VOAL

VOAL

Please Wait ...
0%

Misioni i Florian Vlashit dhe pritja e Namik Sadikut Nga BUJAR QESJA Mjeshtër i Madh

By | July 31, 2021

Komentet

Në Kosovë grupimet partiake me gjenealogji klasike të majtë, një mjes të bukur shpallen solemnisht të djathtë – Nga REX KASUMAJ

Tetor 2021, Berlin
Konvertimi pervers
(Mbi një barometër mashtrues)
1. Zodiaku
Ndërsa këto ditë, i pasionuar mbas artit të tij sublim, lexoja “Shkelja e kurorës” të Paulo Koelhos, gjeta një përskajim të bukur figurativ: “Pushteti”, shkruan ai, “është më i miri zodiak në botë”!
Magjia tërheqëse e Fuqisë, ndërkaq, për grupimet e organizuara politike është krejt e natyrshme: ngjitja e shkallareve të fronit dhe, përmes tij pasurimi i lirisë dhe lehtësimi i jetës, është vetë kuptimi i qenies së tyre…
Por kur ato pushtetohen në hapsira të mugëta që s’njohin ende as ligjet e as moralin e shërbesës, ndodh rrëzoma e ligë: rrëmbejnë përfitime që venë përtej nëvojës dhe matanë së drejtës.
2. Konvertimi!
Njeriu politik mund të ndërrojë bindje e afinitet, e, si Çërçilli, dhe parti politike. Kishte transmigruar në pesë të tilla, por, natyrisht, të gjitha kultivonin shpirtin e lirisë.
Po dhe vetë partitë lëvizin shpesh drejt qendrës. Këtë gjëmë i’a gatiti ish kancelari Shrëder Partisë vet Socialdemokrate e cila, pa vonuar, do bjerrte identitet e besim popullor.
Por s’më ka rënë të njoh përvojë kur një votër partiake të konvertohet e tëra në profil e ideologji tjetër.
Ndaj, pra, asnjë parti politike e Lindjes së kuqe nuk është ripagëzuar lehtësisht një “krah i djathtë”.
Kanë ruajtur, përgjithsisht, vokacionin e majtë. Një majtizëm të moderuar europian larg amzës së vjetër bolshevike.
Kështu do të ndodhte në Gjermani, në Poloni e, tutje, në Europën e Re!
3. Keqkuptimi
Por në Kosovë, ndërkaq, vetëm aty, grupimet partiake me gjenealogji klasike të majtë, një mjes të bukur do të shpallen solemnisht të djathtë.
Ldk-ja vjen nga brumi e fryma e Lidhjes së komunistëve të Kosovës, ndërkohë që Pdk-ja, anipse
kauzë e së cilës ishte Republika e federuar, trashëgonte Lëvizjen ilegale marksiste-leniniste.
Si u bë, ndaj, që ato të pësonin këtë shndrresë të beftë e të çuditshme?
E para, do thoshim, vuante kompleksin jugosllavist dhe, pra, dertonte fshirjen e biografisë, aq e nëvojshme për t’u konformuar në shekullin e ri.
Kurse e dyta, ndërkaq, do të kishte dhe një shkakësi tjetër të ndajshtuar. Është një fillesë e zymtë shfytyrimi që, më shumë se ideologjisë, i referohet injorancës dhe etikës.
Demokracia libertare për shkollën e tyre, shfaqej e huaj, madje përbindshëm armiqësore.
Që këtej, nuk e kishin fort idenë e të djathtës. Ajo nuk përceptohej si kulturë, por, thjeshtë, si një keqkuptim i thellë në fushën e dijes, identifikohej me kamjen dhe arrogancën parasë.
Ndaj dhe, meqë, brenda natës, meteorisht, u bënë oligarkë financiarë, në gjurmë të këtij moskuptimi do të shpalleshin krenarisht të djathtë!
Rrjedhimisht, sipas kësaj optike të vëngër, i tillë mund të ishje kurdoherë. Mjafton të aderoje privatisht në rrathët epërm pasunorë.
Dhe leva e këtij statusi vezullor s’kishte aspak rëndësi: dorë mbi fondet e luftës, pastaj mbi buxhetin e varfër të shtetit, transaksionet spekulative, nëntoka, kartelat dhe forma të tjera hajnie të paparë, që prekte kufijtë e trathtisë kombëtare!
3. Simbioza!
Në fakt, pas një kohe rrugëtimi të ndarë e konfrontuar, këto dy grupime politike do të pësojnë shpejt një afrimitet të habitshëm.
Nuk ishte vetëm konvertimi pervers shtysa e përafrisë, por një yll tjetër polar që ndiqnin netëve ëndërrtare: Fuqia pushtetëse! Një fuqi që njëjtësohet me levën e grabitjes dhe ronitjes së Republikës, akoma të brishtë e në sprovë ekzistenciale të saj.
E kishin mbrapshtuar keq aromën e “Zodiakut” për ç’flet Koelho i përkorë. Prandaj dhe kjo aromë, me ç’duket, si rrallëkund në hemisferën e lirisë, do shijonte dehshëm në Kosovën e lodhur prej saj ndër shekuj…
Duke qenë një simbiozë tipike, ato sikur u ngjizën në formacion të vetëm banditokrat. Veçse njëj emërtimi të ndryshëm që sikur jepte mëvetësinë formale të tyre!
Kjo lokomotivë e dyzuar, siç rrëfejnë shenjat në horizont, do shtyhet e shtyhet tutje.
Pa gjasë të ndërrojë ftyrë e identitet të harbuar: braktisjen e portretit të vjetër, këtë kombinim të përsosur të kooperativës politike tribale dhe, tashmë, mbitokës mafioze kolumbiane.
Dhe poaq, pa gjasë për të hapur një kapitull tjetër në filozofinë e vet: me njerëz, ide e kulturë të re politike.
Të denjë për dhimbjen e atdheut!
R. K.

Kush po i trembet kaq fort Berishës e Foltoreve të tij… – Nga ADRIATIK DOSTI

Se pari vete Rama …se e di fort mire se c’do te thote per te neser te kete kundershtar zyrtar e balle per balle Berishen …popullaritetin e karizmen e tij…dhe nese me Lylin jetoi e mbreteroi e beri palle 8 vjet resht me Berishen ne krye e ne udheheqje te PD …
jarebi ti shtyje 8 dite….ndaj dhe Edvini si askush tjeter eshte i tremburi i pare e me i madh prej Saliut e Foltoreve te tija…
Se dyti Lyli…i cili pas thikes pas shpine e pa besise dhe burracakerise kombinuar me tradhetine e mosmirenjohjen e tij neveritese tani e ka radhen te marre pergjigjen e merituar pra te korre ate c’ka mbolli …dhe te jete mese i sigurte se 3 % antiamerikan e llum i bazes se demokrateve [ sipas radakes se tij] per pune ditesh do ti kthehet ne Bumerang !
Por nga Saliu e Foltoret e tija po trembet fort edhe Frroku i cili e ka krahasuar sot neveritshen fare ish presidentin, ish kryeministrin e ish kryetarin e PD me
terroristin Bin Laden e diktatorin iraken Sadam Husseinin …
Per te qene te sake o Frrok te dy ata qe ke permendur ti i kishin si fort qejf armet e vazhdimisht pozonin me to por edhe i mbanin ato me vete ne cdo rast…e ne kete pike ke gabuar rende se askush prej shqiptareve brenda e jashte Shqiperie nuk e mban mend e nuk e ka pare kurre Berishen me arme nder duar a ne brez …
Ahhhh ty po…ty shqiptaret te mbajne mend fort mire e te kane fiksuar perfundimisht ne memorjet e tyre me kallash ne dore e krah qafe e me gjerdan fishekesh ne brez e maje tankut perkrah Gjinushit…Imamit, Cekes …Sabitit…Zani Caushit etj…teksa ju beje thirrje vlonjateve ne 1997 te mesynin drejt Tiranes e te vrisnin malokun Sali…besoj se te kujtohet apo jo ?
Saliu e Foltoret e tij kane dy muaj qe po e lene pa gjume edhe ”zedhenesin” shqiptar te CIA & FBI …avokatin e pjerdhur nga trute e kokes S.Ngjelen i cili nuk ka dite te mos predikoje arrestimin e Saliut …dhe su lodh e su lodh i ziu duke pritur qe ti bien Topet – Dashit…
Saliu e Foltoret e tija po trembin per vdekje edhe Mero – mavrine …i cili nuk ka dite te mos vjelle helm e vrer ndaj tij e familjes se tij permes pacavures se tij te qelbur Tema…por kujdes Mero-mavria se qesh mire kush qesh i fundit ok….dhe te mos e teproj hic…me duket se te jane mbledhur si shume borxhe per te lare ndaj Shqiperise e shqiptareve…
Saliu e Foltoret e tija e bejne me dhimbje te medha koke edhe Mut Nanon… te cilin se ze gjumi pse po ringjallet berishizmi …pse Hoxha i Kavajes kryen ritualin e Erzanit…pse Marin Mema flet per traditat patriotike e nacionaliste te shqiptareve…pse Albin Kurti eshte egersuar me Beogradin e pse atij [ sipas tij ] nuk i ben dot goja ta shaje qofte edhe njehere te vetme Ramen….
Saliu e Foltoret e tija kane zene te frikesojne edhe Nikoll Lesin i cili plasi duke bere publike parashikimet e tija per te nesermen e Berishes …njesoj sikur me qene Fallxhore filxhanesh kafeje …por ke pare ti qe s’po qellon kerkundi ne shenje Nikolla…Try again …[provoje prape] …thone keta ketu ku jetoj une per raste te tilla o Niko ok…se mos eshte hera e pare per ty…je mesuar ti njehere i ben miq e heren tjeter armiq…hajt mo shtyje si ta shtysh …sic e ke shtyre keto 30 vjet…
Saliu e Foltoret e tija kane trembur goxha edhe ”profesor ”Gjekmarkajn i cili deri dje te mbyste fare po ti shaje idhullin e tij -Berishen…
Po kaq i pa fytyre paske qene or burracak – njeri…mezi paske pritur te te zgjedhe Lyli – Deputet e ne shperblim te ketij ofiqi ju turre Saliut e nuk po le gje pa nxjerre nga goja kundra tij…po Burri ka dy pare burrni e nuk e ben veten kaq pis per nje karrige …..sinqerisht eshte tejet i peshtire servilizmi e bythelepirja jote o ”profesor”……dhe zoti te rujte mende e kokes ok…
Saliun e Foltoret e tija e ka fobi e tmerr edhe mirditori tjeter …Mark Marku…i cili eshte shnderruar si pune horoskopi i coroditur ku here i ngaterrohen shenjat e here i behen corap ditet…dhe s’di pse mu kujtua nje shprehje e bukur e shkodraneve per veten e per ju lezhjanet o Mark teksa thote…veshtire te gjesh shkodran te terun e lezhjan t’krehun…
Por Saliu e Foltoret e tija na paskan shqetesuar goxha edhe Prec – Cifteline …i cili pasi i mori nder vite PD e Berishes c’deshi, sa deshi e ku deshi…tani i eshte kthyer kundra dhe cuditet fort se si Saliu po vazhdon gjyqin ndaj sekretarit amerikan te shtetit…se si Saliut i shkojne mbrapa ende kaq shume demokrate…se si Saliu shpalli kandidaturen e tij per ne krye te PD etj etj…
Fute ne mendje njehere e mire o Prec – Ciftelia…ndryshimi i Saliut me ju rracen e kameleoneve e burracakeve…frikacakeve e tradhetareve bythe shitur…eshte se me te mirat e me te keqijat e veta te pakten ai eshte Malesor e nuk ta ha fjalen…eshte burre e nuk te pret ne bese…eshte Lider e jo karrigexhi si puna juaj… e te pakten deri me sot [ edhe pse ka qene komunist] …eshte me i pranueshmi ne raport me ju burracaket e leshit qe fshiheni poshte brekusheve te Edi Rames ok…
Saliu e Foltoret e tija trembin edhe mafiozin -gagac italian Car -lo Bole -ino.. ish kapterrin e shkolles se bashkuar Fred Pezen…Orangutangun – Lorenc…Fantomazzin- Fevzi …Dudush -lepurushin qe ka zene te ndihet fort mire e komod si kundershtar i betuar i Saliut…tek Syri tv i Qim Pekes…Enin qe me shume merakoset per ”fatin” e neserm te Saliut se sa per binjaket e saj te porsa lindura…etj etj
Sa per burracaket e frikacaket e tipit Voltana – Xhelal – Tomor e ca deputete qe tremben nga Lyli e ndaj nuk guxojne as ti afrohen dot Idhullit te tyre te djeshem e Foltoreve te tija te sotme besoj se as qe ja vlen tu kushtosh ndonje resht me shume …
Dhe nuk me erdhi aspak mire qe nga Berisha e Foltoret e tija qenka vene ne siklet fort edhe me i miri i opozites se sotme shqiptare e politikani me i drejte e me i ndershem i pas 90…e miku im i mire e shume i hershen Dash Shehi…i cili paska thene se…populli nuk te ben tre here Nuse…
Dashi…per saktesi ajo shprehje eshte …me bej edhe njehere Nuse se di une vete se si nuseroj…dhe nen kete llogjike e kend -veshtrim mendoj e gjykoj se Berisha pikerisht kete po kerkon…nuserimin ndryshe e per kete edhe po vazhdon te kerkoje falje publikisht ndaj demokrateve ne vecanti e shqiptareve ne pergjithesi…ndaj dhe une personalisht duke ja njohur karakterin e burrerine jam kesaj radhe i prirur ta besoj ….ndaj dhe lus zotin te kete zene mend tamam….te kete kuptuar shume nga gabimet e tija… e reflektimi i tij na qofte per hajer ishalla….
Do te thote dikush …vone…shume vone…po keni plotesisht te drejte por…me mire vone se Kurre !
Une e kam bere te qarte publikisht qasjen e opinionin tim ndaj Berishes e Foltoreve te tija dhe ju a perseris serisht po te doni…eshte gjeja me e mire ose e keqja me e mire dhe e domosdoshme per ta tundur PD nga themelet …per ta qerruar njehere e mire burracakun, frikacakun e humbesin Basha nga cdo lloj lidhje me PD….per ta reformuar koke e kembe PD….per tu dhene voten e duhur ne duart e tyre demokrateve te vertete…per ti rikthyer autoritetin e sovranitetin PD…e mbi te gjitha per te rrezuar Ramen e banden e tij kriminale pasi karizmen e Saliut nuk e ka sot kerkush tjeter vec tij… ndaj dhe Rama e Lyli [ e shume te tjere pas tyre ] i tremben kaq fort rikthimit te Berishes ne krye te PD…
Sikurse une kembengul qe Saliu vete duhet ta kete kuptuar fort mire qe cdo gje ka mase, llogjike e limite…ndaj faleminderit per kete qe po ben e qe ne fund te fundit ishte nje borxh i madh qe ju a kishe prej kohesh PD e demokrateve te vertete te saj…por qenia jote ne krye te PD [ natyrisht nese kandidon e fiton demokratikisht] duhet te jete e perkoheshme dhe e mjaftueshme sa per t’ja arritur qellimeve madhore te mesiperme…me pas vete ti Doctor me kurajo, guxim e besim duhet tu hapesh rruge te rinjve e te rejave atdhetare, patriote, antikomuniste, demokrate…te mire shkolluar e edukuar……trima e nacionaliste , bije e bija te shtreses se te persekutuarve te vertete politike …per ta marre ata ne duart e tyre PD e per tu rikthyer shpresen e besimin e madh shqiptareve se PO …ka ardhur vertet koha qe Shqiperia jone te behet ashtu sic e deshen te paret tane e ashtu sic kemi 30 vjet qe e enderrojme edhe ne…demokratike, antikomuniste, dhe pjese e barabarte e dinjitoze e familjes se qyteteruar e te civilizuar europiane…

Falimentimi i Greqisë i ka kushtuar BE-së plot 600 miliardë euro

Sot, gruaja më e urryer në Greqi, pritet të mbërrijë për një vizitë. Bëhet fjalë për kancelaren gjermane në detyrë, 67-vjeçaren Angela Merkel.

Sipas gazetës BILD, kancelarja është e treta në listën e gjermanëve më të urryer, pas Hitlerit dhe Wolfgang Schaueble.

Merkel synon që sot të mbyllë këtë kapitull: për dy ditë ajo do u thotë lamtumirë dy krizave më të mëdha të saj- asaj financiare dhe krizës së refugjatëve.

Në prill të vitit 2010, Greqia shpalli falimentin dhe prej asaj kohe, Bashkimi Europian ka shpenzuar disa miliarda për të shpëtuar këtë vend.

Një nga ekonomistët më të njohur në Greqi, George Vamvoukas thotë për BILD se “BE ka shpenzuar në total më shumë se 600 miliardë euro për të shpëtuar Greqinë”. Prej këtyre, pjesa e Gjermanisë është 170 miliardë euro. Shumica e këtyre parave kanë ikur përgjithmonë, thotë ai.

“Në vitin 2009, borxhi publik i Greqisë ishte 298 miliard euro ose 125 përqind e prodhimit ekonomik. Në vitin 2021, ky borxh është 389 miliard euro ose 222 përqind e PBB”, thotë ai. Pra miliardat e dhëna kanë shkuar më kot? Sipas ekonomistit, ato kanë shërbyer për të shpëtuar kursimet e grekëve dhe për të blerë kohë për Greqinë.

Por problemi është se ekonomia nuk është rindërtuar mjaftueshëm. Përveç turizmit, Greqia nuk ka një model real ekonomik.

Ka patur shumë të interesuar për shpalljen e Berishës nga DASH ‘Non-grata’ – Nga MILAIM L. NELA

PËR KUJTESË!
Dua të ju kujtoj shqiptarëve se ka patur shumë arsye dhe shumë të interesuar për shpalljen e ish-kryeministrit Sali Berisha nga DASH ‘Non-grata’:
Interesin më të madh e ka patur Edi Rama të cilit prania e tij në Kuvend i kallte datën se Berisha nuk i frikësohej dhe çdo denoncim që bënte dilte i vërtetë. Ai ishte opozita e vetme e Ramës për 8 vjet
I interesuar ishte Basha që nuk arriti kurrë të bëhej Lider se sa për burrështeti i mungonin të dyja ‘r’-të.
Të interesuar ishin llumi Çilisto-Soroist në PD-në e Bashës të investuar kryesisht nga Universiteti i Henri Çilit që me hijen e Berishës nuk mund të kakarisnin në PD.
Të interesuar ishin ata që e kanë urryer Berishën që në momentin e parë që ai është shfaqur në demonstratat studentore të 90-ës.
E kanë urryer ata që orkestruan 97-tën, vrasjen e Azem Hajdarit, ata për të cilët Berisha është malok, çeçen, shpellar, i trashë, shkaku i çdo gjëje të keqe që ka ndodhur në Shqipëri që në kohën e Pirros.
Të interesuar ishin ata që Berishës nuk ja falën kurrë ndërtimin e Rrugës së Kombit se ajo rrugë solli malokët dhe kosovarët në Tiranë e na prishën demografinë dhe “kulturën” e lartë që kishim.
Të interesuar ishin ata që nuk ja falën kurrë Berishës përpjekjen e tij titanike për heqjen e vizave me Bashkimin Europian që në fakt ishte çlirimi dhe liria reale e shqiptareve që nga viti 1939 kur u ndërpre Monarkia Zogiste.
E megjithatë të nderuar miq për asnjë nga këto që thashë më siper Sali Berisha NUK do të shpallej ‘non-grata’!!
Berisha u shpall i padëshiruar sepse ai si zë me peshë të madhe që ishte SHKALLMOI planin e Vuçiç-Rama-Thaçit të cilët në bashkëpunim me rrjetin Soros dhe disa karrieristë bashkëpunëtorë të Soros në DASH që për një rrjesht më tepër në CV-në e tyre e të cilëve nuk ju kërciste për tokat shqiptare donin ndarjen e Kosovës.
Natën e mirë.

Tradhtarët që harron Berisha – Nga FATOS LUBONJA

Në një nga foltoret e Berishës e dëgjova të kërkojë ndjesë në emër të PD-së për faktin se ajo i ka braktisur protestuesit e Astirit dhe jo vetëm kaq, por, me urdhër të Ramës, nuk e ka zgjedhur në listën e deputetëve Klevis Balliun, i vetmi deputet i PD-së që shkonte përditë në ato protesta. Përgjegjësinë për këtë ai ia veshi Lulzim Bashës. Në këtë pohim ka një gjysmë të vërtetë, por duke qenë i ndërtuar në stilin e kulturës së vjetër të manipulimit të njerëzve nëpërmjet të vërtetave selektive, ai nuk ngjit, përkundrazi u shtohet zhgënjimeve që përjetojmë përditë nga politika.

E them këtë, pasi kriza që ka hapur konflikti Berisha – Basha në PD mendoj se duhet shfrytëzuar për të hapur një moment reflektimi të sinqertë me njerëzit mbi problemet e thella të akumuluara jo vetëm tek opozita, por edhe më gjerë në sistemin e mbrapshtë politiko-ekonomik që kemi ngritur. Dhe marrja me gjysmën e “harruar” nga Berisha në historinë e Astirit do të ishte shumë e rëndësishme për këtë. Në pohimin e tij, Berisha ka “harruar” se drama e njerëzve të Astirit – metaforë e dramës që po përjetojnë të gjithë shqiptarët – nuk u gatua vetëm nga Edi Rama dhe Damian Gjiknuri i PS-së, por se ajo ishte pasojë e një megaoperacioni korruptiv ku protagonist ishte oligarku Ulaj, i mirënjohur si mik dhe megapërfitues në kohën e Berishës 2 dhe, po ashtu, se mosshkuarja e njerëzve të PD-së tek Astiri, ashtu sikurse edhe mosfutja në listë e Klevis Balliut duhet t’u faturohet pikërisht lidhjeve të vjetra Berisha – Basha me të dhe jo Ramës. Nuk po zgjatem me historinë që e dinë të gjithë, së bashku me ata që duartrokasin Reformën në Drejtësi, por po e përdor si hyrje për analizën time.

***

Duke shkruar gjatë viteve të fundit mbi gjendjen e opozitës dhe raportin e saj me sistemin dhe shqiptarët, përpara se të ngulmoja në idenë “më mirë tri banda se një bandë” – që ka mbetur si shprehja më e cituar – kam kaluar nëpër dy faza më optimiste. Ka qenë një fazë kur kam mbështetur ardhjen e Ramës në pushtet në 2013 jo pse kisha besim se ai do të sillte ndryshim, por me idenë se shqiptarët duhet ta provonin Ramën sa më parë që të bindeshin përfundimisht se edhe ky është pjesë e sistemit në mënyrë që të shpejtonin krijimin enjë opozite antisistem. Me këtë ide, më 2015 kam mbështetur lëvizjen qytetare me në krye kandidatin e tyre Bojaxhi për Bashkinë e Tiranës si dhe më pas “Libran” e Ben Blushit.

Duke parë dështimin e Bojaxhiut dhe Blushit, në një fazë të dytë i jam kthyer opozitës së vjetër me idenë (pragmatiste) se për të ardhur në pushteti PD ishte “e dënuar” të godiste edhe sistemin bashkë me Ramën, pasi tashmë ato ishin bërë dy anë të së njëjtës medalje.

Në fakt, opozita provoi të bënte disa akte që u interpretuan si dalje nga sistemi, siç ishte çadra me sloganin “për republikën e re” apo kur la Parlamentin. Por këtu më duhet të sqaroj se me sistem nuk kam parasysh institucionet formale, por “institucionet” informale që qëndrojnë prapa kësaj fasade, që ndryshe i quajmë kapësit e shtetit. Kurse opozita e çadrës dhe e braktisjes së Parlamentit e përqendroi sulmin e vet tek Edi Rama, pa kryer goditje serioze ndaj anës tjetër të medaljes, për shembull pa mbështetur fuqimisht njerëzit e Astirit apo protestuesit e Kukësit, pikërisht për shkak të miqve dhe bashkëpunëtorëve të saj të vjetër të sistemit.

Më në fund, duke parë se partia e Ramës po bëhej gjithnjë e më e rrezikshme pasi grumbulloi rreth vetës të gjithë oligarkët e sistemit dhe mediat e tyre duke rrezikuar asgjësimin e çdo hapësire të mbetur demokratike, kalova në një fazë të tretë kur fillova t’i mëshoj idesë, aspak entuziazmuese, por si alternativa më realiste e mbetur: “më mirë tri banda se një bandë”.

* * *

I përmenda këto tri faza si episode të serialit “Zbritja e Shqipërisë në spiralen ‘krimi ndjell krimin’”, për të marrë në analizë lëvizjen e Sali Berishës, i cili po kërkon kthimin e PD-së në kohët e mëhershme. Pyetja është: në cilin episod të serialit synon të na kthejë Berisha dhe a mund ai ta kthejë filmin mbrapsht apo do të kemi një episod të ri dhe cili mund të jetë ky?

Duke ndjekur foltoren e Berishës, ku bie në sy reduktimi i diskurit te Basha tradhtar si dhe “harrimi” i tradhtisë së “miqve” oligarkë dhe mediave të tyre që i ka rritur, fuqizuar dhe pasuruar kur ishte në pushtet, më rezulton se Berisha kërkon ta na kthejë tek episodi “Më mirë tri banda se një bandë” ose “kthim në pluralizmin oligarkik” duke i vënë titullin “Rikthim në pluralizëm”. Vazhdoj të mbetem i idesë se kjo do të ishte më pozitive sesa gjendja ku ndodhemi. Do t’i uroja sukses Berishës madje, por problemi është se kthimi te ky episod duket thuajse i pamundur dhe një ndër arsyet kryesore lidhet me “tradhtarët”, për të cilët Berisha hesht. Ashtu si PD-ja e Lulzim Bashës, unë i shoh edhe ata si “pengje” të Ramës, në fakt të këtij narkofashizmi ekonomik që e kanë ndërtuar vetë ku partia shtet, oligarkët dhe krimi i organizuar janë bërë të pasfidueshëm, pasi, përveç të tjerave, kanë me vete edhe mbështetjen amerikane.

Në këto kushte, që të kishte sukses, Berisha do të duhej të kthehej në një serial të mëhershëm, të kohës kur u premtonte shqiptarëve se do ta çlironte Shqipërinë nga “baronët e drogës”, “Klani i Zemunit”, “Dukët e krimit”, se do t’u vinte “ruspat” abuzimeve të tyre, se do të godiste mediat e ngritura me “pluhur të bardhë”, se TVSH do t’i kthente fuqinë në shërbim të interesit publik etj. si këto. Mirëpo, siç e tregoi edhe gjysmë e vërteta e Astirit që e përmenda në krye të shkrimit, ai nuk e bën dot këtë jo vetëm për shkak të lidhjeve të vjetra, por edhe sepse nuk do ta besonte kush pa futur në diskurin e foltoreve të tij edhe akuzën ndaj vetë Berishës si “tradhtari” që, kur e kishte në dorë, nuk i mbajti premtimet.

Kuptohet se dialogu i sinqertë me njerëzit mbi këtë çështje mungon krejtësisht edhe në kampin tjetër: atë të Lulzim Bashës dhe të vetëve, të cilëve duket se po mjaftohen me manipulimin e njerëzit nëpërmjet televizioneve dhe fotografive që botojnë me Yuri Kim si dhe me disa propozime ndryshimesh kushtetuese.

Bëhet edhe më dëshpëruese situata kur sheh apatinë apo mungesën e plotë në skenë të aktorëve të tjerë antisistem.

Prandaj, për të qenë realist, them se seriali “Zbritja e Shqipërisë në spiralen ‘krimi ndjell krimin’” me shumë gjasa do të ecë përpara sipas premtimit të skenaristit: “nuk keni parë gjë akoma”. Pa marrë përsipër të bëj profetin, them se episodi i ri do të na tregojë se si Rama, pasi t’ia shkulë të gjithë dhëmbët opozitës me darën e fuqishme që ka në dorë, njëri krah i së cilës janë amerikanët dhe tjetri “tradhtarët”, për të cilët Berisha nuk flet – të dy të interesuar për statuskuonë në emër të interesave të veta – do të vazhdojë të na befasojë me gjëra edhe më “të çuditshme” se ato që kemi parë deri tani, me pasoja edhe më dramatike./panorama

Rama vendos rekord- Dy miliardë dollarë koncesione për vitin 2022

Pavarësisht kritikave për kanalizimin e fondeve publike në duart e pak biznesmenëve dhe alarmit për rrezikun e një krize të rritjes së çmimeve, PPP (Partneriteti Publik Privat) mbetet mënyra e preferuar e qeverisë Rama për realizimin e projekteve. Në buxhetin e vitit të ardhshëm, qeveria autorizoi gjithsej 2 miliard dollarë pagesa, për disa kontrata të reja konçensionare me kompanitë private.

Janë 178 miliard lekë që do të jepen për ndërtimin e aksit të ri rrugor Milot-Fier, që është edhe kontrata që merr pjesën më të madhe të parave. 53 kilometra rrugë e këtij segmenti do t’i jepen privatit për ndërtim dhe shfrytëzim për të paktën 30 vite.

Janë 20.2 miliard lekë që do të përdoren për një konçension të ri, atë për kolaudimin e makinave. Ky shërbim, vitin e kaluar i kaloi shtetit, por siç duket socialistët kanë ndryshuar mendim dhe do t’ia kalojnë sërish privatit.

Janë 5.6 miliard lekë që do të paguhen për kontratën konçensionare për ndërtimin e një porti të integruar të quajtur “Triport Vlorë”.

Siç parashikohet në relacionin që shoqëron Projektbuxhetin e vitit 2022, qeveria planifikon që të miratojë koncensionin për “Ndërtimin dhe operimin e aeroportit të Sarandës” me vlerë 4 miliard e 290 milion lekë.

5 miliard të tjera do të jepen për një kontratë që ka të bëjë me sigurinë rrugore dhe qw nuk dihet ende kujt kompanie do t’i jepet dhe nw çfarw mwnyre do tw ndikojw nw minimizimin e aksidenteve nw rrugw.

882 milion lekë do të jepen në formën e një kontrate konçensionare për përmirësimin e infranstrukturës brenda disa lagjeve në Elbasan.

208 milion lekë është parashikuar të jepen për shërbimin e infrastrukturës së çelësave publike PKI me 208 milionë lekë.

Thuajse të gjitha këto koncensione ishin parashikuar të jepeshin gjatë këtij viti, por për arsye të ndryshme ato u shtynë duke bërë që qeveria t’i planifikojë për për 2022.

Vlera e koncesioneve të reja është gjithsej 214 miliardë lekë. Kjo shumë e çon në 851 miliardë lekë ose 45.6 për qind e PBB-së totalin e tyre.

Fatura e pagesave buxhetore ndaj kontratave koncesionare në vitin 2022 do të zgjerohet me 11.3 për qind në krahasim me planin e këtij viti, duke arritur një vlerë prej 13,8 miliardë lekësh (112 mln euro), sipas programit të paraqitur në projektligjin e buxhetit 2022 që tashmë është në Kuvend./LAPSI

Si vepron Huawei në Serbi?

Një kamerë vëzhgimi shihet përpara logos së kompanisë Huawei në Beograd.

Iva Martinoviq, Reid Standish

Në kuadër të përpjekjeve të Pekinit për të rritur ndikimin në Serbi, kompania teknologjike kineze, Huawei, ka nënshkruar marrëveshje sekrete me njerëz të afërt të kompanisë shtetërore të telekomunikacionit për të fituar kontrata, kanë treguar disa rrjedhje informacioni.

Një prej kontratave të para është nënshkruar më 2007, dhe e fundit në janar të vitit 2014, dhe ato përkojnë me kohën kur Huawei ka qenë duke krijuar lidhjet e para biznesore në Serbi.

Ndërkohë kompania shtetërore, Telekom Srbija, është kthyer në partnerët kyçë të Huaweit, përmes nënshkrimit të një marrëveshjeje në vlerë të 150 milionë eurove më 2016, për përmirësim të infrastrukturës shtetërore të telekomunikacionit.

Pagesat e kryera përmes kompanive jashtë shtetit janë bërë publike më 25 tetor, në kuadër të Letrave të Pandoras, një rrjedhje e rreth 12 milionë dokumenteve nga 14 ofrues të shërbimeve jashtë shtetit, të cilat janë siguruar nga Konsorciumi Ndërkombëtar i Gazetarëve Hulumtues dhe për to kanë raportuar Projekti i Raportimit të Krimit të Organizuar dhe Korrupsionit (OCCRP) dhe Rrjeti i Hetimit të Krimit dhe Korrupsionit me bazë në Serbi (KRIK).

“Më duket se kjo është hera e parë që kemi zbuluar një sistem që tregon si vepron një kompani e madhe kineze në Serbi”, ka thënë për Radion Evropa e Lirë, Vesna Radojeviq, gazetare në KRIK dhe një nga autorët e hulumtimit.

Dokumentet tregojnë për pagesa të kryera për Igor Jecëll, ish-zyrtar i lartë në Telekom Srbija, në vlerë të 1.4 milion dollarëve në kontrata, hua, pagesa për konsultime, si dhe për një apartament që i është dhënë nga Huawei për “konsultime”, për të cilën ekspertët i kanë thënë OCCRP-së se ka ngritur “flamuj të kuq për korrupsion”.

Letrat e Pandorës po ashtu tregojnë se të paktën 1 milion euro kanë shkuar në kompani të regjistruara jashtë shtetit (offshore), të cilat janë në pronësi të Jecëll dhe Millorad Ignjaçeviq, avokat i mirënjohur serb, që ka pasur biznese me Telekom Srbija.

Sipas dokumenteve, Jecëllit i është kërkuar t’i ndihmojë kompanisë Huawei që të fitojë miratime dhe licenca, si dhe të “ftojë konsumatorin (Telekom Srbija) që t’i bëjë pagesat për Huawei në kohë dhe mënyrë të duhur”.

Vuk Vuksanoviq, hulumtues në Qendrën e Beogradit për Politika të Sigurisë, ka thënë për Radion Evropa e Lirë se ndonëse korrupsioni në Ballkan nuk është unik për kompanitë kineze, “ky episod tregon se praktikat e korrupsionit janë një prej arsyeve se pse elitat lokale janë shpesh të hapura ndaj projekteve kineze”.

Huawei, dokumentet e Pandoras në Serbi

Ndonëse raportimet e OCCRP dhe KRIK nuk kanë shfaqur prova të qarta të parregullsive, analistët i kanë thënë Radios Evropa e Lirë se rrjeti i kompanive jashtë shtetit dhe pa adresë të saktë, si dhe dokumente tjera, tregojnë më shumë hollësi sesi kompanitë kineze shtrijnë ndikim në Serbi, përmes bizneseve potencialisht të korruptuara dhe rrjeteve tjera politike.

Stefan Vladisavljev, analist në Fondin e Beogradit për Ekselencë Politike, ka thënë për Radion Evropa e Lirë se ndonëse një pjesë e mirë e vëmendjes ka shkuar se aktivitetet kineze dhe investimet në Serbi, ky rast tregon një shembull të rrallë sesi është fituar ndikimi.

“Projektet kineze në Serbi janë parë zakonisht me dyshime për shkak të mungesës së transparencës dhe mosndjekjes së procedurave që mund të jenë në linjë me rregullat e konkurrencës në tregje të hapura”, ka thënë Vladisavljev për Radion Evropa e Lirë.

“Kjo tregon se shqetësimet nuk kanë qenë të paarsyeshme”.

Në përgjigje të rrjedhjes së informacioneve nga Letrat e Pandorës, një zëdhënës i Telekom Srbija, ka thënë për Radion Evropa e Lirë se kompania do të marrë “të gjitha veprimet e nevojshme” sa u përket dyshimeve të ngritura për të në lidhje me Huawein.

“Telekom Srbija vepron në përputhje me ligjin dhe sipas standardeve më të larta të korporatave. Në këtë aspekt, ne do të ndërmarrim të gjitha veprimet ligjore me autoritetet kompetente, sa më shpejt që është e mundur”, ka thënë ky zëdhënës.

Në Serbi – ku Pekini gëzon një lidhje të ngushtë me presidentin serb, Aleksandar Vuçiq dhe ka qenë duke thelluar lidhjet për dy dekada – zgjerimi i bashkëpunimit me kompanitë kineze është i vazhdueshëm.

Vuçiq ka forcuar lidhjet me Pekinin përmes bashkëpunimit në infrastrukturë, turizëm dhe projekte tekonologjike, të cilat kanë dërguar më shumë se 10 miliardë dollarë si investime të huaja në Serbi prej vitit 2005.

Serbia është pjesë e Iniciativës Brezi dhe Rruga, dhe një nga vendet më të zëshme për lidhje më të forta të Pekinit me Evropën Qendrore dhe atë Lindore.

Huawei është kompani gjigante e teknologjisë në botë.

Ndonëse sanksionet amerikane dhe fushata diplomatike kanë zvogëluar prezencën në tregje, kjo kompani kineze është ende ofruesja më e madhe në botë e pajisjeve të telekomunikimit dhe lidere në gjeneratën e pestë të komunikimeve (5G).

Shtetet e Bashkuara dhe shtetet tjera pretendojnë se Huawei kërcënon sigurinë e tyre kombëtare, duke thënë se kompania është në pronësi të Qeverisë kineze dhe mund të përdoret për spiunim.

Huawei në anën tjetër ka hedhur poshtë këto akuza.

Në Serbi, telefonat mobilë të kompanisë Huawei janë lehtësisht të qasshëm dhe kompania është e përfshirë në zhvillim të rrjetit 5G dhe sisteme të vëzhgimit, si pjesë e iniciativës kineze për “qytet të mençur”.

Në përgjigje të pyetjeve nga Radio Evropa e Lirë, në një deklaratë të Huaweit është thënë se kompania “ka respektuar gjithmonë ligjet ndërkombëtare dhe ato lokale, si dhe etikën biznesore të shteteve ku vepron”.

Në të është thënë edhe se “të gjithë punëtorët në kompani duhet të veprojnë në përputhje me ligjet lokale dhe rregulloret”.

Kur është pyetur për Jecëll dhe kontratat me Huawein, të lidhura me subjekte jashtë shtetit, kompania kineze ka thënë për Radion Evropa e Lirë se “nuk ka informacione të tilla në arkiva”.

Vendndodhja e Jecëll nuk dihet. Përpjekjet e vazhdueshme të OCCRP për të dhënë ai ndonjë koment, nuk ka qenë të sukseshme.

Të dhënat tregojnë se ai nuk ka më ndonjë adresë në Serbi dhe kompania e tij, e regjistruar në Ishujt Virgjinë të Britanisë, tashmë është mbyllur.

Edhe përpjekjet e Radios Evropa e Lirë për ta kontaktuar Jecëll, kanë qenë të pasuksesshme.

Pekini, Beogradi dhe pyetjet pa përgjigje

Pagesat e bëra publike nga OCCRP dhe KRIK flasin edhe për rritjet globale të Huaweit dhe tentimet për përfshirje në tregun evropian.

Sipas dokumenteve, një kompani e themeluar jashtë shtetit, ishte supozuar se do të funksiononte në emër të kompanisë kineze në Serbi dhe Mal të Zi.

Roli i Jecëllit ka qenë si lobist për të rritur lidhjet me bizneset dhe elitën politike me qëllim të krijimit të “marrëdhënieve të mira me operatorë të telekomunikimeve në Serbi dhe Mal të Zi, por edhe me përfaqësues qeveritarë”.

Përveç kësaj, Huawei ishte planifikuar që të pranonte ndihmë për të siguruar lejet për punë në Serbi, si dhe për të përmbushur “obligimet nga kontratat që Huawei dhe operatorët e telekomunikimeve do të duhej të nënshkruanin”.

“Është e rëndësishme që gjithçka është zhvilluar me kompani të krijuara jashtë shtetit”, ka thënë Radojeviq.

“Nëse keni punë për konsultime në Serbi, ku është problemi që të bëni biznes nga Serbia? Pse duhet të fshiheni në Ishujt Virgjinë të Britanisë apo në Panama? Për Huawein dhe njerëz për të cilët kemi raportuar, pyetja tjetër është nëse ka pasur ndonjë konsultim për të cilin është arritur pajtueshmëri”.

Ndonëse kontrata e fundit daton nga viti 2014, Jecëll ka vazhduar të lëshojë fatura nga kompania jashtë shtetit deri më 2016.

Radojeviq ka thënë se kjo gjë lidhet me rritjen e Huaweit në Serbi, përkatësisht me nënshkrim të kontratës për zhvillim të internetit televiziv për Telekom Srbija më 2014 dhe një marrëveshje më të madhe për të përmirësuar infrastrukturën e telekomit më 2016.

“Faturat e fundit janë nga 2016, dhe prandaj e kemi lidhur zgjerimin e madh të Huaweit në Serbi nga viti 2014 deri më 2016, kur ata kanë nënshkruar marrëveshje të mëdha”, ka thënë Radojeviq.

“I përket kompanisë Telekom Srbija, por edhe Zyrës së Prokurorit në Serbi që të hetojnë se çfarë ka ndodhur dhe kush është mbrapa këtyre marrëveshjeve”.

Përgatiti: Krenare Cubolli

20 pyetje për ambasadoren Yuri Kim – Nga Shpend Topallaj

 

 

Kam disa pyetje,

Zonja e nderuar Yuri Kim

 

Ju patjetër që e dini mirë se ne shqiptarët të dalë nga një  diktaturë e pashembullt komuniste gjysmëshekullore, e kemi pritur para tre dekadash Xhejms Bejkerin si përfaqësuesin e një vendi të madh, kampion të mirëqenies, lirisë dhe demokracisë, me të cilin do të na lidhnin fort edhe interesat tona. Nuk e njihnim fare atë, por e mbajtëm në krahë si të qe Mesia, për të shprehur dashurinë tonë për atë shtet të fuqishëm, me ndikim në ecurinë politike të botës mbarë, atë shtet tek i cili shihnim edhe realizimin e shpresave dhe aspiratave tona të mohuara. Mbi të gjitha, masa e gjërë e atyre që e kishin provuar në shpinën e tyre mizorinë kriminale të atij sistemi, kishin bindjen se do të gjenin përkrahësen e palëkundur në mënjanimin e mentalitetit dhe praktikave të trashëguara nga regjimi i kaluar. E forcoi në sytë tanë respektin për SHBA, sidomos kontributi i ushtrisë së saj në kuadrin e NATO – s, për çlirimin e Kosovës nga hordhitë kriminale serbe. Mirëpo, duhet të jesh miop, ose fare pa dinjitet që të mos vëresh e shqetësohesh nga disa qëndrime të cilat duke shkaktuar turbullira politike, më shumë po i bëjnë dëm atdheut tonë. Kuptohet, se përgjegjësinë për këtë gjëndje aspak të pëlqyeshme e kanë në radhë të parë politikanët tanë, të cilët u nënshtrohen paturpësisht të huajve, duke i bërë ata zot në shtëpinë tonë. Para kësaj situate, nuk ka sesi të të mos habisin edhe veprimet e ambasadës që Ju drejtoni, veprime që bijen në kundërshtim me premtimin e sekretarit Bejker se “ne nuk do t`u japim të hani peshk, por do t`u mësojmë si kapet ai”. Para kësaj situate, ku opinionet e njerëzve janë bërë lëmsh, Ju qëndroni e padeshifrueshme, me një pamje plot sharm, ku ka ngrirë një buzëqeshje që nuk kuptohet në shpreh çiltërsi apo lojën dykuptimëshe të Pitisë së Delfit, prej nga dua të besoj se ka marrë shkas edhe torinezi Camillo Benso di Cavour kur thosh se “Mjeshtëria e diplomacisë është ta ndash kulaçin në mënyrë të tillë që secili të mendojë se ka marrë copën më të madhe”. Ju, më shumë se një nëpunëse e lartë e një administrate, jeni bijë e një populli shumëkombesh që e njeh si pakkush mirënjohjen, aq sa edhe festën më të shenjtë ka Thanksgiving, pra Ditën e Falenderimeve, ku nuk harron çka bënë në Plymouth, plot 400 vjet më parë indianët për kolonët puritanë, pas zbarkimit në Cape Code. Unë flas me ju hapur, pa drojën se do të më keqkuptoni, ndaj kini mirësinë t`ia bëni të qartë administratës tuaj, se populli shqiptar u do dhe do t`u mbetet përherë besnik, ndaj nuk është e nevojshme të praktikojmë ndaj tij akrobacira diplomatike. Është kjo arsyeja që si qytetar i këtij vendi, duke parë se nuk po gjen zbatim ai mësimi i amerikanit të shquar H. A. Kisinger, se “Diplomacia është arti i frenimit të pushtetit”, besoj se e kam të drejtën t`u drejtoj disa pyetje edhe pse nuk pres ndonjë përgjigje prej jush.

1 – A kishte të drejtë presidenti R. Regan kur thosh se “Politika supozohet se është profesioni i dytë më i vjetër, unë kam kuptuar që ai ka shumë ngjashmëri me profesionin e parë më të vjetër”?

2 – Si e vlerësoni pohimin e Henry Woton se “Ambasadori është një njeri i ndershëm, që dërgohet jashtë vendit për të gënjyer në favor të atdheut”?

3 – A ka të drejtë një ambasador të ndërhyjë brutalisht në punët e brendshme apo të marrë komandën e drejtimit në një shtet tjetër?

4 – Në administratën amerikane, a zbatohet me vendet e tjera parimi i marrëdhënieve reciproke?

5 – Si do reagonin te ju ndaj cilitdo ambasador të huaj që do të merrte përsipër të luante hapur rolin e tutorit?

6 – E quani normale ju mbajtjen e anës së një force politike në vendin ku jeni emëruar dhe a i parashikoni pasojat që vinë nga kjo?

7 – A mund të orientojë apo të ushtrojë ndikimin e vet mbi drejtësinë ambasadori i një vendi tjetër?

8 – I lejohet një ambasadori, qoftë edhe në emër të qeverisë që përfaqëson të urdhërojë se kush duhet të futet e kush duhet të dalë nga Parlamenti në shtetin ku është akredituar?

9 – A mund të shndërrohet selia e një ambasade në administratë ku paraqiten ankesat e popullit?

10 – Mund të thuash se po kryen detyrën e vet një ambasadë që për vite me radhë nuk realizon asnjë shkëmbim kulturor, artistik, letrar, shkencor a sportiv mes dy vendeve mike?

11 – A duhet të identifikoni kërcënueshëm, gjysmën e shqiptarëve, me një njeri të vetëm, kushdo qoftë ai, dhe t`i thuash opozitës ose zhduk atë ose do hani bar?

12 – E quani të drejtë të akuzoni e diskreditoni cilindo individ e sidomos politikan influent të një shteti tjetër, pa dhënë asnjë fakt?

13 – Çfarë rreziku mund të përbëjë për sigurinë e një superfuqie një njeri i cili qysh kur u njoh publikisht nuk resht së foluri për miqësinë me SHBA, e quan suksesin më të madh përfshirjen në NATO dhe ka krijuar të gjitha lehtësirat për vendosjen e forcave tuaja ushtarake te ne?

14 – Në vendin tuaj, a e keni shpallur “non grata” V. V. Putinin e Rusisë apo Kim Jong Unin e Koresë së Veriut që nuk ka ditë të mos demonstrojnë forcën e të mos vringëllijnë armët kundër jush?

15 – A duhet përkëdhelur Serbia agresore duke e barazuar me viktimën e saj dhe duke iu lutur të njohë Kosovën?

16 – Çfarë pengoi pas 78 ditë bombardimesh mbi Beograd dhe gjunjëzimit të ushtrisë gjakatare serbe, që SHBA të shtronte dhe çështjen e bashkimit të Kosovës me Shqipërinë, duke ndrequr një gabim historik ndërkombëtar?

17 – Çfarë mendoni ju për politikanët tanë të nënshtruar, kur thonë se edhe gabim ta ketë Amerika, ne duhet të bëjmë si thotë ajo?

18 – Ju e kuptoni apo bëni sikur nuk e kuptoni që një administratë kalimtare nuk është SHBA – ja në sytë e popullit tonë?

19 – Vërtetë nuk e shihni dhe nuk e ndieni se me veprimet tuaja jo gjithmonë të lavdërueshme, po ngjallni në popullin tonë pakënaqësi ndaj politikës që ndjek vendi juaj mik?

20 – A mendoni ndonjëherë sesi do t`u mbajnë mend shqiptarët kur të përfundojë mandati juaj dhe të largoheni nga vendi ynë?

Mos m’u zemëro, zonja ambasadore. Unë e dua Amerikën, por më shumë dua Shqipërinë!

 

*Faqja e internetit “Fjala e Lirë”

Londër, 26 tetor 2021

Zëri i Amerikës: Kosovë, rritje e numrit të grave të prekura nga kanceri i gjirit

Në prill të vitit 2020, kur pandemia COVID-19 sapo ishte përhapur në Kosovë, Vildane Kuksi nga qyteti i Prizrenit u dignostikua me kancer të gjirit.

“Në një kontrollë të rastësishme vërejta një gjëndërr si një kokërr dhe i tregova bashkëshortit. Kur erdhi ai e mori me më shumë seriozitet dhe me të vërtetë kishte pasur të drejtë. Pastaj shkuam të gjinekologu, po them në ato kushte shumë të vështira se nuk punonin as gjinekologët dhe as ambulanca. Por u hapën dyert, e bëra një eho të gjirit dhe u zbulua diçka, më thanë që duhet të bëjë mamografinë, e cila tregoi se është një kancer që duhet të largohet”, rrëfen ajo.

Vildanja, mësuese me profesion, u detyrua që t’i nënshtrohej menjëherë ndërhyrjes kirurgjike për trajtimin e kësaj sëmundje. Ky rrugëtim, thotë ajo, është mjaftë i rëndë dhe çdo gruaje që e kalon i duhet mbështetje e madhe.

“Bashkëshorti im ka qenë mbështetësi im më i madh qysh prej dignostikimit apo edhe para se të diagnostikohem sepse bashkë e kemi zbuluar. Por prej asaj kohe e deri më sot ka qenë vazhdimisht me mua, në operacion, pas tij, gjatë kimioterapisë e edhe sot e kësaj dite e kam mbështetjen më të madhe. Përveç arsyeve tjera si bashkëshorti, vajzat, prindërit e të tjera, por mbesa ka qenë ajo vendimtarja që më ka shtyrë të vazhdoj këtë luftë”, thotë ajo.

Ndihmë e madhe për Vildanën ishte edhe antarësimi në shoqatën “Renesansa” në Prizren, e cila krahas furnizimit të grave të prekura me paruke, proteza e mjete të nevojshme, vazhdimisht bën përpjekje për të rritur edhe ndërgjegjësimin lidhur me kancerin e gjirit.

“Unë vuaj nga kanceri i gjirit prej vitit 2016 dhe shoqata është formuar në vitin 2017 kur edhe ka filluar aktivitetet e veta. Një shoqatë e tillë ka qenë shumë e nevojshme sepse i ka mbledhur dhe i ka vënë në pah të gjitha pacientet në mënyrë që të tregojnë hallet e brengat e tyre lidhur me sëmundjen dhe këto kohëra të vështira”, thotë ajo.

Zonja Pirana, themeluese e kësaj shoqate thotë se shoqëria duhet të ofrojë më shumë mbështetje për gratë e prekura nga kjo sëmundje.

“Ne kemi dëshirë që pacientet me kancer të gjirit të mos jenë të izoluara por të jenë plotësisht të rehabilituara dhe të vazhdojnë jetën e tyre në normalitet. Në të shumtën e rasteve kanceri i gjirit godet femrën në moshën kur ajo është më me energji dhe kur mundet më së shumti t’i kontribuojë familjes. Por diagnostikimi me kancer e then plotësisht pacienten por edhe familjen, e varfëron pacienten por edhe familjen prandaj shoqëria jonë duhet t’i kushtoj rëndësi të madhe kësaj kategorie sepse është e margjinalizuar”, thotë zonja Pirana.

Ajo thotë se aktualisht në qytetin e Prizrenit nuk ofrohen shërbime onkologjike, prandaj sipas saj është shumë e rëndësishme që shërbime të tilla të mundësohen sa më parë në të gjitha qytetet e mëdha dhe jo vetëm në kryeqytet.

“Onkologu kur punon, pacienti nuk ka nevojë të shkojë orë e çast për t’i treguar analizat, pastaj në të shumtën e rasteve pacientet me kancer të gjirit nuk udhëtojnë vetëm dhe kjo është shpenzim. Pastaj nëse udhëtojnë me autobus ju shkon tërë dita, po nëse kanë fëmijë të vegjël duhet edhe ata t’i marrin me vete, fëmijët humbin mësimin, pra janë një sërë problemesh që do të ishin zgjidhur me një hap përpara, me një onkolog, me një ordinancë onkologjike në kuadër të çdo qendre, e të Prizrenit që po flas unë në këtë rast”, thotë ajo.

Ilir Kurtishi, drejtor i Klinikës së Onkologjisë në Prishtinë, thotë se këtë vit është shënuar ngritje e numrit të grave të regjistruara me kancer të gjirit deri në katër për qind.

“Ne në klinikën tonë sivjet kemi pranuar dhe mjekuar rreth 300 femra me kancer të gjirit për herë të parë, kjo i bie që në krahasim me vitin 2020 kemi një rritje për 3-4 për qind. Shpresojmë dhe lutemi që ky numër mos të kalojë deri në fund të vitit mbi 400 meqë do të ishte për herë të parë në Kosovë një numër i tillë i të prekurve me kancer të gjirit brenda vitit. Kjo nuk është gjendje alarmante në krahasim me vendet e rajonit, por kjo na jep të kuptojmë që duhet të ketë kujdes shumë më të madh dhe sëmundja të zbulohet sa më herët”, thotë ai.

Mjekimi më i mirë i kësaj sëmundjeje është zbulimi i hershëm i saj thotë zoti Kurtishi, ndërsa bën thirrje që kontrollet rutinë të bëhen në mënyrë të vazhdueshme.

Kanceri i gjirit është lloji më i përhapur i kancerit në Kosovë dhe Evropë dhe rrjedhimisht ka shkallën më të lartë të vdekshmërisë. Kjo sëmundje kryesisht godet gratë, por pa përjashtuar burrat. Në Kosovë çdo vit pesë deri në shtatë meshkuj preken nga kjo sëmundje.

Gjuha shqipe e vështirë?! – Nga Prof. dr. Rami Memushaj

Aty-këtu dëgjojmë të thuhet se fëmijët e trevave me dallime të theksuara dialektore nuk e mësojnë dot gjuhën standarde apo se gjuha shqipe është e vështirë për t’u nxënë nga fëmijët. Në këtë shkrim, që e merr shtysën nga pohime të tilla, do të përpiqemi të tregojmë se mendime të tilla janë të pambështetura dhe se shkaqet e vështirësive nuk qëndrojnë te gjuha shqipe, po te puna e pamjaftueshme për nxënien e gramatikës së saj.

Për ta kuptuar këtë pohim tonin, duhet të kemi parasysh, së pari, se koncepti “gjuhë” është tepër i përgjithshëm. Ligjërimi i çdo individi ndryshon nga ai i individëve të tjerë në mënyrën si i zgjedh fjalët, si i lidh ato në fjali dhe si i shqipton. Thënë shkurt, shqipja ime është e ndryshme nga shqipja jote. Më tej, ligjërimi i një grupi folësish që banojnë në një trevë të caktuar ka disa veçori të përbashkëta, që e dallojnë nga ligjërimi i banorëve të trevave të tjera. Kjo do të thotë që në ligjërimin e folësve të një gjuhe ka dallime që lidhen me trevën ku rriten e jetojnë, me shkallën e integrimit në shoqëri dhe me nivelin e tyre kulturor.

Pra, gjuha nuk është diçka uniforme; nuk ka, për shembull, një shqipe të përgjithshme. Çdo gjuhë gjallon nëpërmjet të folmeve vendore, domethënë paraqitet si një tërësi variantesh. Në shoqëritë parakombëtare, që nuk kanë shtetin e vet, gjuha shfaqet në trajtën e të folmeve dialektore, të cilat janë variante natyrore të saj. Kurse në shoqëritë që kanë krijuar shtetin e vet, këtyre varianteve natyrore vjen e u shtohet edhe një variant tjetër – gjuha standarde, e cila nuk është e lindur, po “artificiale”, e krijuar për të mundësuar komunikimin pa vështirësi të anëtarëve të një kombi. Gjuha standarde mund të mendohet si një lloj emëruesi i përbashkët i të gjitha varianteve dialektore të një bashkësie kombëtare. Ajo ndërtohet duke marrë prej të folmeve që mbulon, elementet e përbashkëta (tinguj, fjalë, forma gramatikore, skema fjalish) dhe duke lënë jashtë elementet e tyre të veçanta.

Sa më shumë të marrë gjuha standarde nga një variant dialektor, aq më i afërt është ky me të dhe aq më të lehtë e kanë bartësit e këtij varianti për t’i përvetësuar normat e standardit. E kundërta, sa më larg të jetë një variant prej gjuhës së përbashkët, aq më shumë punë u duhet folësve të tij për t’i përvetësuar normat e gjuhës standarde. Në këtë mes, të privilegjuar janë fëmijët që rriten në mjedise familjare e shoqërore (çerdhe, kopshte) ku përdoret gjuha standarde, të cilëve nuk u duhet shumë punë për të përvetësuar normat e gjuhës standarde. Gjithsesi, asnjë fëmijë që e ka shqipen gjuhë amtare, nuk e mëson atë si gjuhë të huaj. Kështu që pohimi se gjuha shqipe është e vështirë për fëmijët shqiptarë, nuk i qëndron së vërtetës.

Ndryshe nga të folmet, të cilat fliten por nuk shkruhen, gjuha standarde flitet dhe shkruhet. Një ndryshim tjetër është se gjuha standarde ka gramatikë të shkruar dhe fjalor shumë më të pasur nga të folmet dialektore. Rregullat e kësaj gramatike përmblidhen në kode të veçanta, siç janë rregullat e drejtshkrimit, të drejtshqiptimit, të pikësimit, të morfologjisë dhe të sintaksës, që përbëjnë normat e saj. Dhe këto norma, meqenëse nuk janë të lindura, duhen mësuar.

Pyetjes se si e mëson fëmija gjuhën, i ka dhënë një përgjigje bindëse gjuhësia moderne, e cila aftësinë e njeriut për të folur e sheh si një ndër aftësitë e lindura (aftësia e të ecurit, e të orientuarit etj.), që njeriu i trashëgon gjenetikisht. Kjo aftësi e njeriut për të folur mund të mendohet si një gramatikë e brendshme që ka për seli trurin (më saktë koren e majtë të hemisferave, ku ndodhen dy qendrat përgjegjëse për të folurit). Kjo gramatikë e brendshme – e njëjtë për të gjithë njerëzit në botë – përmban disa rregulla a parime të përgjithshme. Fëmija i pajisur gjenetikisht me këtë gramatikë, që kur lind i ekspozohet një mjedisi të caktuar gjuhësor (familja, çerdhja, kopshti) dhe gjatë gjithë kohës regjistron në trurin e tij ligjërimin e njerëzve që rrethojnë, duke arritur që brenda një kohe të shkurtër (që zakonisht zgjat 3 vjet) të fiksojë parametrat e gjuhës së cilës i ekspozohet dhe të ndërtojë gramatikën e saj. Natyra e kësaj gramatike varet nga mjedisi ku rritet fëmija. Një fëmijë i ekspozuar ndaj ligjërimit dialektor të trevave veriore, do të ketë në gramatikën e tij zanore hundore, paskajoren e tipit me punue dhe rregullat e përdorimit të saj në fjali etj.; një fëmijë që rritet në një mjedis dialektor të trevës së Korçës, do të thotë shkovi, punovi dhe jo shkoi, punoi; një fëmijë që rritet në trevën dialektore të Beratit, fjalët me rr do t’i shqiptojë me r (rush, rapi, korin grurin etj.). Ndërsa gramatika e një fëmije të rritur në mjedise familjare ose shoqërore ku flitet gjuha standarde, do të ketë shumë pak dallime nga gramatika e kësaj të fundit. Pra, fëmija shqiptar i lindur e i rritur në Shqipëri nuk e mëson gjuhën amtare siç mëson një gjuhë të huaj.

Atëherë, cila është detyra e mësimit të gjuhës amtare në shkollë? Së pari, mënjanimi i shmangieve nga normat e gjuhës standarde, që rrjedhin nga mospërputhja e ligjërimeve dialektore të fëmijëve me variantin standard të shqipes. Për përmbushjen e kësaj detyre, mësuesit të gjuhës shqipe i duhet të gjejë pikat e mospërputhjes së fonetikës dhe të gramatikës së të folmes së fëmijëve me fonetikën dhe gramatikën e gjuhës standarde dhe të punojë me përkushtim për korrigjimin e “gabimeve” dialektore. Kjo është pjesa më e vështirë e punës me gjuhën shqipe në shkollë, nga buron edhe mendimi i gabuar se gjuhë shqipe është e vështirë. Detyra e dytë është ndërgjegjësimi i fëmijës për gramatikën e vet të brendshme dhe pasurimi i saj me elemente që nuk i ka dialekti (fjalë, kuptime fjalësh e skema fjalish). Këto janë detyrat që ka mësimi i gjuhës amtare në çdo shkollë të botës dhe jo ndërtimi nga e para e një gramatike, siç ndodh kur mësojmë një gjuhë të huaj.

Shqipja është e vështirë për atë që e mëson si gjuhë të huaj, por kurrsesi për nxënësin shqiptar që e ka shqipen gjuhë amtare, sepse themelet e sistemit të saj i ka që pa hyrë në shkollë. Nuk ka gjuhë të lehta dhe gjuhë të vështira, gjuhë të mira dhe gjuhë të këqija. Një gjuhë mund të mos ketë fare as lakim e as zgjedhim, si p.sh. kinezishtja; po kjo gjuhë ka fonetikë të vështirë për shkak të katër a më shumë theksave muzikorë, që janë shkak edhe i një homonimie shumë të pasur dhe i një sintakse që i kërkon më shumë punë të trurit për të rrokur kuptimin e fjalisë. Një gjuhë tjetër mund të ketë morfologji të thjeshtë, si p.sh. anglishtja, po vështirësitë e saj janë në sintaksë dhe në pjesët e tjera të gramatikës. Një gjuhë si shqipja ka morfologji të pasur, me lakim e zgjedhim të zhvilluar, por fonetikë të thjeshtë dhe sintaksë të tejpashme, pasi funksionet e fjalëve në fjali rroken shumë lehtë pikërisht falë morfologjisë së saj, që i dallon qartë format e fjalëve. Po, pavarësisht nga këto dallime, të gjitha këto gjuhë u shërbejnë bukur mirë bashkësive gjuhësore që i kanë gjuhë amtare.

Nga gjithë ç’u parashtrua më sipër, del se mossukseset në mësimin e gjuhës shqipe nuk e kanë burimin në vështirësinë e saj, por, në radhë të parë, në punën e dobët të shkollës: nga njëra anë, në përgatitjen e mangët të mësuesve të gjuhës dhe në punën e tyre pa fantazi krijuese; nga ana tjetër, në rrudhjen e numrit të orëve të kësaj lënde në kurrikulumet, në përmbajtjen e programeve mësimore të gjuhës shqipe dhe në tekstet që hartohen mbi bazën e këtyre programeve, në të cilat njohjes së gramatikës nuk i jepet vendi i duhur. Këta mendojmë se janë faktorët kryesorë të mangësive, ndonëse nuk duhet lënë pa përmendur edhe ndikimi negativ i televizioneve dhe i shtypit të shkruar e elektronik, gazetarët e të cilëve nuk kanë edukim gjuhësor të fituar nëpërmjet shkollimit ose nëpërmjet kualifikimeve gjuhësore.

Ministri i Jashtëm kinez do të vizitojë Shqipërinë më 29 tetor

Zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme të Kinës, Wang Wenbin, ka njoftuar se ministri Wang Li do të vizitojë Shqipërinë, Greqinë, Serbinë dhe Italinë në datat 27 dhe 29 tetor.

Sipas mediave kineze, vizita do të jetë me ftesë të minsitres së jashtme, Olta Xhaçka për Shqipërinë, Nikos Dendias për Greqinë dhe Luigi Di Maoi për Italinë.

Para se të vizitojë Shqipëri, ministri i Jashtëm kinez Wang Yi është duke zhviluar takime me një delegacion të qeverisë së përkohshme talebane në Katar, në angazhimin e parë të nivelit të lartë që kur grupi militant mori pushtetin në Kabul dy muaj më parë. Wang, i cili është në Doha prej dy ditësh, do të ngrejë “situatën në Afganistan dhe çështjet me interes të përbashkët” gjatë takimit, tha një zëdhënës i ministrisë së jashtme.

Ky do të jetë angazhimi i parë i nivelit të lartë midis Kinës dhe talebanëve që kur grupi militant rrëzoi qeverinë e mbështetur nga SHBA në gusht dhe shpalli vendosjen e një regjimi të ri në Afganistan pas tërheqjes së trupave amerikane.

Vizita evropiane e Yi vjen mes pretendimeve të bizneseve kineze se klima politike është përkeqësuar për ta në rajon. Për sa i përket Ballkanit, Kina ka investuar në disa projekte infrastrukturore në rajon si pjesë e nismës së saj ‘Një brez një rrugë’ Këto përfshijnë një urë ende të papërfunduar në Malin e Zi që e la vendin me miliarda borxhe, kontrollin e terminalit të kontejnerëve të Pireut në Greqi dhe një autostradë rrugore në Maqedoninë e Veriut.

SHBA po mëson nga Foltorja se me Bashën ka një kalë të ngordhur që nuk i vlejnë as patkojtë – Nga Ndriçim Kulla

Kuvendi i PD duhet të mblidhet pa tjetër, për të mirën e demokracisë së brendshme të partisë, që është nëpërkëmbur në ekstremet e saj. Anëtarësia e partisë së PD po ballafaqohet sot me të njëjta probleme me krizën e lidershipit të PD pikë për pikë, si 4 vjet më parë mbas humbjes së zgjedhjeve të Qershorit, si dhe humbjeve të tjera të mëdha të mëvonshme, të cilat u mbuluan me zvarritje, dhe nuk u analizuan kurrë me reflektim rrënjësor siç ndodh në të gjitha demokracitë perëndimore.

Kjo anëtarësi sot ka të njëjtat pyetje dhe të njëjtat shqetësime të mëdha për të shprehur së bashku me opinionin publik dhe intelektual si 4 vjet me parë… Çfarë i duhet më partia Lulëzim Bashës kur është konfirmuar mbi 4 herë me zgjedhje si humbës? Kush është përgjegjësi kryesor i bojkotimit të Parlamentit 3 vjet me parë? A nuk është Lulëzim Basha? Kush është përgjegjesi kryesor i pa ndëshkuar ende i bojkotimit të zgjedhjeve lokale të 30 Qershorit, mos vallë Edi Rama?

Besoj se e morët vesh edhe opinionin e Komisionit të Venecias që fajtor cilësohen ata që e bojkotuan, pra pikërisht lideri i PD nga ku Basha është autori kryesor. A nuk na del Lulëzim Basha një drejtues që shpreh interesa të fshehta personale me biznesin dhe oligarkët ndonëse në publik e shpreh veten ndryshe të mbuluar me një mantel dhe sjellje tjetër? A nuk është Lulëzim Basha autori kryesor i dëmtimit të partneritetit të dikurshëm që kishte PD me faktorin strategjik amerikan për shkak të problemeve që ka ende edhe sot me drejtesinë amerikane si dhe për shkak të sjelljes së tij konfuze në politikë.

A nuk është sjellja e tij autoritariste në funksionimin organizativ të partisë, klienteliste dhe tarafore në përzgjedhjen e kandidatëve për deputetë dhe drejtuesve të partisë? Shqipërisë i duhet një Parti Demokratike konkurruese dhe jo një Parti Demokritike e stilit autoritarist, që nesër në pushtetin e mundshëm trasformohet me kollajllëk në një diktaturë qeverisëse, nga e cila sot po vuajmë deri në thellësi të qënies sonë. Prandaj Lulëzim Basha duhet të çlirohet sot nga ngurtësia, nga frika dhe tmerri psikologjik i humbjes së pushtetit në parti. Kuvendin e PD ai nuk e ndalon dot megjithë tymin çorientus që përpiqet të shpërndajë duke u orvarur të krijojë imazhin e rremë, “se mua më mbështet Amerika” që në fakt nuk është aspak e vërtet, por plotësisht e gënjeshtërt.

Këtë Kuvend të Jashtëzakonshëm nuk e kërkon kryetari në këtë rast për të votëbesuar veten, por e kërkon anëtarësia për ta trasformuar partinë, sipas normave statutore, të riorganizojë veten dhe të rigjej rrugën e humbur të fitores. Kjo kërkesë nuk del nga hiçi por nga problematikat e mëdha të humbjeve të cilat do ta humbisnin kuptimin e ekzistencës së metejshme të kësaj partie pa një shkundje, pa një ringritje dhe një frymëzim demokratik të arsyetuar në këtë mënyrë:

1) PD e Dhjetorit ’90 paska qenë 8 vjet viktimë e një skenari afatgjatë asgjësimi apo falimentimi me një kryetar në rolin e likuidatorit të falimentit. Basha duket se ka hyrë që në ditën e parë në PD me atë mision. A kanë qenë Basha me familjen e tij të dërguarit dhe pjesë e skenarit që u luajt pas 1996 për largimin e Berishës dhe shkatërrimin e PD?! Ajo çfarë Berisha nuk na thotë ne: Kë përfaqëson Basha në të vërtetë?!

2) Foltorja na bëri një shërbim të jashtëzakonshmën ne shqiptarëve, por dhe partnerëve tanë, sepse po tregon:

a)Basha nuk ka asnjë mbështetje në popull, aq sa në një votim të pastër ai nuk grumbullon vota as për veten e tij për të hyrë në Kuvend. Jo më kot në 25 prill Bashën e votuan vetëm 10% e qytetarëve që votuan PD (mori 16 mijë vota nga rreth 165 mijë që mori kualicioni i PD në Qarkun Tiranë). Pra de facto, për qytetarët votues Basha nuk është më jo vetëm kryetar i PD, por ai s’ka asnjë të ardhme më në politikë.

b) Qytetarët shohin një krizë dhe varfëri lidershipi në PD dhe në spektrin e Djathtë. Prandaj po thërrasin sërish në skenë Berishën, por me shumë kushte dhe vetëm përkohësusht. Ata kërkojnë lidership të së ardhmes!

c) SHBA mësoi nga Foltorja se me Bashën ka një kalë të ngordhur që nuk i vlejnë as patkojt. Ai tani as për përkthyes nuk u vlen se të gënjen dhe është i pabesueshëm, përveç faktit që është injorant dhe di jo më shumë se 100 fjalë. Pra, atyre u duhet tani të vendosin një partneritet të ri me PD dhe Të Djathtën, në mënyrë që e Djathta të mbetet faktor alternativë qeverisëse dhe pluralizimi dhe demokracia në Shqipëri të mos kthehet në një Gjysëm Diktaturë të Majtë të re.

3) E gjithë baza demokrate po shkon me mllef në takimet e Berishës me qëllimin kryesor ti tregojnë shqiptarëve hallin e tyre kryesor: shuarjen e PD dhe opozitës nga Basha si një humbës i pashpresë. Askush nuk beson tek ai, askush nuk e do, madje edhe nënkryetarët dhe ata që ai quan bashkëpunëtorë formal të tij. Si ka mundësi që ky të jetë kaq diktator dhe të mos dorëhiqet?! Çfarë frike ka? Cili është plani i tij? A synon ai të provokoj përplasje në oborrin e PD për të delegjitimuar kërkesën legjitime të bazës demokrate për dorëheqjen e tij?! Apo Ai dhe ndonjë deputet që do mbetet me të, do imitojnë gjoja-opozitën Gjuzi & Co?!

4) Partitë politike mbledhin kuvendet si organi më i lartë vendimmarrës kur u duhet të marrin vendime të mëdha mbi partine, programin dhe aksionin e saj politik. Ky është standart elementar demokratik. E gjithë Baza e PD është ngritur kundër oligarkisë Basha për largimin e tij. Insistimi i Bashës për të mbajtur me dhunë vulën dhe për të zaptuar selinë e PD edhe pse po mbetet i vetëm, ngre pikëpyetje shumë të mëdha jo vetëm për formimin e tij, por edhe karakteriin e tij të vërtetë! Vetëm bandat zaptojnë territore.

5) Basha synon dhe shpreson ndarjen e PD dhe defaktorizimin e plotë të saj si forcë politike alternativë qeverisëse! Kështu defaktorizohet e gjithë E Djathta dhe Qeveria ‘Rama’ vazhdon për dekada. Ky përbën një alarm për të ardhmen e pluralizmit dhe demokracisë sonë dhe duhet shmangur me çdo kusht.

Kjo ndarje do jetë deri në zgjedhjet e ardhshme, sepse në zgjedhje Basha nuk merr dot vota as për veten e tij dhe del nga politika edhe de jure. Prapë se prapë 3 vjet janë shumë dhe do kenë efekte dërmuese për opzitën. Ky skenar i Bashës duhet shmangur me cdo mjet demokratik.


Send this to a friend