VOAL

VOAL

Këshilli Bashkiak Kukës: Ishim për protestë paqësore, dhuna nisi nga FNSH, nuk duam acarime të mëtejshme

March 31, 2018
blank
5 Comments
  • author avatar
    Dashamiri dr 5 years ago Reply

    Ne shikuam por edhe TV .media Jane te njeanshme,
    partiake qeveritare.

    Deri Sa foli xbandari I komunizmit xhafaj , disa lajme,
    shume qarte dukeshin dy- tre police qe godinin
    me shkopinje e ”shqelma”.
    Jami large ne emigration por thonim keta police a
    Jane shqiptar??(serbe ,geket silence me mire)ata u
    sollen Si ”bandit”,”kriminel”,deputeti xh.gestapiste I
    Falenderoje????(qe ka
    mjaft criminal ne parlamente).
    U befasuam nga kercnimet e Monistat xhafaj.??
    agresore e gaestapiste,prokurore e gjykates,shantazhiste.
    Me keq cur TV. afishoj nje mbishkrim ”kercnuse”
    ,,
    shternguse?”,
    Prokurorie e pergjthshme than po ndjk” me vemendje”
    protesten e dhunshme ne rrugen e kombite.(nje shoke
    E Keqkuptoj mendoj se bene fjalet per dhunen e police,
    Jo more vocrrak sic thone mirditore,esht fjalet ‘per popullin
    qe I rrahu politic,e bejne factors po’ulin??)
    Po I ngjiten populist edge bishta duke I thane Kane
    demture miljona euro,kudh ish te Ai kalemxhi shpifese.???
    Prokurori pergjithshme(duke mos thane e p e r k o h s h m e
    d.m.th e jashte ligjsme
    Uron sherim te shpejnuk than te
    lenduarve (nenkupto policet),po
    paralajmroje do te arrestojm e denojm
    ata qe shkelin ligjite.)xhafaj tha I kemi
    investigure fajtoret(11 fugina Jane nisure
    nga tirane me police shire sonte naten do
    ti arrestojne ne sheepish,si enveri
    E Mehmet per bomben ne ambassden sovjetike)
    Ne shqiperi ‘pjell mushka shqiptaret
    Jane shkenctare te
    mdhaj dhe pregatitin kurthen me skincare, ne prapaskene.
    Rama prepare aktivizoj kryetarin e bashkise
    Ai than demostrusite e kane bere asfatin me balte ,kane
    derdh uje ne buklevarde(lajm I keq ammbasada ruse
    kundrpergjigjet shqiperise duke perzen dy.. ambassador,,
    Shqiptar, A.D .,zv.ambasadoti A.Jerazi)
    Po ju nuke shikoni edhe spanjen,gjermani,usa
    bejn demostrata,,bllokhen rruge .tyme ,pluhure,
    digjen goma, makina,ndizen zjarre, digjen dyqane,
    bllokohen rruge .
    Nuke kemi degjuare ne 50 shtete te Amerikes
    askerkund tjeter vec spanja
    frankiste te dalin ne scene ”prokuroria”.
    NUK eshte detyre e prokurorise te
    behe pale apo collaboratore me qeverrine etj.
    kete I pagatit shteti. dk.31*4*2018
    Prokuroria eshte Vogel e p.s..sepse ata e
    Kane zgjedh vetem 1/2 e parlamentit.d.m.th.
    kukull e p.s. Kundershtim, me ligjin me Pak vote,
    pa kryer vetingune.
    Eshte e perkohshme,deri KURE ?? Apo mbaroj AFATI.
    Ju dy kryetaret e kshillave te bashkive Kukes
    e Tropojes (Krybetari Kshillit Bashkise Kuksit
    Mr .Gjelbrim S h e h u(ju ndofta e keni te afert
    Mehmet Shehun nje luftetare qe e kame takuar ne Vitet
    67-68) ne kukes me Shani Manger,Kolegete mi: Baftjarin
    M. &Gafurr Biben) dhe Krytari i Kshillit Bashkis
    T r o p o j e s Mr.(Ymer Hoxha- rastesi dh MBIEMRA TE
    “shejte” fetar(imer Bona I tplanit babaj Fahriut de medusit
    shume te dalluar Mazllumit me ka per nje update our ish ne
    tehirebte vdekjes. V.1945,pasi me kka pa ka thane,”djali
    der Inez mednar ne qoftevse nuke flit,ju qofshi shendoshe,
    per ndryshe ziti ju ndihmofte,une kam wend pa ndjenja,ne
    mesnate kame fold kerkue gjyshe eh Sa Jane gezuare 4.0
    vet Jane cue Prej gjumi,kam kercuary
    me dale ne krevet,ballkon,kame kerkue uje dhe me Kane den
    Pak mjalte qe mi Kane lyer Buzet nje muaje.) are ”Shehu”,Hoxha”)
    Paskeni bere nje
    pun shume te mire,politike,shkencore juridike
    Me anen e ksaj deklarate I keni dhen nje shpull
    Te mire ekzekutivit drejtesis,-juridike,keni language:
    fallsifikimet ,nga police ,prokuroria se ju jeni
    organi me I larte I pushtetit vendor.,
    Veprimi juje bllokon Cdo lloje manipulimi
    E fallsifikimi.

    Rruga eshte e KOMBITE.pra krejte botes
    shqiptar.
    E pengohei nga shteti pier populli,
    anasjelltas pengongohet per OLIGARKIN.
    Ju pershendesim per keto deklarime.

    Bejm thirrje TV.Ta transmetojn here pase here.
    Me nderime Dashamiridr

Komentet

blank

Albin Kurti: Në pranverë pritet të arrihet marrëveshja Kosovë – Serbi

Marrëveshja ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, që të kujton atë mes dy Gjermanive pas Luftës së Dytë Botërore, do të duhej të mundësojë integrimin e Kosovës në institucionet ndërkombëtare, përfshirë Kombet e Bashkuara, ka thënë kryeministri i Kosovës, Albin Kurti në një intervistë për televizionin malazez “Gradska RTV”.

Negociatat me Serbinë për normalizimin e marrëdhënieve, siç thekson ai, bazohen në ofertën e Bashkimit Evropian, të Komunitetit Evropian, të cilin e mbështesin Berlini dhe Parisi, shkruan RTK.

“Që nga 9 shtatori i këtij viti, ne kemi një model në të cilin do të mbështetemi gjatë negociatave tona të ardhshme, e të cilat duhet të fillojnë menjëherë. Në fakt, aty thuhet brenda disa ditësh, por përafërsisht deri në pranverën e ardhshme, duhet të kemi një marrëveshje për normalizimin e plotë të marrëdhënieve. Ndërkohë u pajtuam që Kosova të mos vazhdojë me gjoba për veturat me targa të paligjshme KM dhe të tjera nga koha e sundimit të Millosheviqit. Serbia nuk do të lëshojë më targa të tilla dhe ne po u japim mundësi, një hapësirë ​​disamujore, si masë për besimin reciprok, për të arritur këtë marrëveshje, e cila është shumë e rëndësishme, jo vetëm për Kosovën dhe Serbinë, por edhe për gjithë rajonin tonë”, theksoi Kurti.

Ai theksoi se Kosova është shtet normal, por jo edhe Serbia, e cila është si një pjesë administrative e Rusisë.

Image

“As marrëdhëniet tona nuk janë normale. Normalizimi i marrëdhënieve do të thotë që në fund të kemi një marrëveshje, që është ligjërisht e obligueshme ndërkombëtarisht dhe në të cilën në fokus kemi njohjen reciproke. Ju e dini që Kosova nuk e njeh Serbinë, Serbia nuk e njeh Kosovën dhe tani kemi një afat që ajo njohje reciproke të zbatohet diku deri në pranverën e vitit të ardhshëm. Kjo është marrëveshja që është arritur mbrëmë dhe që Serbia e ka pranuar”, ka thënë Kurti.

Kreu i ekzekutivit po ashtu ka thënë se Serbia ka pranuar edhe hapjen e negociatave, të cilat do të bazohen në ofertën e Brukselit, e cila mbështetet nga Franca, Gjermania dhe SHBA. Sipas Kurtit, plani është që javën e ardhshme ose javën në vijim të organizohet një takim në Bruksel, ku do të fillojnë negociatat për normalizimin e marrëdhënieve.

Sipas Kurtit, çështje problematike është që të besohet se Aleksandar Vuçiq do ta respektojë marrëveshjen.

“Nga 33 marrëveshjet të cilat i kanë arritur Kosova dhe Serbia në Bruksel, dy të tretat e atyre marrëveshjeve Serbia nuk i ka zbatuar. Ne kemi përvojë të hidhur me Serbinë në kuptimin që nënshkrimi dhe zbatimi i marrëveshjeve janë dy gjëra krejtësisht të ndryshme. Do të punoj që nënshkrimi i marrëveshjes dhe zbatimi i saj të vijnë në të njëjtin kontekst”, ka shtuar Kurti për “Gradska RTV”, transmeton RTKlive.

Ai mendon se nuk do të jetë e lehtë arritja e marrëveshjes, por jo edhe e pamundur.

“Tani kemi si garancë Brukselin, Parisin, Berlinin dhe Uashingtonin. Prandaj ne e shohim këtë deklaratë si një hap pozitiv progresiv në drejtimin e duhur”, ka nënvizuar ai.

Ai thekson se marrëveshja për normalizimin e marrëdhënieve ndërmjet Kosovës dhe Serbisë përmban elemente të marra nga modeli i dy Gjermanive, e cila mundësoi anëtarësimin e tyre në organizatat ndërkombëtare.

“Por, duke pasur parasysh situatën me Kinën dhe Rusinë, të cilat nuk janë vende demokratike dhe që janë në tension të madh me Perëndimin demokratik dhe kanë të drejtën e vetos, nuk është shumë racionale të pritet që ato të ndryshojnë mendimin e tyre në pak muaj”, është shprehur Kurti.

Krahas marrëveshjeve mes dy shteteve, Kurti ka thënë se është e nevojshme edhe përballja me të kaluarën.

“Pra, Willy Brandt nuk e nisi Ostpolitik në fillim të viteve 70-ta me një marrëveshje dhe negociata, por me shkuarjen në Varshavë. Mendoj se në Serbi është shumë e rëndësishme që të ndodhë një përballje e tillë me të kaluarën. Kjo është mirë për të tashmen tonë, por edhe për gjeneratat e ardhshme”, ka pohuar Kurti.

I pyetur nëse është ndokush në Serbi që sot do të bënte një gjest si kancelari gjerman i atëhershëm Willy Brandt – i cili u gjunjëzua para memorialit të viktimave hebreje të Holokaustit, Kurti theksoi: “Në Serbi sigurisht që ka njerëz të tillë, por ata janë individë dhe nuk kanë hapësirë për veprim. Ata nuk e  kanë forcën dhe fuqinë që vjen nga pushteti, pra ata janë në opozitë dhe janë në opozitë jashtëparlamentare. Tani ndoshta do të duhet pak kohë për këtë, por po jetojmë në kohë të vështira dhe të çuditshme”, ka theksuar kryeministri.

Sipas tij pa u përballur me të kaluarën dhe pa u distancuar nga Millosheviqi dhe Putini, Serbia nuk mund të përcaktohet për Bashkimin Evropian.

Tutje mediumi malazez citon Kurtin se marrëveshja e ndërsjellë për njohjen dhe normalizimin e marrëdhënieve nënkupton se Serbia nuk do të kundërshtojë anëtarësimin e Kosovës në institucionet ndërkombëtare, porse as nuk do të mbështesë një ulëse në Kombet e Bashkuara. Megjithatë, shton ai, gjërat janë ende të hapura sepse negociatat do të fillojnë.

“Jam i bindur se Serbia do të donte që këto negociata të zgjasin së paku disa vjet, derisa të ndryshojnë kushtet botërore dhe nuk e kam fjalën vetëm në SHBA, por edhe në Evropë. Ky është një këndvështrim i ekstremit të djathtë për jetën dhe botën, dhe mendoj se në Serbi, rolin kryesor këtu nuk e ka presidenti Aleksandër Vuçiq, por Kisha Ortodokse Serbe, e cila është e lidhur ngushtë me Moskën. Universiteti i Beogradit dhe mediat, të cilat janë më shumë të lidhura me Kishën Ortodokse Serbe dhe Rusinë sesa me pushtetin politik. Mendoj se ata kontrollojnë diskursin e Serbisë”, ka nënvizuar Kurti.

Edhe pse shprehet optimist, Kurti thekson se normalizimi i plotë duhet të përfshijë drejtësinë tranzicionale, pa të cilën, shton ai, nuk mund të ketë pajtim. Dhe drejtësia, thotë ai, nuk arrihet vetëm në gjykatë.

“Kjo ndodh edhe në opinionin publik dhe në faktin që për këtë diskutojnë politikanët, intelektualët dhe shoqëria civile. Dhe në këtë mënyrë distancohen nga regjimi i Millosheviqit dhe nga krimet që ai ka bërë gjatë luftës në Kosovë dhe jo vetëm në Kosovë”, ka shpjeguar Kurti.

blank

Policia i ndaloi protestën para Kryeministrisë më 6 Dhjetor, reagon PD: Nuk marrim leje, vetëm kemi njoftuar

Partia Demokratike ka reaguar pas letrës zyrtare që mori nga Policia e Tiranës e cila i ndalon tubimin në 6 dhjetor përballë Kryeministrisë.

Sekretari i Përgjithshëm i PD-së, Flamur Noka është shprehur mbrëmjen e sotme për Klan News se ata kanë njoftuar policinë në lidhje me tubimin pasi nuk marrin leje për të ushtruar të drejtat e qytetarëve.

“Protesta është e drejtë demokratike e fituar që në Dhjetor të ’90. Askush nuk mund të ndalë të drejtën për të protestuar. Askujt në Shqipëri ne nuk i marrim leje për të protestuar. Në bazë të ligjit njoftojmë, kaq është detyrimi ligjor”, ka thënë Noka.

Në shkresën e saj policia thekson se protesta brenda perimetrit të sigurisë të caktuar për mbarëvajtjen e samitit BE-Ballkani Perëndimor që mbahet në Tiranë në të njëjtën datë, mund të përbëjë kërcënim për sigurinë kombëtare.bw

blank

Policia kundërshtoi tubimin e thirrur nga Berisha më 6 Dhjetor, reagon BE: Protesta e drejtë e qytetarëve, të respektohen liritë e tyre

Pas zbulimit se Policia e Shtetit kundërshtoi protestën e thirrur nga kreu i Partisë Demokratike Sali Berisha më 6 dhjetor, pasi sipas tyre cënohet siguria kombëtare gjatë punimeve të samitit mes BE-së dhe Ballkanit Perëndimor, kanë qenë pikërisht delegatët e Bashkimit Evropian që kanë reaguar në lidhje me tubimin.

BE ka konsideruar protestën si të drejtë të ligjshme të qytetarëve, pavarësisht se në të njëjtën datë zhvillohet në Tiranë samiti BE-Ballkani Perëndimor, ku pritet të marrin pjesë kryeministrat e unionit.

Delegacioni i BE-së në Tiranë tha për A2 CNN se autoritetet e vendit duhet të garantojnë sigurinë e samitit, por në të njëjtën kohë duhet edhe tër respektojnë ushtrimin e ligjshëm të lirive të qytetarëve.

“Kjo është hera e parë që samiti BE-Ballkani Perëndimor mbahet në rajon, duke i dërguar një mesazh të fortë Shqipërisë dhe gjithë Ballkanit Perëndimor për rëndësinë e tyre gjeostrategjike për unionin. Ne kemi besim se, si mikpritës, autoritetet publike shqiptare do të sigurojnë zhvillimin e sigurt dhe të rregullt të samitit, duke respektuar ushtrimin e ligjshëm të lirive nga qytetarët”, u shprehën anëtarë të delegacionit.

Kujtojmë se protesta e 6 dhjetorit e ka futur politikën shqiptare në debate të forta, pasi maxhoranca pretendon se kjo protestë është e organizuar nga mbështetës së presidentit rus Vladimir Putin në Shqipëri dhe nga ana tjetër opozita e sheh këtë tubim si një mundësi të mirë që zëri i qytetarëve të dëgjohet “në mbarë Europën”.bw

blank

Berisha: Protesta e 6 dhjetorit do të nisë në orën 12:00

Kreu i Partisë Demokratike, Sali Berisha ka dalë në konferencën e përjavshme me gazetarët, ku ka folur edhe mbi protestën e 6 dhjetorit. Berisha sqaroi se protesta ka si synim të paraqesë të vërtetat e shqiptarëve. Ai gjithashtu zbuloi se protesta do të nisë në orën 12:00

Pjesë nga diskutimi:

E keni njoftuar policinë për protestën?
PD ka njoftuar policinë, kushtetuta e Shqipërisë ka vendosur që është i panevojshëm marrja e lejes. Cila është përgjigjja, është ajo që dikton Edi Rama. Ai do të shfrytëzojë samitin për të shtypur të drejtat dhe liritë e popullit opozitar.

Do të jetë një protestë e qetë?
Do të jetë një protestë civile, e cila nuk do të cenojë në asnjë rrethanë sigurinë e mysafirëve. Natyrisht një protestë strikt, armiqësore ndaj Edi Ramës.

Cili nga aleatët e PD-së keni ftuar t’i bashkohet kësaj proteste?
Aleatët janë të mirëpritur. Ftesa ime është për të gjithë aleatët dhe popullin opozitar. Çfarë vendimi marrin është në tagrin e tyre.Lapsi

blank

Osmani cakton datën e zgjedhjeve për asambletë në Zveçan dhe Leposaviq

Presidentja Vjosa Osmani gjatë takimit konsultativ me parti politike për zgjedhjet e parakohshme për Kuvendin Komunal të Zveçanit dhe atë të Leposaviqit. 24 nëntor 2022.

RFE/RL

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, caktoi 25 dhjetorin si datë të zgjedhjeve të parakohshme për Kuvendin Komunal të Zveçanit dhe atë të Leposaviqit.

Zgjedhjet për Kuvendin Komunal të Zveçanit dhe atë të Leposaviqit do të mbahen pas dorëheqjes së anëtarëve të KK-ve, dhe shpërndarjes së tyre më 18 nëntor nga Qeveria e Republikës së Kosovës.

Në shenjë kundërshtimi lidhur me vendimin e Qeverisë së Kosovës për targat ilegale serbe, nga 5 nëntor serbët janë larguar nga institucionet e Kosovës në katër komunat në veri: Mitrovicë e Veriut, Leposaviq, Zubin Potok dhe Zveçan. Dorëheqje kanë dhënë edhe kryetarët e këtyre komunave.

Osmani ka shpallur 18 dhjetorin datë të mbajtjes së zgjedhjeve në këto komuna të banuara me shumicë serbe.

Më 23 nëntor, delegacionet e Serbisë dhe Kosovës arritën një marrëveshje për targat e lëshuara nga Serbia për qytetet e Kosovës.

Sipas BE-së, Kosova do t’iu japë fund veprimeve të mëtejme të lidhura me riregjistrimin e makinave, derisa Serbia nuk do të lëshojë më targa të makinave me emra të qyteteve të Kosovës.

Por, derisa Komisioni Qendror i Zgjedhjeve në Kosovë ka nisur përgatitjet për organizimin e zgjedhjeve të parakohshme lokale në komunat në veri të Kosovës, Lista Serbe ka thënë se kjo parti dhe qytetarët që e mbështesin atë, nuk do të jenë pjesë e këtij procesi zgjedhor.

I pyetur se a do të marrin pjesë serbët në zgjedhje, presidenti serb, Aleksandar Vuçiq, tha se kjo nuk do të ndodhë pa u formuar Asociacioni i komunave me shumicë serbe.

Partnerët ndërkombëtarë, po ashtu, i kanë bërë thirrje Kosovës që të nisë urgjentisht negociatat për formimin e Asociacionin.

Kosova dhe Serbia kanë arritur marrëveshje për krijimin e Asociacionit të komunave me shumicë serbe në vitin 2013, në kuadër të dialogut për normalizimin e marrëdhënieve, të ndërmjetësuar nga BE-ja.

Më 2015, palët kanë nënshkruar Marrëveshjen mbi parimet për formimin e këtij asociacioni. Po atë vit, Gjykata Kushtetuese ka konstatuar se disa pika të kësaj marrëveshjeje nuk janë në harmoni me frymën kushtetuese dhe se ato duhet të harmonizohen.

Kosova dhe Serbia me ndërmjetësimin e BE-së, kanë nisur negociatat për normalizimin e marrëdhënieve qysh nga viti 2011. Pritjet janë që ato të përfundojnë me një marrëveshje ligjërisht të obligueshme. Por, pavarësisht disa marrëveshjeve të arritura, qëndrimet e të dyja palëve mbeten larg.

blank

Rrugët që vrasin: Shqipëria 49% më shumë fatalitete se norma e BE nga aksidentet rrugore

“Një vend i vogël është i lehtë të qeveriset dhe vështirë të mbrohet” shprehet De Gol në një thënie të tij.

Sipas të dhënave të publikuara nga INSTAT dhe përllogaritjet e Monitor, në vitin 2020 Shqipëria kishte 63.9 vdekje për 1 milion banorë nga aksidentet rrugore, nga 43 që ishte mesatarja për vendet e Bashkimit Europian, sipas Eurostat.

Vendi ynë renditet i teti ndër 37 vende në Europë për numrin e vdekjeve nga aksidentet rrugore në raport me popullsinë. Të dhëna i përkasin vitit 2020 dhe janë rezultat i kryqëzimit të shifrave të Eurostat për bashkimin Europian, Instat dhe Transport Community Permanent Secretariat për rajonin. (shiko grafikun në fund)

Më pak aksidente në rajon gjatë 2020-ës janë regjistruar në Kosovë, me 43 humbje jete për milion banorë, po aq sa dhe norma mesatare e Bashkimit Europian. Respektimi i sinjalistikës rrugore nga drejtuesit e mjeteve dhe këmbësorët, faktori njeri, fushatat ndërgjegjësuese dhe legjislacioni i ashpërsuar duket se kanë rezultuar pozitivë më mbrojte të jetës për shqiptarët e Kosovës.

Rajoni i pakujdesshëm në rrugë

Në vlerë absolute, numri i vdekjeve nga aksidentet gjatë 2020-s në Shqipëri ishte 181. Krahasuar me vitet e tjera, këto shifra janë tejet të reduktuara, si rrjedhojë e kufizimit të qarkullimit nga Covid-19.

Sipas të dhënave të INSTAT, 23% e të cilave ishin femra. Gjatë të njëjtit vit, u numëruan 1,234 aksidente rrugore gjithsej. Prej këtyre, në 85% të rasteve fajtorë kanë qenë drejtuesit e mjeteve dhe në 15% të rasteve fajtor kanë qenë këmbësorët.

Në fakt, vendet e rajonit kryesojnë renditjen për numrin më të lartë të vdekjeve të shkaktuara nga aksidentet në rrugë. Në vend të parë renditet Rumania, ku sipas të dhënave statistikore për 2020 kishte 85 vdekje për çdo 1 milion banorë. Ndjekur nga Mali i Zi, në vendin e dytë me 77, Serbia në vend të katërt me 71 dhe Bullgaria me 67, referuar raportit të Transport Community Permanent Secretariat.

Në vendet fqinje si Italia dhe Greqia, norma e vdekjeve nga aksidentet gjatë 2020-s përllogaritet të jetë përkatësisht 40 dhe 54, sipas Eurostat.

Cilat janë shkaqet kryesore të aksidenteve në vend?

Avni Ponari, CEO i Sigal Uniqa Group Austria në një analizë të disa viteve më parë rendit nëntë shkaqe se përse ka kaq shumë aksidente në Shqipëri ndër të cilat përmendim: Drejtimin e mjetit pa praktikat e duhura, humbjen e reflekseve apo e kontrollit tw mjetit, infrastruktura rrugore, mjetet e tejpërdorura në rrugët e këqija. mungesa e sinjalistikës në rrugët hyrëse e dalëse, drejtimi i automjeteve nën efektin e alkoolit, përdorimi multifunksional i rrugëve të makinave duke kaluar në to kamionë, vetura, lopë e dele, biçikleta pa kriter, mungesa e mbrojtëseve të duhura anësore, vendosja e gomave të përdorura nga drejtuesit e mjeteve, përdorimi i gomave të njëjta si në dimër ashtu dhe në verë dhe së fundmi mungesa e frikës ndaj ligji.

Letonia dhe Polonia rekord në Bashkimin Europian

Ndër vendet anëtare të Bashkimit Europian, rekordin për numrin më të lartë të vdekjeve nga aksidentet rrugore, e ka shënuar Letonia dhe Polonia me përkatësisht 73 dhe 66 vdekje për 1 milion banorë atje, sipas Eurostat.

Normat më të larta të aksidenteve me vdekje janë regjistruar në zonat rurale, në vende si: Belgjikë, Bullgari, Greqi dhe zonat periferike të Francës, Polonisë dhe Rumanisë.

E kundërta ka ndodhur me rajonet urbane, të cilat kanë raportuar një numër më të reduktuar të vdekjeve në rrugë. Arsyet sa më sipër lidhen ngushtësisht me shpejtësitë mesatare më të ulëta të lëvizjes se mjeteve në qytete. Qytetet europiane më të sigurta gjatë 2020-ës kanë qenë Stokholmi (5 vdekje/000’000 banorë), Vjena (6 ) dhe Hamburgu (8).

Shifra të larta janë regjistruar edhe në Lituani me një normë prej 63 dhe në Turqi me 59. Vendet e tjera të rajonit, si Kroaci dhe Slloveni kanë regjistruar një normë më të ulët aksidentesh në raport me popullsinë e tyre.

Në Kroaci, numri i të vdekurve nga aksidentet për 1 milion banorë ishte 58, ndërsa në Slloveni përllogaritet rreth 20 më pak. Në të gjithë Bashkimin Europian, gjatë vitit 2020 u regjistruan rreth 19,1 mijë aksidente, mesatarisht 43 aksidente me pasojë vdekjen për 1 milion banorë.

Norma më e ulët e vdekjeve të shkaktuara nga aksidentet është shënuar në Norvegji, ku sipas të dhënave të publikuara nga Eurostat kishte rreth 17 të tilla për 1 milion banorë. Po ashtu edhe vende si Suedia (me 20), Malta (me 23), apo dhe Zvicra (me 26) janë ndër vendet me normën më të ulët të aksidenteve. /Monitor/

blank

Pluhuri i imët shkakton 238 000 vdekje në Evropë në vitin 2020

Raport i ri nga Agjencia Evropiane e Mjedisit: “Vdekjet e parakohshme për shkak të ekspozimit ndaj përqendrimeve të ndotjeve mbi normat”

 

VOAL- Ndotja e imët nga pluhuri dyshohet se shkaktoi 238,000 vdekje të parakohshme në Bashkimin Evropian në vitin 2020, sipas një raporti të Agjencisë Evropiane të Mjedisit (EEA), të publikuar sot, të enjten.

Vdekjet dyshohet se janë shkaktuar “nga ekspozimi ndaj përqendrimeve që tejkalojnë udhëzimet e Organizatës Botërore të Shëndetësisë”.

Kjo është një rritje e lehtë krahasuar me vitin 2019, kur grimcat e imëta, të cilat depërtojnë thellë në mushkëri, do të kishin shkaktuar vdekjen e parakohshme të 231 mijë individëve. Rritja është gjithashtu në kontrast me rënien e vazhdueshme të 20 viteve të fundit, me një rënie prej 45% midis 2005 dhe 2022.

Komorbiditeti

Kjo rritje mund të shpjegohet veçanërisht me faktin se Covid-19 ka goditur më së shumti njerëzit me sëmundje shoqëruese që lidhen me ndotjen e ajrit (kanceri, sëmundjet e mushkërive ose diabeti i tipit 2). Për më tepër, “duke krahasuar vitin 2020 me 2019, numri i vdekjeve të parakohshme që i atribuohen ndotjes së ajrit u rrit për (pluhurin e imët) PM2.5, por u ul për (dioksidin e azotit) NO2 dhe (ozonin) O3”, shpjegon ai. EEA në studimin e tij.

Në rastin e grimcave të ozonit, të shkaktuara veçanërisht nga trafiku rrugor dhe aktivitetet industriale, tendenca në vitin 2020 ishte në rënie me mbi 24,000 vdekje, ose një rënie prej 3% në një vit. Për sa i përket dioksidit të azotit, një gaz i prodhuar kryesisht nga automjetet dhe termocentralet, janë regjistruar më shumë se 49,000 vdekje të parakohshme, me një rënie prej 22% që mund të shpjegohet pjesërisht me uljen e trafikut rrugor gjatë pandemisë së Covid-19.

 

Në rrugën e duhur

Megjithatë, sipas raportit të saj vjetor, BE-ja është në rrugën e duhur për të arritur qëllimin e saj për të reduktuar vdekjet e parakohshme me më shumë se 50% deri në vitin 2030 krahasuar me vitin 2005. Në fillim të viteve 1990, grimcat e imëta shkaktuan pothuajse një milion vdekje të parakohshme në 27 vendet e BE-së . Në vitin 2005, 431,000 njerëz ishin ende duke vdekur. Ndotja e ajrit mbetet kërcënimi kryesor mjedisor për shëndetin e evropianëve. rsi-eb

blank

OBSH: Plakja e shpejtë e popullsisë do të vërë në vështirësi, sistemin shëndetësor shqiptar

Plakja e shpejtë e Shqipërisë do të vërë sistemin shëndetësor të vendit përballë sfidave të vështira financiare. Një popullsi në plakje vuan nga një barrë e lartë e sëmundjeve, të cilat kërkojnë financime më të lartë.

Organizata Botërore e Shëndetësie në programin e ri për Shqipërinë deri me 2025 vuri në dukje se promovimi i shëndetit dhe mirëqenies do të kërkojë që Shqipëria të trajtojë pasojat e plakjes së popullsisë dhe ngarkesën e lartë të sëmundjeve infektive.

OBSH lajmëron se rënia e popullsisë e shoqëruar me plakje të shpejtë rrezikon qëndrueshmërinë financiare të pensionistëve dhe invalidëve dhe kjo ndikon negativisht në shëndetin e tyre.

Nga 2010 në 2019 jetëgjatësia në Shqipëri u rrit me 1.6 vjet duke arritur në 79.9 për femrat dhe 76.2 për meshkujt, por të dhënat janë ende dukshëm nën mesataren e BE-së ku femrat jetojnë mesatarisht 83.8 vite dhe meshkujt 78.45 vite.

Në të njëjtën periudhe numri i popullsisë së Shqipërisë u ul mesatarisht me 0.25% në vit dhe përqindja e popullsisë së moshës 65 vjeç u rrit nga 10.6% ne 14 % të totalit të popullsisë.

Nga ana tjetër vendi ynë përballet me mangësitë e mëdha të shërbimeve dhe investimeve në sektorët e shëndetësisë, arsimit, kujdesit social dhe sistemeve të mbrojtjes sociale vë në dukje OBSH.

Në sektorin shëndetësor sfida mbeten vdekshmëria neonatale dhe kequshqyerja. Gratë egjiptiane dhe gratë që jetojnë në zonat rurale dhe të thella në Shqipëri, vazhdojnë të kenë akses të kufizuar në kujdesin shëndetësor parësor dhe shërbimet e kujdesit shëndetësor seksual dhe riprodhues.

Shqipëria ka një barrë të lartë të sëmundjeve jo-kronike që kërkojnë fokus intensiv në parandalimin e faktorëve të rrezikut. Zvogëlimi i tyre kërkon rritje të qëndrueshme të investimeve dhe forcim të monitorimit, trajtimit, vlerësimit dhe parandalimit.

Një prioritet thelbësor duhet të jetë përqasja ndërsektoriale për të ndalur përhapjen e obezitetit tek fëmijët dhe për të zvogëluar konsumin e kripës përmes avokimit të politikave, zhvillimit dhe zbatimit të ligjeve (të tilla si taksat), etiketimit të ushqimeve të përpunuara dhe promovimit të një stili jetese të shëndetshëm në shkolla./Monitor

blank

Ish-ministri i Brendshëm akuza të forta: Porti i Durrësit skemë për pastrim parash, qyteti s’ka nevojë të jetë Dubai i Mesdheut

Valentina Madani

Ndërtimi i portit turistik të Durrësit nga kompania “Emaar” ka ngjallur debate të forta politike, ku opozita e cilëson si megaaferë, por për ish-ministrin e Brendshëm, Sandër Lleshaj, prioritet madhor duhet të jetë porti i madh i Shqipërisë si më i rëndësishmi në rajon.

Lleshaj flet për zhvendosje të portit, që sipas tij duhej të kishte ndodhur ndërkohë, pasi aty ku është nuk mund të kryejë funksionet e një porti modern rajonal. Ai mendon që porti duhet të ndërtohet në një vend tjetër me vizionin e njërit nga portet me të rëndësishme të rajonit.

 

Sandër Lleshaj thotë për gazetën “Panorama.al” se Porti i madh duhet të jetë projekti i vërtetë strategjik i vendit, pasi ka kapacitetin ta transformojë rrënjësisht Shqipërinë, kurse Porti i vogël i Durrësit sipas tij është shumë i vogël për të marrë një domethënie strategjike. Ai bën të qartë se “Durrësi ka shumë rrezatim historik dhe nuk ka nevojë të jetë një “Dubai i Mesdheut”.

 

Ish-ministri socialist flet edhe për largimin e shqiptarëve, teksa e sheh me shqetësim trendin migrator të tyre drejt vendeve të perëndimit. Për largimin e tyre ai fajëson politikën si përgjegjëse për gjendjen ekonomike të vendit, e cila, sipas Lleshajt, kurrë nuk ka arritur që t’i afrohet normalitetit.

 

Sandër Lleshaj thotë se politika në thelb ka qenë një betejë e përhershme për vota dhe jo për zhvillim. Sipas tij, obsesioni për vota ka shuar çfarëdo guximi për reforma dhe mungesa e tyre ka goditur natyrisht vetë ata që japin votën, qytetarët të cilët po emigrojnë drejt vendeve të perëndimit.

 

Sandër Lleshaj beson se ka shumë mënyra për të kontrolluar përmasat e tij, ndërkohë që ndalimi as mund të mendohet si opsion… Ai apelon për krijimin e kushteve për zhvillimin e shoqërisë dhe jo thjesht fitorja në zgjedhjet e ardhshme. Lleshaj përmend se partitë janë një punishte elektorale, por jo laboratorë ku zhvillohet e ardhmja e vendit.

 

Z.Lleshaj, së fundmi politika është përfshirë nga debati për ndërtim e portit turistik të Durrësit nga kompania “Emaar”. Si e konsideroni projektin e këtij porti, projekt strategjik apo një skemë për pastrimin e parave!?

 

Kur flasim për pozitë gjeostrategjike të Shqipërisë, flasim në fakt për aksesin maritim të saj, flasim konkretisht për portet e saj, ku Durrësi është kryesori, edhe pse ende krejt i vogël për të qenë strategjik. Që metafora e Shqipërisë si Porta e Ballkanit të bëhet realitet, ajo ka nevojë të ndërtojë një PORTË reale, një ose disa porte të mirëfilltë. Kjo gjë madje është sanksionuar edhe në Politikën e Sigurisë Kombëtare të Shqipërisë, që është miratuar në Kuvendin e saj.

 

Është prioritet strategjik kombëtar i dorës së parë ndërtimi i një kapaciteti të rëndësishëm portual dhe i një korridori përkatës që e lidh këtë port me “hinterlandin” juglindor të Europës. Janë disa shtete shumë afër me ne, që mund të lidhen me hapësirën jetike të shkëmbimeve detare përmes Shqipërisë. Ky është një ndër kapitalet më të rëndësishëm që Shqipëria ka potencialisht në dorë për ta zhvilluar. Theksoj se prioriteti madhor duhet të jetë porti i madh, i cili ka kapacitetin ta transformojë rrënjësisht Shqipërinë.

 

Unë jam krejt i bindur se këtu duhet të përqendrohet energjia kryesore. Sa i përket portit turistik, ose portit të vogël, unë mendoj se ai është i nevojshëm, por shumë i vogël për të marrë një domethënie strategjike. Sigurisht që vendimi për ta ndërtuar atë në Durrës është krejt logjik, ndërkohë që PORTI i MADH i Shqipërisë duhet të paraprijë në të gjitha aspektet. Kam një shënim të vogël anësor lidhur me simbolikën e projektit të vogël. Ata që njohin disi kohën e artë të antikitetit greko-romak, e dinë se Durrësi gjendet në të gjitha hartat e vjetra të kontinentit, në të cilat mungojnë shumë prej qyteteve të mëdha të vetë Europës së sotme.

Durrësi ka aq shumë rrezatim historik kulturor dhe historik sa që jo vetëm i mjafton, por edhe i tepron. Në këtë kuptim, ai nuk ka nevojë të jetë një “Dubai me Mesdheut”, por vetëm Durrësi. Durrësi, që edhe pse ende nën dhe, e ka hirin e një qyteti të përjetshëm. Sa u përket aludimeve për krimin e lidhur me këtë projekt, mendoj se ato duhet të verifikohen nga organet që kanë kompetencë ligjore dhe profesionale. Ndërkohë që për publikun vlen thirrja për të analizuar edhe autorët e tyre, që në shumë raste kanë spikatur si intoksikues të rrezikshëm publikë.

Projekti është shpallur investim strategjik dhe parashikon zhvendosjen e portit aktual të Durrësit dhe në pronën e tij do të ndërtohen apartamente, qendra komerciale dhe hotele… A është një kafshatë e madhe për shqiptarët siç shprehet opozita…?

Zhvendosja e portit duhej të kishte ndodhur ndërkohë, pasi aty ku është ai nuk mund të kryejë funksionet e një porti modern rajonal. Ritheksoj që porti duhet të ndërtohet në një vend tjetër me vizionin e njërit nga portet me të rëndësishme të rajonit. Ky duhet të jetë projekti i vërtetë strategjik i Shqipërisë ashtu sikundër e përcakton dhe Strategjia e Sigurisë Kombëtare. Ndërsa ky projekti tjetër me port turistik, hotele dhe rezidenca mbetet vetëm një projekt zhvillimor.

Pse po ikin shqiptarët…? Çfarë i bën ata të pakënaqur në këtë vend?

Ju bëni një pyetje, për të cilën nuk mund të ketë një përgjigje. Për secilin nga ata që janë larguar apo po largohen ka një të veçantë. Dikush ikën për një punë më të mirë, një tjetër për një shkollë më të mirë; dikush kërkon një mundësi kurimi e një tjetër i ikën një sherri. Sigurisht që ka edhe shumë të tjerë që ikin pa e ditur mirë se përse, ikin në kërkim të një iluzioni të krijuar nga imazhet. Por është e vërtetë që fluksi i largimit të shqiptarëve nuk duket se do të zvogëlohet.

Dikush largohet nga vendi ose kur një faktor shtytës tenton ta largojë, ose kur një faktor tërheqës në vendin tjetër e nxit të afrohet, ose kur të dy faktorët bëhen bashkë. Duhet të jemi të qartë se faktorët tërheqës, pra, ata faktorë të jashtëm që nuk varen nga ne, do të vijojnë të përforcohen, për aq kohë sa ekonomitë e vendeve të Europës apo të Amerikës së Veriut kërkojnë përditë e më shumë fuqi punëtore. Kësaj nuk kemi se çfarë t’i bëjmë. Ajo që mbetet në dorën tonë është të reduktojmë faktorët shtytës, ata faktorë që nxisin largimin dhe që janë në dorën tonë.

Çfarë po i varfëron shqiptarët, kriza ekonomike apo politika?

Varfërimi apo pasurimi i kujtdo varet në radhë të parë nga ai vetë dhe ne nuk duhet të ngurrojmë që ta themi këtë, pasi tendenca për t’i kërkuar shkaqet e të mirave apo të këqijave tona vetëm jashtë nesh, përfshirë madje edhe vetë qeverinë, është në thelb e paplotë. Në njëfarë mase, kjo gjë na depersonalizon dhe na shtyn drejt një rrethi vicioz të kërkimit të përgjegjësive tona tek të tjerët. Jo! Secili duhet të ndiejë përgjegjësi për gjendjen e vet.

Po shfajësoni politikën si faktori shtytës…?

Mos u nxitoni që të thoni se po përpiqem që me këtë të shfajësoj politikën. Aspak jo! Politika shqiptare në përgjithësi dhe qeveritë shqiptare në veçanti kanë qenë dhe mbajnë përgjegjësinë kryesore për gjendjen ekonomike të vendit, e cila kurrë nuk ka arritur që t’i afrohet normalitetit. Duke ia lënë çdo shqiptari pjesën e përgjegjësisë së tij personale, është e qartë se politika mban pjesën më të madhe të përgjegjësisë për gjendjen e shqiptarëve.

Problemi themelor me atë që në Shqipëri quhet politikë është deformimi absolut i kuptimit të vetë këtij termi të lartë. Në Shqipëri, politikë do të thotë parti dhe parti do të thotë grupim interesi. Ky është një deformim i thellë, një defekt lindjeje i pluralizmit shqiptar, i cili për ironi të historisë, nëse nuk është autorizuar, të paktën është noterizuar nga vendimet e partisë komuniste në fundin e 1990-ës. Një politikë e gjymtuar që në lindje duket se e ka të pamundur ose të ndaluar të kuptojë se qëllimi i ekzistencës së saj është krijimi i kushteve për zhvillimin e shoqërisë dhe jo thjesht fitorja në zgjedhjet e ardhshme.

Pikërisht për arsye se partitë tona ekzistojnë për të fituar zgjedhje, ato janë një punishte elektorale, por jo laboratorë ku zhvillohet e ardhmja e vendit. Për këtë arsye, ato janë vatra militantësh, por jo forume mjeshtrash. Për arsye se fitorja në zgjedhjet e radhës është qëllimi final, partitë dominohen nga punëtorët partiakë dhe bash për këtë arsye ato e kanë shumë të vështirë bërjen e politikës dhe qeverisjen.

Dhe nëse duam të jemi të ndershëm, duhet të pranojmë se për këtë gjendje, përgjegjësia nuk është vetëm e politikës, por edhe e gjithë shoqërisë, e cila nuk ka arritur të ndriçohet deri në atë nivel sa të kuptojë këto gjëra elementare. Nganjëherë mjafton të shohësh përgjërimet plot përulje të njerëzve të thjeshtë përballë dinozaurëve të rrënimit politik të vendit në mitingjet e tyre për të kuptuar thellësinë e dramës shqiptare.

Pse kemi trend migrator të shqiptarëve drejt vendeve të Perëndimit? Pse qeveria nuk arrin të ofrojë në vendin tonë një ambient ku qytetarët tanë të realizojnë ambiciet dhe ëndrrat e tyre për një jetë më të mirë ndërkohë që ky largim masiv po krijon një hendek të madh në vend dhe një strukturë ekonomike të prapambetur?

U përpoqa ta cek pak edhe në pyetjen e mëparshme këtë. Politika këtu në thelb ka qenë një betejë e përhershme për vota dhe jo për zhvillim. Që në orët e para të saj, në vitin 1991, ajo bëri “mëkatin fillestar” kur për vota shkatërroi edhe më keq se sa vetë komunizmi konceptin e pronësisë mbi tokën. Më tej, po për vota shkatërroi konceptin e jetës urbane dhe mbushi vendin me ndërtime pa leje. Më tej, po për vota, legalizoi dhe përjetësoi katastrofën urbane. Nevoja për vota ka penguar reformat e vërteta në sistemin politik, në administratë, në pushtetin vendor, në financat publike, në shëndetësi, në arsim e në shumë sektorë të tjerë të rëndësishëm të jetës.

Obsesioni për vota ka shuar çfarëdo guximi për reforma dhe mungesa e tyre ka goditur natyrisht vetë ata që japin votën, qytetarët. Guximi politik për reforma është edhe guximi edhe për të humbur vota, pa të cilin shoqëria nuk mund të ecë përpara. Në vendin tonë nuk janë kryer kurrë reformat kryesore që do të duhej të ishin realizuar prej dekadash tashmë. Energjia e paorientuar e shqiptarëve në masën më të madhe të saj është kthyer në beton, në vend që të ishte shndërruar në një ekonomi të strukturuar.

Si e lexoni deklaratën e kryeministrit Edi Rama se shqiptarët gjithmonë kanë emigruar dhe e vetmja kohë kur u penguan ishin gjatë kohës së komunizmit?

Deklarata e Ramës është e saktë. Përpara pavarësisë, shqiptarët kanë emigruar drejt lindjes otomane, aq sa arritën të krijojnë atje një prani të konsiderueshme numerike, më pas kahja e emigrimit u kthye nga Perëndimi, ndërkohë që komunizmi e frenoi me dhunë këtë tendencë. Rënia e gardheve të diktaturës i hapi rrugë një vale tjetër gjigande migracioni përsëri drejt Perëndimit, falë së cilës Shqipëria mbijetoi dhe arriti të bëjë një kapërcim historik jo vetëm në aspektin ekonomik, por më së pari në atë kulturor.

Migracioni është një fenomen i përjetshëm njerëzor. Problem janë përmasat e tij, të cilat duhet të adresohen. A e dini për shembull se qytetarët e Izraelit duhet të marrin vizë për të shkuar në Amerikë? Dhe a e dini përse? Jo se SHBA nuk është gatshme të liberalizojë regjimin e vizave me aleatin e saj emblematik në Lindjen e Mesme, por se Izraeli nuk do që ta bëjë aq të lehtë migrimin e qytetarëve të tij.

Ju po nënkuptoni aplikimin e masave kufizuese kundër emigracionit?

Jo! Me këtë nuk dua kurrsesi që të them se ne duhet të aplikojmë masa kufizuese kundër emigracionit. Por, nga ana tjetër, ne nuk mund të rrimë përballë tij si përpara një fenomeni natyror të pashmangshëm. Ka shumë mënyra për të kontrolluar përmasat e tij, ndërkohë që ndalimi as mund të mendohet si opsion.

Çfarë pasojash do të ketë për shoqërinë shqiptare plaga e madhe e emigrimit? Çfarë mund t’i mbajë shqiptarët në Shqipëri?

Shqipëria, ashtu si dhe vetë Europa, po mpaket. Por te ne ky proces ka ritëm dhe përmasa shqetësuese, pasi plakjes natyrore mjaft shqetësuese, që vjen nga rënia e natalitetit, i mbivendoset edhe migracioni i konsiderueshëm. Për të parë pasojat e kësaj nuk ka nevojë për shumë studime. Rënia e kapacitetit prodhues të vendit për shkak të rënies së fuqisë punëtore, largimi i mendjes dhe kërcënimi për sistemet e përkrahjes shoqërore dhe të pensioneve për mungesë të kontributeve janë vetëm disa nga pasojat më të dukshme.

Duket sikur të përmendësh litarin në shtëpinë e të varurit, por megjithatë e vetmja kurë për këtë situatë është ajo e hidhura. Reformat e munguara në sistemin politik, në administratë, në ekonomi, në pronësi, në shëndetësi, në arsim, në administrimin e pasurive publike mbeten një domosdoshmëri e panegociueshme. Në mungesë të tyre, ne vetëm do të mund ta shtyjmë për pak më vonë, por kurrsesi nuk do të mund ta zvogëlojmë përmasën e problemeve tona të mbartura.

Shqiptarët po ikin, por të tjerë pritet të vijnë… Bëhet fjalë për projektin e qeverisë, një pasaportë shqiptare në këmbim të investimeve… BE i ka kërkuar qeverisë tërheqjen nga skema e shtetësisë për investitorë që sipas Brukselit bie ndesh me legjislacionin e Bashkimit Europian dhe përbën rrezik për Shqipërinë dhe për Unionin. A duhet rishikuar ky projekt…?

Për këtë temë jam shprehur edhe një herë te gazeta juaj. Projekti për pasaporta në këmbim të investimeve edhe në rastin më të mirë është aq i vogël sa nuk mund ta justifikojë kurrë shndërrimin në një argument konfrontimi me BE. Në thelb, pasaportat shqiptare do të kishin një shans për të tërhequr interesin e investitorëve të ndryshëm jo europianë, pikërisht për shkak të valencës europiane të tyre, e cila varet vetëm nga BE. I gjithë fati i këtij projekti varet nga vullneti i BE. Nëse BE është kundër, ky projekt duhet arkivuar. Në të kundërt, vetë pasaporta jonë mund të humbte valencën e saj europiane.

Komisioni Europian po monitoron shtetet, të cilat po udhëtojnë pa viza në BE, por që po planifikojnë të krijojnë skema të dhënies së shtetësisë për investitorët e pasur. Këtu përfshihen shtete si ishujt e Karaibeve dhe Paqësorit, shtetet e Evropës Lindore, Mali i Zi, Shqipëria dhe Moldavia. Kjo skemë sipas jush a paraqet mangësi serioze dhe dështime të sigurisë?

E thashë edhe më lart që pasaporta shqiptare mund të tërheqë investitorë jo për arsye të Shqipërisë, por për arsye të Shengenit. Por përderisa këtë SH-në e dytë, Shengenin, e kanë në dorë europianët dhe jo ne, edhe vetë fatin e projektit e kanë efektivisht në dorë ata. Kështu që mua më duket se kjo histori do të jetë thjesht në dorë të tyre. Padyshim që dhënia e shtetësisë ndaj qytetarëve të një vendi tjetër lidhet edhe me shumë aspekte të sigurisë.

A rrezikojmë të kemi infiltrim të krimit të organizuar, pastrimit të parave, evazionit fiskal dhe korrupsionin nëpërmjet “aplikantëve të mundshëm nga vendet e treta në një skemë të ardhshme shqiptare”?

Edhe pa “pasaportën e artë”, nga vitet ‘90-të e këndej, Shqipëria është “vizituar” nga shumë persona me barrë kriminale apo edhe terroriste. Ata kanë ardhur me viza, pa viza, kanë marrë leje qëndrimi madje edhe pasaporta shqiptare. Sigurisht që krijimi i mundësive të reja mund të ketë njëfarë ndikimi negativ edhe në këtë drejtim, por në thelb unë nuk shoh ndonjë risk shumë të shtuar për sigurinë. Risku i vërtetë në këtë drejtim është mospranimi europian. Nuk ka ndonjë nevojë për argumente të tjera. Mjafton ky mospranim që ky projekt të harrohet.

A po e konsumon pushteti qeverisjen socialiste?

Mandati për të qeverisur, apo pushteti, i ngjan një baterie që karikohet në zgjedhje në një përqindje të caktuar, që te ne shkon diku te niveli i 50 përqindëshit. Nga e nesërmja e zgjedhjeve fillon konsumi i energjisë. Partitë përpiqen që edhe gjatë rrugës të gjejnë mundësi dhe mënyra për të bërë ndonjë rikarikim, por në thelb konsumimi i energjisë është ligjësi e pashmangshme. Krejt arti është tekqëllimi i shpenzimit të saj dhe te rikarikimi.

blank

Intervista- Nevenka Tromp: Targat, pjesë e strategjisë serbe për aneksimin e veriut të Kosovës

Nevenka Tromp në promovimin e librit të saj për gjykimin e Sllobodan Millosheviqit, Prishtinë, Kosovë.

Die Morina van Uijtregt

Serbia është duke shfrytëzuar situatën e krijuar lidhur me targat ilegale në komunat veriore të banuara me shumicë serbe, për të fshehur strategjinë e saj për t’i ikur njohjes së Kosovës si shtet i pavarur, thotë në një intervistë për Radion Evropa e Lirë Nevenka Tromp, ligjëruese e Studimeve për Evropën Lindore në Universitetin e Amsterdamit në Holandë.

Ajo thotë se Bashkimi Evropian ka treguar “durim të madh” me Serbinë, ndërsa thekson se palën serbe nuk duhet lejuar të vazhdojë me strategjinë e njëjtë. Sipas Tromp, kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, po vazhdon politikën ku Kosova është pozicionuar si palë konstruktive në diskutimet në Bruksel, edhe në rastin e çështjes së targave ilegale.

Duke e lidhur momentumin politik në Kosovë me pushtimin e Ukrainës nga Rusia, Tromp thekson se nëse Serbia do të arrinte ndarjen e Kosovës, Rusia do të mund ta përdorte këtë si precedent për rajonet ukrainase të cilat pretendon t’i marrë. Andaj, ajo shton se “për herë të parë në këtë histori të shkurtër të Kosovës si shtet i pavarur, realitetet politike janë në anën e saj [Kosovës]”.

Radio Evropa e Lirë: Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka pranuar kërkesën e SHBA-së për shtyrjen e shqiptimit të gjobave për targat serbe, për 48 orë, në mënyrë që t’i jepet hapësirë një marrëveshjeje të mundshme me Serbinë për këtë çështje. Si i shihni hapat e ardhshëm, pas këtij afati kohor? A prisni ndonjë marrëveshje?

Nevenka Tromp: Nuk pres ndonjë marrëveshje nga pala serbe, sepse Serbia, me hapa të vegjël, po i përdor këto pengesa për të fshehur strategjinë reale pas politikës konsistente të saj, dhe kjo është për të penguar në çdo mënyrë njohjen e statusit të Kosovës si një shtet të pavarur.

Në të njëjtën kohë, politikën e kryeministrit Albin Kurti e shoh shumë konsistente me politikën e paraardhësit të tij [Avdullah Hoti], ku Kosova ka qenë dhe e ka pozicionuar veten si palë bashkëpunuese, me synime të identifikuara. Po ashtu, Kosova e ka dëshmuar se është shumë e ndjeshme dhe e përgjegjshme ndaj lidershipit të bashkësisë ndërkombëtare në këto negociata.

Pra, mendoj se kryeministri Kurti nuk ka asgjë për të humbur, aq më pak autoritetin e tij si kryeministër, duke e shtyrë edhe një herë zbatimin e këtyre masave administrative, sepse kjo tregon bashkëpunim ndaj Serbisë dhe bashkësisë ndërkombëtare.
Pra, Kosova nuk është palë që pengon ndonjë gjë.

Mendoj se ky fleksibilitet nga ana e tij, tregon vendosmërinë dhe mirëkuptimin e tij se Kosova është plotësisht në rrugën e duhur dhe se kjo masë e rëndësishme administrative përfundimisht do të ndodhë, sepse arsyeja e shëndoshë na thotë se është një hap i domosdoshëm.

Radio Evropa e Lirë: Propozimi i BE-së në takimin e së hënës ishte që Kosova t’i pezullojë menjëherë fazat e mëtutjeshme lidhur me riregjistrimin e automjeteve në veri të Kosovës dhe Serbia të pezullojë lëshimin e targave me emërtimet e qyteteve të Kosovës, përfshirë ato KM. Si e shihni qëndrimin e Kosovës duke e refuzuar këtë propozim, ndërkohë që Serbia u pajtua?

Nevenka Trump: BE-ja ka treguar durim të madh me palën serbe dhe nëse kujtoni se si ka shkuar dialogu i Brukselit deri në vitin 2013, shohim se çdo vendim i negociuar nga BE-ja përmes këtij dialogu të Brukselit, në fakt, e bëri Serbinë të pajtohej me gjithçka, por duke vazhduar kultivimin e sistemit paralel të administrimit të Kosovës, dhe, sigurisht, veriun e Kosovës.

Pra, kjo lloj qasjeje e dyfishtë nga komuniteti ndërkombëtar ka për qëllim gjithmonë ta mbajë Serbinë të përfshirë, për të mos e humbur nga negociatat. Por, këto lloje koncesionesh janë keqpërdorur nga Serbia, sepse ajo që shohim që nga viti 2008, kur Kosova shpalli pavarësinë, e edhe para kësaj kohe… e vetmja konsistencë në qasjen e Serbisë është pengimi i njohjes së Kosovës si shtet i pavarur.

Dhe, e gjithë kjo politikë me hapa të vegjël pengesash është që Serbia të blejë kohë, duke llogaritur se, në një moment të caktuar në të ardhmen, të gjithë do t’i harrojnë vështirësitë e popullit të Kosovës për të arritur pavarësinë e saj dhe se komuniteti ndërkombëtar ndoshta do ta lejojë Serbinë të arrijë qëllimin e saj parësor.

Dhe ky është, çfarëdo që është, dhe duhet të jetë statusi i Kosovës, Serbia dëshiron së pari të sigurojë territorin e veriut të Kosovës dhe ta bashkojë atë pjesë me Serbinë. Kjo do të ishte më e pakta e lojërave të luftës nga Serbia, në luftërat që ajo vazhdimisht i ka humbur në vitet ’90.

Radio Evropa e Lirë: Çfarë shihni si një zgjidhje të mundshme ndërmjet Kosovës dhe Serbisë për çështjen e targave të veturave, në mënyrë që të shmangen konfliktet e mundshme?

Nevenka Tromp: Në negociatat dhe ndërmjetësimet mes Serbisë dhe Kosovës që nga viti 2000 e tutje, por edhe nga viti 1999, mund të shohim se ajo çka është arritur nga ana e Kosovës, është se pavarësia e saj është e pakthyeshme.

Dhe, ajo çka bashkësia ndërkombëtare me të drejtë po përpiqet të arrijë, është që t’i thotë Serbisë se çfarëdo çështjeje brenda territorit të Kosovës, qoftë për decentralizimin e pushtetit, qoftë për statusin e korpusit etnik serb, apo etnive të tjera, do të trajtohet vetëm pasi të ndërmerret ky hap madhor, që është njohja nga ana e Serbisë e statusit të Kosovës si shtet i pavarur.

Ne shohim se çdo hap që ndërmerret – përfshirë targat e veturave të cilat absolutisht sipas logjikës dhe rregulloreve, ashtu siç na mësojnë dhe vendet e tjera, nuk mund të jenë dy sisteme paralele – tregon që Serbia po pengon atw çka përfundimisht do të jetë e nevojshme dhe e pashmangshme – pavarësia de-facto e Kosovës tashmë ka arritur në një fazë tjetër. Dhe, pse është në një fazë tjetër? Sepse për herë të parë që nga viti 2008, i gjithë komuniteti ndërkombëtar e kupton se nëse Serbia arrin ndarjen e Kosovës, Rusia mund ta përdorë këtë si precedent dhe, mbi të njëjtat parime, të pretendojë [kontrollin mbi] dy rajonet de-facto ukrainase të Luhanskut dhe Donjeckut.

Pra, mendoj se në anën e Kosovës nuk është vetëm sensi logjik, jo vetëm kuptimi juridik se si duhet të funksionojë një shtet, por për herë të parë në këtë histori të shkurtër të Kosovës si shtet i pavarur, realitetet politike janë në anën e saj.

Për ta përmbledhur, Serbia udhëhoqi tri luftëra kriminale, për të cilat ka pasur disa ose shumë vendime të shpallura në Tribunalin e Jugosllavisë, ICTY, dhe nga gjykatat lokale dhe ajo që [presidenti i Rusisë, Vladimir] Putini është duke bërë, është ajo që Serbia dështoi ta arrinte.

Mendoj se kjo është një pasqyrë shumë e rëndësishme në këtë pikë për Serbinë dhe për Putinin, por edhe për komunitetin ndërkombëtar, që të kuptojë se të gjitha forcat e mundshme dhe vullneti i mirë politik duhet të përqendrohen në faktin se si të arrihet njohja efektive e Kosovës.

Njohja e Kosovës kontribuon si një pengesë shumë e rëndësishme për Rusinë e Putinit, në mënyrë që të ndalë çdo aneksim të paligjshëm të territoreve – siçpo bën qartazi Kremlini, duke kopjuar atë që Serbia u përpoq të bënte, por dështoi.

Radio Evropa e Lirë: Çfarë ndikimi mund të ketë kjo situatë në një marrëveshje të mundur përfundimtare apo në propozimin që vjen nga Franca dhe Gjermania për normalizimin e marrëdhënieve midis Kosovës dhe Serbisë?

Nevenka Tromp: Ajo që është e rëndësishme të shihet është se kemi parë edhe dialogun e Brukselit duke shkuar drejt fundit dhe pastaj kishim proceset e Berlinit. Iniciativa gjermane dhe franceze nuk është gjë tjetër përveç vazhdimësi e këtij procesi. Të gjitha janë shumë të rëndësishme sepse e mbajnë Kosovën si çështje politike jetike dhe të hapur në kontekstin e Bashkimit Evropian.

Por, çfarëdo që do të ndodhë në të ardhmen e afërt, afatmesme apo afatgjatë të Kosovës, në fakt është të kuptuarit nga Bashkimi Evropian se pavarësia e Kosovës nuk është e negociueshme, se Kosova si shtet i njohur duhet të lejohet të marrë pjesë në integrimin euroatlantik dhe mënyra për ta bërë këtë të mundur është të punojmë në këtë temë thelbësore, dhe kjo është që Serbia ta njohë Kosovën jashtë kufijve të saj.

Vetëm ky fakt do t’i lejojë pesë shtetet brenda Bashkimit Evropian që të rishqyrtojnë kundërshtimin dhe refuzimin e njohjes së Kosovës si shtet i pavarur. Mendoj se Kosova, së pari, duhet të përfshihet në komunitetin e BE-së dhe çdo iniciativë që vjen nga dy shtetet e saj më të fuqishme, Franca dhe Gjermania, në këtë pikë është shumë e mirëpritur.

Por, kjo nuk duhet të zgjasë shumë dhe nuk duhet të jetë një proces i tillë që Serbia të merret seriozisht çdo herë e përsëri, ndërsa ajo tregon se nuk është realisht e interesuar për negociata që do t’u sillnin të dyja palëve rezultate të mira. Serbia i përdor ende këto negociata për të fituar kundër palës kosovare. Kjo është e gabuar dhe nuk duhet lejuar që Serbia ta bëjë këtë.

Radio Evropa e Lirë: Ambasadori gjerman në Kosovë tha se “është absurde të rrezikohet përshkallëzimi [i situatës] për shkak të targave”. A e shihni këtë si një çështje më të gjerë sesa vetëm “targat e makinave”?

Nevenka Tromp: Sigurisht. Targat e veturave janë një hap i vogël në këtë strategji, që janë hapa operacionalë nga Serbia për të zbatuar taktikat e pengesave, por strategji jashtëzakonisht e rëndësishme është pengimi i Serbisë për ta njohur Kosovën si shtet të pavarur në kufijtë e saj aktualë.

Jam shumë e befasuar, në fakt jo edhe aq e befasuar, që gjenerata e re e diplomatëve dhe politikanëve nuk mund ta kuptojë se sa ka zgjatur kjo periudhë e strategjisë së Serbisë, dhe se disa prej tyre po vijnë tani në gjithë këtë situatë duke zbuluar të gjithë problemin, sikur të ishte problem i kohëve të fundit.

Nuk është një problem i kohëve të fundit dhe ajo që Serbia po bën vazhdimisht, është gjetja e hapave të vegjël të pengimit në nivel operacional.

Taktika e saj është duke e zgjatur të gjithë procesin dhe duke krijuar ndërgjegjësim të ri për këtë çështje, por strategjia ka qenë gjithmonë e njëjtë, që nga dita e parë që Millosheviqi mori detyrën dhe në të gjitha regjimet e saj pasardhëse të Millosheviqit. Asnjë nga qeveritë e tyre, asnjë nga politikanët e tyre kryesorë – president ose kryeministër – kurrë nuk kanë mundur të dalin para publikut serb dhe të thonë ‘po, Kosova është shtet i pavarur dhe po, Serbia e njeh atë’.

Kjo është diçka që është konstante në politikën serbe dhe nuk e shoh të ndryshojë nëse nuk ushtrohet presion serioz i jashtëm ndaj Beogradit.

Radio Evropa e Lirë: Pas takimit të 21 nëntorit, opinioni në Kosovë duket i ndarë mes atyre që e shohin qasjen e BE-së si mbështetëse për Serbinë dhe atyre që e shohin kryeministrin Kurti si kundër politikave të BE-së. Si e shihni ju qëndrimin e BE-së në këtë situatë?

Nevenka Tromp: Ajo çfarë vlerësoj shumë nga kryeministri Kurti është që ai çdoherë ka treguar një respekt për BE-në dhe QUINT-in, pesë shtetet [SHBA, Italia, Franca, Gjermania dhe Mbretëria e Bashkuar] që janë shumë të përfshira në negociatat mes Kosovës dhe Serbisë.

Ai, thjesht, ka treguar dhe ka thënë që jemi bashkëpunues, jemi në anën tuaj. Dhe, disa mund ta interpretojnë këtë si dobësi, por faktikisht unë e shoh si konsistencë dhe forcë, sepse kryeministri Kurti e di që në një pikë të caktuar, kjo është e vetmja rrugë përpara, sepse kjo masë administrative është vetëm një nga shumë që tani duhet të rikonfirmohet si e vlefshme për Kosovën si shtet.

Në të njëjtën kohë, unë i kuptoj ata që thonë kështu, sepse Serbia, e cila po sillet si palë penguese, merr shumë më tepër vëmendje nga ndërkombëtarët. Është si në familje, keni një djalë të mirë që bën gjithçka që është e nevojshme, bën gjithçka të mirë në shkollë dhe gjen një punë të mrekullueshme… thjesht, e merrni si të mirëqenë. Dhe, në anën tjetër, djali problematik, i cili bën probleme gjatë gjithë kohës. E gjithë vëmendja e gjithë familjes shkon te ky djalë problematik.
E dini që ne si njerëz sillemi saktësisht njësoj edhe në nivel publik.

Kështu që e shihni se kaq shumë vëmendje dhe energji është përqendruar në pjesëmarrjen e Serbisë, por, në një moment, komuniteti ndërkombëtar dhe sigurisht BE-ja do të dijë se cilat janë elementet shtrënguese dhe elementet e presionit për ta bërë Serbinë ta pranojë këtë situatë.

Dhe, kam frikë se në këtë pikë Bashkimi Evropian nuk ka asnjë mjet presioni. Se si po shkon dhe çfarë do të vijë vetëm nga pala evropiane, ende nuk është e qartë. Shpresa ime është që brenda QUINT-it, ku Britania e Madhe dhe SHBA-ja janë po ashtu të përfshira dhe që formate më inovative të negociatave me Serbinë mund të vijnë. Por, vetëm nga BE-ja nuk shoh shumë mundësi për presion ndaj Serbisë.

blank

Donika Gërvalla: Zoti t’marroftë, Skënder Hyseni, për këto fjalë të pafalshme!

ZvKryeminstrja e Kosovës dhe kryediplomatja kosovare, Donika Gërvalla i ka reaguar ndaj Skender Hysenit, pasi ky i fundit tha se deklarimet e presidentes Vjosa Osmani për qasjen e Borrellit  po i përngjajnë me ato të Enver Hoxhës e Sllobodan Millosheviqit.

Gërvalla përmes një shkrimi në Facebook i tha Hysenit ‘Zoti t‘marroftë, Skënder Hyseni, për këto fjalë të pafalshme!’.

Tutje, Gërvalla tha se kjo është fytyra e vërtetë e atyre që e vodhën, e plaçkitën, e mashtruan, e futën në udhë pa krye Kosovën.

“Skënder Hyseni dhe plot të tjerë jo vetëm që e çuan LDK-në në 10%, por çdo ditë kujdesen që ta mbajnë të fundosur. E sa për Kosovën, e kanë treguar me kohë se sa vlerë ka për ta.

Zoti t ‘marroftë, Skënder Hyseni, për këto fjalë të pafalshme!“

blank

blank

28 – 29 Nëntor: shqiptarët nisen drejt Turqisë për të festuar Pavarësinë

28 dhe 29 Nëntori janë Festa Kombëtare, por edhe këtë vit, një numër i konsiderueshëm shqiptarësh kanë zgjedhur t’i kalojnë jashtë vendit, një kërkesë që rritet çdo vit.

Një ndër arsyet kryesore që nxit këtë tendencë është çmimi i leverdishëm, sidomos në ofertat për vendet e rajonit, apo biletat e avionëve të prera individualisht më herët.

Kërkesat për të udhëtuar këtë vit i janë bashkëngjitur dëshirës së shqiptarëve që vitet e fundit kanë qenë më të kufizuar prej rregullave të pandemisë dhe kryesisht kanë lëvizur brenda vendit.

Të pyetura nga “Monitor”, agjencitë e udhëtimeve pohojnë se këtë vit, shqiptarët kanë zgjedhur të shkojnë kryesisht në disa prej vendeve të rajonit, që kanë pasur oferta të kënaqshme, sidomos ato si resorte me ski.

Nga agjencia “Union Travel” pohojnë se kërkesat kanë qenë kryesisht në destinacione të qyteteve italiane, por edhe Stambolli vijon të jetë i preferuar. Disa nga kërkesat, sipas tyre kanë qenë për qytete si Vjena, Amsterdami, Brukseli etj., për të cilat paketat kanë qenë gjithëpërfshirëse.

Nga agjencia “Kalemi Travel” thonë se ofertat për këto ditë festash u janë ofruar që në fillim të këtij muaji, të fokusuara kryesisht në rajon. Çmimet nisin nga 100 euro dhe paketat janë interesante.

Përfaqësues të “Matias Travel and Tour” thonë për “Monitor” se, rezervimet kanë qenë në nivele të kënaqshme. Kjo mund të lidhet me faktin se, shqiptarët duan të udhëtojnë, si dhe ditët e pushimit zyrtare janë katër. Për destinacionet brenda vendit, sipas tyre Korça kryeson listën. Ndryshe nga vitet e shkuara ku ka pasur interes e për qytete veriore, duket se këtë vit shirat e rrëmbyer e kanë stepur këtë dëshirë.

Nga Iliria Travel pohojnë se kërkesat për udhëtime kanë qenë të kënaqshme, por jo në nivelet e vjetshme që kishin më tepër ‘uri’ për udhëtime jashtë. Sipas tyre, ekonomia është një faktor i rëndësishëm por edhe fakti që planifikojnë të udhëtojnë më së shumti për festat e fundvitit.

Sipas agjencisë ATHS, ndonëse ka pasur oferta të brendshme, madje prenotimet në vende si Korça, Voskopoja, Dardha, Pogradeci etj., kanë qenë në kapacitet të plotë, megjithatë rajoni duket më konkurrues, sidomos me paketat e çmimeve të favorshme. Destinacionet me ofertat më të mira, edhe këtë vit, ka qenë Budva dhe Stambolli.

Udhëtime me avion:

► Stamboll, 24, 25, 26, 27 Nëntor, 3 ditë 269€

► Romë – Firence, 27 Nëntor, 4 ditë 399€

► Abu Dhabi- Dubai, 26 Nëntor, 6 ditë (me WizzAir) 599€

► Dubai – Abu Dhabi, 27 Nëntor, 5 ditë €699 (me FlyDubai)

► Dubai – Abu Dhabi & Plazh në Maldive, 23 Nëntor, 8 ditë 1599€

► Madrid – Barcelonë, 28 Nëntor, 5 ditë €499

► Amsterdam dhe Bruksel, 27 Nëntor, 5 ditë 499€

► Vjenë, 25 Nëntor, 4 Dit €349

► Vjenë, Pragë, Budapest, 28 Nëntor, 5 ditë €449

► Nicë, Cote D’Azur, 26 Nëntor, 4 ditë 399€

► Barcelonë, 27, 28 Nëntor, 4 ditë 399€

► Paris, 26 Nëntor, 4 ditë 499€

► Mynih, Shtutgart, Nuremberg, 27 Nëntor, 4 ditë €399

Udhëtime me autobus:

► Dubrovnik, 26, 27 Nëntor, 3 ditë €109

► Selanik – Stamboll – Sofje, 25 Nëntor, 5 ditë €149

► Budva – Kotorr – Ulqin, 26, 27, 28 Nëntor, 2 ditë €65

► Udhëtim në Detin e Zi, 24 Nëntor, 6 ditë 219€

► Mostar – Medjugorje, 26, 27, 28 Nëntor, 2 ditë €65

► Meteora – Kallabaka – Janine, 26, 26, 28 Nëntor, 2 ditë €65

► Bukuresht, 26 Nëntor, 4 ditë €169

► Korfuz, 25, 27 Nëntor, 3 ditë All Inclusive €99

► Udhëtim në Selanik, 26, 27 Nëntor, 3 ditë 99€

► Prishtinë – Pejë – Ujëvara e Drinit, 26, 27, 28 Nëntor, 2 ditë €59

► Sofje dhe Selanik, 26 Nëntor, 4 ditë €129

► Zagreb, Sarajevë, Dubrovnik, 25 Nëntor, 4 Ditë, €149

► Ulqin All Inclusive, 27 Nëntor, 3 Ditë €69

► Udhëtim Sarajevë dhe Beograd, 26 Nëntor, 4 Ditë, €119

► Stamboll – Selanik, 25, 26 Nëntor, 4 ditë €109

► Strugë – Ohër, 26, 27, 28 Nëntor, 2 ditë €55.

Udhëtime në Shqipëri:

► Udhëtim në Korçë – Voskopojë , 26, 27, 28 Nëntor, 2 ditë 49€

► Valbonë – 26, 27, 28 Nëntor, 2 ditë 75€

► Udhëtim në Theth, 26, 27, 28 Nëntor, 2 ditë, €70

Burimi: Informacione të marra nga kompani të ndryshme udhëtimi/MONITOR


Send this to a friend