Rreth 90 anije, përfshirë cisterna nafte, kanë kaluar përmes Strait of Hormuz që nga fillimi i luftës në mars, pavarësisht se rruga ujore konsiderohet efektivisht e mbyllur për pjesën më të madhe të trafikut ndërkombëtar. Sipas firmës së të dhënave detare Lloyd’s List Intelligence, shumë prej këtyre kalimeve janë kryer nga të ashtuquajturat tranzite “të errëta”, që shmangin mbikëqyrjen dhe sanksionet perëndimore, shpesh të lidhura me Iranin. Në të njëjtën kohë, anije me lidhje me Indinë dhe Pakistanin kanë kaluar ngushticën pas ndërhyrjeve diplomatike.

Ngushtica e Hormuzit, një arterie kyçe që transporton rreth një të pestën e naftës globale, ka parë një rënie drastike të trafikut që nga fillimi i konfliktit, me vetëm 89 anije që kaluan midis 1 dhe 15 marsit, krahasuar me 100–135 kalime në ditë para luftës. Të paktën 20 anije janë sulmuar në zonë gjatë kësaj periudhe.

Megjithatë, Irani ka arritur të eksportojë mbi 16 milionë fuçi naftë që nga fillimi i marsit, sipas të dhënave të Kpler. Analistët theksojnë se eksportet kanë mbetur relativisht të qëndrueshme, duke treguar aftësinë e Teheranit për të ruajtur rrjedhën e furnizimit edhe në kushte presioni.

Kina mbetet blerësi kryesor i naftës iraniane, ndërsa disa anije raportohen të kenë deklaruar lidhje kineze për të shmangur rrezikun e sulmeve, duke reflektuar marrëdhëniet më të ngushta mes dy vendeve. Raste të fundit tregojnë për kalime të koordinuara përmes negociatave. Dy anije indiane LPG kaluan ngushticën pas bisedimeve me Iranin, ndërsa Pakistani konfirmoi mbërritjen e sigurt të një tankeri të tij. Sipas ekspertëve, kjo sugjeron se Irani mund të ketë krijuar një “korridor të sigurt” të kufizuar, ku lejohet kalimi i anijeve të përzgjedhura, shpesh pranë brigjeve iraniane.

Tensionet kanë ndikuar ndjeshëm në tregjet globale, me çmimet e naftës që janë rritur mbi 100 dollarë për fuçi, një rritje prej më shumë se 40%. Presidenti amerikan Donald Trump u ka bërë thirrje aleatëve të ndërhyjnë për rihapjen e ngushticës dhe stabilizimin e tregut. Ndërkohë, SHBA-të kanë sinjalizuar fleksibilitet duke lejuar disa cisterna iraniane të kalojnë, në përpjekje për të shmangur një krizë më të thellë energjetike globale. Analistët paralajmërojnë se situata mbetet e paqëndrueshme. Ndërsa kalimet selektive tregojnë se ngushtica nuk është plotësisht e bllokuar, kufizimet e vendosura nga Irani mund të përdoren si mjet presioni për të ndikuar çmimet globale të energjisë dhe për të rritur ndikimin gjeopolitik. Nëse tensionet përshkallëzohen më tej, çdo ndërprerje e plotë e trafikut në këtë pikë strategjike mund të ketë pasoja të rënda për ekonominë globale. bw