Kosovës, edhe presidenti i Serbisë, e preferojnë atë. Por me qeverinë e re, përveçse projekti i dështuar të vuloset si i dështuar, edhe ideja e tillë po ashtu vdes. Ato janë solucione të shekullit të 19-të, ne jemi në shekullin 21 dhe duhet që sa më parë të zhvillohemi ekonomikisht, të kemi shtet të së drejtës, të kemi luftim të korrupsionit dhe sa më parë të anëtarësohemi në BE, të gjitha vendet e Ballkanit Perëndimor”, thekson Kurti.

Me gjithë kundërshtimin që ka për idenë e shkëmbimit të territoreve, Kurti thotë se ai do ta udhëheqë dialogun me Serbinë dhe ndërmjetësimin e Bashkimit Evropian (BE), por shton se pjesë e ekipit negociator do të jetë edhe opozita e ardhshme e vendit.

“Me mua si kryeministër i Kosovës do të fillojmë qysh në javën e parë dialogun me serbët e Kosovës nga poshtë lartë, për zhvillim, për integrim shoqëror. Kjo është një gjë tjetër, e pranoj. Por, do ta fillojmë sepse asnjë kryeministër deri më sot nuk e ka bërë këtë”, thotë ai, duke shtuar se pas kësaj do ta bëjë bilancin e 33 marrëveshjeve të deritanishme që janë nënshkruar midis Kosovës dhe Serbisë përgjatë dialogut gjashtëvjeçar 2011-2017 në Bruksel, për të parë se sa janë zbatuar këto marrëveshje dhe cili ka qenë ndikimi i tyre.

Ndërsa tek pas këtij procesi, Kurti thotë se do të përgatiten për dialogun me Serbinë, me parime të qarta dhe ekip negociator të Kosovës me platformë dhe kërkesa ndaj Serbisë.

“Unë nuk do të lejoj arrogancë qeveritare ndaj partive opozitare dhe gjithashtu nuk do të lejojë që Serbia të na futet si pykë në skenën politike kosovare dhe të na ndajë e të na përçajë. Ne duhet të jemi bashkë kundruall Serbisë dhe marrëveshja që do të vijë një ditë me Serbinë do ta përfshijë njohjen e pavarësisë së Kosovës, ndryshimin e kushtetutës së Serbisë dhe suksesionin e pasurisë e reparacionit të luftës, të jetë e tillë që siç e përshkrova e ndryshon pakrahasimisht më shumë Serbinë sesa Kosovën. Për marrëveshje duhet të ndryshojë Serbia dhe jo Kosova”, deklaron Kurti për AA.

Duke folur për marrëdhëniet në mes të Kosovës dhe Shqipërisë, Kurti thotë se ato nuk mund të krahasohen me marrëdhëniet me shtetet tjera fqinje. Kurti tha se ndryshe do të jenë marrëdhëniet me një “Serbi që e ka shpallur veten armik të pavarësisë së Kosovës dhe popullit shqiptar”.

“Dua që Shqipëria ta shohë Serbinë me sytë e Kosovës”

I pyetur se a do t’i bashkangjitet të ashtuquajturës “Shengeni i vogël”, që u inicua në takimin e fundit në Novi Sad midis kryeministrit shqiptar, Edi Rama, atij maqedonas, Zoran Zaev dhe presidentit serb, Aleksandar Vuçiç, Kurti u përgjigj se nuk i kundërshton iniciativat rajonale dhe se Kosova nuk duhet të përjashtohet nga iniciativa të tilla.

Duke theksuar se duhet të takohet me kryeminsitrin Rama që të informohet rreth idesë, planit dhe mënyrës së kësaj iniciative, Kurti thotë se, “Unë dua që Shqipëria ta shohë Serbinë me sytë e Kosovës. Kjo është tejet e rëndësishme”.

Siç thotë Kurti, Kosova është i vetmi vend në rajon që nuk ka liberalizim të vizave dhe që ka nevojë për liberalizim e tyre.

“E përmendi këtë sepse kanë thënë se do të formojnë një mini Shengen ballkanik kur në fakt këto tre vende tashmë e kanë liberalizimin e vizave. Poenta është si ta marrë Kosova, jo këta që tashmë e kanë ta krijojnë mini Shengenin ballkanik. Nuk i kundërshtoj në parim iniciativat rajonale, por Kosova duhet të jetë aty e respektuar dhe aktive. Për të arritur aty, unë edhe do ta ngre këtë çështje në takimin e parë që do ta kem me kryeministrin e Shqipërsië, z. Edi Ramën”, deklaroi Kurti.

I ashtuquajturi “Shengeni i vogël” synon lehtësimin e kufijve midis gjashtë vendeve të Ballkanit Perëndimor, duke mundësuar lirinë e lëvizjes së kapitalit, mallrave, shërbimeve dhe njerëzve. Serbia, Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut në Novi Sad nënshkruan një marrëveshje mbi këtë çështje dhe u bënë thirrje Kosovës, Bosnjë e Hercegovinës dhe Malit të Zi t’i bashkangjiten “Shengenit të vogël” në Ballkan.

“Arkivat e Stambollit të rëndësishëm për të kundërshtuar pretendimet e Serbisë në Kosovë”

Sipas Kurtit, arkivat nga Perandoria Osmane që ndodhen në Stamboll, kanë një rëndësi të madhe për mitin e Serbisë. Ai thekson se rreth 15 për qind e arkivave në Stamboll, që kanë të bëjnë me viset ku jetojnë shqiptarët dhe që në Perandorinë Osmane kanë qenë vilajete, ende nuk janë hapur.

Siç thotë Kurti, nevojitet një numër i konsiderueshëm i osmanologëve dhe historianëve që të hulumtojnë në këto arkiva, të gjeturat dhe studimet e të cilëve do të jenë të rëndësishme për të kundërshtuar pretendimet e Serbisë në Kosovë.

“Në arkivat e Stambollit ndodhet një pjesë e konsiderueshme ende e pa zbuluar e të vërtetës së vilajeteve shqiptare në Perandorinë Osmane, ku dëshmohet dhe tregohet se shqiptarët kanë qenë edhe me prani të popullsisë, edhe me kulturën dhe veprimtarinë e tyre gjithmonë popullsi dërrmuese jo vetëm në Kosovë e Shqipëri, por edhe rrotull këtyre dy vendeve”, shpjegon Kurti për AA.

Sipas tij, nuk mjafton vetëm pavarësia e Kosovës, por nevojitet edhe dekolonizimi, që siç thotë ai, “në zemër e ka historinë e vërtetë të popullit autokton i cili nuk ka rreshtur asnjëherë kryengritjet, por të cilit i është imponuar e vërteta e pushtetit të huaj”.

“Besoj se Serbia e ka një trajektore fatkeqe e tragjike, e cila ka qenë tejet e dhimbshme për neve dhe që kalon prej mitit në gjenocid. Në mënyrë që të mos kemi më kurrë gjenocid duhet ta çmontojmë mitin dhe miti çmontohet me histori të vërtetë, ku pjesë shumë e rëndësishme janë arkivat e Stambollit”, thotë Kurti.

“Pesë milionë shqiptarët në Turqi, urë lidhëse midis Kosovës dhe Turqisë”

Duke folur për marrëdhëniet midis Kosovës dhe Turqisë, Kurti duke u bazuar në qasjen e Turqisë ndaj vendit të tij shpreh bindje se marrëdhëniet midis dy vendeve mund të thellohen dhe zgjerohen edhe më shumë.

“Ne i kemi rreth pesë milionë shqiptarë në Turqi dhe mendoj se ata mund të jenë një urë e fuqishme për bashkëpunim ekonomik midis Kosovës dhe Turqisë, si në aspektin ekonomik po ashtu edhe në atë të mbrojtjes, besoj se nuk janë shfrytëzuar mundësitë për bashkëpunimin midis dy vendeve tona mike”, deklaron Kurti.

Ai po ashtu kujtoi se Turqia është ndër vendet e para që e ka pranuar pavarësinë e Kosovës dhe se aeroplanët e Turqisë e kanë bombarduar Serbinë në pranverën e vitit 1999 në kuadër të ndërhyrjes së NATO kundër “Jugosllavisë së Millosheviçit që po kryente masakra e po ushtronte gjenocid mbi popullin e pambrojtur civil e shqiptar në Kosovë”.

“Çmimi Nobel për Letërsi për Peter Handke, nuk është mirë për shoqërinë dhe letërsinë”

Laureat i Çmimit Nobel për Letërsi për vitin 2019 është zgjedhur shkrimtari austriak Peter Handke, i cili është eksponent i shquar i ideve fashiste të nënshtrimit dhe robërimit të popujve si dhe mbështetës i pasionuar i Millosheviçit dhe luftërave të tij gjenocidale në Ballkan, përfshirë edhe Kosovën. Sipas Kurtit, përzgjedhja e tij për këtë çmimi është “e çuditshme”.

“Është me të vëretë e çuditshme që vlerësimi i Komitetit të Nobelit të ketë kaq pak konsiderata etike atëherë kur shpërblen laureatët për letërsi. Besoj që ai është një person i cili e ka dashur Millosheviçin shumë më tepër sesa populli serb. Prandaj nuk mendoj se është mirë as për shoqërinë, por as për letërsinë që fitues të jetë një shkrimtar si Petar Handke”, shprehet Kurti për AA.

Sipas tij, përzgjedhja e këtij emri është një zhvillim fatkeq për çmimin dhe për mesazhin që duhet të jepte një çmim kaq prestigjioz.

Handke, roli shkrimtarit dhe nobelisti Nga Luan Rama

Po e risjell një shënim të botuar më parë në librin tim “Në udhëkryqet e kohës” (vëll.I) lidhur me rolin e shkrimtarit në shoqërinë bashkëkohore, çka ajo që kam shkruar bie ndesh me përzgjedhjen e Peter Handke si nobelist i vitit 2019. Padyshim zgjedhja e një letrari si nobelist në çdo cep të botës n’a gëzon dhe shqiptarët prej kohësh e kanë dëshiruar përzgjedhjen e Kadaresë, si autor i një letërsie të madhe. Prej shumë vitesh, kur në debate miqsh mbroja veprën e Kadaresë, disa kritizerë më flisnin jo mirë për të dhe përse unë e mbroja. Sigurisht, atyre nuk u pëlqente Kadareja dhe unë u thoja se dhe Bethoveni ishte njeri i tepër i prapë por askush nuk e ka gjykuar atë për huqet e tij por për veprën e tij. Ata harronin se Kadareja ishte monumenti më i madh letrar shqiptar i deri sotëm dhe se ky monument i kishte bërë dhe i bën nder Shqipërisë. Por lajmi i përzgjedhjes së Peter Handkes më risolli në kujtesë fushatën e tij të dikurshme në mbrojtje të Milosheviçit dhe kjo padyshim më revoltoi në vetvete. Vallë ishte e njëjta filozofi humaniste që e çoi komisionin e Nobelit për të veçuar Peter Handke për ti dhënë çmimin Nobel? Si ishte e mundur vallë? C’kishte ndodhur, përse? Ja çfarë kam shkruar në atë artikull me titullin “Të jesh apo të mos jesh…shkrimtar?!”:

* * *

“Të jesh apo të mos jesh…shkrimtar?!”Le ta huazojmë këtë varg të Shekspirit për një dilemë që herë pas here shfaqet mbi rolin e shkrimtarit dhe të artistit. Duhet të jetë ai i angazhuar? Por për çfarë kauze? Bota në historinë e vet ka njohur shkrimtarë dhe artistë të angazhuar dhe të pa angazhuar, artistë në frontin e parë të sfidave njerëzore, apo të tjerë të tërhequr diku, vëzhgues të ngjarjeve dhe të rrjedhës njerëzore, mbyllur në dekorin e tyre të librave apo artit dhe krijimit. Orwell, Heminguei, Kamy, Sartre e të tjerë ishin shkrimtarë të angazhuar. Por ka patur dhe ka edhe nga ata që shkojnë kundër kësaj rrjedhe dhe aspiratave njerëzore e megjithatë janë shkrimtarë dhe artistë, vlera të cilat nuk mund t’u mohohen; shkrimtarë që i janë kundërvënë utopisë dhe humanizmit, duke justifikuar dhe krimet më të mëdha e ç’njerëzore. Mbretër mizorë, perandorë paranojakë, diktatorë të tmerrshëm kanë patur shkrimtarë dhe artistë kundërshtarë, të cilët kanë përfunduar në burgje e kampe përqëndrimi, dhe të tjerë që ishin mbrojtës së tyre, shkrojtës të bëmave dhe historive të tyre të «lavdishme», ata që thurrnin vetëm lavde dhe ode. Në këtë kuptim, bota duket se është po ajo që ka qenë edhe pse ajo ka hyrë në rrugën e modernitetit. Duket se thelbi i natyrës njerëzore ende nuk ka ndryshuar. Atëhere të jesh apo të mos jesh…shkrimtar, artist?!

Të burgosesh për fjalën e lirë

Pedrag Matvejeviç është sot një nga intelektualët më të njohur të jug-lindjes europiane, por dhe një nga më kurajozët e këtyre dy dekadave të fundit, i cili guxoi ta godasë hapur Milosheviçin atëhere kur ai sapo u ngjit në majën e pushtetit serbomadh dhe brohoritej nga miliona e miliona serbë. Ai përjetoi shpërbërjen e Jugosllavisë dhe kontribuoi për një Ballkan të paqes dhe të të drejtave të njeriut, të demokracisë dhe të së Drejtës. Gjithnjë ka luftuar për të vërtetën duke guxuar në çdo moment si të ishte një dishepull i Brehtit apo i Kamysë. Dhe padyshim është e habitëshme sot të dëgjosh se ky intelektual dhe shkrimtar i madh, ky eseist i një Mesdheu dhe Adriatiku të ri, dënohet me burg nga një gjykatë kroate pse në shkrimet e tij ka dënuar intelektualët që kanë mbështetur regjimet autoritare e nacionaliste të cilat u shfaqën pas ngjarjeve të vitit 1990, regjime të cilat ai i quan «demo-kraturë», një term ky eklektik, dhe ku regjimet nuk janë as demokraci të mirëfillta dhe as diktatura me tërë kuptimin që ka ky emërtim. Emërtim që padyshim na kujton dhe regjimin shqiptar të vitit 1997 i cili e tronditi kujtesën e shqiptarëve dhe të evropianëve bashkë. Të akuzosh një regjim për «demokraturë» në vitin 2006 do të thotë që drejtësia apo shoqëria kroate të kthehet në kohërat e vjetra të mbytjes së fjalës së intelektualit anti-konformist. A mund të kuptohet integrimi i një shoqërie të tillë në Evropë ku intelektualët dënohen pse guzojnë të flasin lirisht?

Shkrimtari që justifikon krimin

Ndalimi i dramës Udhëtim në vendin e tingujve ose arti i çështjes, të shkrimtarit austriak Peter Handke nga administratori i «Komedisë Franceze», teatrit historik dhe më të madh të Francës, Marcel Bozonnet, ka ngjallur nje debat të madh sot në rrethet intelektuale evropiane dhe në opinionin publik. Arësyeja e heqjes së kësaj drame nga repertori i vitit 2006-2007 ishte i thjeshtë: «Komedia Franceze» nuk mund të vinte në skenë veprën e një shkrimtari që merr pjesë në varrimin e Milosheviçit në Pozaroveç në prani të gjithë fanatikëve nacionalistë të cilët e përcollën atë si një hero; Komedia Franceze nuk mund të lejonte që publiku i thjeshtë të duartrokiste në skenë një autor i cili për vite me rradhë ka dënuar evropianët pse ata i u kundërvunë veprës së Milosheviçit, pasi siç u shpreh dhe administratori i «Komedisë Franceze» para një konference shtypi, «kjo shfaqje do të ishte një fyrje që do t’ju bëhej viktimave të Milosheviçit», pra viktimave të Srebrenicës, Mostarit, Bihaçit, Raçakut e mijra e mijra viktimave të pafajshme. Si mund të pranohej një autor i cili deklaronte në revistën franceze Nouvel Observateur se «jam i lumtur që të jem sot pranë Milosheviçit që ka mbrojtur popullin serb». Nëse disa intelektualë u ngritën kundër asaj që quhet çenzurë, apo kundër vendimit të administratorit të «Komedisë Franceze», ata ndërkohë nuk i mbështesin pikëpamjet politike të dramaturgut të njohur Peter Handke, këtij shkrimtari të spikatur në botën e letrave por të mbrapshtë në atë të politikës. Që në fillimin e luftës në Jugosllavi, Handke u bashkua çuditërisht me kauzën nacionaliste serbomadhe duke akuzuar amerikanët e evropianët se «donin të shfarosnin popullin serb»; se Nato kërkon të bëjë në Serbi një « Aushvitz të dytë» dhe të «masakrojë popollin serb», duke e cilësuar njëkohësisht kriminelin Milosheviç si një «patriot të mirë» dhe «mbrojtës të popullit serb». «Jo, Milosheviçi nuk ka qënë fajtor për atë çka ndodhi në Jugosllavi » – ngulmon ai, ndërkohë që autori i « Rekuiem për Srebrenicën », Olivier Py, regjisor dhe drejtor i teatrit të Orleanit, i kujton atij genocidin në Bosnje. Handke i ka shfaqur haptas pikëpamjet e tij politike, siç ka bërë me botimin e tij Udhëtim dimëror nëpër Danub, Sava, Morava dhe Drin dhe nëntitull « Drejtësi për Serbinë », i cili në atë kohë lufte shkaktoi përsëri debate të mëdha dhe reagime nga bota intelektuale.

Shkrimtari gjerman Peter Schneider e cilësoi këtë botim si « një budallalëk historik », ndërkohë që Reinhard Mohr në revistën e njohur Der Speigel nuk hezitoi ta krahasonte qëndrimin e tij me atë të disa intelektualëve të viteve 30-të të cilët kur vinin nga Bashkimi Sovjetik i këndonin «parajsës komuniste». Nga ana tjetër, intelektuali Lionel Richard e cilësonte atë si një «mbrojtës të totalitarizmit serb». Në polemikën e hapur në Francë dhe në Austri e Gjermani, gazetarë të ndryshëm nuk mungojnë ti kujtojnë Handkes qëndrimin e tij ndaj gazetarëve gjatë luftës në ish Jugosllavi e Kosovë, duke i u referuar dhe frazave të tij cinike kundër gazetarëve në terren, këtyre «qenërve të luftës që e kanë ngatërruar profesionin e të shkruarit me atë të gjykatësit dhe të demagogut», ata ti kujtojnë atij fyrjen që i bëri publikisht gazetarit francez, korespondentit të gazetës franceze Liberation, Jean Hatzfeld, të plagosur rëndë nga një bombë, të cilin ai e cilësonte duke u tallur një «gazetar sportiv që shkruan shkrime interesante për «Tour de France».
Më vonë, më 1999, pikërisht gjatë luftës së Kosovës, Handke shkruante në gazetën e madhe gjermane «Suddeutche Zeitung» duke protestuar kundër diabolizimit të figurës së Milosheviçit, këtij «patrioti të madh», dhe harronte të shkruante as dhe një fjalë për ata qindra mijra njerëz që shpërnguleshin dhe i iknin terrorrit të forcave serbe, imazhe që çdo mbremje shfaqeshin në ekranet e televizioneve të të gjithë botës. Edhe më 27 mars të këtij viti, në revisten gjermane Focus ai justifikonte praninë e tij në ceremoninë mortore të Milosheviçit, duke shkruar se «nuk ishte e vërtetë se Milosheviçi ishte një diktator». «Ai nuk mund të cilësohet xhelat i Beogradit…dhe nuk është ai që ka nxitur 4 luftrat e Jugosllavisë »…Handke këmbëngul edhe pse e gjithë bota ka qënë dëshmitare e veprës kriminale të Milosheviçit, dëshmitare se ishte ai që e shpërbëu Jugosllavinë për të krijuar Serbinë e Madhe, ishte ai që organizoi masakrat, genocidet, shpënguljet e mëdha. Gjithshka u bë në sytë e tij dhe me urdhër të tij. Me të drejtë drejtori i teatrit të Brestit në Francë, Jaques Blanc, duke ju kundërvenë atyre që janë kundër çenzurimit të veprës së një shkrimtari, propozon që për një sezon, teatrot e Evropës ti bojkotojnë veprat e Handkes i cili justifikon krimin. « Kjo nuk është thirrje për çenzurë, – shkruan ai në gazetën franceze Liberation, – por një sinjal i fortë që Evropa duhet tu japë nacionalistëve ». Sipas tij, emri i Handkes është një turp për teatrin e sotëm evropian, Dramaturgu francez pyet se si ka mundësi që ai «nuk di gjë nga spastrimi etnik, se ishte Milosheviçi që kërkoi ta bënte Serbinë e madhe duke dashur ti heqë elementët e papastërt, pra musimanët, boshnjakët, kosovarët…Si është e mundur që ai nuk i njeh kampet e përqëndrimit, terrorrin ndaj popujve të Ballkanit, shpërnguljet masive, rrethimin e Sarajevës së uritur…» Nëse kineasti serbo-bosnjak Ermir Kusturica nuk e ka mohuar nostalgjinë për Jugosllavinë e kohës së Miloseviçit dhe nuk e ka dënuar siç duhej veprën kriminale të Milosheviçit (madje një nga filmat e tij u rrezikua të bojkotohej në festivalin e Kanës vite më parë), ai me të drejtë proteston kundër çenzurës, dhe bashkë me të dhe intelektualë e artistë të tjerë. Të ngrihesh sot ne princip kundër çenzurës dhe për fjalën e lirë është një akt i guximshëm dhe moral, por kur një artist shkon kundër humanizmit dhe jusifikon në një farë forme krimin, është diçka tjetër, më e fortë se vetë principi. Eshtë e vërtetë që bota e qytetëruar ka pranuar të botojë dhe ti bëjë pjesë të bibliotekave shkrimtarë të mëdhenj si Ezra Paund, Celine (një antisemit i njohur), Brasilach (i cilësuar bashkëpuntor me nazizmin), e shumë të tjerë, por është dashur kohë që plagët të mpiksen.

Si mund të jesh shkrimtar dhe artist? Nëse nuk angazhohesh për kauzat e mëdha, (dhe sfidat e shoqërisë njerëzore nuk janë të pakta), të paktën qëndro në lozhë dhe vëzhgo, por mos shko kundër saj, kundër aspiratës njerëzore, kundër humanizmit dhe universalitetit njerëzor, mos tento të mbrosh diktatorët dhe të justifikosh krimin!

Luan Rama

The Guardian: ‘Një zgjedhje shqetësuese’: shkrimtarët kritikojnë fitoren e diskutueshme të Nobelit të Peter Handke

Peter Handke përshëndet mediat në shtëpinë e tij afër Parisit të enjten, pas fitores së tij. Photograph: François Mori/AP

 

Njëzet vjet para se Peter Handke të bëhej laureat i Nobelit, ai fitoi një titull tjetër. Në vitin 1999, Salman Rushdie e emëroi atë garuesin e “Idioti Ndërkombëtar i vitit” në Guardian, për “serinë e tij të apologjive të flakta për regjimin gjenocidal të Slobodan Milošević”. (Fituesi ishte aktori Charlton Heston, sepse ishte një lobist me armë.)

Tek dramaturgu austriak trashëgimia e tij sllovene kishte frymëzuar një nacionalizëm të zjarrtë gjatë luftës në Ballkan, ai kishte trumbetuar publikisht që myslimanët e Sarajevës kishin masakruar veten e tyre dhe kishin fajësuar serbët, dhe kishte mohuar gjenocidin e Srebrenicës. Shtatë vjet pas dënimit të ashpër të Rushdie, më 2006, ai gjithashtu do të marrë pjesë në funeralin e kriminelit të Milošević-it.

Të enjten, pas shpalljes së fitores së Handke për çmimin 9 milion krona suedeze (786,000), Rushdie i tha Guardian: “Nuk kam asgjë për të shtuar sot, por qëndroj pranë asaj që shkruaja atëherë.”

Vendimi për dhënien e çmimit Handkes për vitin 2019 – krahas Olga Tokarczuk të Polonisë fituese e vitit 2018 – u kritikua gjerësisht nga vëzhguesit si një premtim i thyer në dy fronte.

Së pari, angazhimi i dukshëm i Akademisë Suedeze për të qenë më pak “mashkullor” dhe “Eurocentric”, i shpallur vetëm disa ditë më parë, u provua shumë shpejt i rremë, me dy fitues evropianë dhe vetëm me laureaten e 15-të femër në 120 vjet. Së dyti, pasi kishte deklaruar se çmimi do të merrte një vit kohë për të rivlerësuar drejtimin e tij pas një skandali tani famëkeq të ngacmimit seksual, akademia kishte lënë vëzhguesit me shpresë se Nobeli do të ndalonte të zgjidhte polemika me ashpërsinë intelektuale, dhe të zgjidhte autorët që mund të lavdëroheshin për të dyja – punën dhe politikën e tyre.

“Handke është një zgjedhje shqetësuese për një komitet Nobel që po përpiqet të vendosë çmimin në rrugën e duhur pas skandaleve të fundit,” tha autori Hari Kunzru, i cili u ka mësuar veprën e laureatit studentëve të tij. “Ai është një shkrimtar i shkëlqyeshëm, i cili ndërton një pasqyrë të madhe me verbërinë etike tronditëse.”

Kunzru tha se ai besonte se Handke do të kishte fituar Nobel më herët, “nëse ai nuk do të kishte vendosur të vepronte si një propagandist për regjimin gjenocidal të Milosheviqit”. Ai shtoi: “Më shumë se kurrë ne kemi nevojë për intelektualë publikë, të cilët janë në gjendje të bëjnë një mbrojtje të fortë të të drejtave të njeriut përballë indiferencës dhe cinizmit të udhëheqësve tanë politikë. Handke nuk është një person i tillë. ”

Slavoj žižek, filozof slloven dhe kritik prej shumë kohësh i Handkes, i tha Guardian: “Në vitin 2014, Handke kërkoi që Nobeli të shfuqizohej, duke thënë se ishte një “kanonizim i rremë “i letërsisë. Fakti që ai e mori atë tani dëshmon se ai kishte të drejtë. Kjo është Suedia sot: një apologjet për krimet e luftës merr një çmim Nobel ndërsa vendi mori pjesë plotësisht në vrasjen e personazheve të heroit të vërtetë të kohërave tona, Julian Assange. Reagimi ynë duhet të jetë: jo çmimi Nobel për letërsinë për Handke, por çmimi Nobel për paqen për Assange. ”

Autori slloven Miha Mazzini tha: “Disa artistë shitën shpirtrat e tyre njerëzorë për ideologji (Hamsun dhe Nazizëm), disa për urrejtje (Celine dhe antisemitizmi i tij i tërbuar), disa për para dhe fuqi (Kusturica) por ai që më ofendoi më shumë ishte Handke me naivitetin e tij për regjimin e Milošević. Dhe është personale. Nuk do ta harroj kurrë dimrin e ftohtë kur Jugosllavia po binte dhe nuk kishte asgjë në raftet e dyqaneve. Ne ishim një familje e re dhe vajza ime ishte vogëlushe dhe ishte jashtëzakonisht e ftohtë. Unë e kalova tërë ditën në radhë për vajin e ngrohjes dhe në mbrëmje, gati të ngrirë, fillova të lexoj esenë e Handke për Jugosllavinë. Ai shkroi për mënyrën sesi më kishte zili: ndërsa ata austriakë dhe gjermanë, ata perëndimorë, kishin rënë për konsumizëm, ne, jugosllavët, duhej të radhiteshim dhe të luftonim për gjithçka. Oh, sa afër natyrës që ishim! Sa më pak materialistë dhe më të frymëzuar ishim! Edhe në atë kohë, e gjeta atë mizore dhe tërësisht të zhytur në naivitetin e tij. ”

Dhe në një deklaratë të lëshuar të enjten, novelisti Jennifer Egan, president i letërsisë dhe organizatës së të drejtave të njeriut Pen America, tha se ndërsa Pen “nuk komenton përgjithësisht për çmimet letrare të institucioneve të tjera … shpallja e sotme duhet të jetë një përjashtim.

“Ne jemi të zhgënjyer nga zgjedhja e një shkrimtari që ka përdorur zërin e tij publik për të nënvizuar të vërtetën historike dhe të ofrojë ndihmë publike për autorët e gjenocidit, si ish Presidenti serb Slobodan Milosevic dhe udhëheqësi serb i Bosnjës Radovan Karadzic,” vazhdoi Egan. “Ne e hedhim poshtë vendimin që një shkrimtar që ka ngulitur në pyetje vazhdimisht dokumentet e krimeve të luftës, meriton të festohet për ‘zgjuarsinë gjuhësore të tij.  Ne kemi shumë keqardhje për zgjedhjen e Komitetit Nobel për Letërsinë. “/VOAL/Elida Buçpapaj

DW: Adhuroi deri në vdekje Millosheviçin, kush është shkrimtari antishqiptar që fitoi çmimin Nobel

Shkrimtari austriak, Peter Handke, ka fituar çmimin Nobel për Letërsi, i shpërndarë sot nga Akademia Suedeze.

Por, kush është Peter Handke?
Handke është një shkrimtar i urryer për shqiptarët e Shqipërisë dhe të Kosovës, pasi njihet për deklaratat dhe qëndrimet e tij antishqiptare, por edhe si adhurues i liderit serb, Sllobodan Millosheviç. Madje, me deklaratat e tij antishqiptare dhe adhurimin që i bënte Millosheviçit, ai krijoi mjaft antipati edhe në Gjermani. Një gjë të tillë e thotë edhe media ndërkombëtare gjermane “Deutche Welle”.

“Me teatrin e tij politik “Sharjet e publikut“ (Publikumsbeschimpfung) 1966 dhe tregimin „Letra e shkurtër për ndarjen e gjatë“ (Der kurze Brief zum langen Abschied) 1972, një dramë për marrëdhëniet subtile burrë grua, ai arriti publik të gjerë. Pjesëmarrja e Handkes dhe fjalimi i tij në varrimin e Slobodan Millosheviçit, i kushtoi atij shumë antipati si shkrimtar në Gjermani”, shkruante “DW”.

Një ndër deklaratat e tij tepër të forta dhe që bëri, që populli shqiptaro-kosovar ta urrente, ishte edhe kjo: “Populli serb në Kosovë është popull tragjik, po ashtu humbës. Unë mbaj anën e humbësit”.

Në vitin 2006, Peter Handke mori pjesë në funeralin e Millosheviçit, një figurë që ai e simpatizonte, pavarësisht akuzave që kishte për gjenocid dhe krime lufte.

Pasi Peter Handke përshkroi bombardimin e Serbisë nga NATO si krim lufte, ai ishte sulmuar nga politikanët dhe mediat, një periudhë që ai e përshkroi në librin e tij “Udhëtimi nga Dugout, ose shfaqja për filmin e luftës”.

Në vitin 2006, pas kritikave për pjesëmarrjen në funeralin e Slobodan Millosheviçit, nominimi i Peter Handkes për çmimin “Heinrich Heine”, prej 50 mijë eurove, ishte anuluar nga këshilli i qytetit të Dyseldorfit.

Plani i SHBA sipas medias serbe: Kosova ndahet, shqiptarët do bashkohen

SHBA është duke përgatitur një paketë me anë të së cilës planifikojnë të zgjidhin të gjithë çështjen e Ballkanit, duke përdorur ‘një karotë dhe një shkop’, sipas një tradite të vjetër diplomatike amerikane, shkruan Telegrafi serb. Ish-ambasadori amerikan në Serbi, Cameron Munter zbuloi strategjinë e Uashingtonit, sepse, sipas gazetës, ajo që tha Munter pas takimit me presidentin Aleksandër Vuçiç përkon me ato që u thanë në qarqet diplomatike.

Burimi i gazetës deklaroi se fjalët e Munter ishin në të vërtetë një lloj skicë e paketës amerikane për Ballkanin, realizimi i së cilës filloi praktikisht me emërimin e Matthew Palmer si të dërguar special për Ballkanin Perëndimor, shkruan Telegrafi serb. “Paketa ka më shumë ngjashmëri me pikëpamjen e Uashingtonit për zgjidhjen e krizës midis Izraelit dhe Palestinës. Mund të thuhet se është plotësisht e qartë se e njëjti nënshkrim qëndron prapa çdo gjëje”, thotë një burim, i cili citohet të thekson se ai është një nga njohësit më të mirë të lëvizjeve aktuale në Shtetet e Bashkuara, raporton INA.

Detajet e paketës amerikane mund të ndryshojnë, por ato nuk do të jenë thelbësore, shkruan gazeta. Gazeta thotë se plani përfshin një ofertë për ndarjen e Kosovës, për të fshirë në mënyrë efektive kufijtë në Ballkan, një lloj bashkimi ekonomik, një autonomi edhe më të madhe për shqiptarët në Maqedoninë Veriore, por edhe mbijetesën e tërë Bosnjes, me lëshime të rëndësishme për serbët në Republika Srpska. Sipas gazetës, ekziston një anë tjetër e medaljes, dhe thelbi i saj është se “nuk do të shkojë mirë për këdo që nuk e pranon ‘karotën amerikane’”.

“Në Uashington, të paktën në pjesën e bashkangjitur (presidentit amerikan Donald Trump), ata gjithashtu presin që Rusia dhe (presidenti rus Vladimir Putin) të pranojnë projektin e tyre për Ballkanin”, shtoi gazeta. E para është ndarja e Kosovës, duke demarkuar kufirin në mënyrë që pjesa veriore të mbetet brenda Serbisë me statusin e veçantë të Mitrovicës. Mbrojtje speciale dhe status i veçantë do t’i jepej faltoreve serbe jashtë veriut të Kosovës. Pika e dytë ka të bëjë me integritetin e Bosnjes, me krijimin e Unionit Ekonomik dhe Doganave dhe fshirjen aktuale të kufijve për rrjedhën e njerëzve midis Serbisë dhe Republika Srpska, por pa mundësinë e shkëputjes së kësaj të fundit nga Bosnja.

Pika e tretë ka të bëjë me të drejtat e shqiptarëve në Maqedoninë Veriore. Për të kompensuar humbjen e asaj pjese të territorit në Kosovë që ata e shohin si të tyre, shqiptarët në Maqedoninë Veriore do të fitonin edhe më shumë autonomi, dhe kufiri midis këtij shteti dhe Kosovës “do të shfuqizohej praktikisht zyrtarisht, ashtu si midis Kosovës dhe Shqipërisë”.

Pika e katërt ka të bëjë me paketën ekonomike dhe është e ngjashme me planin për të zgjidhur mosmarrëveshjen midis Izraelit dhe Palestinezëve, shkruan gazeta. Në mbështetje të përshpejtimit të integrimit në BE të vendeve të përfshira në paketën e Uashingtonit, do të mblidhej një konferencë speciale ndërkombëtare për të bashkuar investitorët që të investojnë në Ballkanin Perëndimor. Gazeta deklaron se jozyrtarisht, SHBA dhe vendet e tjera perëndimore do të shpenzonin rreth 10 miliardë euro për këto qëllime.

Pika e pestë ka të bëjë me Unionin Doganor, ku Uashingtoni do të insistonte në formimin e një lloj Unioni Ballkanik, në të cilin kufijtë do të ishin plotësisht të hapur për trafikun e mallrave dhe qarkullimin e njerëzve, ndërsa formalitetet tregtare dhe administrative do të minimizoheshin.

“Edi is the guy”, me batuta e buzëqeshje Rama-Vuçiç shëtisin për qejf rrugëve të Novi Sadit (FOTOT dhe VIDEO)

Kryeministri Edi Rama dhe presidenti serb, Aleksandër Vuçiç kanë përfituar nga rasti për të bërë një shëtitje në qytetin e Novi Sadit menjëherë pas darkës që ata patën me Zoran Zaevin dhe Ana Brnabiçin.

Që të gjithë janë dukur të relaksuar dhe s’kanë munguar batutat mes tyre.

Siç shihet në videon e publikuar nga “Gazeta Shqiptare”, në një moment gazetarët që ndjekin zyrtarët e lartë i janë drejtuar me një pyetje Vuçiçit: Ç’do të thotë ky takim për Ballkanin?

“Edi is the guy…”, shprehet Vuçiç duke ja lënë fjalën Ramës i cili pas buzëqeshjes shton: “Eshtë mahnitëse që jemi të gjithë këtu, duke u përpjekur të çojmë përpara atë që është thënë shpeshherë në raste të ndryshme së bashku me miqtë tanë europianë”.

Para shëtitjes në Novi Sad, Presidenti i Serbisë, Aleksandër Vuçiç, kryeministri Edi Rama, kryeministri i Maqedonisë së Veriut, Zoran Zaev dhe kryeministrja serbe, Ana Brnabiç darkuan së bashku.

“SHENGENI BALLKANIK”

Kryeministri mbërriti në Serbi të mërkurën, një ditë para nënshkrimit të marrëveshjes për të ashtuquajturin “Shengen ballkanik”.

Kreu i qeverisë shqiptare do të ketë sot një takim zyrtar me Presidentin e Serbisë, Aleksandër Vuçiç dhe kryeministrin e Maqedonisë së Veriutm Zoran Zaev, me të cilët do të nënshkruajë marrëveshjen në Novi Sad.

Bëhet fjalë për një marrëveshje bashkëpunimi për heqjen e barrierave për bizneset dhe lehtësimin e lëvizjes së njerëzve e shërbimeve të quajtur “Shengeni Ballkanik”.

Për këtë marrëveshje kryeministri Rama ka folur disa herë. Kjo ide për një mini Schengen qarkullon prej vitesh, por Kosova dhe Mali i Zi e kanë kundërshtuar ashpër, pasi e konsiderojnë këtë veprim si një përpjekje për rikthimin e ish-Jugosllavisë.

Në aeroportin e Beogradit, kryeministri i Shqipërisë u prit nga ministrja e Integrimit Europian, Jadranka Joksimoviç.

“Gazeta Shqiptare”

NYT: Zyrtarët perëndimorë besojnë se një njësi ruse është përgjegjëse për sulmet në Evropë

Zyrtarë perëndimorë të sigurisë kanë identifikuar një njësi ruse të inteligjencës, që ka tentuar të kryejë vrasje dhe operacione destabilizuese në shtete të huaja, ka raportuar e përditshmja The New York Times.

Gazeta ka raportuar se ndonëse zyrtarët kanë identifikuar këtë njësi në muajt e fundit, ata besojnë se ka vepruar në fshehtësi për të paktën një dekadë.

Njësia me shifër, 29155, ka bazën në Moskë dhe është pjesë e agjencisë ushtarake për inteligjencë të Ministrisë ruse të Mbrojtjes, e cila njihet si GRU.

Zyrtarët perëndimorë besojnë se kjo njësi është përgjegjësi për dy tentimet për helmimin e shitësit të armëve, Emilan Gebrev më 2015, për tentimet për puç më 2016 në Malin e Zi, që ka përfshirë edhe tentimet për vrasje të kryeministrit malazez, Millo Gjukanoviq, si dhe për tentimet për helmim të ish-agjentit rus, Sergei Skripal në Londër.

Ndonëse edhe më herët këto incidente u janë mveshur forcave ruse të sigurisë, zyrtarët perëndimorë tani besojnë se ato janë kryer nga një njësi e vetme e inteligjencës ushtarake ruse.

“Ekziston një njësi e GRU-së që ka qenë aktive për vite në gjithë Evropën”, ka thënë një zyrtar i paidentifikuar i sigurisë në Evropë për New York Times.

Duke folur para gazetarëve në Moskë, zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov ka hedhur poshtë këto raportime duke thënë se Moska nuk ka asnjë interes për të destabilizuar shtetet evropiane, ka raportuar agjencia ruse e lajmeve, TASS.

Më 2006, presidenti rus, Vladimir Putin, ish anëtar i KGB-së sovjetike, dhe dikur drejtues i Shërbimit Federal për Siguri (FSB), pati nënshkruar një ligj që autorizon agjencitë e sigurisë që të kryejnë vrasje të shënjestruara jashtë shtetit.

Vladimir Putin dhe skandalet gjatë 20 vjetëve në pushtet:

Në po atë vit, ish zyrtari i FSB-së, Aleksandr Litvinenko ishte vrarë në Londër.

Zyrtarët britanikë kanë lidhur këtë vrasje me FSB-në.

Disa zyrtarë evropianë të sigurisë i kanë thënë New York Times-it se ata janë të befasuar nga kualiteti i dobët i punës i njësisë, 29155.

Ata përmendin se Skripal dhe Gebrev u kanë mbijetuar tentim-vrasjeve kundër tyre si dhe puçi në Malin e Zi ka dështuar.

Publikohen video të reja të sulmuesve të dyshuar të Skripalëve

Edhe i dyshuari i dytë në rastin Skripal është nderuar nga Putini​

Shpallen fajtorë të akuzuarit për përpjekjen për puç në Mal të Zi​

Në të trija rastet, hetuesit kanë gjetur të dhëna se komplotet lidhen me forcat ruse të sigurisë.

Vetëvendosje në kohën kur nuk vetëvendoset – Nga REDI SHEHU

Ishin vetëm pak orë të mjaftueshme pas mbylljes së kutive të votimit për t’u dhënë zgjedhjeve parlamentare në Kosovë të gjithë siluetën e një dite europiane zgjedhjesh. Krejt ndryshe nga çfarë jemi mësuar këtu në Shqipëri, ku para dhe pas zgjedhjeve, ka një atmosferë ku të shtypet zemra e të ngushtohet shpirti nga zallamahia e së dukshmes dhe së padukshmes, që vepron pa fre’ gjatë gjithë procesit. Zgjedhjet në Kosovë, sigurisht, që përcaktuan një farë epërsie elektorale në raport me ne, gjithashtu, ishin një mësim tregues sesi shembujt pozitivë nuk qëndrojnë krejt larg.

Në Kosovë nuk ka filluar një epokë e re dhe as nuk ka ndodhur ndonjë rilindje, thjesht atje është bërë një hap më përpara drejt standardeve dhe drejt një pjekurie politike. Zgjedhësit kosovarë i kanë dhënë vetes hapësirën qytetare që të mandatojnë një forcë të paprovuar më parë, nisur kjo nga besueshmëria që “Lëvizja Vetëvendosje” ka krijuar në elektorat, për shkak të qëndrueshmërisë së saj gjatë pothuaj një dekade e gjysmë. Lideri i kësaj lëvizje, Albin Kurti, sprovën më të madhe nuk do ta ketë me pushtetin, por me vetë Albin Kurtin. Ai duhet t’u provojë jo vetëm qytetarëve që e zgjodhën, por edhe vetes, se i gjithë artikulimi opozitar i tij, nga gjuhë populiste, duhet të shndërrohet në akte realiste të pushtetit.

Vetëvendosja mandatohet nga zgjedhësit për të qenë në krye të udhëheqësisë së Kosovës. Kjo është një kohë e vështirë ndërkombëtarisht për një lëvizje sovrane, e cila me guxim nuk ka reshtur së artikuluari për interesin dhe bashkimin kombëtar. Çështja sot është pak më e komplikuar, jo sepse ajo që Vetëvendosja ka aspiruar është e gabuar, por, sepse sot, Vetëvendosja është në një realitet ku nuk mund të vetëvendoset për shkak të situatës gjeopolitike dhe aleancës me partnerët tanë strategjikë.

Është pikërisht këtu, që Albin Kurti duhet të negociojë me Albin Kurtin për të bërë ato modifikime “të shëndetshme” në vijën politike të Vetëvendosjes. Tashmë, si forcë e parë, ajo duhet që nga njëra anë të mos zhbëjë koherencën politike dhe kombëtare të saj në raport me të shkuarën, por nga ana tjetër duhet edhe të bashkëpunojë me ndërkombëtarët për një zgjidhje përfundimtare të marrëdhënieve me Serbinë. Gjatë viteve të fundit, për shkak të defekteve qeverisëse, korrupsionit dhe shumë simptomave të tjera të ngjashme, të cilat e degdisën partinë udhëheqëse në parti të tretë, patën bërë që Kosova të konsiderohej ndërkombëtarisht, nga një “çështje e mbyllur” pas pavarësisë, në një “çështje të hapur” me deklarata për tërheqjen e njohjeve si dhe me debatet për ndryshimin e kufijve të saj.

“Lidhja Demokratike e Kosovës” dhe “Vetëvendosja” janë të dënuara të bashkëjetojnë politikisht, ngjashëm me vëllezërit siamezë, të cilët duhet të koordinojnë çdo lëvizje të përditshme së bashku, që të kenë sukses, ndërkohë që duhet t’i shmangen ndarjes, e cila rrezikon t’i çojë drejt vdekjes. Ky bashkim, nëse ndodh dhe që i ka të gjitha gjasat të ndodhë, është një zgjidhje perfekte në ndërtimin e një ekuilibri të shëndetshëm kombëtar. Nga njëra anë kemi Vetëvendosjen, e cila si filozofi të saj ka “vetëvendosjen” dhe nga ana tjetër kemi një forcë politike si LDK që më shumë anon në “bashkëvendosje”. E mesmja e artë mes vetëvendosjes dhe bashkëvendosjes do të ishte ndoshta formula më e mirë politike për ardhmërinë e Kosovës dhe sigurisht, një ardhmëri e mirë për proceset e integrimit dhe të bashkimit.

Të marra të ndara me njëra-tjetrën, filozofia e LDK-së me bashkëvendosjen në shkallë të gjerë ndërkombëtarisht anonte qartësisht më shumë drejt integrimit si procesi i vetëm dhe unikal në politikat e jashtme të Kosovës, duke lënë pas dore aspiratën shekullore kombëtare. Nga ana tjetër, filozofia e Albin Kurtit dhe partisë së tij me vetëvendosjen politike, anonte më shumë drejt bashkimit kombëtar si procesin unik të Kosovës, duke nënkuptuar një stad të dytë: integrimin dhe politikat integruese në organizmat europianë. Një aleancë e suksesshme mes “Vetëvendosjes” dhe LDK-së, gjithmonë nëse liderët dalin mbi veten, do të ishte kalibrimi perfekt mes aspiratës së integrimit dhe aspiratës së bashkimit. Kjo do t’i sillte të dy axhendat për herë të parë në një tryezë dhe ajo çka është më e rëndësishme, do të ngushtonte kohën politike mes të dyja këtyre proceseve kaq të rëndësishme për të gjithë.

Politikat ndërkombëtare në Ballkan, politikat e Shteteve të Bashkuara në Kosovë, tregojnë për një interes të shtuar ndaj ngjarjeve që pritet të ndodhin. Për herë të parë, përveç përfaqësuesit të posaçëm të Departamentit të Shtetit për Ballkanin, Matthew Palmer, Presidenti Trump ka zgjedhur si të dërguar të posaçëm për dialogun Kosovë-Serbi, ambasadorin e SHBA–ve në Gjermani, Richard Grenell. I gjithë procesi i dialogut, si dhe proceset e tjera që do të pasojnë, do të jenë nën monitorimin e administratës amerikane. E gjithë kjo e bën vetëvendosjen një proces të vështirë politik, por jo të pamundur. Thjesht, duhet ai ekuilibri që konvergon interesat tona me gjeopolitikën drejt një momenti të spikatur historik.

Shtigjet e Albin Kurtit – Nga Ermal Hasimja

Pas pothuajse-fitores në zgjedhje përpara Albin Kurtit hapen disa shtigje të mundshme:

 

  1. Albini mund të tentojë të kthejë në realitet ligjërimin dhe prirjet e veta ideologjike, sidomos pjesën më populiste e radikale të tyre që lidhet me substraktin marksist. Në këtë rast dështimin e ardhshëm do t’ia faturojë partnerëve të koalicionit dhe/ose pengesave të faktorit të jashtëm (Serbia e ndërkombëtarët). I aftë, siç është, në demagogji dhe retorikë, me shumë gjasa do të arrijë të bindë një pjesë të mbështetësve të vet se dështimi ekonomik do të kthehet në sukses nëse i jepet edhe më tepër kohë. Mund të ndodhë, gjithashtu, që të përdorë të njëjtin argument si Rama: nevojën për mbajtjen e timonit të qeverisjes i vetëm pa nevojën e aleatëve të sforcuar, të cilët nuk ka reshtur së akuzuari gjithë këto vite. Në skaj të këtij skenari është mundësia e ndërtimit të një regjimi autoritar: një prirje e natyrshme e qeverisjeve të ekstremit të majtë. Kujtoni Venezuelën. Kujtoni, gjithashtu, mosrespektin dhe konfrontimin e vazhdueshëm të Albinit me ligjin dhe institucionet publike.
  2. Albini mund të tregohet ndoshta pragmatist, njësoj kolegu i tij po aq radikal i majtë grek, Ciprasi, pas marrjes së pushtetit. Në këtë rast shpresa është që Albini të kuptojë që ekonomia nuk funksionon me dëshira, por me ligjet e saj që shkojnë në kah të kundërt me politikat e së majtës populiste e radikale. Historia njeh edhe kthesa të tilla. Rasti i presidentit francez Miteran është ai më i njohuri. Sapo merr pushtetin zgjeron e zmadhon politikat e “mirëqenies” sipas parimeve të dashura të së majtës. Pas 6 muajsh, Miterani zbulon se arka e shtetit është bosh dhe Franca jeton shumë përtej mundësive të veta ekonomike. Prej atij momenti nis kthesa e njohur që le mënjanë në një pjesë të konsiderueshme parimet e majta dhe fokusohet te një klimë më e përshtatshme për sipërmarrjen. Vështirë të thuhet nëse Albini ka më të rëndësishëm parimet e veta të majta apo zhvillimin e ekonomisë së vendit. Deri më sot, duket se ai sinqerisht mendon se ndërtimi dhe fuqizimi i shtetit social do të zhvillonte edhe ekonominë: një bëmë e parealizuar ende në këtë planet. Në të kundërt, nëse ia del të zhvillojë politika inkurajuese për sipërmarrjen, atëherë ai rrezikon të tjetërsojë pjesën marksiste të mbështetësve të tij. Në këtë rast vetë baza e tij zgjedhore do të ndryshonte. Që kjo është e mundur e tregon edhe mbështetja që ka marrë këto kohë nga individë që nuk kanë lidhje me të majtën radikale. Në këtë skenar Vetëvendosja mund të shndërrohet në një parti të qendrës.

Suksesi i Albinit flet shumë për gjendjen e shqiptarëve, në Kosovë dhe në Shqipëri. Albini është me shumë gjasa lideri më i respektuar. Ajo që të bën përshtypje se është se ai respektohet ndërkohë që nuk është provuar kurrë në qeverisje. Në kushtet kur shqiptarët nuk janë në gjendje të analizojnë problematikat politike e sidomos ekonomike, është e kuptueshme se një lider me teza populiste ka më shumë mundësi për t’u veçuar. Mbi të gjitha, paradoksalisht ajo që e bën më të besueshëm, është pikërisht fakti se nuk është provuar kurrë në qeverisje. Pas zhgënjimeve të rënda politike, shqiptarët janë në pikën kur dikush u duket tërheqës vetëm duke mos bërë pjesë në listën e zhgënjimeve.