Muzeu Kombëtar i Kosovës i ka dokumentet e nënshkruara nga autoritetet serbe për marrjen, në fund të viteve të 90-ta, të eksponateve arkeologjike dhe etnologjike, për ekspozim të përkohshëm në muzetë në Beograd, të cilat eksponate më nuk janë kthyer në vendin e origjinës, thotë drejtori i Muzeut të Kosovës, Ajet Leci.
Më 19 maj të këtij viti, Muzeu Kombëtar i Kosovë zyrtarisht ka kërkuar nga autoritetet kompetente në Serbi, për t’ia kthyer artefaktet arkeologjike dhe etnologjike që i janë marrë në fund të viteve të 90-ta.
Ministria e Kulturës e Qeverisë së Kosovës ka mbështetur kërkesën e Muzeut të Kosovës, duke thënë se do të ndjekë të gjitha rrugët institucionale për t’i kthyer nga Beogradi eksponatet që i takojnë Kosovës.
Por Zyra për Kosovën e Qeverisë së Serbisë, ka thënë se të gjitha artefaktet që burojnë nga Kosova, janë pjesë e trashëgimisë kulturore dhe historike të Serbisë.
Një aerkelog në Kosovë tregon një pjesë të një ene të qeramikës të gjetur më 2011 në fshatin Reshan, në afërsi të Prishtinës. Ky vendbanim besohet se është i vjetër 6.000 vjet.
Kërkesa për kthimin e 1.247 artefakteve nga Serbia
Drejtori i Muzeut Kombëtar të Kosovës, Ajet Leci, thotë për Radion Evropa e Lirë se më 19 maj të këtij viti, ka dërguar kërkesën zyrtare në adresat e Muzeut Kombëtar në Beograd, të Muzeut Etnologjik në Beograd dhe Akademisë Serbe të Shkencave dhe Arteve, që t’i kthejnë 1.247 artefakte që janë marrë nga lufta e fundit, në fund të viteve të 90-ta.
“Do të thotë, kemi 571 eksponate etnologjike dhe gjithashtu 676 eksponate arkeologjike. Janë të periudhave të ndryshme dhe secila ka rëndësinë e vet, duke filluar që nga periudha e neolitit, 6.000 vjet para erës sonë, periudha e bronzit, 2.000 vjet para erës sonë. Periudhës së hekurit, periudhës dardane, periudhës romake, të mesjetës së hershme. Këto janë nga sektori i arkeologjisë. Gjithashtu edhe të sektorit të etnologjisë kemi veshje popullore, punime të dorës prej argjendi dhe të tjera”, theksoi Leci.
Ndërtesa e Muzeut Kombëtar të Serbisë. Beograd, gusht, 2020.
Kërkesën e Muzeut Kombëtar të Kosovës e ka mbështetur edhe Ministria e Kulturës Rinisë dhe Sportit.
“Ky është hapi i parë” i institucioneve të Kosovës
Klodeta Krasniqi, shefe e kabinetit të ministrit të Kulturës Rinisë dhe Sportit, Hajrulla Çeku, duke folur për Radion Evropa e Lirë, ka thënë se kërkesa e Muzeut Kombëtar të Kosovës është vetëm fillim i përpjekjeve për rikthimin e artefakteve, të cilat i janë marrë këtij muzeu nga Serbia.
“Ky është vetëm hapi i parë që është ndërmarrë prej institucioneve të Kosovës. Ne si ministri, mbesim të përkushtuar që këtë çështje që është filluar ta çojmë deri në fund dhe do të ndjekim të gjitha rrugët institucionale që ta bëjmë realitet kthimin e artefakteve në Kosovë. Në kohën e duhur do t’ju informojmë për hapat që do t’i ndërmarrë Kosova”, theksoi Krasniqi.
Më 19 maj, vet ministri i Kulturës, Rinisë dhe Sportit i Qeverisë së Kosovës, Hajrulla Çeku kishte publikuar në Twitter kërkesën e Muzeut Kombëtar të Kosovës drejtuar dy muzeve në Beograd. Ai ka thënë se është për keqardhje që Serbia mban në mënyrë të paligjshme 1.247 artefakte të Kosovës.
“Kjo është një shkelje e qartë e marrëveshjeve origjinale, konventës së UNESCO-s mbi pasurinë kulturore dhe Planit të Ahtisaarit. Sot kërkuam zyrtarisht kthimin e pronës sonë kulturore”, ka shkruar ministri Çeku në Twitter.
Mbështetje kërkesës së Muzeut Kombëtar të Kosovës i ka dhënë edhe ministrja e Punëve të Jashtme e Qeverisë së Kosovës, Donika Gërvalla.
Serbia “nuk e njeh trashëgiminë kulturore të Kosovës”
Zyra për Kosovën e Qeverisë së Serbisë, më komunikatë për opinion, më 20 maj, i ka cilësuar artefaktet e Muzeut Kombëtar të Kosovës si “trashëgimi kulturore dhe historike të Serbisë”.
Siç thuhet në komunikatën e kësaj zyre, “Kosova është pjesë e territorit të Serbisë” dhe ashtu siç shteti i Serbisë nuk e njeh pavarësinë e Kosovës, po ashtu “nuk e njeh as kategorinë e trashëgimisë kulturore të Kosovës”.
“Për këtë arsye, theksojmë që janë të pavlefshëm të gjitha argumentet me të cilat Muzeu Kombëtar i Kosovës i kërkon artefaktet kulturore-historike”, thuhet në komunikatën e Zyrës për Kosovën të Qeverisë së Serbisë.
Dokumentet e nënshkruara për “ekspozim të përkohshëm”
Por, drejtori i Muzeut Kombëtar të Kosovës, thotë se posedojnë dokumentet që tregojnë se artefaktet që janë marrë nga muzetë në Beograd, i takojnë Muzeut të Kosovës, si pronar i ligjshëm.
“I kemi dokumentet që janë nënshkruar. I posedojmë ato dokumente, se ato (artefaktet) janë marrë për ekspozim të përkohshëm. Mendojmë dhe besojmë që ato artefakte duhet të kthehen në vendin e origjinës, pra, në Muzeun Kombëtar të Kosovës”, theksoi Leci.
Arkeologu Haxhi Mehmetaj, ish-drejtor i Institutit për Mbrojtjen e Monumenteve dhe Muzeut Rajonal të Prishtinës, thotë për Radion Evropa e Lirë se artefaktet që kanë përbërë “thesarin arkeologjik dhe etnologjik të Kosovës” praktikisht janë “grabitur” nga Muzeu i Kosovës nga autoritet e Beogradit , në fund të viteve të 90-ta, përmes intrigave.
“Thesari arkeologjik dhe etnologjik i Muzeut të Kosovës, ishte përgatitur për një ekspozitë të përhershme të Muzeut të Kosovës. Ndërsa, është marrë me dredhi dhe është dërguar në Beograd për një ekspozitë të përkohshme dhe më nuk është kthyer. Bëhet fjalë për eksponate arkeologjike dhe etnologjike, të cilat paraqesin kulmet e krijimtarisë. Pra, paraqesin kulturën lëndore dhe shpirtërore të popullatës së Kosovës, që nga mijëvjeçari i gjashtë para Krishtit, me vijimësi deri në shekullin 12 pas Krishtit”, tha Mehmetaj.
Ish-shefi i Misionit të Kombeve të Bashkuara të Kosovës, Michael Steiner, duke mbajtur në dorë “Hyjneshën në Fron”, që u kthye nga Serbia. Ky artefakt, që është zbuluar afër “Tjerrtores” në Prishtinë, është edhe simboli i Komunës së Prishtinës.
Ai shtoi se të gjitha eksponatet, nisur që nga periudha e neolitit, ku bëjnë pjesë artefaktet e punuara nga argjila sikurse “Hyjneshat” ose “Okarina e Runikut”, janë unike në Evropë dhe të papërsëritshme. Unike, sipas tij, në mesin e eksponateve janë edhe “Stolitë princërore”, të punuara nga argjendi dhe të gjetura në një varrezë ilire në Banjë të Pejës. Gjithashtu në mesin e eksponateve janë edhe monedhat e periudhës së perandorëve Konstantin dhe Justinian, por të veçanta dhe unike janë ato të qytetit ilir Damastion, të cilat janë udhërrëfyes i mirë për lokalizimin e këtij qyteti. Artefakte të ngjashme unike, sipas arkeologut Mehmetaj, janë të shumta në kuadër të thesarit arkeologjik dhe etnologjik të Kosovës, të cilat janë marrë nga Serbia.
Deri më tash, nga ky thesar i artefakteve, Kosovës i është kthyer vetëm një prej tyre, “Hyjnesha në Fron”, e cila një eksponat që daton nga mijëvjeçari i katërt para Krishtit dhe e cila u gjet në vitin 1956 në lokalitetin “Tjerrtorja” të Prishtinës.
Për kthimin e këtij eksponati, në maj të vitit 2002, ishte angazhuar asokohe ish-shefi i Misionit të Kombeve të Bashkuara të Kosovës, Michael Steiner.
Partia Demokratike lajmëroi shkarkimin e dy këshilltarëve të saj në Durrës, Arlind Boshku dhe Dritan Burgija, pasi ishin krah Salianjit në takimet me demokratët e Durrësit. Dritan Burgija, i ftuar në emisionin”Të Paekspozuarit” në MCN T,m u shpreh se nuk dinte akoma pse ishte shkarkuar dhe se lajmin e mori vesh nga mediat.
“Ka dy ditë që po përpiqem ta gjej se çfarë ka ndodhur, që faktet për shkarkimin tim dhe të Arlind Boshkun të bëhen publike. Unë u njoha nga mediat që ka dalë një shkresë për shkarkimin. U surprizova dhe nuk jam i qartë. Ata i janë referuar nenit 24 për thyerjen e disiplinës së brendshme, ndërmarrja e veprimeve që dëmtojnë interesat elektorale etj. Minimalisht për thyerje disipline bëhet një procedurë për anëtarëin dhe jo më për mua që kam qenë drejtues dege nga 2021. Isha kryetar i këshilltarëve të grupit.
Doktori ka bërë disa deklarata pas takimeve të Salianjit që salla u mbush nga Ani Dyrmishi, njerëz të PD-së që kanë punuar për Ani Dyrmishin, me aludime.
Unë jam për herë të dytë agjent. Unë dola edhe herën e parë kur dola kundër Lulit. Në kohën e Bashës u dënova dhe më tha po këto fjalë, por nuk nxorri akte dhe shkresa.
Tani mund të vijë edhe Luli atje, se unë atëherë isha drejtuesi i Foltores në Durrës tre vite.
Unë kam qenë me PD-në që 17 vjeç kur filluan revoltat. Ne pastaj ikëm me eksodin e vitit 1991. Jemi kthyer dhe u angazhuam në fillim si anëtar dhe derisa u bëra kryetar. Jam i persekutuar” –tha Burgija.
Deklarata e Komisioneres për Zgjerim, Marta Kos, se korrupsioni në Shqipëri është i pranuar nga shoqëria, ka shkaktuar polemika të shumta.
Në emisionin “Të Paekspozuarit” në MCN TV, analisti Andi Bushati deklaroi se deklaratat e Kos janë në një linjë me Edi Ramën dhe janë manipulative.
Debati në studio:
Ylli Rakipi: Dakord, Marta Kos thotë një fenomen që është kulturor dhe shoqëror në Shqipëri.
Andi Bushati: Ajo e përdor për manipulim.
Ylli Rakipi: Ç’faj ka Marta Kosi, kur doktori bërtet kundër korrupsionit dhe denoncon Marta Kosin për racizëm, kur është i pandehur në SPAK për korrupsion? Pra këtë luftën kundër korrupsionit e bëjnë të korruptuarit? Duhet të dalin Berisha dhe Rama për këtë?
Andi Bushati: Berisha, Rama, Meta i ziu, gënjejnë. Ne kujtojmë se këta i kemi arbitër, por arbitri në këtë rast është bërë palë. Arbitri përsërit tezën e Ramës.
Ylli Rakipi: Jemi shoqëri e korruptuar padyshim. Dhe tani të dalë Rama dhe Berisha, dhe këta të na ç’korruptojnë? Dhe paska faj Marta Kosi?
Andi Bushati: Në 21 Janar, po të ishte Marta Kos dhe ti thoshin a janë të pranueshme për ty vrasjet politike dhe Marta Kos e asaj kohe të thoshte kjo është shoqëri që vjen nga vrasje politike të panumërta. Relativizon krimin aktual. Atë ka bërë ajo.
Ylli Rakipi: A thua për 21 Janarin? Hiq emrin e Marta Kosit, ambasadori amerikan tha “Berisha burrë shteti”.
Andi Bushati: Ti dhe unë kemi qenë kundra kur ai palaço tha ashtu. Edhe kjo palaço bëri të njëjtën gjë.
Ylli Rakipi: Tani janë ngritur këta që janë akuzuar në SPAK për të korruptuar dhe duan të ç’korruptojnë këtë vend.
Andi Bushati: Ti po na pyet ne a është normale deklarata e Marta Kos? Është një deklaratë prej mercenare. Si e bën Rama dhe si e interpreton Saliu…
Ylli Rakipi: Ti ke të njejtin mendim që ka Saliu për këtë, mercenare, se Saliu me Gazi Bardhin thanë këtë që the ti.
Andi Bushati: Saliu e çoi në racizëm, por ajo thjesht ka përsëritur të njëjtën tezë të Ramës.
Italianët iu drejtuan këtë të diel kutive të votimit në një referendum të rëndësishëm për të ardhmen e sistemit gjyqësor, një nismë e propozuar nga kryeministrja Giorgia Meloni.
Ky votim shihet si një provë kyçe për qeverinë e saj, në prag të zgjedhjeve të përgjithshme të vitit të ardhshëm.
Qytetarët po vendosin nëse do të miratojnë ndryshimet kushtetuese që parashikojnë ndarjen e karrierave të gjyqtarëve dhe prokurorëve, si dhe ndarjen e organit vetëqeverisës të drejtësisë në dy struktura të veçanta. Kjo çështje ka qenë prej kohësh burim debatesh të forta në politikën italiane.
Referendumi vjen pas një fushate të nxehtë politike. Kampi “po”, i udhëhequr nga qeveria, përballet me kundërshtimin e fortë të opozitës së qendrës së majtë, përfshirë Partia Demokratike dhe Lëvizja 5 Yje.
Opozita paralajmëron se reforma mund të minojë pavarësinë e gjyqësorit dhe të rrisë ndikimin politik mbi drejtësinë. Sipas tyre, ndryshimet mund t’i japin më shumë kontroll qeverisë mbi sistemin gjyqësor.
Nga ana tjetër, qeveria i hedh poshtë këto akuza, duke argumentuar se reforma është e nevojshme për të luftuar politizimin brenda sistemit dhe për të shmangur skandalet që kanë shoqëruar emërimet e prokurorëve të lartë.
Analistët vlerësojnë se një fitore e kampit “po” do t’i japë një shtysë të fortë politike Giorgia Melonit, ndërsa një rezultat në favor të “jo”-së do të forconte opozitën dhe përpjekjet e saj për të krijuar një front të bashkuar kundër qeverisë.
Qendrat e votimit do të qëndrojnë të hapura deri të hënën pasdite, ndërsa rezultatet pritet të përcaktojnë drejtimin politik të vendit në muajt në vijim.
Ministrja e Drejtësisë e Kosovës, Donika Gërvalla, ka kritikuar kryeministrin e Shqipërisë, Edi Rama, lidhur me një editorial të përbashkët që ai ka publikuar me presidentin e Serbisë, Aleksandar Vuçiç, në gazetën gjermane FAZ.
Ajo tha se qytetarët e Kosovës nuk kanë për t’ia falur këtë artikull kryeministrit Rama.
Ndërsa shtoi se nuk duhet të ketë për Shqipërinë alternativa me Serbinë që nuk kalojnë nëpër Kosovë.
“Nga ana e kryeministrit Rama, i cili i tejkalon edhe ato kur kemi mbyllur njërin sy në të kaluarën, është artikulli i fundit i publikuar së bashku me Vuçiçin në gazetën prestigjioze gjermane. Unë mendoj që qytetarët e Kosovës nuk kanë për t’ia falur atë artikull kryeministrit Rama, sepse krijohet përshtypja herë pas herë që gjithmonë atëherë kur Vuçiqin BE-ja, Europa e mbështet me shpatulla për muri, del Edi Rama dhe e nxjerr nga ajo situatë”.
“Nuk duhet të ketë për Shqipërinë alternativa me Serbinë që nuk kalojnë nëpër Kosovë. Rruga nga Tirana për Beograd çon nëpër Prishtinë, edhe gjeografikisht, edhe ekonomikisht, edhe në çdo aspekt. Kështu, secili kryeministër apo president shqiptar që e harron këtë ta dini që në afatgjatë ka për të bërë gabime të mëdha që kanë për ta dëmtuar kombin tonë më shumë” – tha ajo në RTK.
Kjo deklaratë e Gërvallës vjen pas një editoriali të përbashkët të kryeministrit shqiptar Edi Rama dhe presidentit serb Aleksandar Vuçiq të publikuar në gazetën gjermane Frankfurter Allgemeine Zeitung.
Sipas saj, problem i artikullit është propozimi që Serbia dhe Shqipëria të hyjnë së bashku në Bashkimin Europian.
“Problemi i artikullit nuk është pse Rama me Vuçiçin shkruajnë një artikull të përbashkët, por problem i atij artikulli është që propozimi është që Serbia dhe Shqipëria të hyjnë së bashku në Bashkimin Europian, duke mos përmendur në asnjë rrokje të vetme, pozicionin që ka Serbia në raport me Perëndimin, Rusinë, Kinën, Venezuelën, Iranin dhe forcat botërore që bien ndesh në çdo aspekt me përcaktimet tona për BE dhe NATO por edhe me përcaktimet e Shqipërisë”- ka thënë ajo.
Në përvjetorin e Epopesë së Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, si çdo vit më pushtojnë emocione të forta – emocione që marrin kuptim kur e di se janë ndarë dhe përjetuar nga mbarë kombi shqiptar.
Sot e nisa ditën në odën e familjes, ashtu si dikur.
Por sot aty nuk e gjeta babushin tim, siç e gjeja çdoherë… atë që më mbushte me forcë shpirtërore, që më dëgjonte e më këshillonte, atë që më jepte vetëbesim.
Në vend të tij, aty gjeta mixhën Rifatin.
Tek ai e shoh dhe e ndiej një pjesë të babushit tim. Besoj se edhe ai tek unë e sheh dhe e ndien vëllaun e tij, Hamzën – ndoshta edhe diçka më shumë.
Ne e kemi të vështirë ta përmbushim mixhën Rifatin për mungesën e madhe që bart në zemër, për mallin e pashuar për familjen.
Më kujtohet janari i vitit 1996, kur mixha Rifat erdhi ilegalisht në Kosovë dhe qëndronte në shtëpinë e pabanuar të familjes.
Ne fëmijët, duke luajtur në oborr, kishim vërejtur se në “shtëpinë e dytë” ishte një njeri “i huaj”, i cili herë pas here dilte në dritare dhe na shikonte.
Derisa në një moment ai “i huaji” doli nga shtëpia dhe erdhi tek ne… dhe e pamë se ishte mixha Rifati.
Sot, pas tri dekadash, e kujtoj atë moment dhe i kuptoj më thellë emocionet e tij.
Atëherë ai po çmallej duke i parë fëmijët e vet nga larg, pa pasur mundësi t’i përqafonte.
Sot, pas gjithë këtyre viteve, ai po çmallet me nipat e mbesat e tij… duke përmbushur mungesën e gjatë të përqafimeve.
Skandali i zhdukjes së shisheve të shtrenjta të verës që u zbuluan në një qilar në një resort në pronësi të Ergys Agasit po hetohet nga SPAK.
Burime pranë këtij institucioni thanë se kanë pranuar dosjen që iu përcoll për kompetencë nga prokurori Bledar Valikaj, i cili ka arritur në konkluzionin se vera është produkt i veprimtarisë kriminale ku është përfshirë Agasi.
Vera u sekuestrua nga SPAK në kuadër të kontrolleve që u kryen në pronat e Ergys Agasit, kur ai u shpall në kërkim bashkë me Ermal Beqirin si të dyshuar si krerët e një grupi kriminal që rrëmbente biznesmenëve dhe i detyronin të tërhiqeshin nga tenderat e Agjencisë Kombëtare të Shoqërisë së Informacionit.
Malli i sekuestruar iu la në ruajtje kushëririt të të shumëkërkuarit, por kur të nesërmen autoritetet doganore shkuan për ta marrë dhe magazinuar, konstatuan se vera ishte zhdukur.
Kushëriri i Agasit, po hetohet nga prokuroria e kryeqytetit për veprime që pengojë zbardhje e së vërtetës, pasi nuk tregon se ku i dërgoi shishet e verës.
Sipas aktit të ekspertimit, rezulton që vlera të jetë 1.4 mln euro, por kjo vlerë e verës rritet me të paktën dyfish nëse do të shitej me shishe.
Ergys Agasi, është në kërkim ndërkombëtar bashkë me Ermal Beqirin, për akuzat e konkurrencës së paligjshme përmes heqjes së paligjshme të lirisë e grupit kriminal.
SPAK po i heton nën dyshimet se urdhëruan rrëmbimin e biznesmenit Gerond Meçe dhe e detyruan të tërhiqte ankesat për tenderat e AKSHI-t.
Nën masën e arrestit në shtëpi janë ish-drejtoresha e AKSHIT Mirlinda Karçanaj dhe ish-zv.drejtoresha Hava Delibashi, ndërsa masa ma të lehta janë firmosur ndaj disa biznesmenëve dhe një zyrtari policie. bw
Pasojat e situatës kaotike dhe katastrofike me infrastrukturën rrugore në vend, e cila është dëmtuar me akse që shemben njëri pas tjetrit dhe që janë ndërtuar vitet e fundit nën drejtimin e ministrisë së Belinda Ballukut, po i vuajnë qytetarët shqiptarë dhe veçanërisht juglindja e izoluar prej ditësh.
Kështu u shpreh sot në studion e “News 24” inxhinieri Romeo Nazarko. Ai analizoi situatën më të fundit të krijuar në vend nga lajmet dhe dëmtimi i segmenteve, kryesisht në qarkun e Elbasanit dhe Korçës.
“Të gjithë problematikat i vuajnë qytetarët, shqetësimin e kësaj situate e vuajnë ata. Kemi parë në media edhe nga ata që u ka rënë të fikët nga pritja e gjerë. Është punuar keq gjithë këto vite dhe kemi këtë situatë katastrofike me rrugët. Mungojnë studimet gjeologjike, mungojnë inxhinierët në terren, kontrollet dhe cilësia, duke shtuar edhe shkeljet me tenderët”, shpjegoi ai mes të tjerash.
Sipas Nazarkos, fakti që Autoriteti Rrugor Shqiptar (ARRSH) nuk ka një afat të qartë për nisjen dhe përfundimin e punimeve tregon mungesë kontrolli mbi situatën.
“Nëse nuk dihet kur do hapet rruga për udhëtarët drejt juglindjes, do të thotë se nuk ka njohuri të mjaftueshme mbi strukturën e nëntokës në atë zonë”, u shpreh ai.
Ai vuri në dukje mungesën e studimeve gjeologjike nga specialistë të fushës, që të përllogaritej edhe punimi, edhe koha, sikurse edhe cilësia e ndërtimit të ri.
Nazarko nënvizoi se para ndërtimit të çdo rruge duhet të zbatohet një protokoll i qartë teknik, që nis me studimin gjeologjik të terrenit dhe më pas me projektimin e veprave përkatëse si mure mbajtëse, tunele apo vepra arti të tjera. Sipas tij, problematikat aktuale tregojnë se këto procedura nuk janë ndjekur siç duhet.
“Në zona me ujëra nëntokësore, ky mur bëhet i rëndë, ushtron presion mbi murin mbajtës dhe përfundon duke u rrëzuar. Mund të ndërtosh edhe rrugë e tunele pa hekur dhe vetëm me beton, por më pas merr një situatë problematike si kjo”, shpjegoi Nazarko.
Sipas tij, një situatë e ngjashme ka ndodhur edhe me urën e shembur në rrugën Korçë–Kolonjë, që ai ka denoncuar vazhdimisht. Por edhe gërryerjet e papërgjegjshme në rrjedhat e lumenjve dhe veçanërisht në Shkumbin, kanë shkak shembjet që po ndodhin.
Ai e ka cilësuar gjendjen alarmante dhe me pasoja të rënda për infrastrukturën kombëtare dhe vuri në dukje mungesën e mobilizimit të qeverisë.
“Kemi rreth një javë që ka ndodhur rrëshqitja e rrugëve dhe nuk ka asgjë. Nëse do të ishin mobilizuar të gjitha makineritë, situata do të ishte tjetër”, u shpreh Nazarko.
Ai shprehu shqetësim edhe për rëndësinë strategjike të Korridorit Tetë, për vonesat dhe mosreagimin që mund të dëmtojnë një nga arteriet kryesore të vendit.
Ai theksoi se qeveria duhet të përqendrojë gjithë vëmendjen për finalizimin e këtij korridori, duke paralajmëruar për pasoja në raport me Bashkimin Europian.
“Nëse situata zvarritet, BE mund të tërheqë fondet e zhvillimit, ashtu si ndodhi me fondet IPARD pas zbulimit të abuzimeve”, deklaroi inxhinieri.
Shpesh debati publik ndalet te ndotja plastike, te mbetjet që shihen me sy dhe që fotografohen lehtë. Por drama e vërtetë mjedisore ndodh më thellë, atje ku nuk ka etiketa dhe as alarme publike.
Sot, kërcënimi më i madh për rrjedhën e lumit Shkumbin nuk janë qeset apo mbeturinat e përditshme, por ndërhyrjet masive infrastrukturore që po i ndryshojnë rrjedhën natyrale dhe po shkatërrojnë shtratin e tij në mënyrë të pakthyeshme.
Prej vitesh, në emër të zhvillimit dhe projekteve madhore infrastrukturore sikurse është Korirdori Tetë , rrjedha e lumit Shkumbin nga Peqini deri në Hotolisht të Librazhdit është kthyer në një kantier të hapur shfrytëzimi.
Kompanitë fituese për ndërtimin e lotëve të Korridorit Tetë kanë marrë e do marrin miliona metra kub inerte direkt nga shtrati i lumit duke e gërryer atë pa kriter dhe pa asnjë respekt për ekuilibrin natyror. Ajo që po ndodh nuk është thjesht një ndërhyrje teknike, por një masakër e mirëfilltë mjedisore.
Ky shkatërrim i shtratit të lumit Shkumbin sjell pasoja të rënda dhe afatgjata ,prishje të rrjedhës natyrale, rritje të rrezikut nga përmbytjet, zhdukje të biodiversitetit, degradim të tokave bujqësore dhe rrezikim të drejtpërdrejtë për komunitetet përgjatë gjithë luginës së rrjedhës së Shkumbinit.
Lumi, që për shekuj ka qenë burim jete dhe zhvillimi, sot po trajtohet si një minierë e hapur inertesh për interesa afatshkurtra ekonomike.
Edhe më alarmuese është fakti se kjo masakër kryhet me bekimin institucional. Në heshtje nga shfrytëzimi barbar i rrjedhës së Shkumbinit, miliona euro përfundojnë në xhepat e kompanive ndërtuese të Korridorit Tetë , ndërsa kostoja reale paguhet nga mjedisi dhe nga brezat e ardhshëm. Asnjë transparencë, asnjë llogaridhënie, asnjë studim serioz mbi pasojat akumulative të këtij shfrytëzimi barbar.
Shkatërrimi i lumit Shkumbin nuk është thjesht një problem mjedisor, por një krim ndaj interesit publik. Zhvillimi nuk mund dhe nuk duhet të ndërtohet mbi rrënimin dhe shkatërrimin e natyrës. Nëse sot heshtim për Shkumbinin, nesër do të përballemi me pasoja që nuk riparohen dot me asnjë projekt e asnjë fond.
Është koha që e vërteta të thuhet hapur. Shkumbini po shkatërrohet jo nga papërgjegjshmëria e qytetarëve, por nga vendime të gabuara dhe interesa të fuqishme mafioze që po e trajtojnë lumin si plaçkë, jo si pasuri kombëtare. bw
Bashkimi Europian do të marrë pjesë si vëzhguese në mbledhjen e parë të “Këshillit të Paqes” të ngritur nga Donald Trump. Megjithatë, Brukseli thekson se kjo nuk nënkupton anëtarësim të BE-së në këtë strukturë të re.
Rolin e përfaqësimit do ta marrë Dubravka Šuica, Komisionere për Mesdheun, e cila do të udhëtojë drejt Washington për takimin që do të zhvillohet të enjten (19/2). Sipas njoftimit zyrtar, qëllimi i pjesëmarrjes është që “të dëgjohet qëndrimi evropian mbi situatën në Gaza”.
Zëdhënësi i BE-së, Guillaume Mercier, deklaroi se komisionerja do të marrë pjesë vetëm në pjesën e veçantë të mbledhjes që i kushtohet Gazës.
“Dua të theksoj se Komisioni Evropian nuk bëhet anëtar i Këshillit të Paqes”, u shpreh ai.
Gjatë një konference për shtyp, zyrtarët në Bruksel nënvizuan se BE-ja ka pasur “një sërë pyetjesh” lidhur me këtë organ të ri, veçanërisht për sa i përket fushëveprimit të tij, mënyrës së qeverisjes dhe menaxhimit, si dhe përputhshmërisë me Kartën e Kombeve të Bashkuara.
Në një intervistë në edicionin informativ të lajmeve në Syri TV, gazetari Vudi Xhymshiti foli mbi zhvillimet e fundit politike mes Tiranës dhe Kosovë, ku u shpreh se veprimet e kryeministrit të Shqipërisë, Edi Rama, përbëjnë një strategji të qartë politike që, cënon interesat shtetërore të Kosovës dhe favorizon Serbinë.
Ai përmendi emërimin e Vlora Hysenit në krye të SHISH-it, vizitën e saj të parë në Beograd, qëndrimet ndaj dialogut rajonal dhe komentet mbi proceset gjyqësore në Prishtinë, si veprime që interpretohen si ndërhyrje të Tiranës në punët e brendshme të Kosovës.
Xhymshiti bëri thirrje që çdo vizitë e Ramës në Prishtinë të pritet me protesta masive, duke nënvizuar se sovraniteti i Kosovës nuk është i negociueshëm dhe çdo veprim që e cenon atë duhet të marrë reagim publik.
Edi Rama është një ndër kryeministrat e parë të Republikës së Shqipërisë, i cili ka filluar një operacion të plotë duke përdorur të gjithë aparatin shtetëror të Republikës së Shqipërisë për ta çmontuar Republikën e Kosovës. Në radhë të parë, ai kërcënoi sigurinë kombëtare të Republikës së Kosovës duke emëruar si këshilltare për siguri të shkarkuarën nga Agjencia Kosovare e Inteligjencës, e cila ishte zëvendësdrejtoreshë e atëhershme, duke qenë se ajo kishte qenë e dyshuar për tregtimin e sekreteve shtetërore të Republikës së Kosovës me shtetin armik, Serbinë.
Pas përpjekjeve të Kosovës për të kërkuar ekstradimin e saj dhe për të mundësuar kthimin e saj në Kosovë në mënyrë që të hetohej lidhur me dyshimet e bazuara se kishte tregtuar sekrete shtetërore me Serbinë, Edi Rama e emëroi zonjën Vlora Hyseni drejtoreshë të Shërbimit Informativ të Shqipërisë. Me këtë rast, pas emërimit të saj si drejtoreshë e Shërbimit Informativ Shqiptar, vizita e saj e parë zyrtare ishte në Beograd; nuk ishte në Prishtinë, as në Londër e as në Uashington.
Ekspertët e sigurisë, si në Londër ashtu edhe në Uashington, e komentojnë një veprim të tillë si akt tregues se ndaj kujt është besnike Shqipëria zyrtare. Pra, vizita e parë e një drejtori të sapoemëruar të Shërbimit Informativ Kombëtar në një shtet është treguese e besnikërisë ndaj atij shteti. Besnikëria politike dhe e sigurisë kombëtare që, sipas këtij qëndrimi, ka treguar zoti Rama duke e dërguar zonjën Vlora Hyseni në Beograd, shihet si e orientuar drejt Beogradit dhe jo drejt Prishtinës, Londrës apo Uashingtonit.
Tutje, zoti Rama ka qenë një prej mbështetësve të flaktë të idesë së Ballkanit të Hapur, pa e kushtëzuar Serbinë që ta njihte Kosovën. Madje, duke e lënë Kosovën anash dhe duke i quajtur të paditur e arrogantë kundërshtarët e projektit, ndonëse arsyet pse Republika e Kosovës refuzonte t’i bashkohej projektit ishin krejtësisht legjitime dhe të drejta — diçka që Tirana zyrtare do të duhej ta mbështeste në vend se ta anashkalonte.
Më tej, Tirana zyrtare ka qenë ndër mbështetëset dhe avokatet kryesore të asaj që u quajt “shkëmbim territoresh” me Serbinë, një ide që, sipas këtij qëndrimi, është mbështetur nga Edi Rama.
Në fakt, emërtimi “shkëmbim territoresh” konsiderohej si plan operativ i mbështetur nga Shqipëria zyrtare për t’ia dhënë një pjesë të territorit të Republikës së Kosovës në duart e presidentit të Serbisë, Aleksandër Vuçiç. Me dështimin e një veprimtarie të tillë, Vuçiçi, sipas këtij interpretimi, u inkurajua aq shumë nga Shqipëria zyrtare saqë ndërmori një veprim agresiv paraushtarak për ta aneksuar veriun e Kosovës më 24 shtator 2023, ku forcat paraushtarake serbe vranë një polic, Afrim Bunjakun, në territorin e Kosovës.
Në këtë rast, përgjigjja e Tiranës, në vend që të dërgonte forca ushtarake apo policore shqiptare në mbështetje të forcave të Kosovës për ta mbrojtur territorin, ishte propozimi i një procesi ndërkombëtar paqeje ku, sipas Edi Ramës, Kosova do të duhej ta njihte një realitet të ri. Sipas këtij qëndrimi, realiteti i ri do të ishte një marrëveshje me Vuçiçin për aneksimin e veriut të Kosovës, në stilin e aneksimit të Krimesë nga Rusia në vitin 2014.
Rama, më pas, sipas këtij interpretimi, përshkallëzoi përdorimin e aparatit shtetëror dhe mediatik të Shqipërisë kundër Kosovës, në favor të Serbisë, duke sulmuar qëndrimet politike të lidershipit kosovar, i cili synonte konsolidimin e Republikës së Kosovës dhe çmontimin e operacioneve serbe të instaluara gjatë periudhës 20-vjeçare të pasluftës.
Sipas këtij qëndrimi, këto veprime janë skandaloze. Pretendohet se zoti Rama ka shkelur vazhdimisht mbi sakrificën e dëshmorëve të kombit shqiptar dhe mbi çdo sakrificë që populli shqiptar i Kosovës ka dhënë për ndërtimin e shtetit të Kosovës.
Sikur zoti Rama të ishte, sipas këtij argumentimi, një patriot i vërtetë, ai dhe parlamenti i tij do ta kishin njohur gjenocidin serb në Kosovë, një rezolutë që është hedhur poshtë disa herë gjatë vitit të kaluar.
Deklarata e tij se presidentja e Republikës së Kosovës kishte refuzuar prokurorët e Hagës për të marrë informacione në zyrën e presidentit konsiderohet si dhunim i sovranitetit institucional, pasi bëhet fjalë për publikimin e asaj që ka ndodhur brenda zyrës së presidentit të një shteti tjetër. Sipas këtij qëndrimi, Rama e trajton Kosovën si provincë dhe jo si shtet sovran, duke uzurpuar të drejtën e institucioneve të Kosovës për të informuar qytetarët e tyre në mënyrë zyrtare dhe sipas vlerësimit të tyre.
Kjo konsiderohet si ndërhyrje në drejtësi, përmes komentimit të veprimeve të një prokurorie të Republikës së Kosovës, të autorizuar nga Kuvendi i Kosovës. Sipas këtij argumentimi, ai ka shkelur parimin e mosndërhyrjes në procese ligjore aktive, duke politizuar çështjen në mënyrë që mund të dëmtojë mbrojtjen e të akuzuarve.
Në përfundim, sipas këtij qëndrimi, zoti Rama duhet të merret me çështjet e drejtësisë në Tiranë dhe jo me drejtësinë e Kosovës. Drejtësia e Kosovës ka institucionet e saj, parlamentin e saj dhe autoritetin e saj për të vepruar në përputhje me mandatin që i është dhënë.
Lufta kundër trafikut të drogës, niveli i lartë i korrupsionit zyrtar dhe mungesa e zgjedhjeve të lira kanë qenë shqetësimet kryesore jo vetëm të opozitës shqiptare, por edhe të partnerëve amerikanë gjatë diskutimeve të mbajtura në takimet e delegacionit të opozitës në Uashington ditë më parë.
Një prej përfaqësuesve dhe drejtuesve të delegacionit shqiptar, deputeti Fatmir Mediu, ka rrëfyer edhe detaje nga këto takime dhe se çfarë u bisedua më në brendësi të shqetësimeve të shfaqura para kongresmenëve dhe senatorëve.
Mediu konfirmoi se temat kryesore të diskutuara ishin ato që përbëjnë edhe shqetësimin parësor të Shteteve të Bashkuara: lufta kundër trafikut të drogës, krimit të organizuar, korrupsionit qeveritar dhe lidhjeve me kartelet e drogës.
“Po ju them që ishim më tepër se ç’duhet në Uashington. Sepse zëri i opozitës mjafton të përfaqësohet nga një grup. Megjithatë kjo është çështje e gjithsecilit që domethënë kërkon të merret edhe me politikën e jashtme. E dyta, mendoj që narrativa ka qenë në të njëjtën linjë me atë që ka opozita shqiptare. Shqetësimin e parë dhe kryesor Shtetet e Bashkuara të Amerikës e kanë luftën kundër trafiqeve të drogës, krimit të organizuar, korrupsionit qeveritar dhe lidhjet me kartelet e drogës. Dhe kjo ka qenë pjesë e diskutimit dhe narratives në të gjitha takimet që ne kemi bërë”, tha Mediu, në një intervistë për “Syri TV”.
Kreu republikan theksoi se qëndrimi i SHBA-së mbetet i qartë dhe i pandryshuar. Ai përmendi si provë Aktin e Autorizimit të Mbrojtjes Kombëtare (National Defense Authorization Act), i miratuar nën Presidentin Trump, i cili e përcakton qartësisht korrupsionin si një element problematik për sigurinë dhe adreson ndikimet e huaja malinje.
Më tej ai foli edhe për takimet që mbajtën me NDI në Uashington.
“Ishin dy takime, një takim me Institutin Republikan Amerikan dhe Institutin Demokratik Amerikan. Qëllimi i këtyre dy takimeve ishte, në mënyrë të padiskutueshme marrëdhënia e opozitës në kuadër të organizimit të saj politik dhe elektoral me Institutin Republikan Amerikan, i cili ka qenë që në fillimet e viteve ’90, instituti i cili ka mbështetur Partinë Demokratike dhe Partinë Republikane në organizimin e saj politik, por edhe në sfidat elektorale. Dhe rikthimi i kësaj marrëdhënieje dhe dakordësia për t’u rikthyer në këtë marrëdhënie është jashtëzakonisht e vlefshme duke pasur parasysh edhe nismën e forumit për dialog, për të pasur një opozitë të bashkuar”, vijoi deputeti opozitar.
Ai tha gjithashtu se Instituti Republikan Amerikan ka pasur politika në shumë vende, ka arritur që të unifikojë opozitën dhe të krijojë një strategji pozitive, fituese dhe shpresoj që kjo t’i shërbejë apo të fillojë të zbulohet edhe në Shqipëri.
“Po e njëjta gjë dhe me Institutin Demokratik Amerikan, i cili në mënyrë të vazhdueshme merret me parlamentin dhe parlamentarët. Ky ishte sfondi i diskutimeve, pa lënë jashtë diskutimit atë çka parashtruat ju si çështje. Se dua të jem tërësisht korrekt, me takimet që u zhvilluan, për të mos vendosur gjëra të cilat nuk janë diskutuar sipas dëshirës tonë. Pastaj, mendoj një takim shumë i rëndësishëm ka qenë takimi në Departamentin e Shtetit. E zhvilluar në nivelin politik, pastaj edhe në nivelin e luftës kundër trafikut. Dy takime me kolegë të opozitës”, shpjegoi kreu i Republikanëve shqiptarë.
Kurse në lidhje me partneritetin e opozitës me administratën e Trump dhe marrëdhëniet me konsulentin e PD, Chris LaCivita, ai shpjegoi se:
“Tani do merremi me fjalët e pazarit të njerëzve të Edi Ramës nëpër media apo do merremi me realitetin? Në qoftë se flasim me realitetin, realiteti është ai që përcillet. Se për të lozur mediatikisht, për të paguar analistë e gazetarë, për të bërë të zezën të bardhë e të bardhën të zezë, domethënë kjo ndodh në Shqipëri. I ka të gjitha burimet dhe kontrollin mbi median Edi Rama. Kurse qëndrimi i Departamentit Amerikan të Shtetit, Departamentit të Drejtësisë ka qenë i qartë. Luftë kundër korrupsionit, luftë kundër trafiqeve edhe lidhje me kartelet e drogës. Kjo është e përcaktuar në çdo qëndrim të Shteteve të Bashkuara të Amerikës, si kur kanë vajtur autoritete shqiptare në Amerikë, ashtu edhe kur kanë ardhur përfaqësues të Shteteve të Bashkuara këtu. Ky mesazh ka qenë më se i qartë dhe vazhdon të jetë i qartë”.
Mediu vuri në dukje se Shqipëria nuk është qendra e botës në SHBA, por amerikanët janë të shqetësuar për problematikat kryesore që po dëmtojnë vendin, që ishin tre shtyllat e mësipërme që shpjegoi.
Ai shtoi se Rama nuk është me të drejtë më kryeministër i vendit, edhe pse e ka statusin dhe mund të bëjë takime zyrtare, deri edhe me Trump, sepse janë protokolle të pashmnagshme. Por ai theksoi se Rama tashmë njihet edhe si manipuluesi i zgjedhjeve të 11 majit.
“Pra, po ta shikosh në kompleks, qëndrimi i Shteteve të Bashkuara të Amerikës është i prerë në raport me politikën shqiptare. Por ajo që dua të them këtu pa u fshehur është, Shqipëria nuk është qendra e botës për Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe këtu duhet të jemi pak më të vëmendshëm. Domethënë, unë nuk lidhem fare me faktin se kë takoi Rama, si e takoi Ramën. Rama sot është pa të drejtë kryeministri i vendit, për shkak të manipulimit të zgjedhjeve, por prapë ka statusin e kryeministrit të vendit. Dhe në një mënyrë apo në një mënyrë tjetër, do gjendet një moment ku edhe mund të takohet me Presidentin Trump, sepse ka samite, ka takime të vazhdueshme në të cilat përfaqësohen drejtues të shteteve. Dhe në këtë pikëpamje është gjithmonë një oportunitet për të bërë një foto”, nënvizoi Mediu.
Komentet