Në Shqipëri, Partia Demokratike po bën thirrje për një rikthim në rrugë për të kërkuar dorëheqjen e Edi Ramës dhe Belinda Ballukut dhe formimin e një qeverie teknokratike. Por a ka opozita, e përjashtuar nga pushteti që nga viti 2013, një strategji?

Intervistë me Sali Berishën nga Jean-Arnault Dérens.

I lindur në vitin 1944 në Tropojë, themelues dhe kryetar i Partisë Demokratike (PD), Sali Berisha ishte President i Republikës së Shqipërisë nga viti 1992 deri në vitin 1997 dhe Kryeministër nga viti 2005 deri në vitin 2013. Ai u vu në arrest shtëpiak më 30 dhjetor 2023, për akuza për korrupsion, një masë e hequr nga gjykatat më 28 nëntor 2024.

Le Courrier des Balkans (CdB): Partia Demokratike po bën thirrje për një tubim. Çfarë prisni prej saj? Cila është strategjia juaj?

Sali Berisha: Zgjedhjet nuk mund ta largojnë një regjim diktatorial, sepse i shndërrojnë në farsë; ajo që nevojitet është presioni nga rruga. Në një autokraci zgjedhore si ajo që po përjeton Shqipëria, pluralizmi është vetëm një fasadë. Por në realitet, regjimi ka një kontroll të tillë mbi median dhe të gjithë shoqërinë saqë e bën të pamundur çdo ndryshim. Paratë e drogës dhe pastrimi i parave i sigurojnë regjimit burime të mëdha për të blerë njerëz, si brenda ashtu edhe jashtë vendit. Shqipëria është bërë një narko-shtet, megjithatë ajo mbetet e mbështetur nga Bashkimi Evropian dhe Shtetet e Bashkuara. Demonstratat paqësore dhe protestat popullore janë pra të vetmet mjete të mbetura për ne për të mobilizuar qytetarët dhe për të tërhequr vëmendjen e bashkësisë ndërkombëtare. Ne kërkojmë dorëheqjen e Edi Ramës dhe zëvendëskryeministres Belinda Balluku, si dhe formimin e një qeverie teknokratike të ngarkuar me organizimin e zgjedhjeve vërtet të lira dhe sigurimin që ajo të mos ndërhyjë në punën e gjyqësorit.

CdB: Por si mund ta bëjmë të mundur një alternativë?

Sali Berisha: Edi Rama e ka marrë peng vendin. Në dhjetë vjet, 1.1 milion shqiptarë kanë emigruar në vendet anëtare të Bashkimit Evropian, pa llogaritur të gjithë ata që janë larguar për në pjesë të tjera të botës. Në total, 45% e popullsisë sonë vlerësohet të ketë emigruar. Të rinjtë nuk shohin se si të ndërtojnë një të ardhme në Shqipëri, por Edi Rama vazhdon të shfrytëzojë të vetmin argument që i ka mbetur: gjeopolitikën, duke i përafruar politikat e tij me ato të Bashkimit Evropian dhe Shteteve të Bashkuara. Askush nuk mashtrohet, por Bashkimi Evropian duhet të jetë në gjendje të paraqesë një narrativë pozitive, një histori suksesi… Çfarë rruge tjetër na ka mbetur? Lufta e armatosur, lufta guerile? Ne gjithmonë e kemi refuzuar këtë, sepse jemi një forcë demokratike. Një lëvizje proteste demokratike, paqësore dhe e vazhdueshme mund të ketë sukses.

Edi Rama dhe skandali Mogherini

CdB: Rrjeta e drejtësisë duket se po i afrohet Edi Ramës.

Sali Berisha: Po, rasti Balluku është thelbësor, sepse Belinda Balluku ka zbatuar vetëm urdhrat e Edi Ramës që kur u bë shefe e stafit të tij në Bashkinë e Tiranës në fillim të viteve 2000. Ajo nuk ka marrë kurrë ndonjë iniciativë të sajën. Nëse humbet imunitetin, Edi Rama do të ekspozohet drejtpërdrejt.

CdB: A mund ta ndryshojë kjo perceptimin ndërkombëtar për Shqipërinë?

Sali Berisha: Ka tashmë shenja që tregojnë në atë drejtim. Raporti evropian mbi zgjedhjet e fundit parlamentare është dënues, edhe pse këto kritika u injoruan qëllimisht nga Komisioni Evropian. Po shohim gjithashtu një ndryshim në Departamentin e Shtetit të SHBA-së, i cili ka përsëritur nevojën për zgjedhje të lira. Partia Popullore Evropiane (PPE) po bën gjithashtu thirrje për më shumë transparencë, por toleranca që gëzon Edi Rama mbetet e madhe. Shikoni skandalin e korrupsionit që rrethon Federica Mogherini dhe Kolegjin Evropian në Bruges! Po flasim për tre milionë euro të përvetësuara, por këtu në Tiranë, janë shumë më tepër para që janë përvetësuar nga znj. Mogherini dhe miku i saj Rama – po flasim për 20 milionë euro – por askush nuk po heton! I bëj thirrje OLAF-it që më në fund të vijë në Shqipëri.

CdB: Edi Rama e pranoi me padurim ftesën e Donald Trump për t’u bashkuar me “Këshillin e Paqes” të tij. Cili është vlerësimi juaj për këtë zhvillim?

Sali Berisha: Ky është rezultat i përpjekjeve lobuese të Edi Ramës. Ai është gati të shfrytëzojë çdo mundësi për t’u paraqitur si një partner i respektuar i Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Në thelb, ky projekt kërkon të zëvendësojë OKB-në, por Edi Rama mbetet krejtësisht cinik në marrëdhëniet e tij ndërkombëtare. Gjashtë vjet më parë, ai e quante publikisht Emmanuel Macronin “idiot”, përpara se të merrej vesh me të dhe ta përshkruante si “mikun e tij më të mirë”.

CdB: Bashkimi Evropian është shumë i vetëdijshëm për rëndësinë e trafikut të drogës dhe pastrimit të parave. Si mund ta kuptojmë vetëkënaqësinë e tij?

Sali Berisha: Durrësi është bërë një port i lirë për trafikantët e drogës, veçanërisht për kartelin Troplini, i cili ka marrë kontrollin dhe është i lidhur me kartelin meksikan Sinaloa. Këto marrëdhënie janë të dokumentuara; xhandarmëria franceze, në veçanti, ishte në gjendje të përgjonte shkëmbimet në shërbimin e mesazheve të koduara Sky ECC. Zyra e prokurorit italian të antimafias është gjithashtu shumë e informuar, por Edi Rama gjithmonë ka ditur si ta blejë bashkëpunimin e Romës. Kështu i ofroi Giorgia Melonit qendrat e emigrantëve në Shëngjin dhe Gjadër.

Nuk i takon Tiranës dhe Beogradit të vendosin për fatin e Kosovës.

CdB: Cila është marrëdhënia juaj me Albin Kurtin?

Sali Berisha: Kam respektin më të lartë për të, dhe Kosova ndoshta është bërë vendi më demokratik në rajonin tonë, por nuk e kam takuar kurrë Albin Kurtin që kur ai u bë Kryeministër. Kosova është një vend i pavarur dhe është rregulli im të mos ndërhyj kurrë në punët e saj. E vetmja herë që e theva këtë rregull ishte duke kundërshtuar shkëmbimin e propozuar të territoreve. Ky projekt u negociua midis Edi Ramës dhe Aleksandar Vuçiçit, pa marrë parasysh dëshirat e vetë kosovarëve. Hashim Thaçi u detyrua ta pranonte. Në të vërtetë, është një ide e vjetër që daton që nga koha e Millosheviqit, dhe ishte duke u diskutuar që në vitet 1992-1993… Vetëm në fillim të viteve 2000, fola me Vuk Drashkoviçin, i cili atëherë ishte Ministër i Punëve të Jashtme i Serbisë, në margjinat e një Samiti Evropian në Selanik. Ai më tha se mund ta zgjidhnim çështjen e Kosovës “brenda pesë minutash” duke arritur një marrëveshje midis nesh, por kjo nuk ndodhi kurrë! Nuk i takon Tiranës dhe Beogradit të vendosin për fatin e Kosovës. Shqipëria duhet ta trajtojë Kosovën si mik, fqinj dhe vend të pavarur. Megjithatë, kur vizitova Kosovën si Kryeministër, gjithmonë e kam nxitur Kosovën të integrojë më mirë komunitetin serb, pasi kjo është çelësi i të ardhmes së saj. U takova me serbë nga Fushë Kosova dhe madje bëra donacione për Manastirin e Graçanicës…/courrierdesbalkans.fr/