VOAL

VOAL

Shtëpia e famshme botuese Richtmann Publishing boton studimin e Profesor Përparim Kabos “Demokracia si keqkuptim mes lirisë dhe anarkisë”

March 23, 2022

Komentet

XHAVIT, LËRI SHPIFJET, NDIHMOJE DREJTËSINË!- Nga IDRIZ ZEQIRAJ

     Jemi mësuar me shpifjet e sojit të Xhavit Halitit, por kjo e fundit ishte paksa e veçantë: “Ibrahim Rugova kishte kërkuar azil politik në Gjermani, por i ishte refuzuar!” Një gënjeshtër e madhe sa bjeshka! E kuptoj dëshirën e Xhavitit me partinë-bandë të tij, jo vetëm azilimin, largimin nga Kosova të Presidentit Rugova, por edhe akuza për “tradhti”, e thënë së pari nga kreu i banditëve social-komunistë, presidenti i marruar dhe i turpëruar, me fund, Rexhep Mejdani. Dhe, vetëm një ditë më vonë, kasneci i LPK- së, Jakup Krasniqi, nga Televizioni Shqiptar, Redaksia për Kosovën, e përbaltur nga horrat e të ashtuquajturit SHP të UÇK-së Rogner-iste, e lëshoi të njëjtën glacë.
     I njëkohshëm ishte kërcënimi me jetë i Presidentit Rugova, i bërë nga drejtori i Drejtorisë Politike, Hashim Thaçi, agjent i shumëfishtë: “Çdo njërit që i shpallet dënimi nga ana e UÇK-së, ai do të ekzekutohet. Për këtë Ibrahim Rugova, besoj që është i vetëdijshëm”.
Dhe, sot Kosova vazhdon t`i vuajë pazarët e pista të Hashimit, të bëra me Serbinë.
     “Nuk kishte plan për vrasjen e Rugovës në Tiranë”,- rrëfehet Xhavit Haliti me hipokrizi. Vërtet, ende pa u kthyer nga Rambueja, plani për atentatimin e Rugovës ishte bërë. Pasi u dekonspirua krimi në tentativë, krerët e krimit, me nder, “doni të lanin m… me sh…, siç thotë një urtësi pezhorative. Dostat pushtetarë të PS-së të Xhavit Halitit, të prirë nga presidenti Rexhep Mejdani, i gatshëm për të aprovuar çdo gjëmë, që do ta bënin SHISH-i shqiptatr dhe argatët e UDB-BIA të Serbisë, ishin dalur në Aeroportin “Nënë Tereza”, në Rinas, për ta pritur delegacionin e Rambujesë. Xhaviti jep një detaj domëthënës: “Fillimisht, Mejdani hezitoi ta priste Rugovën, “për çështje protokolli” (arsyetimi i Mejdanit)!” Pra, social-komunistët kurrë nuk e kanë njohur Rugovën President, njësoj si krerët banditër të LPK-së.
     Të gjithë zbritën nga aeroplani, vetëm Rugova nuk lëvizi nga vendi. Kurthi për Presidentin Rugova ishte përgaditur. Këtë e dinin edhe ndërkombëtarët. Mungesa e Rugovës në lokalin e Aeroportit fliste mjaftueshëm. Dhe, po të mos shkonte Ambasadori francez, në Tiranë, për ta marrë, Rugova nuk do të zbriste nga fluturakja. Dhe, sërishmi u kthye në fluturake, për ta vazhduar rrugën për Shkup dhe që andej udhëtoi për Prishtinë.
     Ai, dinjitetshëm, injoroi folenë e gjarpërinjve në Tiranë dhe donte të largohej nga ajo bandë e përbashkët, pjesë e krimit në ekzekutimin e Ministrit të Luftës, Kolonel Ahmet Krasniqi, të oficerëve dhe të ushtarëve të tij FARK-istë. Xhaviti falsifikon, lëshon gënjeshtrën e radhës, kur thotë se “anëtarët e delegacionit të UÇK-së, pas tri ditësh, u kthyen në Kosovë!?” Vërtet, ata mbetën në Tiranë, iu bashkuan grixhës së SHTAB-istëve të Rogner-it, duke abuzuar dhe zhvatur Fondet, djersë e mërgimtarëve tanë.
     Tani, pas një çerek-shekulli të Kosovës së lirë, por, “me banda nëpër këmbë”, Xhavit Haliti duhej të ishte i fundit të përgojonte Presidentin Rugova me shpifje monstrume. Është një atentat, i kryer me tritol në Prishtinë kundër Rugovës, pikërisht ditën e vizitës, respektivisht, të takimit Rugova-Solana. Për të qenë korrekt me opinionin, lë të flasim me gjuhën e protagonistit në krim:
     A.H. rrëfen nga burgu i Dubravës: “Ishim tre veta në aksion, unë, A.H. nga Drenica; A.N. nga Gjakova; A.H. nga Deçani, nën instruktimin e Xhavit Halitit. Përgjimi i lëvizjeve të Rugovës ishte i organizuar, mësuam edhe itenerarin nga do të shkonte Rugova në takim me Solanën. Vendosem eksplozivin në kontenierin e mbeturinave buzë rrugës dhe e komanduam shpërthimin nga largësia e llogaritur mirë. Dhe, rasti i pritur erdhi, shpërthimi u realizua sipas planit. Makina u dëmtua, por Rugova me shoqëruesit shpëtoi. Po të mos ishte makina e blinduar, do të hidhej në ajër së bashku me Rugovën”.
     Përkthyesi i Rugovës, Skënder Hyseni, i ndodhur në atë veturë, sipas rrëfimit të tij, për gazetën “Bota sot”, më 19 tetor 2006, veç tjerash, tregon: “Dikush më tha në telefon: Më fal se kam dashtë me të vra!” Ky ministër i dy qeverive, duke pasur edhe resorin e Ministrit të Brendshëm, në dakoordim me Hashimin, në këmbim të postit, e heshti krimin. Dhe, rasti i tentim-vrasjes të Presidentit Rugova kurrë nuk u bë objekt hetimi apo gjykimi!
     Krimineli A.H. u dënua për dy tentim-vrasje të drejtorit A. Berisha. Dhe, i prishur në pazare me shefat kriminelë SHTAB-istë të Rogner-it, i denoncoi ata. Megjithatë, drejtësia e kapur nga komandantët kriminelë të LPK-së, e mbyllën rastin, për të mos e hapur kurrë më deri me sot!
     Duke qenë në rrjedhë të blerjes së makinës së blinduar, po sqaroj:
     Deputeti Smajl Hajdaraj, tashmë -Hero i Kosovës-, i ekzekutuar nga LPK-ja, respektivisht, PAN-i i sotëm, e porositi vëllanë e tij, Fazli Hajdaraj, atëbotë, nënkryetar i Nëndegës të LDK-së në Republikën e Rheinland Pfalz-it: “Jeta e Presidentit Rugova është në rrezik. Na duhet një makinë e blinduar, madje sa më shpejt”. Unë isha në cilësinë e kryetarit të kësaj Nëndege. E biseduam me Fazliun dhe vendosem ta fillojmë aksionin financiar, pa e shpallur në opinion. Hartuam një listë emërore, për një rreth të ngushtë veprimtarësh të LDK-së dhe caktuam kuotën e dhurimit, së paku, nga 1.000 DM  për individ. Rugovasit ishin në shumësi kontribues, madje me kuotë të shtuar. Aksioni u realizua rrufeshëm. Angazhimi i Komandantit të UÇK-së dhe deputet i Kosovës, Smajl Hajdaraj, për blerjen e makinës së blinduar, për Presidentin Rugova, ka përshpejtuar atentatimin e tij kriminal.
     Vrasjet politike kanë filluar në Shqipëri, andaj edhe hetimet duhej të fillonin atje. Sepse i pari u ekzekutua zëdhënësi i guerilës së Kosovës, tashmë, i strehuar në Shqipëri, Ali Ukaj. Vrasjet politike ishin të listuara nga SHP i UÇK-së, i stacionuar në Tiranë. Listat janë të gjata, numerike, përfshi edhe shënjestrimet në Shqipëri dhe Kosovë, gjatë dhe pas luftës! Njësoj si filosllavi Enver Hoxha, me byroistët e tij, që vranë, veç të tjerëve, edhe 6.000 nacionalistë shqiptarë, duke i lënë edhe pa varr.
     Po citojmë vetëm disa syrësh, të ekzekutuar zyrtarisht në Shqipëri, në bashkëpunim të SHTAB-istëve të UÇK-së dhe krerëve social-komunistë të Shqipërisë: Ali Ukaj, zëdhënës i guerilës; Kolonel Ahmet Krysniqi, ministër i Luftës; Sadri Ramqaj, oficer pranë Shtabit të FARK-ut, veprimtar i shquar i Mërgatës, i mbetur pa varr; vëllezërit veprimtarë, në rrugëtim për Koshare, me ngarkesë për logjistikën e luftës, Ibrahim dhe Rexhep Nikçi, djemtë e atdhetarit Sylë Mehmetit, ish i burgosuri politik i Golji Otokut; guerilasin e ilegalës, Ilir Konushevcin, shef i Emergjencës dhe Dr. Hazir Malaj, nga Tropoja, doktor në shërbim të luftës.
     Rushit Elezi, nga Kukësi, kontraktor i lokacioneve në Kalimash e Kolsh, u ekzekutua në pritë, për t`i pushtuar LPK-ja këto dy ushtrimore ushtarake të FARK-ut; Muharrem Tafa, (mik i heroit Sali Çekaj), kontraktor i ushtrimorës në Papaj dhe Qazim Jakupi, oficer i përgaditjes ushtarake të djemëve luftëtarë të Kosharës, babai i këngëtarës brilante Leonora Jakupi, i vranë në pritë; sipas ministrit të Luftës, Kolonel Halil Bicaj, “11 ushtarët që i kemi nisur për luftë, dyshe e treshe, nuk kanë arritur në Koshare dhe nuk janë parë më në jetë, LPK-ja i ka lënë pa varr. Dhe të tjerë ushtarakë e veprimtarë të LDK-së!”
     Rrëfimet e anëtarëve të SHIK-ut: Nazim Bllaca, Naim Miftari, Bashkim Mehmeti, Shefqet Kabashi, Agim Hoti dhe të argatëve të tjerë të penduar, të kësaj organizate ilegale kriminale, rezultojnë tërësisht të sakta, për çka kanë dëshmuar edhe gjyqet dhe ndëshkimet e disa kriminelëve, zbatues të urdhërave, por jo edhe të komandantëve porositës të ekzekutimeve!
     Afatizimi i hetimeve të krimeve politike, deri më 31 dhjetor 2000, ka bazë korruptive, sepse është afatizim i blerë nga komandantët milionerë e kriminelë. Sepse vrasjet politike janë vijimësi edhe tej dy dekadave më vonë, përfshi edhe vrasjen e dëshmitarëve potencialë të Gjykatës në Hagë. Janë të njëjtat motive: marrja dhe mbajtja e pushtetit me dhunë e përgjakje si dhe vrasja e dëshmitarëve, për fshehjen e dëshmive, duke i vrarë dhe varrosur dëshmitarët potencial faktik. Këtë e pranon edhe Hashim Thaçi, kur thotë se “nevoja e krijimit të Gjykatës Speciale, u bë e domosdoshme, për shkak të vazhdimit të vrasjeve të dëshmitarëve, sidomos në Dukagjin, duke ia faturuar Ramush Haradinajt”.
     Realisht, krijimi i Gjykatës Speciale të Kosovë, me seli në Hagë, është e vetmja meritë kombëtare e Hashim Thaçit. Të gjithë ata që e akuzojnë Hashimin për këtë, janë profanë, injorantë ose armiq të Kosovës, të cilët “e kanë mizën pas veshit”, duan mjegullnajë në mbrojtje të krimit dhe të kriminelëve.
     Xhavit Haliti është mjeshtër i manipulimit: “Rugova pas prishjes me Berishën, për 4 vite nuk kishte qëndruar në Tiranë”, – thotë ai! E vërteta është se Presidenti Rugova kishte problem me krerët social-komunistë të Tiranës, njësoj si krerët banditër të Kosovës, respektivisht, LPK-ja e donin të vdekur. Dhe, kjo dëshmohet me tre atentatet e bëra ndaj Rugovës nga soji i Xhavitit. Dr. Rugova nuk ishte hipokrit, për të bërë “takim vëllazëror”, siç thotë Xhaviti, me tentim vrasësit e tij në Tiranë. Qortimi i bërë Rugovës, nga opozita banditeske e PAN-it, për marrëdhëniet e ngrira me krerët komunisto-enveristë të Tiranës zyrtare, ishte idioteske e rrugaçërore.
     Përndryshe, me liderin e së djathtës shqiptare, Prof. Dr. Sali Berishën, ka pasur mospajtim për pjesëmarrjen në zgjedhjet e Serbisë, përkrah opozitës serbe, për ta rrëzuar nga pushteti Millosheviçin. Përgjigja e Rugovës ka qenë e prerë: “Nuk përzihemi në çështjet e brendshme të një shteti tjetër”. E drejta ishte në anën e Rugovës dhe Dr. Berisha, më vonë, i ka kërkuar ndjesë. Por, nuk ka pasur asnjë hatrim dhe aq më pak inat.
     Opozita PAN-iste reagon me mllef se Albini ua kujton hajninë, krimet dhe tradhtinë. Ai nuk shpif asgjë, përkundrazi, ua thotë një të vërtetë eprore. Prishja, më saktë, tradhtia e Marrëveshjes së Mukjes, (fshat i Krujës), nga Enveri dhe Milladini, më 1943, është përsëritur më 1998 në Oslo të Norvegjisë. Protagonist ishte, pikërisht, Xhavit Haliti. Ai nuk e pranoi Kolonel Ahmet Krasniqin për ministër të Luftës, por donte një ministër nga soji i tij, i Lëvizjes, edhe pse ishte zgjedhur nga oficerët e karrierës, kryesisht, FARK-istë, të cilët i përkisnin vijës institucionale të Ibrahim Rugovës.
      Prof. Dr. Sali Berisha, kryeheroi i demokracisë shqiptare, ëngjulli mbrojtës i Kosovës, dhe jo vetëm ai, ka dhënë vlerësimin supërlativ dhe absolutisht të saktë: “Ibrahim Rugova, pas Gjergjit tonë, nuk ka ndërmjetës në historinë shqiptare”. Këtë e konfirmon edhe kolosi i diplomacisë amerikane, Richard Hollbruck: “Pa këmbënguljen e Ibrahim Rugovës, kurrë nuk do të kishte Kosovë të lirë”.
     Pra, ishte përfaqësuesi i LPK-së, Xhavit Haliti, ai i cili e dështoi Mbledhjen e Oslos. Ajo ishte nismë e sabotimit të luftës, deri në moshyrjen në luftën e Kosovës të asaj – UÇK-je të LPK-së -. Dhe, sot e gjithë ditën, krerët e LPK-së, në mes tyre edhe Jakup Krasniqi, akuzojnë katërshën SHTAB-iste të Rogner-it: “Hashim Thaçin, Azem Sylën, Xhavit Halitin dhe Kadri Veselin, për bashkëpunim me shtetetet armike të Kosovës, sabotim të luftës, rrjedhimisht, tradhti kombëtare”. Unë vetëm po ia rikujtoj Xhavitit një të vërtetë absolute. Pëndryshe, këtë e thonë dhe e përsërisin 4 (katër) shokët e tij të LPK-së, themelues të -UÇK-së të LPK-së-.
     Megjithatë, një bastard nga LDK-ja deklaron, pacipërisht, se “në Oslo u arritë pajtimi në mes FARK-ut dhe UÇK-së!” Realisht, të vetmin “pajtim” që bëri LPK-ja e Xhavitit, ishte ekzekutimi në mes të Tiranës, të Kolonel Ahmet Krasniqit, ideatorit të organizimit profesional ushtarak të luftës së Kosovës, për të vazhduar me vrasjet e 456 kundërshtarëve politikë, vetëm përgjatë qeverisjes së përgjakshme të Qeverisë së Përkohshme dhe qindrave të tjerëve në dy dekadat në vijim.
     Xhavit Haliti deklaron me mburrje: “Bujar Bukoshin e shpëtova nga një atentat i sigurtë në Kukës”. Ky fakt është shumë domëthënës dhe dëshmon se ai kishte lidhje speciale me strukturat shtetërore në Shqipëri. Andaj, i bëj thirrje të çiltër Xhavitit, t`i lërë shpifjet dhe të angazhohet seriozisht, për ta ndihmuar DREJTËSINË vendore dhe atë ndërkombëtare. Pamëdyshje, ai dinë shumë dhe ka informacion të dorës së parë, për të ekzekutuarit gjatë luftës në Shqipëri, por edhe për hartimin e listave vrastare të SHP të UÇK-së në Tiranë.
      Uroj për mirëkuptim!

Ernest Koliqi shkon në Shkodër – Shkodra dhe mbarë kombi shqiptar pasurohen  me bibliotekën e Ernest Koliqit - Nga Frank Shkreli 

 

“A ka send mâ të mrekullueshëm në kët botë

se me i sjellë qytetnimin nji kombi zhytë

n’ errsín e padijes?

 

Bashkia Shkodër në bashkëpunim me revistën “Shêjzat” njoftuan lajmin për aktin e dhurimit të bibliotekës së shkrimtarit të mirënjohur, Ernest Koliqi, nga ana e revistës “Shêjzat”, Bibliotekës “Marin Barleti”, të qytetit të Shkodrës.  Dhurimi i Bibliotekës “Ernest Koliqi” Bibliotekës “Marin Barleti” në Shkodër u cilësua si një akt bashkpunimi midis Bashkisë  Shkodër me revistën “Shêjzat” – për transferimin e një koleksioni prej nja 1500 tituj librash, gazetash e ekstraktesh të ndryshme në bibliotekën publike të Shkodrës, “Marin Barleti”.

 

Sipas lajmeve, biblioteka personale e Ernest Koliqit iu dhurua bibliotekës publike të qytetit të Shkodrës me nismën e studiuesit të njohur Ardian Ndreca.  Thuhet se bëhet fjalë për rreth 1500 tituj librash dhe koleksione gazetash, të cilat, sipas profesor Ndrecës, dëshmojnë për personalitetin e Koliqit si mësues, poet, romancier, eseist, përkthyes, gazetar, dramaturg, por edhe botues, ndër më të njohurat revista ishte “Shëjzat”.

 

Duhet uruar dhe përgëzuar studiuesi Ardian Ndreca që ka bërë të mundur — siç u shpreh ai vet për mediat, me këtë rast — që të shpëtojë aq sa ka mundur nga bibliotekja origjinale e Koliqit, të cilëën unë e mbaj mend si shumë të pasur.  “Në mënyrë krejtsisht të rastësishme mbërrijta që të shpëtoj këtë pjesë të bibliotekës”, u shpreh ai për median vendore dhe kombëtare, duke shtuar:

“Ka shumë dekada në të cilat jam përpjekë që kjo bibliotekë e Koliqit e cila dihej se ekzistonte në Itali, duhej të kthehej në Shqipëri por për shkaqe të ndryshme ishte e pamundur me e bë këtë gjë.  Personi që i zotëronte deri para pak vitesh, vdiq dhe në mënyrë krejtsisht të rastësishme mbërrijta që të shpëtoj këtë pjesë të bibliotekës, me idenë që sa më shpejt me e kthye në Shkodër dhe me ia dhenë një institucioni shtetëror, pra një institucioni që përfaqëson të gjithë qytetin dhe është publik i hapur për të gjithë. Si njësi, janë gjithsejt nja 1500 libra, ekstrakte, artikuj, ku bajnë pjesë edhe një koleksion gazetash tepër të rralla të fund viteve 1800 e në fillim të 1900-ave. Libra dhe materiale të botuara në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, në Itali në vende të ndryshme dhe në vende të Ballkanit, të cilat i mungojnë deri më sot fondit të bibliotekës si dhe asaj kombëtare. Ashtu siç ka ndodhë me Arshi Pipën, para disa vitesh kur vet Pipa ia dhuroi qytetit të Shkodrës bibliotekën e tij. Kjo gjë ndodhi edhe me bibliotekën e Ernest Koliqit. Shpresojmë që një gjë e tillë të verifikohet edhe nga autorë të tjerë shkodranë që kanë jetuar në mërgim…”, ka shpjeguar Profesor Ardian Ndreca.

 

Ky është një zhvillim tepër i rëndësishëm për Shkodrën, për Shqipërinë dhe për mbarë Kombin. Jam i bindur se ai shikon nga lartë me kënaqësi për arritjen e bibliotekës së tij, sado të pjesëshme, nga Roma në Shkodër, në dispozicion të lexuesve shqiptarë, jo vetëm në Shkodër e Shqipëri, por nga të gjitha trojet ku flitet shqip — siç e kishte prëcaktuar ai vet në një shkrim se kjo bibliotekë, është për të gjithë ata: “Që kanë për gjuhë amtare shqipen – ku ma shumë e ku ma pak – frymzohen nga shpirti i zakoneve arbnore e që sot ndahet në tri pjesë: banorët e shtetit shqiptar, vëllëznit tanë nën Jugosllavi dhe bashkatdhetarët e diasporës. Në idealin tonë, që kurrë s’ka për t’u shkimun, këto tri degë përbajnë nji tanësi gangullore, cilido që të jetë zhvillimi shoqnuer i veçantë i tyne.” Ernest Koliqi, Bota e re e shqiptare – Shëjzat II, 5-6, 1958.

 

Edhe Adrian Ndreca, në hapjen e pavionit të veçant të bibliotekës kushtuar Koliqit, theksoi gjithashtu se biblioteka “Koliqi” është një vlerë shumë e çmuar për Shkodrën dhe më gjerë. Një “kthim simbolik” e quajti ai transferimin e bibliotekës së Ernest Koliqitn ë Shkodër, duke shtuar se Koliqi, së pari, i përket lexuesve, mbarë lexuesve shqiptarë, ashtu si i përket edhe qytetit të tij – Shkodrës.  Koliqi, shtoi studiues Ndreca, ka se çka t’u mësojë lexuesve, duke shpresuar që ky rikthim të jetë edhe tek leximi i veprave të Koliqit, u shpreh ai për median.

 

Të pranishëm në këtë ceremoni ishin edhe Kryetari i Bashkisë Shkodër, Benet Beci dhe Ministri i Shtetit Elisa Spiropali.  Uroj dhe shpresoj që hapja e sallës “Koliqi” në Bibliotekën publike të Shkodrës, të jetë fillimi i një procesi zyrtar, sa më të shpejt, që figura e këtij shkrimtari të madh të Kombit, të hiqet nga lista e zezë komuniste dhe të vlerësohet nga letrarë, historianë, akademikë dhe shkencëtarë jo-komunistë — për kontributet e vërteta të tija – ashtu siç janë ato.

Ky është një akt që duhet të duartrokitet dhe të mirëpritet nga të gjithë dashamirësit e Ernest Koliqit, adhuruesit e trashëgimisë së tij letrare dhe atdhetare, por edhe të librave shqipe, në mbarë hapësirën kombëtare. Ernest Koliqi, siç dihet, ishte i ndaluar dhe i përjashtuar nga regjimi komunist i Enver Hoxhës dhe për fat të keq edhe gjatë këtyre 30-viteve të ashtuquajtur “post-komunizëm”, Ernest Koliqi vazhdon të jetë, zyrtarisht, i përjashtuar, i kritikuar dhe i denigruar nga qarqe të caktuara politike dhe jo-politike — zyrtare dhe jo-zyrtare — në Shqipëri.

 

Mundësimi i transferimit të bibliotekës së Ernest Koliqi (megjithse jo e plotë nga koha që e mbajë unë mend nga vizita ime në të, në vitin 1970), është megjithëate një hap i duhur, i mirëseardhur, megjithëse tepër i vonuar.  Ernest Koliqi, “shkoi” pardje në Shkodër, siç e cilësuan disa media transferimin e bibliotekës së tij të përgjysmuar në bibliotekën e Shkodrës, por ende nuk mund të thuhet se ai është pranuar në “shtëpinë” e vet.  Ka ardhur koha që Ernest Koliqit t’i hapen portat e “shtëpisë” së tij – Shqipërisë dhe të shqiptarisë në përgjithësi, që i deshi aq shumë – për të cilat jetoi, veproi dhe i mbrojti interesat kombëtare deri në frymën e fundit të jetës së tij. Biblioteka e Ernest Koliqit në Shkodër vetëm do t’i sjell qytetërim, Shqipërisë, Shkodrës dhe Kombit shqiptar — të zhytur për një gjysëm shekulli në errësirën e indoktrinimit të ideologjisë aziatike sllavo-komuniste.  “A ka send má të mrekullueshëm në këtë botë se me i sjellë qytetnim nji kombi, zhytë n’errsín e padijes.”

 

Frank Shkreli

 

Në përkujtim të Ernest Koliqit me rastin e Dhurimit të Bibliotekës “Ernest Koliqi”, Bibliotekës “Marin Barleti”, Bashkia Shkodër —

 

“A ka send mâ të mrekullueshëm në kët botë se me i sjellë qytetnimin nji kombi zhytë n’ errsín e padijes?

-Ai që kalon nëpër popull tue hjedhë farën për nji jetë mâ të mirë,

ai që e ndriçon me nji dritë mâ të bukur tokën qi na ushqen,

ai që bân me ngadhnjye agimet në muzgun e pacaktuem të shpirtnave;

shkurt: kush i difton popullit nji udhë të re qytetnije të vërtetë,

âsht i denjë me qênë i nderuem si gjymsë perendije.”

Marrë nga novela “Gjaku” – Ernest Koliqi

Ardian Ndreca me Kryetarin e Bashkisë Shkodër, Benet Beci

Ndër të pranishëm edhe Dom Nikë Ukgjini — Foto nga ceremonia marrë nga portali i Bibliotekës “Marin Barleti” -Shkodër

Një foto që po qarkullon në rrjetët sociale – ku dallohet Ernest Koliqi me  shkrimtarët Asdrenin dhe Poradecin, ndër të tjerë –

në Kafe të Madhe, Shkodër, 1936

 

 

Shkodra në rininë e Ernest Koliqit – foto nga Biblioteka Marin Barleti

 

Deputetë! JO rezolutë me idetë e Kociasit për ligjin e luftës- Nga SHABAN MURATI

Botuar në DITA

Burime parlamentare dhe mediat kanë njoftuar se shpejti Kuvendi i Shqipërisë, me konsensusin e PS dhe të PD do të miratojë një rezolutë, ku i kërkohet Greqisë heqja e ligjit të luftës.

Kërkesa e Shqipërisë dhe e institucioneve të saj për heqjen e ligjit absurd të luftës është e drejtë. Por ajo që është shqetësuese dhe alarmante është fakti që sipas burimeve parlamentare rezoluta do të përmbajë thirrjen drejtuar dy qeverive të Greqisë dhe të Shqipërisë që të diskutojnë e të bashkëpunojnë, dhe madje të ngrejnë edhe grupe të përbashkëta pune për heqjen e ligjit të luftës.

Kuvendi i Shqipërisë, me konsensusin e dy partive të mëdha, që alternojnë pushtetin në Shqipëri, sanksionon idenë e gabuar sikur heqja e ligjit të luftës është çeshtje dypalëshe dhe duhet të jetë produkt i bashkëpunimit dypalësh nga të dy shtetet, të dy parlamentet dhe nga të dy qeveritë.

Tronditëse është e vërteta hstorike dhe diplomatike që kjo ide idiote diplomatike nuk është origjinale as e PS dhe as e PD, pavarësisht se të dy partitë kanë rënë dakord ta përfshijnë në rezolutën e ardhëshme. Kjo është një ide dinake greke, dhe konkretisht e ministrit të jashtëm grek Nikos Kocias, i cili ia imponoi qeverisë dhe diplomacisë shqiptare të vitit 2016, kur i diktoi Tiranës të ashtuquajturën paketë të përbashkët të të gjitha problemeve historike dhe aktuale dypalëshe për t’u disikutuar në tavolinën e bisedimeve.

Ishte koha kur diplomacia zyrtare e Shqipërisë pranoi në mënyrën më servile dhe antikombëtare kushtin grek që të përjashtohej çeshja çame nga rendi i ditës së bisedimeve të “paketës së të gjitha problemeve dypalëshe”.

Keqinterpretimi bizantin i diplomacisë greke ka të bëjë me pronësinë, shtetësinë apo “kartën e identitetit” të ligjit grek të luftës. Ministri i Jashtëm i Greqisë, Nikos Kocia, ka insistuar vazhdimisht në bisedimet dhe në takimet me palën shqiptare se çështja e ligjit të luftës është një çështje dypalëshe dhe se të dy shtetet duhet ta zgjidhin sëbashku në rrugë dhe me mjete diplomatike. Madje mungesa e seriozitetit shkon deri në pretendimin grek se ligji i luftës është thjesht shqetësim i Shqipërisë, e cila kërkoka “një formulim të ri” të ligjit të luftës, për të cilin qeveria greke mund të na ndihmojë për ta zgjidhur.

Është një absurditet diplomatik dhe juridik të bësh çështje dypalëshe një ligj grek, i ndërmarrë nga qeveria greke dhe që ka kartë identiteti greke. Ligji i luftës është një akt armiqësor, juridik, politik dhe shtetëror i Greqisë ndaj Shqipërisë, në kushtet e vitit 1940, kur Shqipëria ishte e pushtuar nga ushtria fashiste e Italisë. Edhe logjika më minimale e kupton se abrogimi i një ligji lufte të një shteti ndaj një shteti tjetër duhet të ndërmerret nga shteti, që e ka miratuar atë ligj.

Kjo është kaq e qartë, sa që edhe vetë qeveria e Greqisë, me kryeministër Andreas Papandreu, ka qenë e ndërgjegjshme, kur në vitin 1987 miratoi aktin e moskonsiderimit të ligjit të luftës me Shqipërinë. Lidhur me këtë akt, Sekretari i Përgjithshëm i shtypit dhe Informacionit i Qeverisë greke, Sotiris Kostopullos, deklaroi në atë kohë, në vitin 1987: “Cilësimi i Shqipërisë si shtet armik nuk qendron më. Qeveria greke është e bindur se kjo deklaratë e saj përbën pikënisjen për zgjidhjen e çështjeve, që mbeten ende në evidencë ndërmjet të dy vendeve”.

Nuk mund të mos tërheqësh vëmendjen në dy elemente. Së pari, përfaqësuesi i qeverisë greke të vitit 1987 e klasifikon “Deklaratë”, çka është tepër e qartë se një deklaratë nuk mund të shfuqizojë një ligj dhe aq më pak efektet e atij ligji.

Elementi i dytë është se qeveria greke nuk vë në zbatim precedentin ligjor, të ndjekur nga Athina zyrtare për heqjen e ligjit të luftës me Italinë, i cili u hoq me ligj në mënyrë të njëanëshme nga Greqia në vitin 1949 dhe as Italia, as parlamenti Italian e as qeveria italiane, as nuk bashkëpunuan e as ngritën grupe të përbashkëta pune me Greqinë për këtë veprim.

Qeveria e atëhershme e Andreas Papandreut dhe të gjitha qeveritë e mëpastajme greke deri në ditët tona, asnjëherë nuk e vazhduan procedurën e nevojshme për ta dërguar ligjin e luftës për abrogim në institucionet kushtetuese greke, që kanë tagrin juridik për ta sanksionuar ligjërisht atë shfuqizim.

Kjo ishte dhe është mungesë vullneti dhe një përdorim i vazhdueshëm politik dhe juridik aktual i një ligji arkaik të kohës së Luftës së Dytë Botërore. Ndaj dalja në vitet 2015-2017 e Ministrit të Jashtëm grek dhe e diplomacisë greke me tezën, se heqja e ligjit të luftës është një çështje dypalëshe, përbën një nonsens diplomatik dhe juridik.

Absurditeti është më i madh, nëse Kuvendi i Shqipërisë do ta shprehë në rezolutë si kërkesë të tij tani në vitin 2024 këtë ide greke dhe interes grek. Nuk është Qeveria e Shqipërisë, që ka tagrin ligjor të marrë nismë ligjore për ligjet greke në Parlamentin grek, ose t’i dërgojë nismë ligjore Presidentit të Greqisë për abrogimin e ligjit grek të luftës me Shqipërinë. Ligjet greke, në mënyrë sovrane dhe ekskluzive, mund t’i miratojë ose abrogojë vetëm Greqia.

Keqinterpretimi tjetër i diplomacisë greke ka të bëjë me rrugën e zgjidhjes për abrogimin e ligjit të luftës. Në bisedimet dypalëshe, të zhvilluara në Tiranë në korrik të vitit 2015 dhe në Athinë në muajin mars 2016, Ministri i Jashtëm i Greqisë Kocias hodhi dy teza, që, sipas tij, paraqesin dy mënyra që mund ta zgjidhin këtë çështje. Teza e parë është ajo e përfshirjes së çështjes së ligjit të luftës në një Traktat të ri të Miqësisë dhe të Bashkëpunimit midis dy vendeve, që mund të zëvëndësojë Traktatin ekzistues të Miqësisë, të nënshkruar para afro 30 vitesh, në 21 mars të vitin 1996.

“Propozimi im, shprehet Kocias, është që të bëjmë Traktatin e ri të Miqësisë dhe në kuadër të këtij traktati ne do të vendosim aty gjithçka do të jetë e nevojshme, që pala shqiptare të ndihet më mirë me këtë moment historik”.

Duhet thënë që në fillim se një Traktat i ri Miqësie midis Shqipërisë dhe Greqisë nuk ka asnjë lidhje me çështjen e ligjit të luftës me Shqipërinë. E vetmja lidhje është që në eventualitetin e një rishikimi të Traktatit të Miqësisë me Greqinë, Qeveria dhe diplomacia e Shqipërisë nuk duhet kurrsesi të bëjnë gabimin e madh që bëri Presidenti Sali Berisha në vitin 1996 dhe nënshkroi një Traktat Miqësie me një shtet, që mbante në fuqi ligjin e luftës me Shqipërinë.

Logjika politike, diplomatike dhe historike, nuk mund të pranojë të nënshkruhet një Traktat i ri Miqësie, pa hequr më parë Greqia ligjin absurd të luftës me Shqipërinë. E përsërisim, që heqja e ligjit të luftës i takon vetëm Greqisë dhe ajo duhet ta abrogojë me parlament ose me dekret presidencial, sipas kërkesave të kushtetutës dhe të legjislacionit grek.

Në këtë pozim virtual, që i bën problemit shefi i diplomacisë greke, pretendohej sikur Greqia po i bënte nder Shqipërisë, me mundësinë për ta përmendur ligjin në Traktatin e ri, por pa e abroguar ligjin dhe duke e mbajtur atë në fuqi. Metafora e ngopjes me lugë të zbrazur është e stërkonsumuar, por më duhet ta përdor se i përshtatet synimit të ofertës së Ministrit të Jashtëm grek.

Teza e dytë e Kocias është që çështja e heqies së ligjit të luftës të përfshihet në një paketë të përbashkët zgjidhjesh të çështjeve të diskutueshme midis Greqisë dhe Shqipërisë, për t’i zgjidhur të gjitha menjëherë në bllok. Është një qendrim tepër semplist, sepse nuk ka ndodhur në historinë e diplomacisë dhe të marrëdhënieve midis dy shteteve fqinjë, që problemet e hapura historike dhe aktuale, që ata kanë me njeri tjetrin, të zgjidhen me një “deus ex machina”.

Heqja e ligjit të luftës është detyrim i palës greke dhe nuk ka asnjë bazë pretendimi që, për të arritur në ndërmarrjen e këtij hapi grek, Shqipëria duhet t’i bëjë lëshime qeverisë dhe diplomacisë greke në çështje të sovranitetit të vet.

Unë e di që deputetët e Kuvendit nuk janë ekspertë të diplomacisë, por ata duhet të mësojnë se kur në diplomaci dy shtete apo qeveri e klasifikojnë një problem në marrëdhëniet e tyre si çeshtje dypalëshe kjo don të thotë që të dy palët duhet t’i bëjnë lëshime ndaj njera-tjetrës për zgjidhjen e çeshtjes. Pikërisht këtu qendron thelbi i djallëzisë diplomatike greke, që duke e klasifikuar si çeshtje dypalëshe heqjen e ligjit të luftës, t’i kërkojë Shqipërisë lëshime në një fushë apo drejtim të caktuar në favor të Greqisë.

Të gjitha keqinterpretimet, që numëruam më sipër, flasin për një predispozicion jo pozitiv të diplomacisë greke në çështjen e ligjit të luftës dhe të problemeve të tjera të hapura midis dy vendeve. Diplomacia greke ende nuk ka kuptuar dhe ende nuk ka dhënë ndonjë provë të angazhimit serioz në nevojën reciproke të bashkëpunimit për të ecur sëbashku përpara. Nëse ajo do të dëshironte realisht të jepte një provë të vullnetit të mirë për të impostuar marrëdhëniet shqiptaro-greke në një rregjistër të ri barazie dhe miqësie, do të duhej të ndërmerrte sa më parë hapin e abrogimit të ligjit të luftës pa asnjë kusht në drejtim të Shqipërisë.

Përkufizimi në rezolutën e Kuvendit të Shqipërisë i ligjit absurd të luftës si çeshtje dypalëshe do të ishte një autogol i rëndë diplomatik, politik, juridik, moral dhe kombëtar i qeverisë, i parlamentit dhe i dy partive kryesore politike, ashtu dhe i diplomacisë së Shqipërisë.

Deputetët nuk kanë shumë kohë të lexojnë, por me këtë rast, meqë lidhet me një interes kombëtar dhe me detyrën si parlamentarë, do ju sugjeroja të lexonin para votimit të vetmin libër për çeshtjet e hapura mids Shqipërisë dhe Greqisë dhe konkretisht për ligjin e luftës, të titullar:”Çeshtja e paqenë e detit: Një intrigë diplomatike greke apo shqiptare?”.

Deputetë të nderuar! “JO” një rezolutë me idetë dinake greke në përmbajtjen e saj!

E majta franceze kërkon postin e kryeministrit të ri. Makroni nuk nxitohet të shpallë emrin- Nga ARTAN KUTRA

Nga radhët e cilës parti do të dalë Kryeministri i ri i Francës?
E majta nxiton të marrë timonin e drejtimit, ndërsa Presidenti Makron hesht duke pritur momentin më të volitshëm.
Koalicioni i së Majtës Franceze « Fronti i Ri Popullor », që siguroi një shumicë vendesh në Parlament, dje paralajmëroi në mënyrë solemne Presidentin Emanuel Makron, se ai nuk duhet të vazhdojë të mbajë akoma në krye të qeverisë, ish-Kryeministrin Gabriel Attal.
Ata theksuan se kjo vonesë e qëllimshme mund të çojë në “bllokim” të emërimit të një kryeministri nga radhët e së Majtës.Përmes një deklarate të përbashkët shtypi e majta synonte të ushtronte presion ndaj Presidentit Makron, i cili nuk po ngutet aspak dhe vijon të jetë i heshtur mbi këtë emerim.

« Fronti i Ri Popullor » po pret me padurim këtë gjest prej Presidentit me argumentimin se ata dolën në vend të parë në zgjedhjet legjislative të së dielës. Të majtët theksuan se heshtja e zgjatur e Presidentit mund të konsiderohej si “një tradhti ndaj frymës së Kushtetutës ose si një goditje ndaj parimit demokratik”. Madje lideri i Partisë « Të panënshtruarit », Jean-Luc Mélenchon, shkoi edhe më tej, duke kritikuar Emanuel Makronin se po « tenton të bllokojë situatën sot për të mbajtur pushtetin sa më gjatë të jetë e mundur ».

Të entuziasmuar nga suksesi i tyre në zgjedhjet legjislative, deputetët e majtë mbërriten dje në Palais Bourbon – Parlament, duke pretenduar edhe përballë njeri-tjetrit synimet apo meritat vetjake për të marrë drejtimin e qeverisë.
 
Por nuk duhet harruar se asnjera forcë politike nuk arriti të siguronte shumicën absolute prej 289 vendesh në Parlamentin Francez.
Vërtetë të majtët dolën në krye, por vetëm me rreth 190 mandate.
Kjo është një hapsirë ose për debat me zë të lartë, ose për marrëveshje me inteligjencë.
Dje, duke hyrë për herë të parë në ambjentet e brendshme të Parlamentit, kreu i Partise Socialiste, Olivier Faure, por edhe ish-Presidenti François Hollande, thanë se socialistet ishin gati të merrnin rolin e kryeministrit.
Po kështu edhe « Të panënshtruarit »-(ekstremi i majtë), pretendonin të njëjtën gjë duke vënë mbi tryezë si argumentin më të fortë të tyre : shifrat e arritura nga elektorati.
Po kështu pretendime kishin edhe « Të blertët » si dhe aleatët e Qendrës së Djathtë të Makronit.Gjithsesi të majtët ranë dakort që deri në fund të kësaj jave të propozojnë një emër të përbashkët për kryeministrin e ri dhe ekipin e tij.

Në këto momente të para, nga rradhët e tyre po kristalizohet një strategji. Sygjerojnë një ekzekutiv të  kufizuar në të majtë, por me një bazë më të gjerë në Kuvend.

Në krahun tjetër, kampi makronist hedh poshtë kërkesat e së majtës.
Presidenti justifikon mbajtjen e Gabriel Attalit në postin e tij si kryeministër “për momentin” dhe shkon në Uashington për një samit dy-ditor të NATO-s.  Ndoshta është një strategji për të pritur momentin më të volitshëm për të dalë në krye me ribërjen e aleancave.
Në Koalicionin e Makronistëve gjithashtu ka ende shumë paqartësi.
Një lloj avantazhi mund të kishte Ministri aktual i Brendshëm, Gerald Darmanin, por janë dhe Republikanet që pretendojnë.
Gjithsesi ka një pikë ku të gjitha partitë e majta dhe të qendrës bashkohen përsëri, njësoj si në ditën e zgjedhjeve.
Ato synojnë të pengojnë partinë e ekstremit të djathtë “Bashkimi Kombëtar” të Marinë Le Penit, që të ketë vende në strukturat zyrtare dhe institucionet e larta.
Ndërsa në rradhët e “Bashkimit Kombetar”, zhgënjimi i humbjes në këto zgjedhje legjislative, shoqërohet edhe me larje hesapesh. Drejtori organizativ i kësaj partie, Gilles Pennelle, arkitekti i planit të famshëm për Jordan Bardelën si Kryeministër, dha dorëheqjen.
Kjo forcë politike po përballet gjithashtu edhe me një pengesë të re. Bëhet fjalë për një njoftim nga zyra e prokurorit të Parisit. Ka nisur një hetim mbi dyshimet për financim të paligjshëm të fushatës presidenciale të Marine Le Penit në vitin 2022.

TRYSNIA ME SANKSIONE PËR ASOCIACIONIN, ANAKRONIKE E SKANDALOZE- Nga IDRIZ ZEQIRAJ

James Rubin, i dërguari i posaçëm dhe koordinatori i Qendrës për Angazhim Global të Departamentit të Shtetit amerikan, ditë më parë tha se “është e vështirë të imagjinohet normalizimi i marrëdhënieve ndërmjet Kosovës dhe Serbisë pa njohje”. Dhe, kur diçka “është vështirë të imagjinohet”, atëherë është e pamundur të bëhet. Dhe, kjo është shumë domëthënëse, aq më parë kur thuhet nga një zyrtar i lartë amerikan, siç është zotëri James Rubin. Kjo dëshmon seriozitetin dhe përgjegjësinë e  një zyrtari, njohës i mirë i raporteve Kosovë-Serbi.

     Deklarimi i tanishëm i të dërguarit të posaçëm Rubin, ripërtrinë, rikthen në vëmendje deklarimin e hershëm të Presidentit Joe Biden për dialogun Kosovë-Serbi, për njohjen reciproke, madje jo -de fakto-, por -de jure-. Dialogun e degjeneruan ndërmjetësuesit e BE-së, Borrell e Lajçak dhe disa emisarë monitorues të administratës Biden. Për fatin e keq të Kosovës, njëri pas tjetrit, rastisen me lidhje miqësore e krushqi me Serbinë.
     Për çfarë dialogu bëhet fjalë, kur që nga presidenti Vuçiq, Brnabiq, Vulin, Daçiq, Gjuriq dhe me radhë, në vijimësi, përsërisin slloganin se “kurrë nuk do ta njohim Kosovën!” Dhe, në Kushtetutën e Serbisë, Kosova vazhdon të figurojë pjesë e Serbisë! Paradoks i shekullit! Ndërkohë që Kosova është çliruar nga NATO-pakti; ka shpallur pavarësinë si shtet dhe Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë ka aprovuar dhe njohur zyrtarisht Kosovën shtet të pavarur e sovran.
 
        BE-ja dhe dhe opozita PAN-ise, degjeneruan dialogun
     Pa mëdyshje ishte një fajësi e madhe e ndërmjetësuesve Borrell e Lajçak si dhe monitoruesëve amerikanë, kur dialogun e zhveshën nga togfjalëshi -njohja reciproke-, duke e zëvendësuar vetëm me -njohjen de fakto -, pa atë -de jure- dhe së, e fundi as -njohje de fakto!? Tashmë, kemi të bëjmë me fajësi të madhe të kryeministrit Kurti, me stafin e tij dialogues. Sepse, të paktën, duhej ta stoponte, ta ndërpriste dialogun dhe assesi të vazhdonte me retushime në Bruksel, Ohër e Bratisllavë, të cilat po konsiderohen të dyshimta, madje me elemente që tejkalojnë “Zajednicën” e 2013.
     Vërtet, Albin Kurti me Besnik Bislimin nuk mashtruan shqiptarët si Hashim Thaçi dhe Edita Tahiri, kur thonin se po bënin dialog, thjeshtë, teknik, ndërkohë që bënin, kryesisht, dialog politik. Por, dialogun duhej ta bënte një komision profesional, pavarësisht përkatësisë partiake, të kryesuar nga Kryeministri. Shpreh bindjen se kurrë nuk do të binin në kurthin e Serbisë, për ta zhveshur dialogun nga njohja reciproke.
     Këmbëngulja jonë e kohshme, me sugjerimin aprovues të Presidentit Biden, “dialog me njohje reciproke”, do të ishte e barazpeshuar, me obligimet që ka Kosova, në trajtimin e barabartë të komuniteteve pakicë në Kosovë. Dy fajet tjera të radhës që bëri Kosova, lidhur me të ashtuquajturin Asociacion, janë:
     1) Kosova ka qenë dhe mbetet njëetnike. Por, ndërkombëtarët hileqarë këmbëngulën dhe, dhunshëm, e bënë multietnike, në letra, me qëllim që ta favorizonin, kryesisht, pakicën serbe në Kosovë. Pra, nuk duhej pranuar të bisedohet për Asociacion -njëetnik-. Dhe, për këtë duhej referuar Kushtetutës së vendit, e cila përjashton çfarëdo Asociacioni njëetnik.
     2) Kryeministri Kurti bëri një propozim logjik: Ta bëjmë Asociacionin siç e bëri Kroacia për serbët e saj, edhe pse në krahasim me Kroacinë, në Kosovë serbët janë pakicë minore. Megjithatë, rasti ishte i ngjashëm, dy shtete të ndara nga Federata jugosllave. Pse u hesht ky propozim?! Pse duhet të veprohet ndryshe nga Kroacia?!
     Pas dështimit të takimit te negociatorëve Bislimi-Petkoviq, Kurti i devalvoi të gjitha marrëveshjet e panënshkruara, si letra boshe e pavlerë. Dhe, mirë bëri. Dhe, këtë duhet ta mbajë, sepse rrethanat kanë ndryshuar tërësisht:
     a) Kur BE-ja deklaroi se Asociacioni duhet bërë dhe SHBA e mbështetën me aprovim, serbët në Kosovë, Mal të Zi, Beogradi zyrtar  dhe Moska zyrtare e zuzare, festuan krijimin e -Republika Srpska- brenda Kosovës. Gëzimin nuk e fshehen, duke thënë se po i  bashkohemi “Botës serbe”.
     b) Këto ditë Serbia mbajti Kuvendin e “Botë Serbe”, me të gjithë përfaqësuesit e serbëve të Ballkanit. Pra, qëllimet dhe synimet e Serbisë, janë shpërfaqur hapur e pa ekuivoke. Ajo donë bashkimin e serbëve, bashkë me territorin ku jetojnë. E kësaj mendje është edhe aleatja politike dhe biologjike Rusia mëmë e tyre.
      Koordinatori i posaçëm James Rubin tha se “aktualisht ka shqetësime, për mënyrën se si qeveria e Kosovës po e luan rolin e saj në aspektin diplomatik, duke mos përmbushur kërkesën për krijimin e Asociacionit”. Me këtë deklaratë sikur ka një farë përsëritje klishe, e huazuar nga propaganda shurdhuese e BE-së. Sepse Kosova ka përmbushur rolin diplomatik kur ka pranua Marrëveshjen, por Serbia ka refuzuar ta nënshkruajë atë. Nuk ka marrëveshje pa pranimin dy palësh, përndryshe ajo konsiderohet inekzistente. Çështja fillon nga e para ose ndërpritet fare.
     Kosova ka qenë viktimë, është vrarë e kallur nga soldateska serbo-sllave e tandemit Millosheviq-Vuçiq. Mendoni se sa vështirë është të bisedosh me një vrasës të pa dënuar dhe pa kërkuar falje për krimet e tij. Pjesë e kësaj pyetjeve është përgjigja: Themelimi i një Asociacioni të dytë multietnik në Kosovë. Kosova është dëshmuar për standarde sipërore, jo vetëm në Ballkan, por edhe në Evropë, në trajtimin korrekt dhe me parësi për komunitetet pakica kombëtare.
     Këtë e konfirmojnë përfaqësuesit e komunitetit turk, boshnjak dhe të tjerët. Së fundi, këtë të vërtetë absolute e pranojnë edhe komuniteti serb në Kosovë, duke e thënë, madje me zë të lartë, se: “Ndjehemi më të lirë dhe më të sigurtë në Kosovë, se sa në Serbi”. BE-ja mund ta bëjë monitorimin e përhershëm të drejtave dhe të lirive të minoriteteve në Kosovë dhe do të bindet se dezinformatat serbo-ruse, për jetën e serbëve në Kosovë, janë shpifje groteske. Përjashtim bëjnë krerët e “Listës Serbe”, dostat e Radojiçit dhe vasal të Vuçiqit, të cilët paguhen dyfish nga Beogradi zyrtar. Një zyrtare serbe, e zgjedhur e popullit, tha se “nuk ka qetësi në Kosovë, pa ndaluar pagesat e dyfishta, të cilat i bënë Beogradi zyrtar, për banditët e “Listës Serbe”.
 
          James Rubin: Nuk ka normalizim Kosovë-Serbi, pa njohje të ndërsjelltë
     Trysnia që i bëhet Kosovës, për Asociacionin njëetnik serb, është sa e padrejtë, aq edhe e paligjshme dhe thellësisht provokative, mujshore e supërkriminale. Kjo trysni është unike, madje po shoqërohet me trysni të tjera, si kufizime të pranimit në organizmat evropiane, mos lëvrimin e fondeve të ndara nga BE-ja e të tjera. Është një diskriminim sui generis, i cili nuk nderon Evropën dhe botën demokratike. Sanksionet e vëna Kosovës, janë sa të padrejta, të pamerituara, po aq edhe të turpshme, sepse ato i përkasin Serbisë, vrastare të popullit të pafajshëm të Kosovës.
     Ka zëra nga opozita PAN-iste “të bëhet Zajednica”, në këmbim të përfitimit të ndihmave nga BE-ja”! Duan ta përsërisin tradhtinë e Demarkacionit, kur grupimi Hashimi-Isa-Ramushi bënin thirrje për dorëzimin e Kullës dhe të Qakorrit Malit të Zi, në këmbim të vizave. Ja, nga çfarë monstrash udhëhiqej Kosova?! Dhe, këtë e bënin për të mbetur në kolltuqet e ndyra pushtetare, përkatësisht, president, kryeministër… Patriotizmin shqiptar e vunë në bisht të lahutës!
     Territori i Kosovës ka filluar tkurrjen, nga fqinjët lakmiçarë e zullunçarë, qysh nga “Lidhja e Prizrenit” e deri me pazarët e Kullës dhe të Qakorrit, në dekadën e shkuar. Toka është e brezave të përjetshëm shqiptarë, andaj as milionat dhe as miliardat nuk guxojnë ta tjetërsojnë. Porosia-amanet e Presidentit Rugova kurrë nuk duhet harruar: “Të shantazhuarit me dosje krimesh, janë të dëmshëm për Kosovën, andaj nuk duhet lejuar të ngritën në poste pushtetare!”
     Njëra nga akuzat më të shpeshta dhe më të rënda, të bëra Kosovës, nga grupi koral: Serbia, ndërkombëtarët, opozita PAN-iste, ka qenë se “qeveria e Kosovës nuk po koordinohet me faktorin ndërkombëtar!” Dhe, kjo akuzë vazhdon ta mbajë peng Kosovën. E vërteta është se për të gjitha nismat, për të vënë rend e ligj në veriun e Mitrovicës, qeveria ka qenë krejt transparente, dje dhe sot. Dhe, BE-ja, e sidomos ambasadori i nderuar Hovenier, i kanë konsideruar të drejta dhe ligjore, fillimisht. Por, kur ka reaguar Serbia dhe aleatja e saj Opozita, BE-ja u është bashkuar atyre, duke i quajtur “masa provokative kundër serbëve!”
     Dhe, kjo ka qenë stimulim dhe thirrje për “Listën Serbe”, për të vënë barrikadat dhe për të bërë protestat e dhunshme në veriun e Mitrovicës, me dajakosjen, deri në sakatosje të tej 90 ushtarëve të KFOR-it; të gazetarëve dhe të qytetarëve tjerë. Gjithçka dirigjohej nga Beogradi. Dikush duhet të japë përgjegjësi, sepse ngjarjet nuk kanë ndodhur në prehistori, por brenda këtij çerek-shekulli, madje në epokën e dixhitalizimit!
     Në pëmbyllje, sërishmi i referohem analizës së koordinatorit të posaçëm, James Rubin, qartësisë se tij, në trajtimin e raporteve Kosovë-Serbi. Ai flet me kompetencë dhe paanësi, për një zgjidhje të plotë dhe jo zgjidhje të arnuar dhe gjysmake, e cila mbjell zi e  gjëmë për brezat shqiptarë e serbë. “Unë jam zyrtar amerikan, përfaqësoj administratën e Presidentit Joe Biden. Qendrimi ynë është të propozojmë që normalizimi të përfshijë njohjen e ndërsjelltë të dy vendeve”. Dhe, shton se “brenda popullit të Kosovës nuk ka garë. Populli i Kosovës është proamerikan”. Larg autoritarizmit dhe autokracisë ruso-kineze. “Kosova po shënon përmirësim dhe mundësinë reale, për t`u bashkuar me BE-në”,- konstaton, saktësisht, koordinatori i posaçëm, James Rubin. Ky mesazh amerikan, është një risi  domëthënëse për Kosovën, të dhënë këto ditë.
     Gjithësesi, kjo dëshmi, është bazë reale edhe për çmontimin dhe devalvimin e sanksionimit politik e vulgar, të bërë Kosovës. Urojmë që ky zë të shkojë në veshë të Perëndisë!

UNË JAM KRENAR QË VIJ NGA MALI! “SHKRELI – Histori dhe Ngjarje të Vërteta” – të autorit Gjon Frani Ivezaj- Nga Frank Shkreli*

(Me 7 Korrik, 2024 në Sallën Nenë Tereza të Kishës Katolike Shqiptare, Zoja e Shkodrës në Nju Jork u zhvillua promovimi i disa veprave të studiuesit shqiptaro-amerikan, Profesorit Gjon Fran Ivezaj, ku ishte ftuar edhe autori i kësaj fjale përshëndetse për të folur për njërin prej librave: “SHKRELI – Histori dhe ngjarje të vërteta”.
——————————————————————————

Të nderuar pjesëmarrës – përshëndetjet e mia më të përzemërta për të gjithë ju. Mirënjohje dhe urime studiuesit dhe autorit të veprave që promovohen sot këtu në Sallën Nenë Tereza në Nju Jork, profesorit dhe historianit Gjon Frani Ivezaj. Si malësor, ndihem krenar që marr pjesë në këtë promovim të këtyre veprave sot, por jo vetëm, se Gjon Fran Ivezaj ka edhe kontribute të tjera të konsiderueshme, të botuara anë e mbanë trojeve tona dhe në diasporë, me tematikë studimesh mbi vlerat, historinë dhe traditat e Malësisë së Madhe dhe të malësorëve.

Vlera dhe pasuria më e madhe për ne është Familja dhe LIRIA që të gjithë ne gëzojmë në Amerikë – ashtu siç ishte edhe, historikisht, tradita shekullore e “atyre të maleve”, të Shkrelit dhe të Malësisë së Madhe: Nderi, Besa e Burrëria! Ruajtja me çdo kusht e identitetit kombëtar, gjuhës, kulturës dhe traditave, ndër shekuj! Vlerat, pra, të malësorëve, për të cilat shkruan në librat e tij, autori Gjon Frani Ivezaj.

Pasi është fjala për malësorë dhe vlerat e tyre historike – pa dashur të politizojë këtë tubim – por po e përmend se ishte vërtetë një zhgënjim për mua dhe shumë të tjerë që vijmë nga trojet e Malësisë së Madhe – të dëgjonim disa javë më parë — deklaratën e ish-Ministres së Punëve të Jashtme të Shqipërisë, Olta Xhaçka, një referencë ndaj përvetsimit të një supërfaqeje toke bregdetare në Himarë dhënë bashkshortit të saj — një i ashtuquajtur, “investitor strategjik” i qeverisë shqiptare. Ndërsa ne flasim për vlerat e malësorëve këtu sot, deklarata e saj për justifikimin e përvetsimit, legal ose ilegal (le ta vendosë gjykata këtë çështje) të asaj hapësire — ishte se, “Plazhin e duam që mos të vijë dikush nga mali të vërë çadrën.” Mbrojtja dhe mesazhi i qartë i ish-Ministres së qeverisë shqiptare, Olta Xhaçka për përvetsimin e asaj hapësire bregdetare — në emër të familjarëve, “investitorë strategjikë” – është, sipas disa reagimeve se Shqipëria nuk është e barbartë për të gjithë — se këta “nga mali”, janë të padëshirueshëm – të huaj në vendin e vet! Zonja Xhaçka i cilësoi reagimet ndaj deklaratës së saj, si “një konotocion dashakeqës krahinor”, por fatkeqsisht, kjo nuk është hera e parë që dëgjojmë referenca të tilla — zyrtare dhe jo-zyrtare — mbi lëvizjet demografike të banorëve të Malësisë së Madhe. Deklarata të tilla duhet të dënohen, fuqishëm, nga opinioni public shqiptar, si të pa tolerueshme, të pa moralshme dhe anti-kombëtare për një shoqëri të lirë e demokratike!

Si të “ulur nga mali” me kohë, shumë prej nesh, ndonëse jetojmë në Amerikën e lirë prej dekadash, ndjehemi të zhgënjyer, e disa edhe të ofenduar, me deklaratën e Zonjës Xhaçka, një ish-zyrtare e lartë e qeverisë aktuale të Shqipërisë, por edhe me heshtjen zyrtare ndaj deklaratave të tilla. Me atë rast mu kujtua poema e Azem Shkrelit, “Kengë e Turpshme” – “Qava sonte për ty Arbëri. Më vjen turp, Pse s’munda të bëjë tjetër, Nga turpi qava”:

KËNGË E TURPSHME
Këngë e turpshme
Sonte
Qava sonte për ty
Arbëri
Nuk më vjen turp
Pse qava
Me vjen turp pse s’munda
Të bëj tjetër,
Nga turpi qava. (Këngë e Turpshme nga Azem Shkreli)

Por ne e dimë se kush jemi! Ndonëse të përhapur anë e mbanë botës, jemi malësorë, të ulur ose jo nga malet, por krenarë të origjinës tonë, nga trojet e asaj Malësie të Madhe dhe vlerave të saj shekullore: Gjithmonë, nën një “Flamur të Pandarë”, (Agim Doçi) –Malësorë, po – por mbi të gjitha: Shqiptarë, Bijtë e Shqiponjës, sepse: “Këtu, sipas Azem Shkrelit:
Këtu linda
Dhe këtu do t’mbes
E të vdes.
Se ky mur
Kjo votër me gurë
E ky prak
Janë t’lam me gjak
Të t’ parve t’mij
Që luftuen,
Qendruen,
Dhe ranë
Për liri—E liri s’panë”.

(Nga vjersha, “Këtu”: Azem Shkreli) –njërit prej figurave të përfshira në librin, “SHKRELI – Histori dhe ngjarje të vërteta”: Marrë nga “Kroje të reja në Parnaz shqiptar”, shkrim nga Ernest Koliqi, Shejzat, Viti I –Gusht, 1957

Unë për veten deklaroj se pa marrë parasyshë se ç’mendon Zonja Xhaçka për ata “të ulurit nga mali”, si ish-zyrtare e lartë e qeverisë së Shqipërisë — për ne të “ulurit nga malet” qofshim në bregdetin shqiptar apo në Amerikë – unë jam krenar që jam me origjinë malësor i Malësisë së Madhe – ndonëse mbi një gjysëm shekulli në Shtetet e Bashkuara.

Prandaj, le ta kthejmë këtë tubim sot këtu në sallën Nenë Tereza, të Kishës Katolike, “Zoja e Shkodrës” në Nju Jork, në një celebrim, jo vetëm të librave të Gjon Franit Ivezaj – por edhe në një celebrim të vlerave, traditave, ngjarjeve dhe të vërtetave të Shkrelit dhe të Malësisë së Madhe, në përgjithësi.

Libri, pra, është: “SHKRELI: Histori dhe ngjarje të Vërteta”, me autor Profesorin Gjon Fran Ivezaj, Enti Botues: “Gjergj Fishta”. Kjo vepër është në vazhdën e librave të tjerë të autorit mbi Malësinë e Madhe dhe malësorët dhe në vijim të botimeve të tjera të shumta publicitare të tija, bazuar në burime arkivore dokumentare, sipas aautorit. Libri i Z. Ivezaj është një kontribut mjaft në shenjë, që drejt-për-drejti ose tërthorazi, jep lëndën informative — nepërmjet disa prej figurave më të njohura historike të fisit të Shkrelit, por jo vetëm. Libri është gjithashtu i pasuruar edhe me disa fotografi të rralla historike. Flet mbi jetën, zhvillimet shoqërore dhe politike, si dhe mbi marrëdhëniet midis tyre dhe me të tjerët për rreth, në periudha të ndryshme të kaluarës së këtij fisi të njohur dhe me kontribute historike në Malësi të Madhe dhe më gjërë. Duke lexuar librin, nxirren përfundime mbi burrërinë, besën, nderin dhe fisnikërinë e fisit të Shkrelit. Si rrejdhim, libri është një kontribut i vlefshëm që autori i dhuron historiografisë së ngjarjeve të vërteta dhe të rolit të disa prej protagonistëve kryesorë në historinë e krahinës së Shkrelit, por edhe të mbarë Kombit. Sepse historia e Shkrelit dhe e Malësisë së Madhe është pjesë e pandarë e historisë kombëtare dhe shpeshëherë edhe vendimtare në rrjedhën e saj shekullore, në mbrojtjen e atyre trojeve dhe të identitetit kombëtar të shqiptarëve, në përgjithësi.

Nga pikëpamja historike, autori shkruan se emri i fisit të Shkrelit, për herë të parë del si emër në vitin 1416, bazuar në regjistrimin e Kadastrës së Shkodrës. Profesori Gjon F. Ivezaj tregon kujdes të posaçëm, për të vërtetuar zbulimet e veta për lexuesin, duke theksuar dhe dokumentuar, ndër të tjera, edhe lidhjet e veçanta të banorëve të Shkrelit ndër shekuj me Kishën Katolike dhe me përfaqsuesit e saj, gjatë historisë së lashtë e deri në ditët e sotëme.

Në të vërtetë, ndoshta nuk është krejtsisht e rastit që ky promovim i kësaj vepre mbi Shkrelin e Malësisë së Madhe, por edhe të librave të tjerë, po zhvillohet pikërisht këtu në Sallën e Shën Nenë Terezës, në Kishën Zoja e Shkodrës në Nju Jork, e cila para disa javësh festoi 25-vjetorin e inuagurimit të saj. Por, mund të jetë e rastësishme që ky promovim po bëhet gjithashtu në 100-vjetorin e lindjes së Françeskanit famë-madh At Zef Pllumit, me origjinë nga Shkreli. Zef Pllumit, autorit të veprës së madhe mbi krimet barbare të regjimit komunist në Shqipëri për pothuaj një gjysëm shekulli – dokumentuar në veprën e madhe, “Rrno për më tregue”. At Zef Pllumi — Krenaria e Shkrelit dhe “Nderi i Kombit — është një prej françeskanëve më të mëdhej shqiptarë dhe njëri prej protagonistëve kryesorë të librit: “SHKRELI – Histori dhe ngjarje të vërteta”, të autorit Z. Gjon F. Ivezaj.

Libri është mjaft seleksionues por dhe gjithëpërfshirës për ato që i paraqet lexuesit, për temat mbi krahinën Shkrel dhe për personalitetet e dalluara të asaj zone historike, duke filluar nga Dasho Shkreli, (Djal fisi e burrë nderi), At Zef Plumi (Kleriku françeskan nga Shkreli), At Anton Luli (Dëshmitar i mbijetesës së torturave çnjerzore, e deri tek shkrimtari e poeti Azem Shkreli (nga Shkreli i Rugovës) dhe shumë personalitete të tjera të atij fisi, të njohura e më pak të njohura. Libri përmbledh dhe pasqyron, gjithashtu, fakte dhe dëshmi mbi fisin e Shkrelit edhe nga studiues të huaj, perfshir albanologun e ndjerë Robert Elsie, Edit Durham, e të tjerë.

Historia është mësuesja e jetës (magistra vitae est), ka thenë Ciceroni. Gjuha, identiteti dhe kultura e lashtë janë shpirti dhe fryma që kanë mbajtur gjallë fisin e Shkrelit përball sfidave, shpeshëherë, të rënda, gjatë historisë. Kush nuk ka dijeni për figurat më në zë të Kombit shqiptar, përfshir edhe ato të Malësisë së Madhe dhe veçanërisht në këtë rast, fisit të Shkrelit – figurat e shquara e protagonistë që shfaqen në libra si ky që promovohet sot – ai atëherë nuk ka mësuar asgjë nga historia, se si të ndjehet shqiptar, me gjuhë, kulturë e identitet kombëtar. Dikush mund të thotë se është shqiptar, por, sigurisht, ndihet i huaj në shtëpinë e vet, kur nuk njeh të kaluarën e vërtetë historike të familjes, të fisit dhe të Kombit. Historia mësohet duke lexuar libra të historisë si, “SHKRELI – Histori dhe ngjarje të vërteta”, së bashku me një seri materialesh të tjera shkencore, historike dhe kulturore mbi Malësinë e Madhe dhe malësorët të autorit Gjon Frani Ivezaj.

Prandaj, po e mbyll këtë paraqitje modeste me një porosi ose më mirë me një thirrje për lexuesit shqiptarë kudo, nga shkrimtari dhe poeti, Ernest Koliqi, dikur Ministër i Arsimit, i cili ka përhapur mësimin e gjuhës shqipe, kulturën dhe identitetin shqiptar anë e mbanë trojeve shqiptare, në fillim të 1940-ave. Ai ka dërguar mbi 200-mësuesë e mësuese në Kosovë, Mal të Zi dhe trojet tjera shqiptare. Si pronar i revistës së famshme “Shëjzat”, porosia e tij për lexuesit shqiptarë, në kohën e tij dhe sot, e që ia vlen ta citojmë me këtë rast promovimi të librit: “SHKRELI – Histori dhe ngjarje të vërteta”, të autorit Z. Gjon F. Ivezaj, është: “Lexues i dashtun, ashtu si e ushqen trupin me bukë e bylmet, ushqeje shpirtin me libra e shfaqje të arteve shqiptare. Në një skutë të shtëpisë s’ate mos të mungojë libri shqip dhe libri në gjuhë të huej që flet për Shqipni. Në lexim të tyne, gjaku i yt ka me gufue plot hare, se në ‘të ka me ndie frymën e Atdheut t’adhuruem.”

Duhet theksuar fakti se libri: “SHKRELI – Histori dhe ngjarje të vërteta”, ka një vlerë të dyfishtë pasi është i shkruar në shqip dhe anglisht, duke bërë të mundur leximin nga anglisht-folësit amerikanë që dëshirojnë të dinë më shumë për Shqipërinë dhe shqiptarët. Por edhe për brezin e ri të shqiptaro-amerikanëve – fëmijve tanë pra – nëse nduan të mësojnë sadopak për prejardhjen e tyre. Përkthimi nga një gjuhë në tjetrën nuk është kurrë i lehtë – është një art në vetvete – e sidomos përkthimi i poezisë nga shqip në anglisht është gjithmonë një sfidë edhe më e madhe. (Eposi i Legjendave në Këngë Epike të Shkrelit). Por megjithkëtë, pjesa anglisht e librit e ka vlerën e vet të shtuar për brezin e fëmijve të familjeve shqiptare të lindur në Shtetet e Bashkuara të Amerikës e të cilët – gjuhën shqipe nuk e kanë në nivelin e duhur. Atyre, ky libër u jep mundësi – në anglisht — të mësojnë diçka nga historia e të parëve të tyre dhe nga të dhënat etnografike përshkruese, të preardhjes së familjeve të tyre – në këtë rast, nga Shkreli i Malësisë së Madhe.

Kështuqë, Libri “SHKRELI – Histori dhe ngjarje të vërteta”, meriton të lexohet nga të gjithë ata që dëshirojnë të mësojnë diçka më shumë për historinë e atyre trojeve, personalitetet e saj, si dhe për zhvillimin e disa prej ngjarjeve historike të krahinës Malësi e Madhe – e madhe ndoshta jo aq shumë për nga sipërfaqja gjeografike – por gjigande për nga qendresa, nderi, besa e burrëria!

Duke e përgëzuar për veprimtarinë e tij frytdhënse gjatë viteve — 10 vepra gjithsejt dhe një mori materialesh të tjera historike — Profesor Gjon Fran Ivezajt i urojmë jetë të gjatë, ndërsa presim prej tij edhe vepra të tjera të çmueshme në dobi të historisë dhe etnografisë së trojeve të Malësisë së Madhe, në veçanti, por edhe të çeshtjes kombëtare në përgjithësi.
Falënderimet e mia për ftesën!

Frank Shkreli*

*Autori i këtij shkrimi është shpallur Qytetar Nderi i Komunës Shkrel, (2012) dhe Qytetar Nderi i Malësisë së Madhe (2023)

Katër librat e promovuara në sallën Shën Nenë Tereza, Kisha Katolike shqiptare, Zoja e Shkodrës, Scarsdale, Nju Jork

 

Në Bujanoc vazhdon diskriminimi për pranimin e Gjyqtarëve  Shqiptarë- Nga REFIK HASANI

 

Pardje, Këshilli i Lartë Gjyqësor i Serbisë, ka nxjerrë vendim, për zgjedhjen e dy gjyqtarëve të përkatēsisë nacionale Serbe për Gjykatën Themelore në Bujanoc.

Në këtë Gjykatë jan vetëm dy nga përkatēsia nacionale Shqiptare, kurse Gjyqtarë tjerë jan nga përkatësia Serbe, edhe pse Komuna e Bujanocit, është me shumicë Shqiptare, edhe sipas rexhistrimit të fundit.

Në letër edhe Kushtetuta e Serbisë e ndalon diskriminimin, duke përfshi edhe Ligji për gjykatës, ku cekët,se:

,,Gjatë propozimit për zgjedhjen e gjyqtarit dhe gjatë zgjedhjes së gjyqtarit është i ndaluar diskriminimi në çdo formë”.

 

Jo vetëm në Bujanoc, por edhe në Preshevë e Medvegjë, nuk ka përfaqësim, jo vetëm në Gjykata, por edhe në Prokurori Themelore, ky është në vazhdën e diskriminimit, është demotivim kur kemi kuadro që i plotësojn kushtet, është për të mbytur vullnetin e shfaqur për Gjykatës shqiptarë, gjithë ato që i kan plotësuar kushtet nuk mbetët tjetër vetëm të migrojn, sepse ka diskriminim gjithëandej.

Diskriminimi në Polici-zingjirin Komandues, në përfaqësim në institucione Lokale dhe Qendrore të Republikës së Serbisë, në përdorimin e Gjuhës Shqipe, të Simbolit Kombëtarë, Shëndetësi, Administratë Tatimore, ka diskriminim edhe në kulturë, në informim, në investime të zhvillimin ekonomik, diskriminimi edhe në pasivizimin e adresave-një pastrim entik i heshtur.

Shqiptarët, në Serbi jetojn në kushte pushtimi klasik, duke ju ekzpozuar frigës, urrejtjes, militarizimit, nën tendenca të vazhdueshme për shpërngulje e asimilim.

 

© Refik HASANI                                                                                                                             07.07.2024

Rusia dhe rusët në penën e katër personaliteteve- Nga Prof. dr. ESHREF YMERI

 

Sulmi i Rusisë fashiste kundër Ukrainës më 22 shkurt të vitit 2022, krijoi mundësinë për të njohur nga afër Rusinë dhe formimin psikologjik të popullit rus. Krimet barbare që ushtria fashiste ruse kreu në qytetin e vogël Buça, jo shumë larg Kievit, krime këto të rralla në historinë e njerëzimit, qenë tmerrësisht tronditëse në mbarë botën. Vrasja e 410 pleqve, plakave dhe fëmijëve në atë qytet të vogël dhe groposja e kufomave të tyre në varre masive, ishte sa shtazarake, aq edhe tmerruese.

Megjithatë, tejet befasues është një fakt që vjen nga fushat e betejave që zhvillon ushtria heroike e Ukrainës kundër ushtrisë fashiste ruse. Deri në mbrëmjen e datës 01 korrik 2024, sipas të dhënave të Shtabit të përgjithshëm të forcave të armatosura të Ukrainës, të transmetuara në televizionin “FreDom”, numërohen 543 810 ushtarë dhe oficerë rusë të vrarë në ato beteja. Por, çuditërisht, në vend që populli rus të çohej peshë më këmbë dhe të organizonte protesta të fuqishme kundër bandës kriminale të Kremlinit, me Putinin në krye, përkundrazi, rri i heshtur, si skllavi para agait të vet. Domosdo, se në formimin psikologjik prej skllavi të popullit rus, gjëja më e shtrenjtë është kulti i kryediktatorit, “madhështia” e Rusisë, jo jeta njeriut.

Fajtorë kryesorë për rrënjosjen në psikologjinë e popullit rus të idesë së “madhështisë” së Rusisë dhe të frymës së tij shoviniste, janë vetë figura kryesore të saj. Ja si janë shprehur ata:

Perandoresha Ekaterina II (1729-1796):
“Çdo rus, në thellësi të shpirtit, nuk do asnjë të huaj. Rusia është vetë gjithësia dhe nuk ka nevojë për askënd”.

Strategu uhtarak rus Aleksandër Suvorov (1730-1800):
“Natyra ka krijuar të vetmen Rusi. Ajo nuk ka kundërshtare. Ne jemi rusë, ne mposhtim gjithçka”.

Vladimir Putin (1952):
“Rusia nuk ka kufij”.

Ja cilët janë dhe si janë shprehur katër personalitetet që përmenden në titullin e këtij shkrimi. Vlerësimet e tyre janë botuar në faqen e internetit “Adskije Novosti” të datës 19 shkurt 2015, ku përfshihet një material voluminoz, me titull “Citate dhe aforizma për Rusinë dhe për rusët”.

Astolf de Kysten (Astolphe de Custine – 1790-1857), aristokrat, shkrimtar francez, udhëtar. Është autor i shprehjes frazeologjike “burgu i popujve”, e cila pati hyrë në qarkullim në mesin e shek. XIX. Si kuptim kryesor i saj, pati shërbyer përfytyrimi stereotip i perandorisë ruse, si një shtet i prapambetur diktatorial. Në vitin 1839, ai  pati vizituar Rusinë me ftesë të perandorit Nikollaj I (1796-1855). Nisur nga bindjet e veta politike (konservatorizmi, monarkizmi dhe klerikalizmi), ai qe pritur në oborrin rus dhe në qarqet më të larta të shoqërisë ruse. Shënimet e tij të udhëtimit, me titull “La Russie en 1839” (Rusia në vitin 1839), qenë botuar për herë të parë në Paris në vitin 1843, duke  shkaktuar një stuhi kritikash dhe reagimesh kontradiktore në mjediset e inteligjencies ruse, si në radhët e simpatizantëve të Perëndimit, ashtu edhe të sllavianofilëve. Autori i këtyre shënimeve, Rusinë e shek. XIX, me një sarkazëm therës, e përshkruan si një vend kontrastesh, Në morinë e vërejtjeve kritike të planit të përgjithshëm për natyrën mashtruese të fasadës ruse, për arbitraritetin e autoriteteve, për mangësitë e theksuara të sistemit gjyqësor etj., autori nxjerr mirë në pah gjendjen e mjeruar të të gjithë popujve nën sundimin e perandorit rus dhe mungesën e shoqërisë civile. “Sado e pafundme që është kjo perandori, thekson ai, ajo s’është gjë tjetër, veçse një burg popujsh, çelësat e të cilit i mban perandori”.

Në veprën e lartpërmendur të autorit francez, janë mjaft mbresëlënëse disa shprehje me vlera aforistike, të renditura në vijim, të cilat zbulojnë psikologjinë prej skllavi të popullit rus:

“Secili mundohet ta maskojë të keqen para pushtetarit dhe të reklamojë të mirën”.

“Të pasurit këtu nuk janë bashkëqytetarë me njerëzit e varfër”.

“Në Rusi, çdo sundimtar vlerësohet si një perëndi, çdo femër monarke vlerësohet si Artemida dhe Kleopatra”.

“Rusia është vendi i memecëve”.

Ja si është shprehur ai:

“Në shpirtin e popullit rus zien një pasion i fuqishëm, i papërmbajtur, për pushtimin e vendeve të huaja – njëri nga ato pasione ky, që shpërthen në shpirtin e popujve të shtypur dhe që ushqehet vetëm me fatkeqësinë mbarëpopullore. Një komb ky agresiv nga natyra, i babëzitur për shkak të derteve që ka hequr, për shkak të poshtërimit që ka pësuar në vendin e vet më parë, kërkon të realizojë në jetë ëndrrën e vet për një pushtet tiranik mbi popujt e tjerë. Gjendja pritëse për lavdi dhe për pasuri ia largon vëmendjen nga çnderimi që po përjeton. Një skllav që tërhiqet zvarrë, ëndërron për sundimin e botës, me shpresën se do ta lajë nga vetja damkën e turpit të heqjes dorë nga çdolloj lirie shoqërore dhe personale”.

Ivan Shmelov (1873-1950), shkrimtar, publicist dhe mendimtar rus. Në vitin 1920, kur ushtria e kuqe pati pushtuar gadishullin e Krimesë, autoritetet sovjetike i arrestuan të birin, Sergein, ish-oficer i ushtrisë cariste, i cili nuk kishte kryer kurrfarë krimi dhe madje kishte shprehur dëshirën t’i shërbente pushtetit sovjetik. Por autoritete sovjetike e pushkatuan. Vrasja e të birit, terrori i kuq, uria e tmerrshme që pllakosi Krimenë nën sundimin e bolshevikëve, i shkaktuan Shmelovit një depresion shumë të rëndë shpirtëror. Në vitin 1922 ai e braktisi përfundimisht Rusinë sovjetike dhe u nis fillimisht drejt Berlinit dhe mandej kaloi në Paris, ku jetoi deri sa ndërroi jetë. Në Paris, në vitin 1923, botoi epopenë me titull “Dielli i të vdekurve”, e cila e bëri të njohur në mbarë Evropën:
“Rusët janë një popull që e urren lirinë dhe hyjnizon skllavërinë, i ka qejf prangat në duart dhe në këmbët e veta, i do despotët e vet gjakatarë, nuk ka ndjesi për kurrfarë bukurie, është i pistë fizikisht dhe moralisht, gjatë qindravjeçarëve jeton në errësirë, në obskurantizëm dhe nuk ka marrë as mundimin më të vogël për diçka njerëzore, por ama gjithmonë është i gatshëm t’i skllavërojë, t’i shtypë të gjithë pa përjashtim, mbarë botën. Ky nuk është popull, por një mallkim historik i njerëzimit”.

Xhohar Dudajev (1944-1996), ish-Presidenti i parë i Republikës së Çeçenisë, në një intervistë të vitit 1995, i ka bërë “rezonancën magnetike” popullit rus. Nga ajo intervistë bëhet e qartë se ç’është populli rus, pre e shartimit me të cilin kanë rënë popujt e kombësive të tjera. Në vijim teksti i intervistës:
“I vetmi, ndoshta, popull mbi Tokë, i cili nuk beson në asgjë, që është pa botë shpirtërore, pa moral dhe që ka mbetur prapa nivelit të zhvillimit të njerëzimit, një popull i pashpresë për një kohë të gjatë, është populli rus. Nuk ka kurrfarë besimi, asnjë besimi nuk i nënshtrohet, nuk është i prirur për kurrfarë bote shpirtërore, nuk njeh kurrfarë normash sjelljeje, kurrfarë morali. Dhe kjo, për fatkeqësinë e madhe po të vetë popullit rus, vihet re në një masë të konsiderueshme. Për këtë që po ndodh, Çeçenia shërben vetëm si pretekst. Por në thelb, ky është tipari themelor i karakterit të popullit rus, i një populli të sëmurë nga rusizmi, i një populli që udhëhiqet nga ideologjia e urrejtjes. Por për një gjë të tillë ai duhet ta pësojë. Popullin rus e presin prova shumë të rënda dhe parashikimet janë ogurzeza. Mungojnë idetë, idetë e komunizmit, e socializmit, e krijimit të mundësive të ndryshme, rezultuan si flluska sapuni. Dhe kjo për arsye se gjithçka qe krijuar mbi bazën e rusizmit. Por përderisa mungojnë idetë, atëherë nuk mund të ketë një shtet juridik rus. Mungon legjitimiteti i vetë shtetit, nuk ekziston kurrfarë dege e pushtetit. Atëherë, kur mungojnë idetë, kur mungon legjitimiteti i shtetit dhe i degëve të pushtetit të tij, do të thotë se nuk ka vend për politikën, as për atë të brendshmen, as për atë të jashtmen. Në këto kushte, kur mungon komponenti i tretë, nuk ka vend as për ideologjinë. Për pasojë, mungojnë motivet, mungon stimuli. Këtu merr fund perspektiva. Kjo është njëra rrugë. Rruga tjetër e zhvillimit, e qytetërimit të njerëzimit, është bota shpirtërore. Rusi nuk është besimtar as i Krishtit, as i Muhametit, as i Budës, ai nuk beson në asgjë. Por që i tërë populli të bëhet me botë shpirtërore, për këtë duhet punuar derisa të kalojnë, minimumi, tre breza. Por edhe kjo rrugë është e mbyllur. Tani po përpiqen politika, ideologët, për të zgjedhur një rrugë të tretë – ky është sllavianizimi, bashkimi mbi bazë sllaviane. Por edhe nga kjo përpjekje, gjithashtu, nuk do të rezultojë asgjë, sepse komponenti kryesor përbërës i sllavianizimit – ukrainasit – nuk do të pajtohen kurrë me rusifikimin dhe me rusizmin… Popujt e ish-Bashkimit Sovjetik, të Rusisë së sotme ose të ndonjë aleance të ardhshme me Rusinë, janë të sëmurë nga rusizmi. Madje duhet theksuar se kjo është një sëmundje kronike shumë e rëndë dhe shumë e rrezikshme. Rusizmi është më i tmerrshëm se fashizmi, se nazizmi, se të gjitha ideologjitë e urrejtjes së njeriut për njeriun”.

Igor Shestkov (1956), shkrimtar rus. Në vitin 1990 emigroi familjarisht në Gjermani, anëtar i Lidhjes së shkrimtarëve gjermanë që prej vitit 2009. Është nënshkrues i thirrjes “Të ndalohet agresioni” të shkrimtarëve-emigrantë rusë, të publikuar më 12 gusht 2008. E ka dënuar ashpër luftën agresive të Rusisë fashiste kundër Ukrainës:
“Gabojnë ata që mendojnë se Rusinë putiniste e pret një edukim trishtues në periferitë e Evropës, një degradim gradual dhe një shpërbërje e ngadaltë. Gabojnë edhe ata që arsyetojnë se Rusia rrezikon shumë që pas shtatë ose dhjetë vjetësh të përfundojë në një krizë të tmerrshme, nga e cila nuk do të shpëtojë dot, një krizë kjo, e provokuar nga rënia e menjëherëshme e çmimit të naftës. Të gjitha këto rreziqe s’janë asgjë përpara një lufte të ardhshme, pikërisht të një lufte, në kuptimin e përmasave të gjera të një konflikti të përgjakshëm ushtarak, në përfundim të të cilit Rusia do të ndahet në zona okupimi midis NATO-s, Kinës, Japonisë dhe paqeruajtësve turq në Kaukaz. Me këtë rast, në zonën e okupimit të NATO-s – në pjesën evropiane të Federatës Ruse – do të realizohet deputinizimi i detyrueshëm, sipas tipit të denacifikimit gjerman pas fitores së aleatëve në Luftën e dytë botërore, do të kryhen reforma dhe do të krijohen institucionet e domosdoshme për një shtet të ri demokratik kombëtar rus. Territoret që do të kalojnë në zonat e okupimit kinez, turk, japonez, do të jenë të humbura përgjithmonë për shtetin e ri rus”.

Kaliforni, 02 korrik 2024

2025: t’u kthehet zgjedhësve besimi te vota e tyre. Boll më!- Nga Ekrem Spahiu

 

Për 46 vite nën diktaturën më të egër komuniste, populli shqiptar votonte, por nuk kishte të drejtë dhe mundësi të zgjidhte!
Prandaj e priti demokracinë si dritën e syve për të patur mundësinë që, me vullnetin e tij të lirë, të zgjidhte subjektin, programin dhe personin për të cilat kishte besim se jeta e tij personale e familjare dhe mirëqënia krahinore e kombëtare do të ndryshonin për më mirë.

Fatkeqësisht, kjo nuk ka funksionuar sikur mendonim në këto 33 vite pas përmbysjes së diktatures komunist. Në dhjetor 1990, me hir apo me pahir, iu hap rruga pluralizmit politik, por gjithsesi “demokracia” mbeti krejtësisht e kontrolluar nga nomenklatura e mëparshme. Kundërshtarët politikë, sikurse ishin zogistët dhe ballistët, të cilët regjimi i mëparshëm komunist i pushkatoi, burgosi, internoi dhe i privoi nga çdo e drejtë njerëzore, regjimi tranzitor politik qëllimisht nuk i lejoi të integronin veprimtarine e tyre politike nga Perëndimi në Shqipëri.

Në këto rrethana, në zgjedhjet e 21 marsit 1991 dhe të 22 marsit 1992, zogistët, ballistët dhe antikomunistët e tjerë, masivisht votuan Partinë Demokratike si alternativa e vetme tek e cila besuan se do t’i përfaqësonte si forca e parë opozitare e pranuar në skenën e re politike.

Pas këtyre zgjedhjeve, në kushtet kur edhe elektorati ishte pozicionuar deridiku, partitë tradicionale antikomuniste u lejuan të përfshiheshin në skenën politike, por përësëri vota për ta, dhe jo vetëm për ta, kontrollohej me lloj-lloj mekanizmash. U gjetën marifete sistemesh elektorale jo me përfaqësim real; ndarjet administrative u bënë thjesht për llogari elektorale; u përdor presioni i shtetit dhe i administratës në fushata elektorale; blerja e votave ma pará korrupsioni dhe krimi u kthye në sistem më vete; mërgatës politike dhe diasporës iu krijuan pengesa të gjithfarëllojta që të mos merrte pjesë në votime; numurimi i votave u bë vetëm me komisionerë të dy partive kryesore; manipulimi i votave gjatë numrimit u bë normë; shtyrja pa fund e numurimit dhe nxjerrja e rezultatit zgjedhor u bënë instrumente për tjetërsim vote.

Demokracia nga zgjedhja në zgjedhje pësoi regres dhe sigurisht që zgjedhësit u zhgënjyen me votën, me moskthimin e pronave, me mosdëmshpërblimin e viktimave të diktaturës, me mosintegrimin e tyre në përfaqësim institucional. Ekonmia dhe drejtësia u vunë nën ganxhat e korrupsionit në rritje, politika u bë një me krimin, pasiguria për jetën nga krimi ordiner dhe ai i organizuar e bënë jetën e qytetarit të padurueshme. Rruga e vetme që iu mbeti shqiptarëve ishte largimi me dhimbje nga vendi i tyre drejt rrugëve të botës me shpresë për një jetë më të mirë.

Ajo që demonstruan shqiptarët në Gjermani në kampionatin europian të futbollit, habiti europianët. Ishte shfaqja më natyrale e tyre me masivitetin, simbolet kombëtare, tifozerinë e tyre dhe qytetarinë e tyre. Fajtorët politikë të realitetit të dhimbshëm shqiptar në Shqipëri duhet të ulin kokën përballë kësaj dashurie të zjarrtë të shqiptarëve ndaj Shqipërisë. Ishte një nga momentet që tregoi se politika shqiptare duhet të reflektojë thellë: pse shqiptarët larg Shqipërisë e bëjnë atë krenare siç e ëndërrojmë të gjithë, ndërsa këtu i detyrojnë të ikin prej saj?
Pse kjo tragjedi? Bollë më!

Shkaku themelor është mungesa e besimit të tyre te vota. Pa votë të lirë dhe të ndershme ata nuk ndjehen të përfaqësuar në institucionet që dalin nga zgjedhjet. Dhe kur qytetari shikon dhe vuan se nuk përfaqësohet, ai e ndjen veten të dhunuar pikërisht në vendin e tij.

Është kjo arësye themelore pse “Lëvizja për Zhvillim Kombëtar” në platformën e saj për zgjedhjet politike të vitit 2025 ka përcaktuar prioritet kryesor politik Reformën Zgjedhore. Kjo reformë nuk duhet të bëhet për të ushqyer pazaret politike të dy partive të mëdha siç i ka ushqyer këto 34 vjet, por vetëm mbi këto shtylla demokratike:
Barazia e votes, me një sistem proporcional kombëtar ose 4 zona elektorale. Vetëm kjo zgjidhje do të çonte në përfaqësim real të subjekteve në Kuvend në raport me votën, ndërsa elektorati do të lidhet më drejtpërdrejt më deputetin e zgjedhur.
Lista të hapura. Natyrisht që listën e kandidatëve e bën partia apo kryetari, por renditjen duhet ta bëjë votuesi. I shënjtë në demokraci është qytetari, vota e tij, jo orekset, parapëlqimet dhe pazaret e politikanëve.
Votim dhe numërim elektronik. Që të bëjmë një sistem të pavarur nga partitë duhet të ndryshojmë mënyrën e votimit dhe numërimit, ndryshe do të mbetemi kufoma të politikës. Përvoja elektronike u testua në disa bashki dhe si fillim rezultoi me disa avantazhe. Kjo përvojë duhet të shtrihet në gjithë vendin.
Vota e diasporës. Është jo vetëm e trishtueshme, por edhe e dënueshme që të mos krijohen kushte normale për votuesin që të ushtrojë të drejtën e tij për të votuar, kudo që të jetë. Jemi ndër vendet e pakta që i mohohet diasporës të votojë në vendet ku jetojnë e punojnë.
Çfardo “reforme tjetër zgjedhore” si këto që janë bërë me pazare deri tani, është instrument për të ruajtur formën që u duhet pikërisht sundimit të tyre, jo formën demokratike.

“Lëvizja për Zhvillim Kombëtar” u bën thirrje qytetarëve shqiptarë t’u thonë me zë të lartë protestues subjekteve politike: boll më! Pas 34 vitesh të kthehet besimi te zgjedhjet e lira, të ndershme, të besueshme dhe të pakontestuara nga konkuruesit.

“Lëvizja për Zhvillim Kombëtar” iu kërkon subjekteve politike që kjo reformë të përfundojë brënda këtij sesioni parlamentar.
Bollë më!

Vinci, Vincimus, edhe të mundur ata triumfuan mbi të keqen. Në Shkodër përurohet busti i Kardinalit të parë shqiptar, Mikel Koliqi- Nga Frank Shkreli

 

Kardinal Koliqi i dënuar mbi 40-vite në burgjet dhe kampet e regjimit komunist enverist, ndër të tjera, në akuza fals, se dëgjonte radio-transmetimet e huaja.

“Kardinali Mikel Koliqi ndër figurat më të ndritura të Kishës Katolike Shqiptare – simbol i persekutimit të katolikëve dhe i popullit shqiptar gjatë regjimit komunist”,- është shprehur Arkipeshkvi Shkodër-Pult, Angjello Massafra, në fjalën e tij gjatë përurimit të bustit të shtunën që kaloi në Shkodër. “Dëshmitar i gjakut të martirëve derdhur për fe e Atdhe nën rrethana rrënqethëse e tejet tragjike në diktaturën komuniste, ateiste në Shqipëri.

“Ata”, idetë e të cilëve triumfuan kundër së keqes, ishin mijëra e mijëra të pushkaktuarit, të persekutuarit, të burgosurit e të përndjekurit, të vuajturit nëpër kampe komuniste të përqëndrimit, me dekada, siç ishte Kardinal Mikel Koliqi. I dënuar tri herë për pothuaj 40-vjet burg e kampe pune, nga regjimi komunist i Enver Hoxhës, por i mbijetuar i atij regjimi barbar, që robëroi një popull të tërë për pothuaj gjysëm shekulli, ndërsa zhduku nga faqja e dheut ajkën intelektuale shqiptare – mijëra kundërshtarë të atij regjimi ndër më të mirët e Kombit. Por, megjithë vuajtjet e mundimet, idetë e tyre për një Shqipëri të lirë e demokratike, pro-perëndimore, triumfuan, më në fund, kundër të keqës së shekullit XX: komunizmit ndërkombëtar sllavo-aziatik dhe regjimit barbar të Enver Hoxhës, pjellë e keqe e të cilit ishte komunizmi shqiptar.

Një ndër këta të mbijetuar të regjimit komunist në Shqipëri, pra, ishte edhe Mikel Koliqi i emëruar kardinali i parë shqiptar nga Papa Gjon Pali i II, me 26 Nentor të vitit 1994, në Vatikan – “një prift sy pa trembur dhe heroik”, i dalluar për vepra të larta trimërie dhe vetmohimi, citim i Papa Gjon Palit II, nga nekrologjia e gazetës së njohur amerikane, Nju Jork Tajms, me rastin e kalimit në amshim të Kardinalit shqiptar, në moshën 94-vjeçare, me 28 janar,1997. Mikel Cardinal Koliqi of Albania Dies at 94 – The Neë York Times (nytimes.com)

Ndërkaq, Zëri i Amerikës në gjuhën shqipe, nëpërmjet korrespondetit të saj Pëllumb Sulo, njoftoi nga Shkodra se “Në këtë 30 vjetor të shpalljes së Kardinalit të parë shqiptar Mikel Koliqi, mbrëmjen e së shtunës, në sheshin përpara Arqipeshkvisë dhe Famullisë, “Zoja e Shkodrës” në Shkodër, u vendos busti i tij, vepër e skulptorit Pjerin Kolnika.”

Gjithashtu, Zëri i Amerikës transmeton nga Shkodra se, në atë ceremoni përuruese ditën e shtunë, mori pjesë Arqipeshkvi i Shkodër- Pultit, imzot Angelo Masafra dhe historiania Nevila Nika. Ata vlerësuan “Kardinal Koliqin si një ndër figurat më të shquara të Kishës Katolike Shqiptare, njeriu që u bë simbol i vuajtjeve dhe persekutimit gjatë diktaturës komuniste, klerik katolik, muzikolog dhe publicist, që u burgos tri herë dhe u dënua me 40 vjet heqje lirie, vite këto që i kaloi në burgjet dhe kampet e punës të regjimit komunist”, theksohet në lajmin përmbledhës të ceremonisë, njoftoi Zëri i Amerikës nga Shkodra.

Kardinal Mikel Koliqi midis Papa Gjon Palit të II dhe Mons Rrok Mirdita, ish-Kryeipeshkvit të Tiranë-Durrësit.

Kjo ceremoni e mirëseardhur ndonëse e vonuar dhe jo e plotë në shumë aspekte tregon se brezat e shqiptarëve, heronjtë e vet, të vërtetë do i nderojnë dhe respektojnë ndër shekuj, ndërsa diktatorët barbarë të gjitha ngjyrave, sidomos ata komunistë – do harrohen dhe e vërteta historike, do të triumfojë, gjithashtu, heret ose vonë. Urojmë dhe shpresojmë që kujtimi i heronjve të vërtetë të Kombit, siç është kujtesa nëpërmjet ndërtimit të bustit të Kardinal Mikel Koliqit në Shkodër do të frymëzojë brezat e ardhshëm të shqiptarëve për një bashkim dhe bashkpunim më të mirë kombëtar.

“Kardinali Mikel Koliqi ndër figurat më të ndritura të Kishës Katolike Shqiptare simbol i persekutimit të katolikëve dhe i popullit shqiptar gjatë regjimit komunist”, është shprehur Arkipeshkvi Shkodër-Pult, Angjello Massafra, në fjalën e tij gjatë përurimit të bustit të shtunën që kaloi në Shkodër. “Dëshmitar i gjakut të martirëve derdhur për fe e Atdhe nën rrethana rrënqethëse e tejet tragjike në diktaturën komuniste, ateiste në Shqipëri. Jeta dhe vepra e Kardinal Koliqit ishte dhe është për të gjithë shqiptarët shembull i testamentit shpirtëror e kombëtar. Pra, një udhërrëfyes për të gjithë ne se si duhet punuar, të bashkuar në mirëkuptim për një të ardhme më të mirë për popullin e vendit dhe me një përkushtim me përvujtëri duke kërkuar e përvetësuar gjithmonë vlerat e vërteta e të shëndosha, njerëzore, shoqërore, shpirtërore, kulturore e kombëtare e fetare”, përfundoi fjalën e tij vlerësuese për jetën dhe veprimtarinë e Kardinal Mikel Koliqit, Arkipeshkvi i Shkodër-Pultit, Angjello Massafra. Kjo ceremoni në Shkodër kushtuar përurimit të bustit të një prej klerikëve më të vuajtur nga regjimi komunist dhe më të njohur të Kishës Katolike Shqiptare, njëkohësisht, edhe vëllai i Poetit e shkrimtarit të madh Ernest Koliqit, i cili ka vdekur në mërgim si kundërshtar i komunizmit, na bën të besojmë se gjithçka në këtë botë, ndryshon e përtrihet dhe se e mira, kryesisht, triumfon mbi të keqën.

Kujt do ia merrte mendja, para shembjes së Murit të Berlinit, se pas pothuaj një gjysëm shekulli komunizëm, në Shkodër në qytetin e “muzeut të ateizmit” dikur, do ndërtohej busti i Kardinalit Mikel Koliqi, pjesëtarit të një prej familjeve më të njohura anti-komuniste në Shkodër dhe në mbarë Shqipërinë.

Kjo ceremoni e mirëseardhur, ndonëse e vonuar dhe jo e plotë në shumë aspekte, e të shtunës që kaloi tregon se brezat e shqiptarëve, heronjtë e vet, të vërtetë do i nderojnë dhe respektojnë ndër shekuj, ndërsa diktatorët barbarë të gjitha ngjyrave, sidomos ata komunistë do harrohen dhe e vërteta historike, do të triumfojë, gjithashtu, heret ose vonë. Urojmë dhe shpresojmë që kujtimi i heronjve të vërtetë të Kombit, siç është kujtesa nëpërmjet ndërtimit të bustit të Kardinal Mikel Koliqit në Shkodër – do të frymëzojë brezat e ardhshëm të shqiptarëve për një bashkim dhe bashkëpunim më të mirë kombëtar.

ISMAIL KADAREJA I DHA EMER KOMBIT SHQIPTAR- Nga BESIM NDREGJONI

Sot Ismail Kadareja, në orët e para të mëngjesit nuk u zgjua nga gjumi të shkruante letërsi por kaloi në botën e amshuar duke u ndarë nga kombi që e deshi dhe e nderoi në pediastin botërorë duke e renditur letërsinë shqipe në elitën e letërsisë botërore. Ky shqiptar i madh nuk do të jetë fizikisht pranë nesh miqëve, kundërshtarve, elitës së fjetur shqiptare, ai shkoi tek Nënë Tereza, tek At Gjergj Fishta, tek Havzi Nela, tek At Zef Pllumi e Vilson Blloshmi. Kombin e tije e la të pasur me letërsinë e tijë që ka një emër botëror :Letërsia Kadare! Letërsia shqipe do të nderohet në botë siç është nderuar me emrin tend të pavdekshëm, mijëra të persekutuar politikë në kohën e diktaturës merni frymzim për të jetuar e përballuar vuatjet më letërsinë tënde, ti fizikisht ike, por ti je pranë nesh çdo ditë se veprat e tua letrare janë të pavdekshme.
Të shprehesh për Ju Kadarea i madh është shum e vështirë,por njohja me ju në vitet e pluralizmit ma bëjnë të lehtë ti shkruaja këto fjalë zemre nga një antikomunistë që pati fatin të ju takoi dhe të bisedoi me ju, dhe të ju kishte në krah për denimin e krimeve të komunizmit. Je i vetmi intelektual shqiptar, që nuk ishe traumatizuar nga komunizmi, por nuk u pajtova gjatë tre dekadave me politikën anti shqiptare që nuk i denoi krimet e komunizmit, përshëndetja e juaj në 20 vjetorin e Havzi Nelës, kur denonit me forcën e argumentit se “Poeti është i qetë në botën e amshuar por a është e qetë shoqëria shqiptare mbas varjes tuaj poet.” Apo kur denonit politikanët postkomunistë në at përshendetje “Kështu ishte koha” dhe kërkonit me çdo kusht të jepnin llogari xhelatët që i kryen ato krime.
Ti miku im u trondite kur u njohje me statistikën e krimeve të komunizmit me vrasjet, burgimet, internimet, zhdukjen e kufomave dhe më shkruanit “Shqipëria nuk mund të shkoj në Europë pa i denuar krimet e komunizmit. “
Ishe i vetmi që deklarove publikisht mbështetjen tuaj për denimin e krimeve të komunizmit, dhe nuk ju bashkove korit të “ashtuquajtur intelektual e akademik” që ju bashkuan gjatë këtyre 34 vitet heshtjes dhe përçmimit anti shqiptar të pushtetit dhe forcave politike që sundojnë Shqipërinë dhe nuk flasin apo të denojnë krimet ekomunizmit, sot e le Shqipërinë në një agoni trishtuese komuniste.
Do ti mungojsh elitës së kombit, shqiptarëve , nuk do të kenë fizikisht mendjen tënde të ndritur, letërsia botërore do të ketë një mangësi të madhe pa Ju.
Atdheu humbi gjeniu e mendjendriturin e letërsisë shqipe.Sot Kosova, Shkupi ,Ulqini,Presheva, Camëria, janë ne ditë zie për ty o korifeu gjenial i shqiptarisë.
Por siç nderohet Homeri në shekuj, ashtu do të nderohet vepra e jote o Shqiptari i pavdekshëm Ismail Kadare.
Atdheu vajton për birin e saj, por vepra e tijë ndriçon për jetë në tokën Skënderbeut.
Ngushllimi im për Helenën bashkëshorten, dhe bashkëluftëtaren e denjë për Ju, për vajzat dhe nipërit e mbesat është që ti paraqes publikut dy përshendetje e Isamil Kadaresë drejtuar antikomunistëve dhe ish të burgosurve dhe të përndjekurve politikë :

Nga Ismail Kadare
Po ju dërgoj mesazhin tim të solidaritetit, për përkujtimin e poetit martir Havzi Nela. U mbushën njëzet vite që iu mor jeta, me një nga format më të vjetra e më barbare të dënimit që ka njohur njerëzimi: me varje. Vetë kjo formë e sidomos ky afat njëzetvjeçar, tingëllojnë të pabesueshme. Prej kohësh nuk ka patur vrasje poetësh në kontinentin europian. E aq më pak prej kohësh nuk ka patur varje, por Shqipëria nuk bënte pjesë as në Europë as në kontinentin e qytetëruar të popujve. Shqipëria në vitin 1988, në prag të rënies së komunizmit, ishte ende një njollë e zezë në hartën e kontinentit, një njollë e turpit dhe e krimit në shkallë planetare.

Rendi komunist i egërsuar nga shenjat e para të lirisë, ashtu si bisha që egërsohet prej sinjaleve të dritës, donte të jepte një mesazh të kundërt me shpresën. Një mesazh frikësimi dhe tmerri. Dhe, për të qenë i besueshëm se ende nuk do të bënte asnjë lëshim, për të bindur të tjerët dhe veten e vet se ende ishte i aftë të vriste, zgjodhi formën më barbare të marrjes së jetës: varjen me litar.

Një poet u lëkund në trikëmbësh, në qytetin verior të Kukësit. Kjo tregonte se programi themelor i stalinizmit shqiptar, vazhdonte të mbetej i pandryshuar. Ashtu si në vitet 1945-1947, kur rrëzoi me plumb e me litar elitën kulturore, fetare e politike shqiptare, ashtu si më pas kur rrëzoi mijëra të tjerë, ky program vazhdoi të mbështetej mbi krimin dhe kryesisht mbi krimin. Krimi i jepte kurajo në orët e panikut, krimi i qetësonte në orët e ligështimit. Pa krim shefat komunistë ndiheshin të dobët e të squllët. Me krimin ndiheshin trima, si githë fikacakët.

Poeti Havzi Nela, që po të ishte gjallë do të festonte së shpejti 75-vjetorin e lindjes së tij është një këmbanë që ende bije për shoqërinë shqiptare. Të mos e dëgjosh këtë këmbanë do të thotë të vazhdosh të shkelësh me këmbë lirinë e Shqipërisë.

Krahas hezitimit për të dënuar krimet e komunizmit, një dukuri tepër e shqetësuar për të mos thënë monstruoze, vazhdon në Shqipëri. Pasioni i habitshëm për t’u dhënë tituj e nderime njerëzve që jo vetëm nuk bënë asgjë për lirinë, por që bënë gjithçka për ta shtypur atë.

Shoqëria shqiptare ka nevojë të shkundet e të mbrojë liritë demokratike kundër çdo lloj kërcënimi që i vjen nga çdol loj drejtimi e i fshehur pas çdo lloj maske. Vetëm kështu ajo do të jetë në gjendje të fitojë drejtpeshimin e munguar. Martirët e kanë qetësinë e tyre atje ku pushojnë. Është shoqëria shqiptare ajo, që nuk e ka. Dhe për këtë duhet të luftojnë të gjithë.
Me nderime
Ismail Kadare
Tiranë 10 gusht 2008

 

 

 

Ismail Kadare : “Denimi i krimeve të Komunizmit” lidhet më fatin e Shqipërisë dhe të ardhmes së saj europjane!
Përshendetja e Kadares drejtuar Unionit Mbarkomtar të Burgosurve dhe të Përndjekurve Politikë dhe Presidentit të Unionit Besim Ndregjoni më rastin e 25 vjetorit të themelimit të Shoqatës!
Të nderuar miq të Unionit Mbarkombëtar të të Burgosurve dhe të Përndjekurve Politikë të Shqipërisë.
Zoti President i Unionit, Besim Ndregjoni!
Më një tronditje të thellë lexova letrën tuaj. Ku ju parashtroni shqetsimin tuaj të drejtë për mosdenimin e mjaftueshëm të krimeve të komunizmit në Shqipëri, për zvarritjen e rehabilitimit të të dënuarve dhe të gjithë personave që lidhen me to.
Fakti se nuk është hera e parë që ju ngrini probleme të tilla, shton edhe më shumë dramacitetin e tyre dhe e bën edhe më të pafalshme vonesën e përgjigjes.
Ju përmendni shifra ngjethëse për terrorin e regjimit komunist, për të dënuarit më burgje e tortura, për të internuarit, të pushkatuarit me gjyq e pa gjyq, për gra e klerikë të gjithë besimeve, që nuk u gjendën ende varret, për kampe të shfarosjes e gjithfarë tmerreve që mendja njerzore e ka të vështirë t’i përfytyrojë.
Ndërsa hezitimin për zbulimin e këtyre krimeve bëhet përherë e më i dukshëm , zelli për rikthimin e pamjeve të tiranisë së përmbysur e të personazheve të saj të egër, në një ngjyrim të zbutur e gati gati normal, sa vete e bie në sy më fort. Kjo shoqërohet me kujtime e ditëve nostalgjikë, më shprehje tinzare në trajtë maksimash “Kështu ka qënë ajo kohë ‘’. Ka pasur edhe gjëra të mira” etj,,, etj.
Koha normale e një populli përfshin faza të ndryshme, herë më të mbara e herë më të vështira. Por një periudhë terrori si ajo që u përmënd më lart, është e padurushme. Një kohë e tillë dhe një histori e tillë, nuk janë kohë dhe histori e ekzistencës së një populli, por ato të shuarjes së tij. Ndaj mohimi i tyre është i domosdoshëm, një orë e më parë.
Unë ju kuptoj dhe ju mbështes plotësisht në aksionin tuaj, i cili nuk ju perket vetëm juve, por drejtpërdrejt lidhet me fatin e Shqipërisë dhe të ardhmes së saj europiane.
Me nderime
ISMAIL KADARE

105-VJETORI I KONFERENCËS SË PAQËS: WILSONI, FISHTA, NOLI DHE AKTUALITETI POLITIK NË SHQIPËRI Nga Frank Shkreli

Ky vit shënon 105-vjetorin e Konferencës së Paqes që filloi në Paris në janar të vitit 1919 dhe që kulmoi me nënshkrimin e Traktatit të Versajës, më 28 qershor, 1919. Lufta e Parë Botërore kishte marrë fund në nëntor të vitit 1918, por përfundoi zyrtarisht me nënshkrimin e Traktatit të Parisit qershorin e vitit 1919.

Janë dy arsye që shqiptarët duhet ta kujtojmë këtë përvjetor: Një, është roli i presidentit të atëhershëm të Shteteve të Bashkuara, Woodrow Wilsonit, si përfundim i takimit të Fan Nolit me ish-presidentin amerikan, para se Wilsoni të nisej për të marrë pjesë në Konferencën e Paqes në Paris dhe arsyeja tjetër është pjesëmarrja e delegacionit shqiptar në atë konferencë, përfshirë At Gjergj Fishtën. Ky 105-vjetor shënon fjalimin historik të At Gjergj Fishtës mbi të drejtat e shqiptarëve në trojet e veta autoktone — një fjalim ky, që deri më sot, as Evropa as bota nuk kanë dëgjuar një fjalim të tillë mbi “Shqiptarët dhe të Drejtat e tyre”, nga asnjë përfaqësues tjetër shqiptar – as në nivel kombëtar as në ndonjë konferencë ndërkombëtare – gjatë 105-viteve të kaluara.

“Një zë do të kem në Konferencën e Paqes dhe atë zë do ta përdor në mbrojtje të Shqipërisë.” Presidenti Wilson ishte i pari president i Shteteve të Bashkuara, i cili në politikën e jashtme amerikane të kohës, ka theksuar rolin ndërkombëtar si mjet për krijimin e një rregulli të ri botëror, ndërkohë që kishte shpallur hyrjen e Amerikës në Luftën e Parë Botërore, si një përpjekje – sipas tij – për të bërë botën, “të sigurt për demokracinë”. Ndërhyrja amerikane bëri që lufta të përfundonte në favor të aleatëve dhe janarin e vitit 1918. Administrata e Wilsonit i paraqiti Kongresit të Shteteve të Bashkuara, objektivat amerikane të përfundimit të luftës, duke njoftuar, “14 Pikat”. Në bazë të njërës prej këtyre pikave, me mbarimin e luftës do të krijohej Lidhja e Kombeve, në bazë të së cilës, të gjitha kombet – të mëdha e të vogla – do të gëzonin garanci të përbashkëta për pavarësinë politike dhe integritetin territorial të tyre.

Fan Noli ishte takuar me Presidentin Wilson, para se presidenti amerikan të shkonte në Paris për të marrë pjesë në Konferencën e Paqes. Noli ishte i bindur se Shqipëria, në personin e Wilsonit, kishte një mbështetës të fortë. Në një fjalim të vitit 1918 botuar në gazetën Dielli, me titull, “Borxhi që Shqipëria i ka Amerikës”, Peshkop Noli shpreh bindjen e tij se Shtetet e Bashkuara do të përkrahnin pavarësinë e Shqipërisë. Duke shprehur besimin se Amerika do të dilte fituese dhe se fitorja e Amerikës, sipas Nolit, do të ishte edhe një triumf për demokracinë anë e mbanë botës.

Noli për takimin e tij me Wilsonin: “Unë kam pasur nderin të takoj këtë njëri të madh, me një rast historik.”

Ai ishte i patundur në besimin e tij se kushtet e paqes do të vendoseshin, sipas Nolit, nga “Një arbitër i botës, i cili është i drejtë, d.m.th., nga presidenti Woodrow Wilson”, ka thënë Noli, duke theksuar: “Kushtet e tija njihen mirë prej të gjithëve… që secili popull duhet të ketë të drejtën të zgjedhë vetë sovranitetin nën të cilin dëshiron të jetojë”. Në shkrimet e tija, Noli ka rrëfyer se Presidenti Wilson kishte ftuar me një rast, përfaqësues të grupeve etnike, përfshirë edhe Nolin si
përfaqësues i komunitetit shqiptaro-amerikan, për t’u takuar me presidentin Wilson në Mount Vernon, jo larg kryeqytetit amerikan. Duke u kthyer nga Mount Vernon për në Washington, Noli kujton se, iu afrua presidentit Wilson për t’i folur për hallet e Kombit shqiptar duke i bërë apel Wilsonit që, të “shpëtojë një racë heroike por të pa-mbrojtur”. Sipas Peshkop Nolit, Presidenti amerikan Wilson u përgjigj pa hezitim: “Unë do të kem një zë në Konferencën e Paqes dhe atë zë do ta përdor në mbrojtje të Shqipërisë.” Sot e dijmë se ashtu edhe ndodhi, megjithëse kërcënimet ndaj Shqipërisë dhe territorit të saj, nga fqinjët grabitqarë, nuk pushuan as pas Konferencës së Paqes.

Gjendja politike në Shqipëri pas Luftës së Parë Botërore ishte tepër e paqartë. Fqinjët e saj, serbët, grekët dhe italianët mezi prisnin të ndanin copa-copa, mes tyre, Shqipërinë. Në të vërtetë, përfaqësuesit diplomatikë të fuqive të mëdha evropiane kishin rënë dakord që Shqipëria të ndahej duke i dhënë nga një pjesë të saj, Jugosllavisë, Italisë dhe Greqisë. Kjo marrëveshje u arrit pa i pyetur shqiptarët dhe pa marrë parasysh dëshirat e Shqiptarëve, por dhe në mungesë të kryenegociatorit diplomatik amerikan në atë konferencë. Por një vit më vonë, Kongresi i Lushnjës, në Janar të vitit 1920, vendosmërisht hodhi poshtë marrëveshjen e armiqve të shqiptarëve për të ndarë midis tyre Shqipërinë, copa copa, sikur të ishte plaçkë, ndërsa u paralajmëruan fqinjët dhe Evropa se shqiptarët do të luftonin në mbrojtje të integritetit territorial të vendit.

Në atë atmosferë pasigurie për Shqipërinë dhe për shqiptarët, në Mars të vitit 1920, Presidenti i Shteteve të Bashkuara Wilson ndërhyri për të bllokuar zbatimin e marrëveshjes anti-shqiptare të Parisit dhe menjëherë vendosi të pranonte përfaqësuesin diplomatik shqiptar në Washington, duke afirmuar, në këtë mënyrë, mbështetjen e Amerikës për pavarësinë e Shqipërisë. Ndërsa, nga fundi i atij viti, Lidhja e Kombeve njohu sovranitetin territorial të Shqipërisë, duke e pranuar atë si anëtare të plotë të organizatës botërore, megjithëse fatkeqësisht me kufij të cunguar e të sakatuar. Prandaj, në këtë 105-vjetor të Marrëveshjes së Paqes në Paris, me 28 qershor, 1919 — megjithëse ka kaluar një kohë e gjatë — të kujtojmë rolin e Woodrow Wilsonit, këtij burrështetasi të madh amerikan, zëri i të cilit, në Konferencën e Parisit ishte vendimtar për ruajtjen e pavarësisë së Shqipërisë, por jo vetëm. Të kujtojmë, gjithashtu edhe Fan Nolin, për kontributin e tij, siç ka thënë edhe vet, “Për kauzën njerëzore dhe qytetërimin botëror, me aqë sa kemi mundësi.”

Gazetari, shkrimtari dhe historiani Ilir Ikonomi në librin e tij të fundit, “Fan Noli Apostulli, Vëllimi i Parë”, shkruan, se para se Wilsoni të nisej për në Paris, me 4 dhjetor, 1918, Arkimandrit Fan Noli me priftërinjt e tjerë ortodoksë shqiptarë u mblodhën në Boston dhe hartuan një memorandum ku, sipas Ikonomit, argumentonin se pse Shqipëria duhej të ishte shtet i pavarur, me qëllim “që të hidheshin poshtë pretendimet e epirotëve se të krishterët ortodoksë shqiptarë duan bashkim me Greqinë.” (Ilir Ikonomi, Fan Noli, Apostulli, Vëllimi i Parë, faqe 353). “Shqiptarët thuhej në Memorandum nuk pretendojnë të jenë aq të përparuar e të rafinuar sa kombet perëndimore të Evropës, por ata me të drejtë nuk durojnë asnjë insinuatë se qëndrojnë më poshtë se çdo komb tjetër ballkanik…Kleri katolik në Shqipërinë e veriut i përbërë nga dy kryepeshkopë, katër peshkopë dhe mbi 300 priftërinjë është më i shkolluari në të gjithë Ballkanin…shqiptarët në më pak se 30 vjet dhe në rrethanat më të vështira e kanë kultivuar gjuhën e tyre dhe kanë nxjerrë poetë e shrimtarë të fuqishëm, si At Gjergj Fishta, Andon Zako dhe Faik bej Konica, me të cilët nuk mund të krahasohet dot asnjë autor modern i Ballkanit”. (Ilir Ikonomi, Fan Noli, Apostulli, Vëllimi i Parë, faqe 353).

Të kujtojmë me këtë rast pra edhe At Gjergj Fishtën, i cili si anëtar i delegacionit shqiptar në Konferencën e Parisit, 105-vjet më parë mbajti fjalimin historik – para përfaqësuesve të disa vendeve më armiqësore të kohës ndaj interesave shqiptare — që mbetet sot e kësaj dite si ndër fjalimet — në mos fjalimi më klasik në oratorinë shqiptare mbi, “Shqiptarët dhe të Drejtat e tyre”.

Është ironik fakti se 105-vjet pas Konferencës së Paqes në Paris, kur Shqipërisë i kërcënoheshin rreziqe të shumta nga armiqtë e jashtëm – sot rreziku më serioz që i kanoset Shqipërisë – siç e ka cilësuar edhe Gjergj Fishta – është dhe mbetet edhe mbi tre dekada post-komunizëm zyrtar — “Rreziku i Përmbrendshëm”, megjithëse, ashtu si në kohën e Fishtës: “Sot Shqypnia ka nji qeveri të vetën, ka nji parlament të vetin, ka nji ushtri, nji financë, e ma tepër, ka nji vijë kufijsh të njoftme ligjsisht prej Fuqive të qytetnueme: të tana sende këto qi na dëshmojnë se Shqypnia ashtë e lirë dhe e pamvarun”.

Është ironik fakti se 105-vjet pas Konferencës së Paqes në Paris, kur Shqipërisë i kërcënoheshin rreziqe të shumta nga armiqtë e jashtëm – sot rreziku më serioz që i kanoset Shqipërisë – siç e ka cilësuar edhe Gjergj Fishta – është dhe mbetet edhe mbi tre dekada post-komunizëm zyrtar — “Rreziku i Përmbrendshëm”, megjithëse, ashtu si në kohën e Fishtës: “Sot Shqypnia ka nji qeveri të vetën, ka nji parlament të vetin, ka nji ushtri, nji financë, e ma tepër, ka nji vijë kufijsh të njoftme ligjsisht prej Fuqive të qytetnueme: të tana sende këto qi na dëshmojnë se Shqypnia ashtë e lirë dhe e pamvarun”.

Por, për fat të keq, edhe sot, kur kufijtë e Shqipërisë janë të sigurt, falë aleancave ndërkombëtare siç është anatarësimi në NATO dhe në organizata të tjera ndërkombëtare të sigurisë së përbashkët, rreziku më i madh ndaj interesave kombëtare të shqiptarëve, vazhdon të jetë, “rreziku i përbrendshëm”, si pasojë e konflikteve të brendshme aktuale politike, për të cilin ka paralajmëruar dikur At Gjergj Fishta, e që tingëllon aq aktual edhe sot. Ndonëse dikur ishin fuqitë armike ato që kërcënonin interesat kombëtare e territoriale të Shqipërisë, sipas Gjergj Fishtës, janë vet shqiptarët, pikërisht, ata që përbëjnë rrezikun më të madh ndaj interesave afat-shkurta dhe afatgjata të Shqipërisë dhe të shqiptarëve.

Frank Shkreli

“Bota duhet të bëhet e sigurt për demokracinë. Paqeja në botë duhet t’u besohet themeleve të besueshme të lirisë politike.” Woodrow Wilson


Send this to a friend