Duke filluar nga 10 maji, po botojmë ciklin “Vështrim mbi botërorët e të futbolli”, (1930-2026), përgatitur nga shkrimtari dhe komentatori i njohur radio-televiziv sportiv, Skifter Këlliçi, që banon dhe punon në Boston, (SHBA).

Ai ka filluar të shkruajë për herë të parë për Botërorin e Futbollit Suedi 1958 në gazetën ‘Zëri i Rinisë’, kur ishte ende student 20-vjeçar në UT për gjuhë-letërsi. Përveç shkrimeve ne këtë gazetë për futbollin dhe sportet të tjera,, ai ka botuar në vitet në vazhdim librat ‘Historia e futbollit’ (1980), ’Nga 2-3-5 në 4-4-2’, (ështrim mbi sistemet taktike të futbollit botëror dhe shqiptar), (1987), romanin ‘Tirana’ dy orë para dënimit’ (1999), kushtuar përjashtimit nga diktatura komuniste të’17 Nëntorit’ nga kampionati i futbollit 1966-67. Ai është gjithashtu autor i i dokumentarit ’Nëpër fushat e futbollit’,(1973), dhe i filmit artistik ‘Fushë e blertë, fushë e kuqe’, 1987) me temë futbollin gjatë Luftës Nac.çl.

Pritej që Brazili të hakmerrej kundër francezëve për humbjen e tetë vjetëve të shkuara në finalen e  Parisit, por në fazën finale pesë herë kampionët e botës u gjunjëzuan nga një një gol i rrallë i Anrisë në 57 ‘ dhe u kthyen të zhgënjyer në atdhe pa Kupën e Botës.

…Gjysmëfinale e parë Gjermani – Itali…Gjermanët kujtojnë takimin e  36 vjetëve me axurrët. ”Vaterloja” meksikanase, nuk duhej të përsëritej. Por sa larg ishte ky dyluftim nga ai  i 36 vjetëve të shkuara, kur në një grusht minutash të shtesës prej 30 minutave u shënuan plot pesë gola  dhe italianët fituan 4-3.

Në këtë takim, pas 119 minutash,  ashu siç  zbërdhëllen një velë  e vetmuar në horizontin e një deti të dremitur, si$ shkruan poeti i madh rus, Lermontov në një poezi të tij, ashtu  zbardhëllenin  t’ë kapitura’  shifrat  0-0. Por  këtu ndodhi $udia. Pikërisht atë minutë mbrojtësi  Groso, dhe pa kaluar mirë 60 sekonda edhe  Del Piero, depozituan në portën kundërshatre dy gola  që i shastisën gjermanët.

Dhe të mendosh se para fillimit të takimit, drejtuesit e stadiumit, për të nxitur skuadrën e tyre, kishin lënë të bu$iste nga fortafolësit  melodinë  e këngës  “Nota magjike”, të  kënduar nga $ifti italian Xhana Manini dhe Eduardo Benato, me të cilin ishte hapur Botërori ’90 në Itali. Por kur u kujtuan ta hiqnin, ishte vonë.

Si$ pohoi në fund të takimit mbrojtësi italian, Materaci:  “…të frymëzuarit nga kjo këngë ishim ne dhe jo gjermanët”.

Kështu pas tetë vjetësh ‘transalpinët’, si$ quhen francezët nga italianët, u ndodhën përballë axurrëve që kërkonin për herë të katërt të ishin zotëruesit e Kupës se Botës.

U përsërit pak a shumë po i njejti skenar. Por pas  një skandali. Kjo ndodhi në 114’, kur Zidani, me  një kthesë të befasishme, si të ishte dem, iu sul Materacit  e goditi në gjoks dhe e përmbysi…. Dhe ta pret mendja që gjyqtari, i sinjalizuar nga anësori,  e dëboi me karton të kuq. Si$ doli më pas, italiani e kishte sharë Zidanin me origjinë algjeriane, nga… nëna, a motra.

Pastaj  puna arriti te …penalltitë. Dhe kjo ndodhi pasi Zidani kishte hapur serinë e golave me 11-metërsh në 7’, kurse Materaci më vonë ishte ngritur  si periskop mbi lëmshin e fanellave blu- kaltëroshe të të dyja palëve dhe kishte barazuar, 1-1.

Pirlo, Materaci, De Rosi dhe del Piero nuk përsëritën gabimin e  francezëve, ve$anërisht të Trezegezë dhe kësisoj italianët, pa  shkëlqim, jo vetëm në këtë betejë, por edhe  gjatë tërë botërorit, u ulën  për të  katërtën  herë në fronin e mbretëtëreshës .

Italia – Bufon, Zambrota, Kanavaro, Materaci ,Groso, Gatuzo, Pirlo, Kamoranezi, (Del Piero), Perrota, (De Rosi)),Toti, Toni, (Iakuinta);

Franca – Bartez, Sanjol, Turam, Galas, Abidal, Riberi, (Trezege), Viera’, (Diara’), Makelele, Zidan, Maluda, Anri, (Vilfor).

Ishte e dyta herë pas Botërorit USA ’94 që fati i kampiones së botës zgjidhej me 11-metërsha. Në takimin  Brazil-Itali gaboi Baxho, ndër më të mirët në fushë. Në takimin e fundit, ai  që gaboi ishte Trezegeja, që  në fund të pjesës së dytë kishte zëvendësuar Riberinë dhe ende nuk ishte ambjentuar me lojën.

Finalja

Itali – Francë  1-1, (5-3  me shtesë dhe 11-metërsha), në Stadiumin Olimpik, të Berlinit, (89.00 shikues);

Gjyqtar-Elizonfo, (Argjentinë);

Golëshënuesi më i mirë Klose (Gjermani), 5 gola.

Futbollisti më i mirë, Zidan, (Francë)