VOAL

VOAL

blank

Strategjia e re e NATO-s: Rusia rreziku kryesor; Ftesë zyrtare Suedisë dhe Finlandës

Marrë nga Associated Press

Të mbledhur në takimin e nivelit të lartë në Madrid të Spanjës, udhëheqësit e NATO-s miratuan konceptin e ri strategjik të aleancës, ku Rusia shpallet rreziku numër një për aleancën dhe u zotuan të rrisin mbështetjen për Ukrainën. Ndërsa aleanca miratoi gjithashtu kërkesat për anëtarësim të Suedisë dhe Finlandës, Presidenti amerikan Joe Biden foli nga Madridi për një mesazh të pagabueshëm që po jep takimi i NATO-s. Shtetet e Bashkuara kanë njoftuar një rritje të ndjeshme të pranisë ushtarake në Evropë, përfshirë edhe një bazë të përhershme ushtarake amerikane në Poloni, dislokimin e anijeve të reja luftarake në Spanjë, si dhe avionë F-35 në Britani.

Udhëheqësit e NATO-s miratuan sot konceptin e ri strategjik të aleancës, dokument që hartohet një herë në dhjetë vjet. Strategjia më e fundit e NATO-s e vitit 2010 e përcaktonte Rusinë një “partnere strategjike”. Tashmë, aleanca e konsideron Moskën një rrezik parësor.

“Sot, udhëheqësit e NATO-s morën vendimin historik për të ftuar Finlandën dhe Suedinë për t’u bërë vende anëtare të NATO-s… Udhëheqësit miratuan konceptin e ri strategjik të NATO-s që po publikohet në këto momente. Ky është një koncept i ri strategjik… E bën të qartë se Rusia përbën rrezikun më domethënës dhe më të drejtpërdrejtë për sigurinë tonë”, njoftoi Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg.

Denoncimi i veprimeve të Rusisë nuk erdhi papritur. Shefi i aleancës ishte shprehur paraprakisht se lufta e Rusisë në Ukrainë kishte krijuar krizën më të madhe të sigurisë për Evropën, që nga Lufta e Dytë Botërore.

E krijuar rreth 70 vite më parë për t’iu kundërvënë Bashkimit Sovjetik, NATO mbajti takimin e saj në Madrid në një botë të transformuar nga sulmi i Rusisë ndaj vendit fqinj, Ukrainës, që shtyu Suedinë dhe Finlandën të dëshirojnë sigurinë që ofron anëtarësimi në NATO. Ndërsa aleanca miratoi dërgimin e ftesës zyrtare për anëtarësimin e tyre, zoti Stoltenberg u shpreh se lufta solli “ndryshimin më të madh të mbrojtjes tonë kolektive që nga fundi i Luftës së Ftohtë”.

Strategjia e re shpalos përqasjen e NATO-s edhe për çështje si siguria kibernetike, ndryshimi klimatik, apo rritja e ndikimit ekonomik dhe ushtarak të Kinës.

Presidenti amerikan Joe Biden foli nga Madridi për një mesazh të pagabueshëm që po jep NATO.

“Në këtë takim, aleanca mirëpret Finlandën dhe Suedinë. Aplikimi historik për anëtarësim, si dhe vendimi i tyre për ta lënë traditën e neutralitetit dhe për t’iu bashkuar aleancës së NATO-s, do të na bëjë më të fortë dhe më të sigurtë. Po dërgojmë një mesazh të pagabueshëm se NATO është e fortë, e bashkuar, dhe se hapat që do të ndërmarrim në këtë takim do të rrisin më tej fuqinë tonë të përbashkët”, tha Presidenti Biden.

 

Shtetet e Bashkuara kanë njoftuar një rritje të ndjeshme të pranisë ushtarake në Evropë, përfshirë edhe një bazë të përhershme ushtarake amerikane në Poloni, dislokimin e dy destrojerëve të tjerë në bazën Rota në Spanjë, si dhe të dy skuadriljeve të reja me avionë F35 në Britani.

Kryeministri britanik Boris Johnson e përshkroi takimin e NATO-s si një takim historik.

“Mendoj se mësimi i parë nga sot është se nëse Vladimir Putini po shpresonte se do të kishte prani më të vogël të NATO-s në frontin e tij perëndimor, si rezultat i sulmit të tij të paprovokuar dhe të paligjshëm në Ukrainë, ai ka rezultuar plotësisht i gabuar. Ai po merr në këmbim më shumë NATO. Ky është një takim historik në shumë mënyra; kemi tashmë dy vende të reja që po anëtarësohen, Finlandën dhe Suedinë. Një hap i jashtëzakonshëm përpara për aleancën tonë”, tha zoti Johnson.

 

Alenaca do të dërgojë ftesa zyrtare për anëtarësim për këto dy vende dhe vendimi për anëtarësimin e tyre do të duhet të ratifikohet nga të gjitha vendet anëtare.

Sulmi i Rusisë ndaj vendit fqinj ka lëkundur paqen në Evropë dhe e ka shtyrë NATO-n të dislokojë forca dhe armatime në Evropën Lindore në përmasa të papara që nga Lufta e Ftohtë. Vendet anëtare kanë dërguar gjithashtu miliarda dollarë ndihma ushtarake dhe civile në Ukrainë.

blank

Biden: Shtetet e Bashkuara do të rrisin praninë ushtarake në Evropë

VOA

Presidenti amerikan, Joe Biden, tha të mërkurën se Shtetet e Bashkuara do të shtojnë forcat dhe pajisjet ushtarake në të gjithë Evropën, në përgjigje të kërcënimeve nga Rusia.

Duke folur gjatë një takimi me Sekretarin e Përgjithshëm të NATO-s, Jens Stoltenberg, ai nënvizoi përkushtimin e aleancës për të mbrojtur “çdo pëllëmbë të territorit të saj”.

“Shtetet e Bashkuara do të forcojnë praninë në Evropë si përgjigje ndaj ndryshimit të mjedisit të sigurisë dhe për të forcuar sigurinë tonë kolektive. Më herët gjatë viti ne bëmë gati 20 mijë trupa shtesë për Evropën për të përforcuar aleancën si përgjigje ndaj veprimit agresiv të Rusisë, duke e çuar në 100 mijë numrin e forcave tona në Evropë. Do të vazhdojmë ta përshtasim praninë tonë përballë kërcënimeve në këshillim të ngushtë me aleatët tanë”.

Presidenti Biden tha se Shtetet e Bashkuara do të shtojnë praninë e luftanijeve në Spanjë, do të vendosin një bazë të përhershme, trupa shtesë në Rumani, në Baltik, dy skuadrilje shtesë të avionëve F-35 në Britaninë e Madhe dhe sisteme të mbrojtjes ajrore në Gjermani dhe në Itali.

“Do të miratojmë konceptin e ri strategjik të NATO-s dhe të ritheksojmë unitetin dhe përkushtimin e aleancës për të mbrojtur çdo pëllëmbë të territorit të NATO-s”, tha presidenti Biden.

Ai theksoi se në dritën e agresionit rus në Ukrainë, u dëshmua se “NATO-ja është më nevojshme se sa kurrë dhe është më e rëndësishme se kurrë”.

Udhëheqësit e NATO-s janë mbledhur në Madrid, në takimin e nivelit të lartë që do të përfshijë diskutimin e mbështetjes për Ukrainën dhe mënyrën se si aleanca do të përshtatet për të përballuar sfidat aktuale dhe ato të së ardhmes.

blank

Protesta e thirrur nga Berisha bashkon PD-në, 39 deputetë do dalin në shesh më 7 korrik

Protesta e shtatë korrikut do të bëjë bashkë në shesh deputetët e Partisë Demokratike, për herë të parë që pas 9 shtatorit, ditë kur me një vendim të shpallur nga ish kryetari i PD-së, Lulzim Basha, Sali Berisha u përjashtua nga grupi parlamentar.

39 deputetë të Partisë Demokratike kanë konfirmuar për Neës24 pjesëmarrjen në protestën e 7 korrikut, duke u shprehur se do të jenë në shesh krah qytetarëve dhe përballë regjimit të Edi Ramës. Jane 22 deputete demokratë, të cilët edhe pse nuk kanë qenë pjesë e proceseve të ndërmarra nga Sali Berisha, mbështesin protesten e thirrur nga ish-kryeministri.

Dy deputetet e PD, Dhurata Cupi dhe Dashnor Sula, shprehen për Neës 24 se do të jenë në shesh në protesten e 7 korrikut, kundër qeverisë Rama. Sipas tyre, situate e rëndë ekonomike, i vendos ata në krah të qytetarëve.

Dashnor Sula: Të jeni të sigurtë se çfarëdo lloj proteste të ketë që është kundër politikave ekonomike apo kundër qeverisë do të jem në krah të qytetarëve. Nuk më intereson fare se kush është organizatori i protestës.

Dhurata Çupi: Do të jem në protestë sepse jam deputete e opozitës. Kam që nga viti 2013 që marr pjesë në çdo protestë, edhe të shoqërisë civile. Ka pafund arsye për të protestuar kundër arrogancës, kundër pushtetit dhe autokracisë së kësaj qeverie dhe Edi Ramës.

Cupi dhe Sula deklarojnë se janë të shumta arsyet që duhet të ngrenë shqiptarët në protestë, pasi ata theksojne se qeveria Rama, cdo ditë e më shumë po rëndon barrën ekonomike mbi qytetaret dhe nuk merr asnjë masë për t’i ndihmuar ata.

Çupi: Jam deputete e opozitës e qarkut më të varfër të vendit, jam deputete e Dibrës dhe për një Dibër të varfër e të papunë, ku rinia po ikën jashtë vendit, për minatorët e Bulqizës që janë në varfëri ekstreme, unë duhet të jem në krah të atyre qytetarëve në protestë.

Sula: Do jem pjesëmarrës me njerëz që kam komunikim. Do ti ftoj të gjithë qytetarët e qarkut të Elbasanit sepse është një qark me problematikë jashtëzakonisht të madhe. Për mua 7 korriku është një protestë legjtime ekonomike. Kjo është protesta e parë në 30 vite me kërkesa vetëm ekonomike. Të gjithë e dimë se çfarë po ndodh në Shqipëri.

A është protesta e 7 korrikut, një protestë nga e cila mund të lindë bashkimi i shumicës së grupit parlamentar të PD-së?

Çupi: i përkes listës së atyre deputetëve që në mënyrë të vazhdueshme ka bërë thirrje për bashkim. Ne nuk duhet të bashkohemi vetëm për protesta, por duhet të bashkohemi për një PD të madhe, për një PD që në zgjedhjet e ardhshme tu japim shumicën e bashkive demokratëve.

Sula: Nëse, duke filluar nga Berisha dhe gjithë të tjerët, nuk i thërrasin logjikës se çfarë i shërben shqiptarëve, jo vetëm demokratëve, kjo do të thotë pastaj që ta çosh ujin te mulliri i Ramës dhe ai të rrijë e të mbretërojë, ndërsa pjesa tjetër e shoqërisë të jetë e nënshtruar.

Por 2 deputetë, konkretisht Flutura Açka dhe Ferdinand Xhaferraj kanë deklaruar se s’do të jenë pjesë e kësaj proteste. Ndërsa pyetjes së Neës24 nese do të jenë në protestë, deputeti Agron Gjekmarkaj, iu pergjigj, se do te jetë surprisë. 4 deputete të tjerë, Enkelejd Alibeaj, Alfred Rushaj, Kastriot Piroli dhe Gazment Bardhi, nuk u përgjigjën nëse do të jenë në shesh apo jo. Nga ana tjetër janë edhe 3 deputetë, Andia Ulliri, Kreshnik Collaku, Eralda Bano të cilët shprehen se nuk e kanë vendosur se çfarë do të bëjnë, sikunder janë. Sa i perket deputetit Arbi Agalliu, në këtë datë ai do të jetë në Berlin, me një ftesë nga KAS. bw

blank

Zbulim i ri arkeologjik në Durrës, gjendet skulptura e Artemisës në bronz

Një zbulim i ri arkeologjik është bërë në Durrës, në sajë të gërmimeve arkeologjike shqiptaro-franceze në Durrës që po realizohen në Forumin Bizantin dhe pranë kishës katolike të Shën Luçias.

 

Në përfundim të punimeve është zbuluar nga gërmimet te Forumi Bizantin një skulpturë e Artemisës rreth 12 cm e gjatë dhe skulptura është në bronz.

Akademia e Studimeve Albanologjike shprehet se nga gërmimet në Forumin Bizantin janë arritur nivele të periudhës perandorake romake.

“U arrit të gërmohet një banesë e shek. 2 e.s., e cila ishte shkatërruar tërësisht nga një zjarr i fuqishëm. Si pasojë e zjarrit banorët janë larguar me shpejtësi, duke mundur të marrin vetëm objektet më të rëndësishme. Për rrjedhojë, shtresa e djegies së banesës përmban shumë objekte të jetës së përditshme. Këtë vit u arrit të gjenden objekte të ndryshme, mes të cilave bie në sy një figurinë bronzi e një personazhi femëror në lëvizje”, shkruan Akademia Albanologjike në rrjetin social “Facebook”.

Akademia Albanologjike vijon më tej se “duke qenë se objekti ka nevojë të pastrohet e konservohet nga specialistët për momentin nuk mund të identifikohet me saktësi. Mund të themi se kemi të bëjmë me figurën e një perëndeshe (Artemis? Lar/Lares?), pjesë e faltores së banesës së shek. 2 e.s. Po në këtë nivel në vitin 2019 u zbulua një skulpturëz mermeri e një fëmije”.

Objekti u gjet në një banesë të datuar si e shekullit të dytë pas Lindjes së Krishtit, që sikurse një tjetër e një shekulli më vonë po në zonën e Forumit Bizantin i bëjnë arkeologët të dyshojnë se Durrësi u dogj gjatë periudhës Romake.

Akademia e Studimeve Albanologjike vijon më tej se qëllimi i kësaj fushate gërmimesh mbi topografinë e Epidamne-Dyrrahionit, mbetet zbulimi i fazave më të hershme të përdorimit të territorit në këto dy pika të rëndësishme të qytetit si Forumi Bizantin dhe Kisha Katolike e Shën Luçias.

Forumi Bizantin ka qenë qendra romake bizantine e qytetit të vjetër, i cili quhej Dyrrah. Ai zinte pozicion qendror në raport me ndërtimet e mëdha publike e fetare të periudhës bizantine dhe i përket shekujve të V-të dhe të VI-të pas Krishtit. Në qendër të Forumit Bizantin ka një podium dhe pus, mbi një shtroje pllakash mermeri që mbulojnë dyshemenë. I zbukuruar me kolona e me pllaka të mëdha prej mermeri, paraqitja arkitekturore e tij dëshmon funksionin e një sheshi që kryente kryesisht funksionin e një tregu. Forumi është pjesë e një kompleksi të gjerë ndërtimesh e zbukuruar me kolona mermeri dhe me dysheme të veshur me pllaka të mëdha mermeri. Për shkak të vlerave kulturore që përmban Forumi Bizantin, ka hyrë thuajse në të gjitha guidat turistike të vendit tonë. gsh

blank

NATO fton zyrtarisht Finlandën dhe Suedinë të bëhen anëtarë të Aleancës

NATO ka ftuar zyrtarisht Suedinë dhe Finlandën që t’i bashkohen aleancës ushtarake të udhëhequr nga SHBA, sipas një deklarate nga krerët e shteteve dhe qeverive të NATO-s të mërkurën.

“Sot, ne kemi vendosur të ftojmë Finlandën dhe Suedinë që të bëhen anëtarë të NATO-s dhe ramë dakord të nënshkruajmë Protokollet e Anëtarësimit”, thuhet në deklaratë.

“Aderimi i Finlandës dhe Suedisë do t’i bëjë ato më të sigurta, NATO-n më të fortë dhe zonën euro-atlantike më të sigurt. Siguria e Finlandës dhe Suedisë është e një rëndësie të drejtpërdrejtë për Aleancën, përfshirë edhe gjatë procesit të anëtarësimit”, thuhet në deklaratë.

Më herët sot, Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg tha se pas ftesës, “ne kemi nevojë për një proces ratifikimi në 30 parlamente; kjo kërkon gjithmonë pak kohë, por unë gjithashtu pres që të shkojë mjaft shpejt sepse aleatët janë të gatshëm të përpiqen të bëjnë atë proces ratifikimi. të ndodhë sa më shpejt që të jetë e mundur”. bw

blank

Më shumë ushtri amerikane në Evropë

Joe Biden me sekretarin e përgjithshëm të aleancës, Jens Stoltenberg

 

VOAL- “Putini donte modelin finlandez për Evropën, por ai mori më shumë NATO”: kështu tha Joe Biden të mërkurën në Madrid, ku mblidhet samiti i Aleancës Atlantike dhe ku presidenti i Shteteve të Bashkuara njoftoi një forcimin e pranisë amerikane ushtarake në Evropë.

Ju duhet të jeni në gjendje t’u përgjigjeni kërcënimeve nga të gjitha drejtimet dhe në të gjitha zonat, në tokë, në det dhe në qiell, tha qiramarrësi i Shtëpisë së Bardhë. Samiti, sipas tij, do të mbetet në histori. Jo vetëm për hyrjen tashmë të pashmangshme të Suedisë dhe Finlandës, të cilat do të marrin ftesën për t’u anëtarësuar disa javë pasi e kanë kërkuar, tani që vetoja turke është hequr.

Hapet samiti i NATO-s në Madrid

“Ne kemi vërtetuar se NATO është më e nevojshme se kurrë,” shtoi Biden, duke folur së bashku me Sekretarin e Përgjithshëm Jens Stoltenberg. Ai më pas kujtoi se këtë vit Shtetet e Bashkuara kanë vendosur tashmë “20,000 trupa shtesë në Evropë për të përforcuar linjat në përgjigje të nismave agresive të Rusisë”. Përmirësimi i ri do të ndikojë në aftësitë ajrore në Gjermani, Itali dhe MB. Dy kryqëzorë shtesë, gjithsej gjashtë, do të mbërrijnë në bazën detare spanjolle Rota, ndërsa korpusi i pestë i ushtrisë do të ketë një seli të përhershme në Poloni. Rumania – një brigadë prej 5,000 burrash – dhe tre republikat baltike u prekën gjithashtu.

Stoltenberg shpjegoi më parë se do të vihet bardh e zi se “Rusia përbën një kërcënim të drejtpërdrejtë për sigurinë”. Tashmë të hënën, ai parashikoi që forca e reagimit të shpejtë, e cila tani ka 40,000 burra, do të rritet në më shumë se 300,000. Koncepti i ri strategjik është “rishikimi më i rëndësishëm që nga fundi i Luftës së Ftohtë”.

Ankaraja kërkon ekstradimin e 33 personave

Qëndrimi turk që Suedia dhe Finlanda të anëtarësohen në NATO ka një çmim: një ditë pas nënshkrimit të marrëveshjes, ministri turk i drejtësisë Bekir Bozdag njoftoi se Ankaraja do t’i kërkojë Helsinkit dhe Stokholmit ekstradimin e gjithsej 33 anëtarëve të PKK-së dhe të lëvizjes së kryesuar nga predikuesi Fethullah Gylen dhe që aktualisht jetojnë në dy vendet nordike. Partia e Punëtorëve të Kurdistanit është klasifikuar si terroriste nga Turqia dhe gjithashtu nga shtetet perëndimore, ndërsa lëvizja e Gylenit akuzohet për nxitjen e grushtit të shtetit të dështuar të korrikut 2016. rsi-eb

blank

“Ushtari” i Nuredin Dumanit, i pranishëm në vrasjen e bujshme të Pjerin Xhuvanit!

Gazetarja Klodiana Lala zbardh për “BalkanWeb” detaje të reja nga dosja e Prokurorisë së Elbasanit për vrasjen e Pjerin Xhuvanit, katër ditë para zgjedhjeve parlamentare të 25 prillit.

Në dosjen që gazetarja Lala ka siguruar për “BalkanWeb” rezulton se në vendngjarje, ditën e krimit të bujshëm, ka qenë mes të tjerësh, edhe Gentian Sharra, i cili është arrestuar nga operacioni “Plumbi i artë”, pas dëshmive të të penduarit të drejtësisë, Nuredin Dumani.

 

Më tej, gazetarja Lala sqaron me detaje si ka ndodhur përplasja mes grupeve, që ka nisur fillimisht me sharje, pastaj me konflikt fizik, duke përfunduar me përdorimin e armëve, ku u vra mjeku Xhuvani dhe u plagosën katër të tjerë.

blank

“Dy zv.drejtorët e policisë po qëndronin në trotuar dhe nuk reaguan me urgjencë për të sqaruar të gjitha pretendimet. Në këto momente, teksa po diskutonin me Arjan Hoxhën, kanë ardhur me tre makina shtetasit Pjerin Xhuvani, Klement Xhaferi, një i skeduar më herët nga policia për ngjarjen e ndodhur në tregun agroushqimor, Luan Tabako, Marjo Cela, MArsel Rroka, Elton Bodinaku, si dhe Gentian Sharra, i arrestuar nga operacioni “plumbi i artë” pas pendesës së Nuredin Dumanit.

 

Ata janë përplasur fillimisht me fjalë fyese e më pas fizikisht, deri në përdorimin e armëve. Nga këqyrja e kamerave të sigurisë, rezulton se fillimisht ka pasur një përplasje nga Elton Bodinaku, që është konfliktuar dhe sharë me Erjon Demushin, pjesë e strukturës për mbrojtjen e votës në PD, që ishte duke filmuar ngjarjen me telefon, dhe në këto momente është afruar ish-efektivi i RENEA-s, Arbër Papleka.

Pjerin Xhuvani, sipas dosjes, ka hyrë mes tyre për t’i ndarë dhe në këto momente në mbështetje të tij kanë ardhur Klement Xhaferi, Elton Bodinaku, që kanë filluar të përplasen dhe konfliktohen fizikisht me Arbën Paplekan. Në këtë moment ka ndodhur shkëmbimi i zjarrit, ku Arbër Papleka ka përdoru armën që mbante me leje, duke qëlluar në drejtim të tyre, ndërkohë që në drejtim të tij kanë qëlluar dy persona, që nuk janë identifikuar ende”, raporton gazetarja Lala.

blank

“Dhanë fakte të ndryshme, por u ballafaquan me pamjet”! Si u “fundosën” dy ish-zvdrejtorët e Policisë Elbasan

Gazetarja Klodiana Lala zbardh për “BalkanWeb” detaje të reja nga dosja e Prokurorisë së Elbasanit për vrasjen e Pjerin Xhuvanit, katër ditë para zgjedhjeve parlamentare të 25 prillit.

Në dosjen që gazetarja Lala ka siguruar për “BalkanWeb” rezulton se dy ish.zëvendësdrejtorët e Policisë së Elbasanit, Nikollaq Palla dhe Albert Nushi, kanë kryer disa shkelje të rënda, ku përveçse nuk kanë ndërhyrë në momentin e vrasjes, kanë dhënë dhe dëshmi të rreme.

Siç raporton gazetarja Lala, referuar dosjes së Prokurorisë, dy ish.zv-drejtorët kanë dhënë fakte të ndryshme, por janë ballafaquar me pamjet filmike nga vendngjarja.

“Nuk evituan konfrontimin fizik, por as përdorimin e armëve. Ata nuk kanë ndërhyrë dhe kjo është një shkelje e rëndë. Në një situatë të tillë, thekson prokuroria, ata mund të reagonin dhe të përdornin armët e zjarrit, jo vetëm për të mbrojtur jetën, por edhe për strukturën e tyre.

Një tjetër moment i shpërdorimit të detyrës ka të bëjë me faktin që ata kanë lejuar përdorimin e armëve të zjarrit nga personat që ndodheshin aty dhe nuk kanë ndërhyrë. Këto janë shkelje të rënda dhe i ngarkon ata me përgjegjësi penale. Gjithashtu, ata kanë dhënë fakte të ndryshme, pasi janë ballafaquar me pamjet filmike.

Ata jo vetëm nuk kanë ndërhyrë, por, pasi ka përfunduar ngjarja, policia është mjaftuar vetëm me shoqërimin e katër personave, që e kishin të pamundur të largoheshin nga vendngjarja, për shkak se nuk e njihnin territorin. E paqartë mbetet se përse Prokuroria e Elbasanit veproi pikërisht tani, kur ka kaluar mbi një vit nga ngjarja”, tha gazetarja Lala.

blank

Kurti: Procesi i Berlinit nuk ka alternativë

Për kryeministrin e Kosovës Albin Kurti “Procesi i Berlinit nuk ka alternativë”, njëjtë siç “s’ka alternativë tjetër pos integrimit në Bashkimin Evropian.

Këtë kreu i ekzekutivit kosovar e ka thënë gjatë një takimi që e kishte të martën me Sekretaren e Shtetit e Departamentit Federal të Punëve të Jashtme të Zvicrës, Livia Leu.

Siç ka njoftuar zyra e kryeministrit në këtë takim është folur edhe për dialogun ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.

Kurti e ka ritheksuar qëndrimin për një marrëveshje ligjërisht të obligueshme, që normalizon plotësisht marrëdhëniet ndërmjet dy shteteve, duke pasur në qendër njohjen reciproke.

Sipas tij, mohimi i pavarësisë së Kosovës është e njëjta gjë me mohimin e gjenocidit serb në Kosovë 1998/99.

Gjatë këtij takimi është biseduar edhe për raportet ndër-shtetërore mes Kosovës dhe Zvicrës.

Livia Leu ka thënë se “Zvicra e ka Kosovën Republikë prioritare”. Express


Strategjia e re e NATO-s: Rusia rreziku kryesor; Ftesë zyrtare Suedisë dhe Finlandës

blank
Marrë nga Associated Press

Të mbledhur në takimin e nivelit të lartë në Madrid të Spanjës, udhëheqësit e NATO-s miratuan konceptin e ri strategjik të aleancës, ku Rusia shpallet rreziku numër një për aleancën dhe u zotuan të rrisin mbështetjen për Ukrainën. Ndërsa aleanca miratoi gjithashtu kërkesat për anëtarësim të Suedisë dhe Finlandës, Presidenti amerikan Joe Biden foli nga Madridi për një mesazh të pagabueshëm që po jep takimi i NATO-s. Shtetet e Bashkuara kanë njoftuar një rritje të ndjeshme të pranisë ushtarake në Evropë, përfshirë edhe një bazë të përhershme ushtarake amerikane në Poloni, dislokimin e anijeve të reja luftarake në Spanjë, si dhe avionë F-35 në Britani.

Udhëheqësit e NATO-s miratuan sot konceptin e ri strategjik të aleancës, dokument që hartohet një herë në dhjetë vjet. Strategjia më e fundit e NATO-s e vitit 2010 e përcaktonte Rusinë një “partnere strategjike”. Tashmë, aleanca e konsideron Moskën një rrezik parësor.

“Sot, udhëheqësit e NATO-s morën vendimin historik për të ftuar Finlandën dhe Suedinë për t’u bërë vende anëtare të NATO-s… Udhëheqësit miratuan konceptin e ri strategjik të NATO-s që po publikohet në këto momente. Ky është një koncept i ri strategjik… E bën të qartë se Rusia përbën rrezikun më domethënës dhe më të drejtpërdrejtë për sigurinë tonë”, njoftoi Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg.

Denoncimi i veprimeve të Rusisë nuk erdhi papritur. Shefi i aleancës ishte shprehur paraprakisht se lufta e Rusisë në Ukrainë kishte krijuar krizën më të madhe të sigurisë për Evropën, që nga Lufta e Dytë Botërore.

E krijuar rreth 70 vite më parë për t’iu kundërvënë Bashkimit Sovjetik, NATO mbajti takimin e saj në Madrid në një botë të transformuar nga sulmi i Rusisë ndaj vendit fqinj, Ukrainës, që shtyu Suedinë dhe Finlandën të dëshirojnë sigurinë që ofron anëtarësimi në NATO. Ndërsa aleanca miratoi dërgimin e ftesës zyrtare për anëtarësimin e tyre, zoti Stoltenberg u shpreh se lufta solli “ndryshimin më të madh të mbrojtjes tonë kolektive që nga fundi i Luftës së Ftohtë”.

Strategjia e re shpalos përqasjen e NATO-s edhe për çështje si siguria kibernetike, ndryshimi klimatik, apo rritja e ndikimit ekonomik dhe ushtarak të Kinës.

Presidenti amerikan Joe Biden foli nga Madridi për një mesazh të pagabueshëm që po jep NATO.

“Në këtë takim, aleanca mirëpret Finlandën dhe Suedinë. Aplikimi historik për anëtarësim, si dhe vendimi i tyre për ta lënë traditën e neutralitetit dhe për t’iu bashkuar aleancës së NATO-s, do të na bëjë më të fortë dhe më të sigurtë. Po dërgojmë një mesazh të pagabueshëm se NATO është e fortë, e bashkuar, dhe se hapat që do të ndërmarrim në këtë takim do të rrisin më tej fuqinë tonë të përbashkët”, tha Presidenti Biden.

 

Shtetet e Bashkuara kanë njoftuar një rritje të ndjeshme të pranisë ushtarake në Evropë, përfshirë edhe një bazë të përhershme ushtarake amerikane në Poloni, dislokimin e dy destrojerëve të tjerë në bazën Rota në Spanjë, si dhe të dy skuadriljeve të reja me avionë F35 në Britani.

Kryeministri britanik Boris Johnson e përshkroi takimin e NATO-s si një takim historik.

“Mendoj se mësimi i parë nga sot është se nëse Vladimir Putini po shpresonte se do të kishte prani më të vogël të NATO-s në frontin e tij perëndimor, si rezultat i sulmit të tij të paprovokuar dhe të paligjshëm në Ukrainë, ai ka rezultuar plotësisht i gabuar. Ai po merr në këmbim më shumë NATO. Ky është një takim historik në shumë mënyra; kemi tashmë dy vende të reja që po anëtarësohen, Finlandën dhe Suedinë. Një hap i jashtëzakonshëm përpara për aleancën tonë”, tha zoti Johnson.

 

Alenaca do të dërgojë ftesa zyrtare për anëtarësim për këto dy vende dhe vendimi për anëtarësimin e tyre do të duhet të ratifikohet nga të gjitha vendet anëtare.

Sulmi i Rusisë ndaj vendit fqinj ka lëkundur paqen në Evropë dhe e ka shtyrë NATO-n të dislokojë forca dhe armatime në Evropën Lindore në përmasa të papara që nga Lufta e Ftohtë. Vendet anëtare kanë dërguar gjithashtu miliarda dollarë ndihma ushtarake dhe civile në Ukrainë.

NATO fton zyrtarisht Finlandën dhe Suedinë të bëhen anëtarë të Aleancës

blank

NATO ka ftuar zyrtarisht Suedinë dhe Finlandën që t’i bashkohen aleancës ushtarake të udhëhequr nga SHBA, sipas një deklarate nga krerët e shteteve dhe qeverive të NATO-s të mërkurën.

“Sot, ne kemi vendosur të ftojmë Finlandën dhe Suedinë që të bëhen anëtarë të NATO-s dhe ramë dakord të nënshkruajmë Protokollet e Anëtarësimit”, thuhet në deklaratë.

“Aderimi i Finlandës dhe Suedisë do t’i bëjë ato më të sigurta, NATO-n më të fortë dhe zonën euro-atlantike më të sigurt. Siguria e Finlandës dhe Suedisë është e një rëndësie të drejtpërdrejtë për Aleancën, përfshirë edhe gjatë procesit të anëtarësimit”, thuhet në deklaratë.

Më herët sot, Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg tha se pas ftesës, “ne kemi nevojë për një proces ratifikimi në 30 parlamente; kjo kërkon gjithmonë pak kohë, por unë gjithashtu pres që të shkojë mjaft shpejt sepse aleatët janë të gatshëm të përpiqen të bëjnë atë proces ratifikimi. të ndodhë sa më shpejt që të jetë e mundur”. bw

Më shumë ushtri amerikane në Evropë

blank

Joe Biden me sekretarin e përgjithshëm të aleancës, Jens Stoltenberg

 

VOAL- “Putini donte modelin finlandez për Evropën, por ai mori më shumë NATO”: kështu tha Joe Biden të mërkurën në Madrid, ku mblidhet samiti i Aleancës Atlantike dhe ku presidenti i Shteteve të Bashkuara njoftoi një forcimin e pranisë amerikane ushtarake në Evropë.

Ju duhet të jeni në gjendje t’u përgjigjeni kërcënimeve nga të gjitha drejtimet dhe në të gjitha zonat, në tokë, në det dhe në qiell, tha qiramarrësi i Shtëpisë së Bardhë. Samiti, sipas tij, do të mbetet në histori. Jo vetëm për hyrjen tashmë të pashmangshme të Suedisë dhe Finlandës, të cilat do të marrin ftesën për t’u anëtarësuar disa javë pasi e kanë kërkuar, tani që vetoja turke është hequr.

Hapet samiti i NATO-s në Madrid

“Ne kemi vërtetuar se NATO është më e nevojshme se kurrë,” shtoi Biden, duke folur së bashku me Sekretarin e Përgjithshëm Jens Stoltenberg. Ai më pas kujtoi se këtë vit Shtetet e Bashkuara kanë vendosur tashmë “20,000 trupa shtesë në Evropë për të përforcuar linjat në përgjigje të nismave agresive të Rusisë”. Përmirësimi i ri do të ndikojë në aftësitë ajrore në Gjermani, Itali dhe MB. Dy kryqëzorë shtesë, gjithsej gjashtë, do të mbërrijnë në bazën detare spanjolle Rota, ndërsa korpusi i pestë i ushtrisë do të ketë një seli të përhershme në Poloni. Rumania – një brigadë prej 5,000 burrash – dhe tre republikat baltike u prekën gjithashtu.

Stoltenberg shpjegoi më parë se do të vihet bardh e zi se “Rusia përbën një kërcënim të drejtpërdrejtë për sigurinë”. Tashmë të hënën, ai parashikoi që forca e reagimit të shpejtë, e cila tani ka 40,000 burra, do të rritet në më shumë se 300,000. Koncepti i ri strategjik është “rishikimi më i rëndësishëm që nga fundi i Luftës së Ftohtë”.

Ankaraja kërkon ekstradimin e 33 personave

Qëndrimi turk që Suedia dhe Finlanda të anëtarësohen në NATO ka një çmim: një ditë pas nënshkrimit të marrëveshjes, ministri turk i drejtësisë Bekir Bozdag njoftoi se Ankaraja do t’i kërkojë Helsinkit dhe Stokholmit ekstradimin e gjithsej 33 anëtarëve të PKK-së dhe të lëvizjes së kryesuar nga predikuesi Fethullah Gylen dhe që aktualisht jetojnë në dy vendet nordike. Partia e Punëtorëve të Kurdistanit është klasifikuar si terroriste nga Turqia dhe gjithashtu nga shtetet perëndimore, ndërsa lëvizja e Gylenit akuzohet për nxitjen e grushtit të shtetit të dështuar të korrikut 2016. rsi-eb

Venediktova: Sulmi në qytetin Kremençuk, krim kundër njerëzimit

blank

VOA

Prokurorja e Përgjithshme e Ukrainës, Iryna Venediktova, tha sot se sulmi i djeshëm i Rusisë ndaj një qendre tregëtare, gjatë të cilit u vranë 18 vetë, mund të përbëjë krim kundër njerëzimit.

Prokurorja Venediktova, e cila kryeson hetimet për krime lufte, shkoi sot në kompleksin tregëtar në qytetin e Kremençukut, i cili u godit dje nga një raketë ruse.

Në kohën e goditjes, brenda qendrës kishte rreth 1 mijë vetë. Sipas shërbimit të urgjencës rreth 60 të tjerë janë plagosur.

Presidenti Volodymyr Zelensky e akuzoi Rusinë për sulm të qëllimshëm kundër civilëve.

Sekretari amerikan i Shtetit Antony Blinken përmes një postimi në Twitter tha dje pas sulmit se, ky është akti i fundit i një sërë krimesh të kryera nga Rusia.

“Ne do të vazhdojmë ta mbështesim Ukrainën dhe do ta mbajmë Rusinë përgjegjëse për krimet” theksoi zoti Blinken.

Presidenti francez Emanuel Macron tha sot në përfundim të takimit të Grupit të Shtatëshes se Rusia “nuk mund dhe nuk duhet ta fitojë këtë luftë”.

Bombardimet ruse, Franca dërgon automjete të blinduara luftarake në Ukrainë

blank

Franca do të dërgojë sasi të mëdha automjete të blinduara luftarake në Ukrainë .

“Këto mjete do të dërgohen për të lëvizur sa më shpejt në zonat nën zjarrin e armikut. Ushtarët ukrainas kanë nevojë për automjete të blinduara,”, njoftuan autoritetet franceze.

Gjithashtu do të dërgohen gjashtë topa të tjerë me rreze të gjatë CAESAR në Ukrainë, përveç 12 topave të vendosur tashmë për të kundërshtuar pushtimin rus.

Këto sisteme 155 mm , të përshtatura për kamionë, kanë një rreze veprimi deri në dyzet kilometra, në varësi të municionit.

Ata mund të godasin nga gjashtë deri në tetë herë në minutë.

Megjithatë, nuk është bërë me dije data se kur do të dorëzohen. Ndërkaq këto armaatime u premtuan nga presidenti francez Emanuel Macron më 16 qershor, kur ai vizitoi Kievin. bw

Daria Kaleniuk: NATO, ndalo gjenocidin e Rusisë në Ukrainë, Armatose Ukrainën Tani!

blank

Daria Kaleniuk me një tweet sot në Twitter ku kërkon që NATO të ndalojë genocidin e Rusisë në Ukrainë dhe të armatosë Ukrainën.

Daria Kaleniuk është një aktiviste ukrainase e shoqërisë civile, e cila është drejtoreshë ekzekutive e Qendrës së Veprimit Kundër Korrupsionit, me seli në Kiev.Gjatë pushtimit rus të Ukrainës në vitin 2022, Kaleniuk u bë i njohur në mediat ndërkombëtare kur pyeti kryeministrin britanik Boris Johnson në një konferencë shtypi në Varshavë se pse disa oligarkë rusë me bazë në Londër nuk ishin shënjestruar me sanksione dhe pse ai nuk e mbështeti krijimin e një zonë ndalim-fluturimi mbi Ukrainë.

Ja tweet-i i Daria Kaleniuk:

“NATO, ndalo gjenocidin e Rusisë në Ukrainë, #ArmUkraineTani,

Armatose Ukrainën Tani.

Bashkohuni me ne në një tubim në Madrid më 29 qershor në mesditë gjatë Samitit të NATO-s.

Shpërndaje, të lutem. Nëse je gazetar eja në miting!”

 

 

Eurodeputetja gjermane: ‘Ballkani i Hapur’, nismë pa parime dhe kritere, rrezikon procesin e anëtarësimit në BE

blank

‘Euractiv’ bisedoi me eurodeputeten Viola Von Cramon-Taubadel pas samitit të BE-së të 23-24 qershorit në Bruksel, i cili u fokusua kryesisht tek çështja e zgjerimit, dhe ku pika kryesore ishte një takim kryesisht i pakënaqshëm me liderët e vendeve të Ballkanit Perëndimor, dhe një ‘vendim historik’ për t’i dhënë statusin e kandidatit Ukrainës dhe Moldavisë.

Por Von Cramon-Taubadel, e quajti vendimin ‘shumë të lirë’ dhe jo me ndonjë vlerë të madhe praktike. Ajo thotë se bisedimet me liderët e Ballkanit Perëndimor, ishin ‘një dështim i plotë’, dhe një rezultati i tillë vetëm sa e lumturon presidentin rus Vladimir Putin.

Eurodeputetja Viola Von Cramon-Taubadel nga të Gjelbërit gjermanë, është nënkryetare e delegacionit në Komitetin Parlamentar të Asociimit BE-Ukrainë, anëtare e Komisionit për Punë të Jashtme dhe anëtare e Delegacionit të Parlamentit Evropian të Stabilizim Asociimit BE-Serbi.

Cili është mendimi juaj mbi atë që arriti ky samit ‘gjeopolitik’?

Më lejoni të shprehem hapur: Vendimi për Moldavinë dhe Ukrainën është shumë i lirë. Në një situatë gjeopolitikisht shumë të tensionuar, BE-së nuk i kushton asgjë t’i japë këtyre vendeve statusin e kandidatit. Por ato mund të mbeten përgjithmonë me këtë status në dhomën e pritjes, siç e kemi parë me Turqinë dhe Ballkanin Perëndimor.

Statusi kandidat është më e pakta që mund të bëjnë liderët e BE-së, pa pasur asnjë detyrim financiar. Sigurisht, është mirë që të kemi një unitetet të BE-së ndaj ukrainasve, ndërkohë që këta të fundit po përballen me këtë luftë të tmerrshme.

Ndërkohë, vendi tjetër aspirant Gjeorgjia, ka një problem. Dikur ajo ishte gjithmonë e para, kur bëhej fjalë për reformat, anti-korrupsionin, modernizimin e shoqërisë. Por tani gjeorgjianët kanë shkuar plotësisht në drejtimin e gabuar.

Dhe në vend se ta mbyllin hendekun, e kanë thelluar atë, duke e bërë të vështirë që Këshilli Evropian t’u japë atyre të njëjtin status si Ukraina dhe Moldavia. Është e drejtë që Tbilisit t’i  thuhet: kryej më parë detyrat e shtëpisë, dhe më pas do të të japim të njëjtin status kandidat siç kemi bërë për dy vendet e tjera.

Ndërkohë, le të hedhim një vështrim në Ballkanin Perëndimor. Çfarë arriti ky samit?

Në lidhje me Ballkanin Perëndimor, ky samit ishte një dështim i plotë. Më duhet ta pranoj se jam shumë e zhgënjyer. Dhe kur Komisioni Evropian e quan veten ‘komision gjeopolitik’, gjykoj se kjo është një shaka e hidhur. Shikoni: I thirrën në Bruksel të gjashtë udhëheqësit e Ballkanit Perëndim, dhe nuk u ofruan asgjë.

As Bosnje Hercegovina nuk e mori statusin e kandidatit. Më keq akoma: Maqedonia e Veriut dhe Shqipëria nuk u lejuan të nisin negociatat e anëtarësimit, dhe as Kosova nuk përfitoi liberalizimin e vizave, një çështje që po zvarritet prej 4 vitesh tashmë. Ky është vërtet një sinjal katastrofik. Nga kjo situatë, unë shoh të lumturohet vetëm një njeri: shefi i Kremlinit, Vladimir Putin.

A janë të mira apo të këqija nisma rajonale sikurse është ‘Ballkani i Hapur’, i udhëhequr nga Beogradi?

Kjo është një iniciativë që nuk bazohet në parime, nuk bazohet as në standarde dhe kritere. Dhe nëse ecet përpara me këtë nismë, do të minohet procesi i anëtarësimit në BE i bazuar në merita. Ndaj unë nuk do e mbështes atë.

Nga ky samit mungoi mesazhi i qartë, se Serbia duhet të përafrohet me politikën e jashtme të BE-së, dhe t’u bashkohet sanksioneve të saj kundër Rusisë. Pse?

Ndoshta, dhe këtë e kam dëgjuar kohët e fundit edhe nga shoqëria civile në Beograd, ata nuk duan që t’i shkëmbejnë sanksionet me parimet demokratike. Liderët e BE-së kishin shumë frikë se nëse ushtroni shumë presion për sanksionet, atëherë duhet të hiqnin dorë nga parimet demokratike, liria e medias, pluralizmi partiak e kështu me radhë.

Prandaj unë nuk jam shumë e befasuar që mungoi një mesazh i tillë. Argumenti i vërtetë ndaj Serbisë duhet të jetë: nëse ju nuk përputheni me politikën tonë të jashtme, atëherë ne do të pezullojmë fondet. Por unë nuk kam dëgjuar askënd që ta thotë këtë.

Po në lidhje me idenë e Macron për krijimin e një Komuniteti Politik Evropian?

Nëse doni vërtet të krijoni diçka për një Evropë më të gjerë, kjo është pozitive. Por unë kam dëgjuar se ka shumë shqetësim se ky format i ri, mund të jetë si një ‘dhomë pritjeje’ e përhershme për të gjitha vendet që aspirojnë të anëtarësohen në BE. Dhe kjo ngre shqetësime serioze.

Më e pakta që mund të them, është se ky koncept ka nevojë për një ri-përcaktim më të qartë. /abcnews

Bullgaria bllokoi Maqedoninë e Veriut e Shqipërinë, Borrell: Vendet e Ballkanit kanë të drejtë, të heqim veton në vendimmarrje

blank

Josep Borrell, Përfaqësues i Lartë i Bashkimit Evropian për Punë të Jashtme dhe Politikë të Sigurisë, njëherazi zëvendës president i Komisionit Evropian, mendon se vendimmarrja me unanimet në BE (vendosja e vetos) duhet ndryshuar. Kjo për shkak se sipas tij me vende unike që bllokojnë vendimmarrje të rëndësishme po cenohet rëndë besueshmëria e Bashkimit Evropian. Ky qëndrim i z. Borrell vjen disa ditë pasi dështoi Këshilli Evropian që të bënte Bullgarinë të hiqte veton ndaj Maqedonisë së Veriut, që penalizoi edhe Shqipërinë. Menjëherë pas këtij vendimi ishte Kryeministri Rama që kërkoi të ndryshojë mënyra se si BE merrte vendimet.

Borrell në shkrimin e tij të sotëm, të botuar në faqen zyrtare të Komisionit Evropian, shprehet se pas 2 vitesh e gjysmë eksperiencash duke u përballur me situata të tilla, është koha që të rishikohet procesi i vendimmarrjes.

“Gjatë viteve, ne kemi parë shumë raste kur shtetet anëtare ishin të ndara për çështje të politikës së jashtme. Dhe në parim është normale që ne kemi pikëpamje të ndryshme për të filluar, duke pasur parasysh dallimet tona në histori, gjeografi dhe kulturë strategjike politike. Por ajo që ka rëndësi në jetën politike nuk është se si nis një diskutim, por si përfundon ai. Fuqia e sistemit të BE-së ka qenë gjithmonë që disi t’i kthejë ndarjet në marrëveshje. Dhe këtu ka shumë rëndësi nëse një vendim merret me unanimitet apo me shumicë të cilësuar votash. Nëse vendet e dinë paraprakisht se vendimi përfundimtar mund të merret me shumicë votash të cilësuar, ato kanë një nxitje të fortë për të negociuar dhe për të formësuar konsensusin. Nëse ata e dinë se mund të bllokojnë gjithçka, nuk kanë një nxitje për të investuar në një kompromis të shëndetshëm”, shkruan përfaqësuesi i Lartë i Bashkimit Evropian për Punë të Jashtme dhe Politikë të Sigurisë.

“Ne kemi parë dinamikë të ngjashme në hapjen e negociatave të anëtarësimit me Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë, me një vend që bllokon atë që të gjithë të tjerët mund të bien dakord – përsëri me pasoja negative për besueshmërinë dhe ndikimin e BE-së”, vijon shkrimi i tij.

Sipas komisionerit Borrell vendet e Ballkanit Perëndimor, me të drejtë, kanë kërkuar që procesi i anëtarësimit të tyre të gjykohet sipas meritave të tyre.

“Kanë kaluar pothuajse 20 vjet më parë që BE-ja deklaroi në Selanik se “e ardhmja e Ballkanit Perëndimor është brenda BE-së”, kështu që një shkallë e caktuar padurimi nga ana e tyre, për të thënë të paktën, është e kuptueshme. Zgjerimi i BE-së me ato vende që janë të gatshme dhe të aftë për të përmbushur kushtet nuk është një “favor” apo një lëshim. Është në interesin tonë strategjik”, shkruan ndër të tjera Joseph Borrell./dita

Sulmet me raketa në Odessa

blank

Qyteti jugor i Ukrainës u godit natën mes të dielës dhe të hënës: të paktën gjashtë persona u plagosën

 

VOAL- Vazhdojnë lëshimet e raketave ruse drejt territorit ukrainas. Pas bombardimeve të fundjavës në Kiev dhe zona të tjera përreth kryeqytetit ukrainas, forcat ruse filluan një sulm, në natën mes të dielës dhe sot, të hënën, në rajonin jugperëndimor të Odessa duke përdorur bombarduesit Tu-22M. Kështu raporton agjencia Ukrinform, duke cituar autoritetet lokale.

Gjithashtu sipas burimeve lokale të paktën gjashtë persona u plagosën, duke përfshirë një fëmijë, njoftoi këshilli i qytetit të Odessa në Telegram.

“Pas një sulmi me bomba në një zonë të banuar të një fshati, disa shtëpi dhe objekte të tjera janë shkatërruar dhe kanë marrë flakë, në një sipërfaqe prej rreth 500 metra katrorë”, thuhet në shënimin e marrë nga agjencitë e lajmeve.

Vladimir Putin në lëvizje

Ndërkohë, televizioni shtetëror rus raportoi se presidenti Vladimir Putin do të vizitojë Taxhikistanin dhe Turkmenistanin këtë javë, udhëtimi i parë i kreut të Kremlinit jashtë shtetit që nga fillimi i luftës në Ukrainë. Kanali 1 i Rossiya shpjegoi se Putin do të vizitojë dy shtetet e vogla të ish-Bashkimit Sovjetik në Azinë Qendrore dhe më pas do të takohet me presidentin indonezian Joko Widodo në Moskë. Agjencia ruse e lajmeve Ria Novosti shtoi se Putin gjithashtu planifikon të vizitojë qytetin bjellorus të Grodno më vonë këtë muaj dhe të marrë pjesë në një forum me presidentin bjellorus Alexander Lukashenko.
Kompanitë japoneze janë ende në Rusi

Më pak se 3% e kompanive japoneze në Rusi kanë vendosur të tërhiqen nga ai treg pas pushtimit të Ukrainës, përqindja më e ulët midis vendeve të G7. Kjo është dëshmi e një sondazhi të Teikoku Databank, i porositur nga Shkolla e Menaxhimit të Universitetit Yale, në SHBA, ku përfshiheshin 1300 kompani në mbarë botën. Nga 168 kompanitë japoneze që operojnë në Rusi, vetëm 4, ose 2.4%, dolën nga tregu, shumë më poshtë se 48% e kompanive britanike, 33% e kompanive kanadeze dhe 29% e kompanive amerikane. rsi-eb

Kurti: Procesi i Berlinit nuk ka alternativë

blank

Për kryeministrin e Kosovës Albin Kurti “Procesi i Berlinit nuk ka alternativë”, njëjtë siç “s’ka alternativë tjetër pos integrimit në Bashkimin Evropian.

Këtë kreu i ekzekutivit kosovar e ka thënë gjatë një takimi që e kishte të martën me Sekretaren e Shtetit e Departamentit Federal të Punëve të Jashtme të Zvicrës, Livia Leu.

Siç ka njoftuar zyra e kryeministrit në këtë takim është folur edhe për dialogun ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.

Kurti e ka ritheksuar qëndrimin për një marrëveshje ligjërisht të obligueshme, që normalizon plotësisht marrëdhëniet ndërmjet dy shteteve, duke pasur në qendër njohjen reciproke.

Sipas tij, mohimi i pavarësisë së Kosovës është e njëjta gjë me mohimin e gjenocidit serb në Kosovë 1998/99.

Gjatë këtij takimi është biseduar edhe për raportet ndër-shtetërore mes Kosovës dhe Zvicrës.

Livia Leu ka thënë se “Zvicra e ka Kosovën Republikë prioritare”. Express

Pisonero: Ka shtete skeptike që Kosovës t’i hiqen vizat, ne qëndrojmë pas rekomandimit të 2018-ës

blank

Komisioni Europian vazhdon të qëndrojë pas rekomandimit  të korrikut të 2018-ës që thotë se Kosova i ka përmbushur të gjitha kriteret për liberalizimin e vizave.

Zëdhënësja e këtij institucioni, Ana Pisonero, ka thënë se është një proces i zgjatur dhe që tani është në pritje të Këshillit të Ministrave.

Në një konferencë për media, Pisonero tha se disa nga shtetet anëtare kanë shqetësime të vazhdueshme mbi disa çështje siç është luftimi i korrupsionit, pretendimet e rreme për azil dhe siguria e dokumenteve, raporton Express.

“Nga ana jonë, Komisioni qëndron  i gatshëm që të jep mbështetje punën ndërmjet shteteve anëtare dhe autoriteteve të Kosovës në mënyrë që të zgjidhen këto çështje”, ka deklaruar ajo.

Lufta e dardanëve e vitit 1389 – midis mitit dhe realitetit Nga Jusuf BUXHOVI

blank

 

Sipas shumë burimeve historike, Beteja e Dardanës filloi më 15 qershor të vitit 1389 dhe përfundoi po atë ditë, diku në orët e mbrëmjes me humbjen e forcave të lidhjes së krishterë ilirike. Mospërputhja në datë ka të bëjë me pranimin nga ana e Serbëve të Kalendarit gregorian më vonë se Europa; për Osmanët data është 19 Jumada II 791, pra 15 qershor 1389. Edhe përkundër kësaj dallimet vazhdojnë. Kështu, K. Frashëri përmend datën 27 qershor  ndërkohë që edhe një pjesë e mirë e historiografisë serbe përmend datën 27 dhe 28 qershor.Në betejë gjetën vdekjen Sulltan Murati I, që  thuhet se u vra nga Milesh Kopili, një fisnik dardan, nga Sllavët i quajtur Milloš, fillimisht Kobilić, ndërsa më vonë Obilić.

Mileshi ishte dhëndër i princit Llazar, dukuri kjo e njohur e martesave në rrethanat mesjetare midis familjeve feudale. Vdekjen e gjeti edhe Llazari, pasi që ishte zënë rob lufte. I njëjti fat e gjet edhe Milesh Kopilin, i cili diku në shekullin XIX, kur do të ndërtohet miti i Kosovës për qëllime hegjemoniste serbe, do të kremtohet “hero nacional serb”. Ndërkohë që  shqiptarët, duke u mbështetur mbi vazhdimësinë historike të etnisë së tyre në këto pjesë nga antikiteti e këndej, do ta trajtojnë “të tyre”.Nga prijësit Arbërorë në betejë mbeti edhe Muzaka. Po atë ditë, sulltanin e vrarë, e zëvendësoi i biri, Bajaziti I, i njohur me nofkën “Jëlldërëm” (Rrufeja).Edhe pse nga këndvështrimi i fakteve historike kjo luftë mbetet me shumë të panjohura, veçmas për nga përmasat e njëmendta (shumë e shumë më të ngushta nga ato të përshkrimeve të  shfaqura në shekullin XIX), dhe rolit të faktorëve vendor në të (jashtë ndonjë aleance të gjerë ushtarake, të shumtën me njësi vullnetarësh), megjithatë disa të dhëna për ato që solli kjo luftë, tregojnë se Osmanët kaluan në një fazë të re të konsolidimit të pushtimeve në Ilirik, duke krijuar parakushte për pushtimet e mëtutjeshme në drejtim të qendrës së Europës.

Kështu, nga këto burime bëhet e ditur se Bajaziti, pasi që i theu forcat e lidhjes së krishterë, nuk u tregua ndëshkues ndaj humbësve, siç pritej. Përkundrazi, bëri vasal Vuk Brankoviqin, feudalin nga Dardania, për të cilin disa burime thonë se i iku betejës, pse gjoja kishte disa mospajtime me vjehrrin e  të ngjashme të krijuara nga në shekullin XIX nga historiografia serbe për qëllime hegjemoniste me të cilat bëhet përpjekje të vazhdueshme që tribalët dhe arbrit e përkatësisë ortodokse t’i konvertojë në serbë, me çka gjoja “tradhtia e dhëndrit” bëhet shkas i humbjes deri te kremtimi në vasal “të armikut”, gjë që kjo për një serb “të njëmendët” nuk mund të thuhet.

Duke u thirrur në burime nga fusha e folklorit dhe pa argumente të mjaftueshme historike, të cilat mund të gjenden pikërisht te çmitizimi i kësaj lufte me anën e trajtimit shkencor të faktorëve të gjithmbarshëm etnik dhe shoqëror e politik të kohës në përputhje me rrethanat që sollën te agonia e Bizantit dhe fuqizimi i osmanëve e të tjera të kësaj natyre, edhe disa studiues shqiptarë, duke u mbështetur mbi faktorin e etnosit autokton me vazhdimësi dardane, mbrojnë qëndrimin për përkatësinë dardane-arbërore të Milesh Kopilit dhe të tjerëve si një vetëdije autoktone të një etnie të përbashkët, qoftë ortodokse ose katolike në kuadër të përkatësisë së krishterë, e cila shfaqet në shekullin XIX.Pavarësisht kundrimeve të ndryshme, rreth përkatësisë se atyre që epika historike e njërit apo tjetrit popull do t’i shfrytëzojë si mite në shërbim të kujtesës historike dhe kthimit të saj në një frymëzues të vetëdijes nacionale, siç ishte ajo e shekullit XIX e mbrapa, megjithatë, mund të thuhet se ndeshja kyçe historike midis të krishterëve të Ilirikut dhe Osmanëve, gjatë qershorit të vitit 1389 apo aty diku afër, pa marrë parasysh përmasave të saj të njëmendta dhe mitizimeve që e kanë përcjellë për qëllime të caktuara, pra gjithsesi se duhej të ndodhte në Dardani, ngaqë ajo ishte përcaktuese për ecurinë e mëtutjeshme të pushtimeve osmane në Europë, në një hapësirë  gjeografike, e cila,  nga antikiteti  shfaqej nyje prej nga mbikëqyrej hapësira euro-aziatike.

Ndaj, një perandori, që pretendonte të arrinte përmasat botërore, siç ishte asokohe ajo osmane, duhej të vendosej aty, siç kishte ndodhur edhe me fatin e perandorive paraprake dhe të ndarjes së krishterimit madje.Rreth Betejës së Dardanës ( betejës së Kosovës në historiografinë sllave dhe europiane) dhe rëndësisë së saj ka vlerësime të ndryshme shpesh kundërthënëse: nga ato që e zmadhojnë (“Kjo fitore e stabilizoi fuqishëm sundimin e turqve në Ilirik” – Inalxhik, H: “Perandoria Osmane”, Shkup 2010; ose: “Beteja që do të vendosë për pesë shekuj fatin e Gadishullit Ilirikut” – Miller, William; “The Balkans ) e deri te ato që e zvogëlojnë fare, siç janë vlerësimet e historianit rumun Jorga kur thotë se “1389-a nuk pati qenë veçse një incident i stërmadhuar prej legjendës” .

Zmadhimit të namit të  kësaj beteje jashtë çdo mase gjithsesi se i kanë ndihmuar disa nga kronikanët osmanë, duke filluar nga bejtet e e Ahmeditut të shekullit XV “Kuajt çapiteshin mbi kufomat që ishin kat-e-kat mbi njëri tjetrin” (shih te Ahmedi: “Dastan ve Tevarih”, 50 ) si dhe kronikat e Shukurullahut, për të cilat Pulaha thotë se “Shukurullahu dhe të  gjithë kronikët osmanë pas tij, me qëllim që të rrisin sa më shumë fitoren e turqve osmanlinj në Kosovë më 1389, thonë se koalicionin e feudalëve  të Ilirikut  morën pjesë edhe vëllehët, çekët, hungarezët, Bullgarët  e venedikasit. Në të vërtetë ky pohim është i gabuar, sepse në këtë koalicion morën pjesë vetëm sllavët, boshnjakët dhe Shqiptarët”. Për Pulahën të ekzagjeruara janë gjithashtu edhe shifrat që japin këta për ushtrinë e koalicionit. (Shih “Lufta shqiptaro-turke”, 31 shën.10).Andaj, ngritje e Osmanëve drejt Perëndimit, ishte e natyrshme të fillonte në kurriz të të krishterëve të Ilirikut, por njëherësh edhe me ndihmën e tyre, që ndonëse qenë të parët që do t’i kundërvihen (në luftën e Maricës e pastaj në Fushë-Dardani), pas humbjes në këtë të fundit, do të kthehen në vasalë të osmanëve, gjendje kjo që do t’i ndihmojë forcimit dhe shtrirjes së pushtimeve të tyre drejt botës perëndimore.Ndër këta ndihmës, të parët dhe më të dobishmit për sulltanët ishin pikërisht Rasianët, të cilët fazën e fundit të dobësimit dhe të shthurjes së Bizantit e shfrytëzuan për t’u forcuar në kurriz të tij. Me ta do të lidhen aleancat më të qëndrueshme, të cilat nga koha e Bajazitit I e këndej, të shumtën, do të shkojnë në dëm të të krishterëve të Ilirikut, por edhe të krishterimit katolik në përgjithësi.

Ç’është e vërteta, lidhjet e Rasianëve me Osmanët kishin filluar më herët. Kjo tumir vlerësimin se historia e ekspansionit osman në Ilirik ishte një histori e bashkëpunimit të tyre me të krishterët e ritit ortodoks, që mbështetej mbi shëmbëllesën e perandorëve bizantinë (Kantakuzeninit) si dhe përvojën e tyre me Osmanët në pjesët lindore të Perandorisë nga fillimet e shekullit XIII e këndej, që ua hapën rrugën pushtimeve të tyre të mëtejshme që u dinamizuan nga fillimet e shekullit XIV e deri në atë XV. Kështu, njësitë turke të mercenarëve në këto pjesë shfrytëzohen nga despoti rasian Millutin, duke i përdorur kundër ushtrisë bizantine. Disa burime flasin për rreth njëmijë e pesëqind ushtarë turq të fisit kuman që u vendosën në Rashë.(Më gjerësisht rreth mercenarëve osmanë në shërbim të despotit Millutin shih: Oikonomides, N: “The Turks in Europe 1300-1315 and the Serbs in Asia Minor 1313”, faqe 159-62 në  E. Zachariadou, bot, “The Ottoman Emirate 1300-1389”, 1993; Jireček, C: “Staat und Gesellschaft  in mittelalterischen Serbien”II, faqe 58).Përvojën e përdorimit të mercenarëve turq do ta shfrytëzojë edhe Stefan Dushani. Bëhet e ditur se Dushani kishte disa njësi kumanësh në ushtrinë e tij, me anën e të cilave bënte hesapë ta fitonte “kurorën” e Bizantit. Kjo nuk do të ishte jashtë një hesapi me Osmanët, të cilët mund të kishin interesa që në planet e tyre për të depërtuar këndej drejt zemër së Europës të fusnin në lojë lojtarë të përdorshëm, por të rëndësishëm njëherësh,  siç ishin Rasianët, të njohur për veprime të tilla. (Shih: Malcolm, Noel: “Kosova një histori e shkurtër”, Prishtinë 2001, faqe 61; Mavramitis, L: “La Fondaton de l’empire serbe: le kralj Milutin”, Salonica 1978; faqe 72, Jireček, C:”Staat und Gesellschaft in mittelaterischen Serbien”, I, faqe 78).

Madje, disa burime të vonshme flasin për paralojën e atij hesapi, me të cilin duhej të ndikohej edhe në epilogun e Betejës së Dardanisë, ose një të ngjashme që do të kishte ndodhur para ose pas, në dobi të Osmanëve, që pastaj të përfitohet prej saj me lidhjen e një marrëveshjeje paqësore me Osmanët, me ç’rast, gjithnjë nën ombrellën Rasiane me të cilën do të zëvendësohet ajo e Bizantit, princat ortodoksë të Ilirikut, në përbërje të Perandorisë Osmane, do të mund t’i ruanin disa nga privilegjet e tyre, pa çarë kokën se çfarë do të bëhej me vendet katolike.(Rreth lidhjeve të Rasianëve tribalë me Osmanët para se të kenë filluar konfrontimet ushtarake me ta, por që do të vazhdojnë edhe pas betejës së Fushës së Dardanës, shih autorët e shumtë, ndër të cilët Jozef von Hamer: “Geschichte des Osmanischen Reiches”, 1827; Zinkesen J. W: “Geschichte des osmanischen Reiches in Europa”, Hamburg-Gota 1840-1863; Jorga, N: “Geschihte des osmanischen Reiches”, Gotha 1908-13; Dölger F:“Regester der Kaiserurkunden des oströmischen Reiches von 565-1453”, München-Berlin, 1965; Babinger, F: ”Geschihtsschreiber der Osmannen und ihre Werke”, Leipzig 1927; Forretr, L:”Handschriften osmanishscher Historiker in Instambul”;Ferjanočić B-Maksimovič, Lj: “Vizantijci i turci u vreme Kosovske bitke”, 1957;Новакович, С: “Срби и Турци XIV и XV века“, Београд, 1960;Malcolm, Noel: “Kosova një histori e shkurtër”, Prishtinë 2002, faqe 63-69; Bastov,S: “Die Türkischen Quellen des Laonikos Chalkandyrles”, München 1960, faqe 34-42; Chalcocondylae, Leonici: “Historarum Demonstrationes” I, Budapestini, 1922 dhe të tjerë, që hapjes së kësaj teze si dhe mbrojtjes së saj do t’i referohen me sjelljen e të birit të Lazarit, despotit Stefan, i cili qe ndër të parët që pranoi vasalitetin e Sulltanit dhe madje me ushtritë e tij mori pjesë në betejat e ardhshme të Osmanëve kundër Hungarezëve dhe Polakëve. Ngjashëm do të shfrytëzohet edhe sjellja e Gjurad Brankoviqit kur do të sabotojë Betejën e Dytë të Dardanës, siç do të shfrytëzohet më vonë edhe sjellja e Kraleviq Markut).Para historisë nuk mund të fshihet as fakti se po në betejën e Dardanës, forcat e një bujari rasian, të quajtur Dejanoviq, luftuan në anën e Osmanëve, siç pati edhe shumë vllahë nga principata e tij në anën e Osmanëve, praninë e të cilëve e vërtetojnë edhe burimet osmane.Nga kjo sjellje mund të nxirret përfundimi se te Osmanët, feudalët  dhe despotët ortodoksë dhe të tjerët që i takonin kësaj vetëdije, të përfshirë në luftëra të vazhdueshme me katolikët gjatë shekullit të fundit, jo rastësisht, shihnin “shpëtimtarin” e vetëm që mund t’i mbronte “nga rreziku katolik”, i cili nuk reshte së vepruari kundër tyre.(Më gjerësisht shih te  Pulaha: “Lufta shqiptare-turke” dëshmitë e Neshrit dhe të tjerëve, faqe 55, 76,93; Babinger, F: “Die Geschihtschreiber der Osmanen und Ihre Werke”, leipzig 1927).

Pa marrë parasysh ato që do ta përcjellin disfatën e të krishterëve të Ilirikut në Dardani, gjatë asaj beteje të stërmadhuar deri  te përmasat e mitit në shekullin XIX, që gjithsesi ka ndodhë, sjellja e Bajazitit ndaj të krishterëve të Ilirikut (Tribalëve rasianë, Bullgarëve, Rumunëve, Arbërve, Sllavëve, Grekëve dhe të tjerëve), tregon fare qartë se ai ishte i përqendruar te ata që ta shfrytëzonte forcën e tyre për vete, si kufi ndarës me Hungarinë. Kështu, Bajaziti, e ndiente si nevojë të domosdoshme që në Ilirik, në pjesën më vitale, të ketë një aleat në politikën e tij aktive ushtarake, në kohën kur synonte principatat selxhuke-turke në Azinë e Vogël, stabiliteti i të cilave po ashtu ishte i rëndësishëm, për t’u përqendruar në drejtim të Perëndimit.(Gjerësisht shih te  Pulaha: “Lufta shqiptare-turke” dëshmitë e Neshrit dhe të tjerëve, faqe 55, 76,93; Babinger, F: “Die Geschihtschreiber der Osmanen und Ihre Werke”, leipzig 1927.Për këtë Bajaziti I u pajtua që të dy djemtë e princit tribal Lazarit, i cili u pre nga shpata e tij, të jenë udhëheqës të principatës rasiane dhe të sundojnë sipas ligjeve, traditave dhe zakoneve të tyre.

Mirëpo ata detyroheshin t’i nënshtroheshin atij dhe të paguanin xhizjen (taksën e caktuar ndaj shtetit osman) dhe të kishin një numër të caktuar ushtarësh, në njësi të veçantë, që do të merrnin pjesë së bashku me ta (Osmanët) në Harujë. Sulltani, po ashtu u martua me vajzën e princit Lazar, Oliverën, e quajtur edhe Despina.Kjo krushqi u bë me miratimin e patriarkut dhe të klerit ortodoks dhe u dërgua në haremin e madh në Brusë, ku takoi bashkëshorte të panumërta me prejardhje fisnike, greke, franke dhe selxhuke.(Shih:Jiriček, Konstantin: “Historia e Serbëve“, pjesa e dytë, Tiranë, 2010, faqe 153.)Stefani dhe Vuku u detyruan të paraqiteshin çdo vit në oborrin e Bajazitit dhe t’i shkonin në ndihmë me ushtri sa herë t’u kërkohej, siç bënin despot Konstantini, despoti Esau i Janinës, Angeli i Thesalisë dhe bashkëperandori i Bizantit, Manuel Paleologu.Burimet e  kohës bëjnë të ditur se Zigismundi i Hungarisë një pjesë të mirë të forcave të veta i kishte mobilizuar që të mbrohej nga “ekskursionet” e herëpashershme të trupave osmane dhe rasiane, të cilat bashkërisht vepronin në pjesët kufitare. Bëhet e ditur se në vitin 1390, Pani i Severinit dhe Magjistari Ladislav zunë plaçkë në Branicevë flamurë osmanë dhe rasianë.Sjellje të ngjashme zuri të tregonte edhe Vuk Brankoviqi, zotërimet e të cilit  shtriheshin në pjesën nga Zveçani, Prishtina e deri në Shkup, gjë që nuk është e rastësishme që në burimet folklorike shqiptare njihet Ujkan, ndërsa në ato osmane (defterët Vlk), që i përgjigjet trajtës shqipe Uk-Ujkan.

Pasi që nga Raguza të ketë kërkuar azil për veten, gruan Mara dhe tre djemtë (Gjuradin, Gjergjin dhe Lazarin, në rast se “do ta dëbonin Hungarezët ose Turqit apo dikush tjetër” dhe do t’i jepet në maj të vitit 1390), Brankoviqi ua dorëzoi Shkupin Osmanëve, si dhe Zveçanin, Prizrenin dhe një pjesë të mirë të zotërimeve në këto anë. (Shih:“Acta Albaniae, II, 467, burime II, nr 131; Da Lezze: “Historia turchesca”, f.8;  Jireček, K: “Historia e Serbëve“, faqe 155.)Kështu, qyteti i vjetër dardan, që vetëm para dy brezash kishe qenë pikënisje e pushtimeve rasiane në Dardani dhe Maqedoni, u bë një mbështetje kryesore e pushtimeve osmane kundër Veriut, por edhe Jugut.Në këtë rrugë, më 1394, Osmanët u morën Gropajve Ohrin. Rrënuan thuajse të gjitha kështjellat që mbanin ata në këto anë (të Strugës, të Pogradecit e të Starovës). Osmanët u sollën kështu edhe gjatë pushtimit të Janinës, të Korçës dhe të Përmetit.Edhe pushtimet e tyre në Veri (nga Zveçani për në Shkodër e Ulqin, pastaj për në Dejë e Krujë), ndoqën thuajse të njëjtën mënyrë veprimi, por këtu Osmanët kishin parasysh ruajtjen e pasurive (minierave), të cilat duhej t’i shfrytëzonin për nevojat e tyre.

Në kështjellën e Zveçanit, u vendos një “kefali” turk, ndërsa në minierën e hekurit në periferi të Rashës, u emërua kadiu i parë që ta mbikëqyrte dhe drejtonte atë.Megjithatë, pushtimet osmane në Veri nuk kaluan pa vështirësi dhe pa konfrontime ushtarake, gjë që nuk kishte ndodhur në pjesët që zotëronte Vuku, për të cilin, siç u tha më herët kishte lidhur vasalitet me Osmanët për të ruajtur zotërimet e tij në Dardani, por edhe pse fitonte peshë shumë më të madhe seç e kishte nën mbikëqyrjen e Rasianëve, sado që  ky hesap nuk do t’i dalë, pasi që Osmanët për arsye të njohura që lidheshin me organizimin e pushtetit perandorak në pjesët e pushtuara, vendosën që nga vitit 1420 t’i shuanin që të gjitha lidhjet e tilla vasale në këtë pjesë. (Shih: Fine: “Late Medival Balkans”, faqe 411-12; Čirković:“Kosovo u srednjem veku“, faqe 45; Babinger, F: „Die Geshichtschreiber der Osmanen und ihre Werke“, Leipzig 1927; Enmmert, T.A: „Serbian Golgotha: Kosovo, 1389“, New York, 1990).Kështu, Osmanët u desh të konfrontohen me Balshajt para se ta merrnin Ulqinin, ku ata kishin rezidencën e tyre si dhe Shkodrën. Bëhet e ditur se në vitin 1391 Gjergj Balsha kërkoi mbështetje nga Papa Bonifici IX, por kjo nuk i ndihmoi shumë. Meqë kishte rënë peng në duart e Bajazitit, do të lirohet një vit pasi që ai ta dorëzojë Shkodrën, Drishtin dhe portin e Shëngjinit. (Shih: Hamer, Jozef von: “ Geschichte des Osmanischen Reiches”, vëllimi II, faqe 175 dhe 183; Gelcich, Giuseppe: “Zeta dhe dinastia e Balshajve”, Tiranë 2009, f.179-181).

Fisniku tjetër, Dimitër Jonina, nuk ndoqi rrugën e Balshës. Pranoi vasalitetin osman dhe kështu ia doli të ruante zotërimet e tij midis Shkodrës dhe Durrësit, të cilat, për pushtuesit e rinj, kishin një rëndësi të madhe.Krahas Gjergj Balshës, që u detyrua dhunshëm të pranonte vasalitetin dhe Jonimës, i cili nëpërmes tij ruajti zotërimet e veta, ishin Dukagjinët (vëllezërit Progon dhe Tanush), të cilët, në verën e vitit 1393, Lezhën ia dorëzuan një admirali venedikas, i cili vendosjes së Osmanëve në Bunë, iu përgjigj me pushtimin e grykëderdhjes së Drinit.Kjo do të zgjasë deri në vitin 1402, kur pushtimet osmane në vendet e Arbrit ndalen për dhjetë vjet. Shkas për këtë ishte beteja e Ankarasë e atij viti, me ç’rast trupat osmane pësuan disfatë të thellë nga ushtritë mongole të udhëhequra nga Timurlengu. Në këtë betejë, me Bajazitin ishin edhe vëllezërit Stefan dhe Vuk Lazareviq dhe nipërit e tyre, vëllezërit Brankoviq, vasal të sulltanit. (Shih: Chalconcandylae, Leonici: “Historiarum Demonstrationes”, ed. S. Darko, Budapestini, 1922; Giese, F: “Die Altosmanischen Anonymen Chroniken”, II, Leipzig 1925; Kandić, J: “Despot Stefan Lazarević i turci“, Beograd, 1982 Inhalxhik, Halil: “Perandoria Osmane – periudha klasike 1300-1600”, Shkup, 2010).Pas vdekjes së Bajazitit I sapo i kthyer nga robëria njëvjeçare  nga Timuri në Aksheher të Frigjisë së vjetër, për një dekadë të tërë Osmanët u përfshinë në një luftë të brendshme për fron të të bijve të sulltanit. Në atë luftë u përfshinë edhe vasalët e tyre: Lazareviqët në anën e Musait, ndërsa  Brankoviqë në anën e Mehmetit I me nofkën “kyrishxhi” (mundësi), i cili nga Azia do t’i drejtohet pjesës europiane të Perandorisë, ku edhe do të dalë fitimtar, pasi që do ta vrasë vëllanë, Musanë në betejën Filipojës në korrik të vitit 1413.(Shih: Inhalxhik, Halil: “Perandoria Osmane – periudha klasike 1300-1600”, Shkup, 2010).Nën drejtimin e Mehmetit I (1413-1421), Osmanët sërish iu kthyen Ilirikut për të vazhduar ku kishte mbetur Bajaziti I. Mehmeti I, i këshilluar nga ndihmësit e tij kryesorë në Ilirik, Brankoviqët dhe feudalët tjerë ortodoksë, që e ndiqnin atë, e kishte të qartë se vendet e Arbrit duhej paqësuar në tërësi, meqë ato kishin një pozitë të rëndësishme për krijimin e kohezionit të brendshëm antiosman në Ilirik siç kishin edhe aftësi dhe prirje për lidhje me perëndimorët, me të cilët mund të lidhnin aleanca për t’u kthyer në mbështetës të tyre në këtë pjesë. Kjo, Osmanëve, do t’ua rrezikonte qëllimet që  kishin drejt Europës Qendrore.

Se disa nga Arbrit ishin në gjendje që gjërat t’i ndryshonin ashtu që të mos u shkonin përshtati Osmanëve, kjo tashmë ishte parë gjatë dekadës së krizës që kishte përfshirë Osmanët pas humbjes nga Timurlengu, kur ata kishin filluar t’i zgjeronin feudet e tyre, siç ishte rasti i  Niketas Thopias, i cili, pas fundit tragjik të Konstantin Balshës, kishte vënë në zotërim pronat e tij, që si vasal i venedikasve zotëronte Krujën (1402-1415). Po ashtu në Mat, shfaqej feudali Gjon Kastrioti, i cili ia kishte dalë që brenda një kohe të shkurtër të bëhej zot i tokave nga kepi i Rodit në Durrës, Lezha dhe Shkodra si dhe të mbikëqyrte rrugët për në Prizren dhe Shkup. Si qytetar i Venedikut dhe Raguzës, si shumica e fisnikëve dhe feudalëve Arbërorë të Veriut, Gjon Kastrioti, lëkundej midis dy kishave, asaj katolike dhe ortodokse, me të cilat mbante lidhje të mira. Kështu, krahas mbështetjes klerikëve dhe abacive katolike, njëherësh me dhurata mbulonte edhe manastiret e Hilandarit me të cilin kishte edhe lidhje të hershme.(Shih: Jireček, Konstantin: “Historia e Serbëve“, libri i dytë, Tiranë, 2010, faqe 173.)

Gjon Kastrioti, në fillim ishte vasal i Venedikut, por shpejt iu desh t’u nënshtrohej Osmanëve (1410), të cilët, sapo iu kthyen Ilirikut, vunë në shënjestër princat arbërorë dhe lidhjet e tyre me Venedikasit dhe Perëndimin. Kështu, Mehmeti I, duke ruajtur aleancën me princat ortodoksë (rasianë, bullgarë dhe grekë), të cilët jo vetëm që i kishte vasalë të besueshëm, por edhe bashkëveprues në të gjitha fushatat kundër Hungarezëve, Bosnjës dhe të tjerëve, nuk e kishte të vështirë që edhe princat dhe feudalët Arbërorë t’i fusë në radhën e vasalëve. Tek e fundit, edhe arbërorët ishin pjesë e kozmosit të paqëndrueshëm politik të Bizantit.Në këtë fushatë, krahas nënshtrimit të Arbërve, Mehmeti I kishte parasysh që edhe më tutje t’i forconte aleatët dhe vasalët kryesorë, Rasianët pa përjashtuar këtu edhe Paleologun dhe Grekët. Kështu, Mehmeti I, despotit Stefan ia dhuroi Koprianin në Nish, krahinën Znepolje në Tërn, në malet midis Nishit dhe Sofjes dhe disa pjesë të tjera. Po kështu perandorit vasal të Bizantit, Manuel iu kthyen qytetet e marra prej Musait. (Shih: Schreiner, P: “Die Byzantinischen Kleinkroniken und die Anastik beri den Südslaven”, Bulgarian Historicval Rewiew 6-1978, faqe 45-54).Edhe midis Rasianëve tribalë dhe Grekëve u krijuan lidhje edhe më të ngushta.

Nipi i despotit, Gjergj, u martua për të satën herë me Irenën nga familja e Kantakuzenëve. Kështu, Grekë të panumërt hynë në shërbim të Rasianëve, ndër të cilët edhe vëllai i Irenës, Tomas Kantakuzeni. (Shih: Serb. Annalen, Glasnik 53, 80;  dhe Новакович, С: “Срби и Турци XIV i XV века“, Београд, 1960.)Por, dinastët ortodoks rasianë, që tashmë ishin mbështetësit kryesorë të Mehmetit I dhe dora e djathtë e tij, po ashtu ishin të interesuar që fushata osmane, që tashmë ishin forcuar, të rrënonin edhe aleancat me Venedikun, ose që kur kësaj nuk i dilej, atëherë ata të shfaqeshin mbikëqyrës të këtyre aleancave, gjë që kishin edhe përkrahjen e Osmanëve, të cilët aleatët e tyre rasianë, tashmë i kishin kthyer në partnerë kryesorë në Ilirik.Në këtë mënyrë, Osmanët vepruan në Novobërdë. Në vitin 1412 e sulmuan atë dhe e mbajtën të rrethuar, por së fundit ia lanë në pronësi një pinjolli të familjes së Lazarit. Me vdekjen e Niketë Thopisë, në fillim të vitit 1415, Osmanët pushtuan Krujën. Gjatë vitit 1417 i morën Beratin Teodor Muzakës dhe Kaninën bashkë me Vlorën Rugina Balshës. Kurse në vitin 1418, pushtuan Gjirokastrën, qendrën e Zenebishëve.Këto pushtime u bënë në kohën kur Mehmeti I, edhe pse pësoi humbje nga venedikasit në një betejë detare para Galipolit (1416) dhe u detyrua të bënte një paqe me ta. Kjo len për të kuptuar se Osmanët kishin arritur një marrëveshje me venedikasit rreth shtrirjes së tyre në viset e Arbrit, me ç’rast ata do të mbanin pjesët në brendi, ndërsa venedikasit qytetet bregdetare.Pinjolli i fundit i familjes Balsha, i cili tashmë kishte humbur shumë nga zotërimet, nën mbështetjen e dajës, despotit Stefan Lazareviq dhe njerkut Sandaljit, u hodh në luftë kundër Venedikasve, të cilët u përfshinë në një luftë për zgjerimin e pushtimeve në Adriatik me Zigmundin e Hungarisë, me ç’rast Hungarezët dolën humbës, ndërkohë që Republika e Adriatikut u vendos në Split,Trogir dhe në ishujt Braç, Korçula dhe Lesina në mënyrë që kështu të fusë nën mbikëqyrje edhe Kotorin. (Shih: Gelcich, Giuseppe: “Zeta dhe dinastia Balshaj”, Tiranë 2029,  faqe 173-170).

Balsha u detyrua të sulmojë Venedikun pas shtatë vjetësh dhe të rrethojë kështjellën e Drishtit. Venedikasit u kundërpërgjigjën me pushtimin e Budvës. Kështu, lindi nevoja për bisedime paqësore, por ato, siç ishin paraparë nga despoti, Stefan Lazareviq, të cilin Balasha që nuk kishte djalë, e kishte caktuar si trashëgimtar, do të zhvillohen pa Balshën dhe nën drejtimin e Rasianëve, pasi që Balsha i sëmurë, vdiq më 28 prill 1421 dhe u varros solemnisht nga Stefani.(Shih: Stanojević: Arch. Slav. Phil. 18 (1896), 459; Gelcich, Giuseppe: “Zeta dhe dinastia e Balshajve”, Tiranë 2009, faqe 322-341; K. Jireček: “Historia e Serbëve”, libri i dytë, Tiranë, 2010, faqe 186.)Vdekja e Balshës sikur i dha fund lavdisë së njërës ndër dyert më të fuqishme princore arbërore nga veriu, e cila për më shumë se gjysmë shekulli ishte e pranishme në një skenë politike ku kryqëzoheshin interesat e Bizantit dhe të Perëndimit në njërën anë dhe ato me Osmanët në tjetrën anë.Edhe pse Balshajt nuk ia dolën që të përballojnë sfidat e kësaj përpëlitjeje ndër më të mëdhatë e kohës, megjithatë me veprimet që të luhet  nga njëra anë në tjetrën, qoftë edhe si humbës, ia dolën që faktorin arbëror, ta fusin në një lojë të madhe, në të cilën, feudalët dhe princat tjerë, kush më shumë e kush më pak, u përfshinë në të. Dhe kjo do të paraqesë aktin e fundit të një ndeshjeje historike që do t’i paraprijë pushtimit shumëshekullor osman.Ky akt, të cilit, vulën e fundit do t’ia japë Sulltan Mehmeti II pushtuesi pak më vonë, do të pasohet nga Murati II, që erdhi në pushtet pas vdekjes së të et, Mehmetit I (1421).

Murati II, i bindur se beteja vendimtare për të depërtuar tutje në Perëndim duhej të kalonte nëpër Arbëri, u vu vetë në krye të fushatës ushtarake, ndër më të mëdhatë e kohës. Ushtria e tij komandohej nga gjenerali i sprovuar Isa Bej Evrenozi. Pas disa luftimeve, me humbje të dyanshme, Osmanët fituan. Kjo bëri që në pjesët e jugut të vendosej regjimi i timareve, me çka i jepej fund autonomisë së deriatëhershme feudale, që kishte karakterizuar rrethanat bizantine, mbi të cilat ishin ngritur edhe feudet dhe principatat e pavarura jo vetëm te Arbrit, por edhe në pjesët e tjera.(Shih: Inhalxhik, H: “Suret-i Defter-i Arvanid”, Ankara, 1954; Fashëri, Kristo: “Skënderbeu”, Tiranë 2002, faqe 45).Rrënimi i principatave të pavarura të Arbrit (Balshajve, Thopijave dhe Muzakave), megjithatë,  u përcoll me ngritjen e  të tre zotimeve të tjera të mëdha feudale: të Dukagjinëve, Arianitëve dhe Kastriotëve. Këto zotime përfshinin krahina malore dhe në gjirin e tyre kishin një popullsi me tradita të lashta luftarake, ku bujkrobërit përbënin pakicën, kurse shumicën dërmuese e formonin fshatarët e lirë, të cilët nuk i njihnin marrëdhëniet feudale dhe kishin gjetur një modus vikendi me bujarët vendorë. (Shih: Frashëri, Kristo: “Skënderbeu”, Tiranë 2002, faqe 46).Si rrjedhim, fshatarët e lirë të Arbërisë ishin më të interesuar se bujk-robërit të luftonin  kundër invazionit feudal-ushtarak. (Shih: Inhalxhik, H: “Suret-i Defter-i Arvanid”, Ankara, 1954.)Edhe Dukagjinët, Arianitët dhe  Kastriotët me zotimet e tyre, ndonëse do të kalojnë nëpër një fazë kur Osmanët tashmë ndodheshin në procesin e mbylljes së vasalitetit dhe të vendosjes së pushtetit të plotë, u përpoqën që të përfitojnë edhe nga rrethanat e tilla, të cilat ishin jo premtuese. Atyre nuk u ndihmoi as “arti” i përpjekjeve të lidhjeve të vazhdueshme me perëndimorët (veçmas me Venedikun), të cilët përfitonin edhe në këto rrethana.

Megjithatë, nga gjithë kjo, Dukagjinët ia dolën që të ruajnë disa zotime “të pavarura” në pjesët malore të veriut, nën emrin “Krahina e Dukagjinit” në Dardaninë antike. Ngjashëm ndodhi edhe me Arianitët, të cilët humbën shumë nga zotimet por, ruajtën namin e fisnikërisë, që do të bartet edhe më vonë në kujtesën historike nga kronika të jashtme.(Rreth Arianitëve dhe historisë së tyre shih gjerësisht te Babinger, Franz: “Fundi i Arianitëve”, Tiranë 2004; “Kronika e Gjon Muzakës” te Xhufi, Pëllumb: “Nga Paleologët te Muzakajt”, Tiranë 2009, faqe 365-457).Ngjashëm ishte edhe me Kastriotët dhe zotërimet e tyre, që sado të rrudhura, do të zënë vend kyç në historinë e Arbërve dhe të Arbërisë në saje të ngjarjeve që në atë trevë do ta kenë nga viti 1443, kur aty do të zë fill epopeja e lavdishme skënderbegiane, që do të zgjasë për çerek shekulli, kur Skënderbeu me luftën kundër osmanëve, ktheu në histori shtetin e Arbrit, të vetmin asokohe në Europë.Fushata për  nënshtrimin e Arbërve do të ishte jo e plotë pa fundin e Dardanisë,  pjesës kyçe që lidhte lindjen me Perëndimi, ku gjendeshin edhe xeheroret e shumta. Atje, nën drejtimin e mbetjeve të fundit të despotëve  të Rashës  dhe me ndikimin e tyre do të vendoset edhe fati i një pjese të madhe të Dardanisë, që Osmanët ua kishin lënë aleatëve të tyre, Brankoviqëve (Vukut) në përbërje të despotatit të tij që kishte pranuar vasalitetin osman, prej tyre i quajtur Vlk-oglu. Historianët turq Sadedini, Neshri dhe Ashikpashazade, në kronikat e tyre, flasin për “Vilajetin Vlk” dhe vasalin VLK-oglu, të cilët historiografia serbe e shekullit XIX i fikson si Lazareviq dhe Brankoviq, sidomos këtë të fundit, me ç’rast “Vilajetin VLK”  (Kosovën), e quan “Oblast Brankoviqa”, që po të zbërthet gjuhësisht “Vlk” do të thotë “Ujk” ose “Ukë”, që i përgjigjet patronimit “Ujkan”, të përhapur në gjuhën shqipe. Rasti i “Vilajetit VLK” dhe emërtimi i tij “Oblast Brankoviqa”, duke e përkthyer emrin “Ujk” ose “Ukë” në “Vuk”, tregon më së miri përmasat e falsifikimit të historiografisë serbe për ta sajuar me çdo kusht të ashtuquajturin shtet mesjetar serb me qendër në Kosovë me “despotë serbë”, gjoja të legjitimuar edhe nga osmanët, kur e gjitha flet për një feudal ortodoks nga Dardania, nga shumë burime të kohës i cilësuar si tribal,  emri i të cilit shpjegohet me gjuhën shqipe! (Shih te Nikolić, Maja: “The byzanine Writers on Serbia 1402-1439“, Beograd, 2010, faqe 41).

Megjithatë, në këto vende, që kishin një rëndësi të veçantë ekonomike, pasi që në to gjendeshin minierat e njohura të Novobërdës dhe Zveçanit, gjatë viteve 1394 -1444, Osmanët  vendosën nëpunësit dhe ushtarët e tyre për t’i mbikëqyrur prodhimet e tyre, të cilat nuk mund të shkonin, si më parë në drejtim të Raguzës apo Venedikut, por t’i dorëzoheshin arkës së shtetit osman. Në këto pjesë, deri sa do të bëhet pushtimi përfundimtar nga Osmanët, në vitin 1455, “bashkëjetonin” pushteti vendor i Vukut (Vlk-oglut) me atë osman, por ky i fundit kishte fjalën kryesore.(Shih: K. Jiriček-J. Radonić: „Istorija Srba“, I, Beograd, 1952, faqe 369,422).Pjesa më e madhe e Dardanisë, në veri të Shkupit dhe të Tetovës, ra nën sundimin osman në kohën e Sulltan Mehmetit II Pushtuesit (1451-1481), ndonëse asokohe Kruja e Skënderbeut mbahej. Natyrisht, cak i pushtimeve osmane ishin xeherorët e njohura të Novobërdës, Zveçanit dhe të Gllahovicës (kjo e fundit e pasur me hekur). Disa burime bëjnë të ditur se “sulltani kishte grumbulluar ushtrinë islame dhe ishte nisur në luftë të shenjtë nga Shkupi, prej nga do të kalojë kah mali Kara Tonlu (Karadaku i Shkupit) për në Novobërdë. Novobërda, të cilën xehetarët sasë e quanin Neuberge, ndërsa Italianët Novomonte, kishte një kështjellë të fortë dhe disa vendbanime xehetarësh përreth.

Aty gjendej kolonia kryesore e raguzianëve, por banohej edhe nga Italianët, sidomos venedikasit. Aty banonin edhe shumë bujarë vendorë, të cilët prej andej mbikëqyrnin nxjerrjen e xeheve dhe përpunimin e tyre, por edhe dërgimin në vendet e tjera.Meqë këto xeherore ishin të rëndësishme, sulltani kishte vendosur që t’i vinte nën mbikëqyrje të plotë, kështu që këtë duhej ta bënte me ushtri, edhe pse bujarët vendorë edhe më tutje dëshironin t’u përmbaheshin marrëveshjeve që kishin lidhur me Osmanët në vitin 1441 për shfrytëzimin e përbashkët. Isa-beu, i cili me një pjesë të ushtrisë kishte arritur përpara sulltanit aty, thirri komandantin vendor që të dorëzohej me vullnet. Pasi kjo nuk u bë, sulltani u nis vetë me pjesën tjetër të ushtrisë të sulmojë Novobërdën. Menjëherë filloi rrethimi, që zgjati dyzet ditë. Pas disa bombardimeve, kur po rrënoheshin muret mbrojtëse të kështjellës, më një qershor 1455, qyteti u dorëzua. Një pjesë e mirë e parisë së qytetit u shua, ndërsa një pjesë e të rinjve, 320 sish, u morën për jeniçerë. (Shih: Babinger, Franc: “Mehmet Pushtuesi dhe koha e tij”, Prishtinë, 1989, faqe 145.)

Thuhet se aty osmanët kishin gjetur thesar të shumtë (sasi e madhe e argjendit) që e ruante i biri i Vukut, thesar ky që ishte dërguar në arkën e Stambollit.(Shih:Rizaj, Skënder: “Kosova gjatë shekujve XV, XVI dhe XVIII”, Prishtinë, 1982, faqe 20.)Rënia e Novobërdës, që merrej si fortesë e botës së krishterë katolike, në Itali dhe në Hungari u prit me përshtypje të hidhura. Dhespot Gjuragj Brankoviqi mësoi lajmin e humbjes më 21 qershor në Hungari, në tubimin e bujarëve në Rab, ku përgatiteshin plane të mëdha për një fushatë të forcave të krishtera kundër Osmanëve.(Shih:Zachariadou, E.A: „Süleman çelebi in Rumili and dhe Ottoman chronicles“, Der Islam, 60/ 1983, faqe 269-296 dhe Babinger, Franc: “Mehmet Pushtuesi dhe koha e tij”, Prishtinë, 1989, faqe 146.)Pa çarë kokën se çfarë kishin ndërmend të krishterët, Sulltan Mehmeti me forcat e tij kishte vazhduar në drejtim të kështjellës së Trepçës, e pushtuar pa ndonjë mund të madh. Edhe aty ishte gjetur pasuri e madhe. Me Trepçën ishin pushtuar edhe xeheroret e tjera të argjendit. Pasi që kishte qëndruar për pak kohë në (shehitllëk) – vendin ku ishte vrarë Sulltan Murati I, Sulltani Mehmeti ishte kthyer në Selanik dhe prej andej në Edrene.

blank

(Shkëputje nga libri “Kosova – histori e shkurtër”, Prishtinë 2021).

Oliver Verhelyi: Udhërrëfyes shtesë për liberalizimin e vizave për Kosovën

blank

Një udhërrëfyes shtesë për liberalizimin e vizave për Kosovën paralajmëroi komisionari i BE-së për Fqinjësi dhe Zgjerim, Oliver Verhelyi, në debatin që u zhvillua të hënën në Parlamentin Evropian. Temë e diskutimit ishte zgjerimi i bllokut pas agresionit të Rusisë në Ukrainë, njofton Radio Evropa e Lirë.

Përveç deputetëve nga Parlamenti Evropian, morën pjesë edhe deputetë nga parlamentet kombëtare të shumë shteteve anëtare të BE-së, por edhe të vendeve kandidate dhe të kandidatëve potencialë.

Derisa u fol për Ballkanin Perëndimor, Varhelyi tha se Kosova është në pritje të liberalizimit të vizave dhe se duhet ecur përpara me këtë çështje.

Ai tha se janë disa fusha, si lufta kundër krimit të organizuar, anti-trafikimi dhe kërkesat për azil, ku “shtetet anëtare duan rezultate të qarta”. “Në këto kohëra të vështira dhe në kontekstin e ndryshimeve gjeo-politike, prioriteti ynë mbetet Ballkani Perëndimor”, tha Varhelyi.

“Jemi të gatshëm t’i ndihmojmë Kosovës që, së bashku me shtetet anëtare, të vendosim një udhërrëfyes për adresimin e shqetësimeve specifike. Autoritetet e vendeve anëtare, agjencitë e rendit dhe ligjit, forcat e policisë kanë nevojë të angazhohen në terren për t’i ndihmuar Kosovës. Nga ana jonë, ne jemi të gatshëm t’i japim Kosovës gjithë ndihmën financiare, teknike dhe politike për këtë proces”, shtoi ai.

Kosova është vendi i vetëm në Ballkanin Perëndimor që nuk gëzon liberalizim vizash me BE-në. Qeveria e Kosovës thotë se ka plotësuar çdo kriter nga gjithsejtë 95 sa i ka vendosur BE-ja në udhërrëfyesin për liberalizim. Megjithatë, procesi është penguar vazhdimisht nga disa shtete anëtare të BE-së, sidomos Franca, e cila ka shprehur rezerva për lëvizjen e lirë të kosovarëve.

Sa i përket dialogut për normalizimin e marrëdhënieve midis Kosovës dhe Serbisë, Varhelyi tha se të dyja vendet duhet të dëshmojnë përkushtim të qartë në kryerje të detyrave. “Po shohim se Serbia është në një pozitë të vështirë në rrethanat dhe sfidat ekzistuese gjeo-politike. Duhet ta pranojmë këtë. Çështja e sanksioneve [kundër Rusisë] është vetëm një prej simptomave të problemeve. Ne jemi krejtësisht të gatshëm ta mbështesim Serbinë në përshtatjen e mëtejme me politikën e BE-së, lidhur me luftën e Rusisë në Ukrainë. Por, kemi nevojë që edhe Serbia të marrë obligime të reja”, tha Varhelyi.

Serbia, aleate e Rusisë, është vendi i vetëm në Ballkan që nuk u është bashkuar sanksioneve të Perëndimit kundër Rusisë, për shkak të pushtimit të Ukrainës.

Varhelyi u bëri thirrje vendeve të rajonit që ta rrisin edhe bashkëpunimin mes vete, nëse, siç tha, duan të përfitojnë nga plani për investime dhe ekonomi i Bashkimit Evropian. “Pa një bashkëpunim të duhur rajonal, qoftë përmes Procesit të Berlinit, qoftë përmes tregut të përbashkët rajonal apo iniciativës së Ballkanit të Hapur, shtetet e rajonit, thjesht, nuk mund t’i gëzojnë përfitimet e planit të investimeve në Ballkan”, tha zyrtari i lartë evropian.

Duke folur për nisjen e negociatave për anëtarësimin e Maqedonisë së Veriut dhe Shqipërisë në BE, Varhelyi tha se, brenda ditësh, do të mund të zhvillohet konferenca ndërqeveritare e BE-së me këto dy vende. Ai tha se “të gjitha pengesat janë hequr”, duke përmendur këtu votimin në Kuvendin e Bullgarisë për heqjen e vetos ndaj Maqedonisë së Veriut.

Bullgaria, me vite, ka penguar ecjen përpara të Maqedonisë së Veriut, për shkak të disa mosmarrëveshjeve për historinë dhe gjuhën. Javën e kaluar, Parlamenti bullgar ka votuar për heqjen e kësaj pengese, në bazë të një propozimi të Presidencës së Francës, por nuk është e qartë se si do të zhvillohen gjërat, pasi Maqedonia e Veriut, fillimisht, e ka hedhur poshtë atë propozim.

Shqipëria ka mbetur pas në hapjen e negociatave, sepse disa shtete të BE-së nuk duan që ajo të ndahet nga paketa me Maqedoninë e Veriut.

Verhelyei tha se ka sinjale pozitive për t’i dhënë statusin e vendit kandidat Bosnje e Hercegovinës, që është përmendur edhe në konkluzat e samitit të fundit të BE-së në Bruksel, por shtoi se ky shtet duhet t’i përmbushë paraprakisht disa reforma.

Për Malin e Zi, ai tha se në BE presin rikthimin e dialogut të brendshëm politik dhe stabilitet institucional.

Kryetari i Komisionit për punë të jashtme në Parlamentin Evropian, David McAlister, tha se ky debat është në një moment shumë të duhur, pas vendimit në samitin e fundit të BE-së – të mbajtur javën e kaluar – për t’i dhënë statusin e vendit kandidat Ukrainës dhe Moldavisë. Javën e kaluar në Bruksel është mbajtur edhe një takim i përbashkët i liderëve të vendeve të BE-së dhe atyre të Ballkanit Perëndimor.

Deputeti nga Kroacia, Tonino Piculla, i cili është emëruar si raportues i një strategjie të re të zgjerimit të BE-së, tha se BE-ja duhet të japë po ashtu shembuj konkretë për të avancuar zgjerimin me Ballkanin Perëndimor.

“Samiti i fundit i BE-së krijoi një valë të re të apatisë në Ballkanin Perëndimor. Vetëm me nisjen e negociatave me Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut, si dhe me heqjen e vizave për qytetarët e Kosovës, BE mund të dëshmojë se në vazhdimësi, e jo vetëm në raste periodike, është në nivel të sfidave dhe faktor i rëndësishëm gjeo-politik”, tha Piculla.

Gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor janë në faza të ndryshme të integrimit evropian. Negociatat për anëtarësim i kanë nisur Mali i Zi dhe Serbia. Maqedonia e Veriut dhe Shqipëria mbeten në pritje të nisjes së tyre, ndërsa Kosova dhe Bosnje e Hercegovina kanë vetëm marrëveshje stabilizim asociimi me BE-në, që është hapi i parë drejt anëtarësimit në bllok.

Nis të zbatohet marrëveshja Kosovë-Serbi për energjinë

blank

Kompania Elektrosever që do të bëjë furnizimin dhe faturimin e rrymës së shpenzuar në veri të Kosovës u licencua nga zyra e Rregullatorit për Energji e Kosovës (ZRRE). Këtë e bëri të ditur ZRRE, pas votimit të bordit me pesë vota për dhe asnjë kundër. Elektrosever është në pronësi të kompanisë energjetike të Serbisë, EPS (Elektroprivreda Srbije), por në Kosovë është themeluar me ligje të Kosovës.

Licencimi i Elektrosever në Kosovë u bë vetëm tri ditë pas arritjes së marrëveshjes ndërmjet Kosovës dhe Serbisë për energjinë, e cila u nënshkrua në Bruksel në kuadër të dialogut Kosovë-Serbi të ndërmjetësuar nga Bashkimi Evropian. Në fakt në parim marrëveshja për energjinë ishte nënshkruar qysh në vitin 2013, por, që të fillojë të zbatohet, palët u pajtuan me 21 qershor në Bruksel.

Më shumë se dy dekada pa paguar energjinë

Që nga viti 1999 pas përfundimit të luftës, qytetarët serbë të katër komunave veriore, Zveҫan, Leposaviq, Zubin Potok dhe Mitrovicë e Veriut, nuk paguajnë faturat e enegjisë së shpenzuar. Kryesuesi i Bordit të ZRRE-se, Ymer Fejzullahu, tha të premten se tani qytetarët e katër komunave në veri – Mitrovicë e Veriut, Zubin Potok, Leposaviq dhe Zveçan do të faturohen me çmimet që i ofron kompania furnizuese, Elektrosever.

Kryenegociatori i Kosovës në dialogun me Serbinë, Besnik Bislimi, që nënshkroi zbatimin e marrëveshjes në Bruksel, deklaroi se “kompania Elektrosever, nuk do të prodhojë rrymë, por do ta blejë atë, qoftë nga Korporata Energjetike e Kosovës (KEK) apo nga një tjetër ofertues në tregun ndërkombëtar, ndërsa inkasimin do ta bëjë vetë.

Sulmohet Elektrokosmet në veri

Vetëm tri ditë pas dakordimit për zbatimin e marrëveshjes Kosovë-Serbi për energjinë në veri u sulmua me një mjet shpërthyes objekti i Elektrokosmet-it në veri të Kosovës. Sipas policisë, si pasojë e shpërthimit është dëmtuar një transformator dhe disa automjete përreth, ndërsa, lëndime në njërëz nuk pati.

“Prokuroria ka nisur hetimin dhe në pritje të ekspertizës përfundimtare mund të konfirmojmë se shpërthimi është shkaktuar nga një lëndë plasëse. Prokurori i shtetit urdhëroi vazhdimin e hetimeve të premten në mëngjes, ndërsa është hapur rast për tre vepra penale që ndërlidhen me incidentin: shkaktim të rrezikut të përgjithshëm, përdorimi i armëve apo mjeteve të rrezikshme, shkatërrimi apo dëmtimi i pronës dhe posedim i paautorizuar i armëve luftarake”, tha prokuroria.

Ministri i Brendshëm i Kosovës, Xhelal Svecla, në një reagim të tij, bëri përgjegjës “strukturat paralele serbe në veri për sulmin mbi objektin e Elektrokosmet”. “Ka pasur një shpërthim ku ka dëme materiale. Nuk ka të lënduar. Qëlimi është që të terrorizohen banorët atje, por edhe të ngjallin pasiguri për të gjithë qytetarët e Kosovës”, tha ministri Svecla duke shtuar se “kjo është në vazhdën e presioneve që strukturat paralele dhe Serbia i bëjnë Kosovës”. Sulmin me mjet shpërthyes ndaj objektit të elektro-distribucionit në Mitrovicën e Veriut e dënoi edhe Lista Serbe që përfaqëson serbët e Kosovës në Kuvend.

Përmes një komunikate për media, kjo parti tha se “ky sulm dhe ngritja e tensioneve janë kundër interesave të komunitetit serb në veri të Kosovës”. Lista Serbe u bëri thirrje organeve kompetente të hetojnë rastin dhe të garantojnë sigurinë e qytetarëve. / DW

Osmani konfirmon pjesëmarrjen në Samitin e BE: E vetmja që më duhet Vizë për në Bruksel

blank

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani Sadriu, në intervistë për median holandeze NRC, mes tjerash foli për pjesëmarrjen e saj në Samitin e BE-së në Bruksel që zhvillon punimet sot dhe nesër.

Në fakt të enjten, në këtë Samit, do të flitet për Ballkanin perëndimor e ku pritjet janë që do të diskutohet edhe për liberalizimin e vizave për Kosovë. Në lidhje me këtë, presidentja Osmani ka thënë se në këtë Samit, niset me shpresë, por pa pritje të mëdha, njofton RTK Live.

“Unë shkoj gjithmonë atje me shpresë, por pa shumë pritshmëri. Le të shpresojmë se nuk do të jetë një tjetër zhgënjim”, citohet të ketë thënë Osmani, për NRC. Presidentja e shtetit ka theksuar se mungesa e liberalizimit të vizave për kosovarët është një padrejtësi e madhe.

Ajo më tej ka përmendure dhe shtetet që e kanë fituar këtë të drejtë para Kosovës edhe pse Kosova kishte plotësuar nëse jo para tyre, së paku krahas tyre.

“Qytetarët nga Ukraina, Gjeorgjia, vende të ndryshme të Amerikës Latine lejohen të udhëtojnë lirisht. Por unë – e vetmja – kam nevojë për vizë për të marrë pjesë në samitin në Bruksel”, thotë Osmani.

“Është një padrejtësi e madhe: diskriminim ndaj popullatës sonë. Ne jetojmë në një geto”, ka theksuar ajo.

“Ne kemi bërë detyrat tona të shtëpisë”.

Presidentja u është referuar raporteve ndërkombëtare në të cilat Kosova ka rezultate të mira për zhvillimin demokratik, siç është liria e mediave dhe të drejtat e njeriut. Në intervistë, Osmani ka shprehur besimin e saj se lufta në Ukrainë do të përfundojë dhe se vala e re zgjerimit të BE-së do ta përshijë Ukrainën, por edhe Kosovën. syri.net

blank

Kurti takon aktivistë dhe gazetarë nga Serbia

blank

Takimi i Kryeministrit te Kosoves, Albin Kurti me aktivistë të shoqërisë civile të Serbisë. Prishtinë, 21 qershor 2022.

RFE/RL

Dialogu ndërmjet Kosovës dhe Serbisë dhe “Ballkani i Hapur” ishin ndër temat e diskutimit që kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, pati me aktivistë të të drejtave të njeriut, gazetarë dhe përfaqësues të disa organizatave joqeveritare të Serbisë.

Sipas njoftimit të Qeverisë së Kosovës, më 21 qershor, kryeministri Kurti priti në takim dhe bashkëbisedoi me aktivistë të shoqërisë civile nga Serbia.

“Lidhur me dialogun me Serbinë, pas ndryshimeve demokratike të 14 shkurtit 2020, ka pësuar ndryshime edhe qasja në dialog. Tani dialogu nuk është i kornizuar në kohë dhe ka në qendër njohjen e ndërsjellë, e jo siç është zhvilluar në të kaluarën me kompromise të vazhdueshme nga Kosova, që bëheshin për të marrë njohjen nga Serbia dhe njohja nuk ndodhi. Nuk ndiqet më politika e transaksioneve sikurse në të kaluarën, por ajo e transformimit me vullnet të lirë”, tha Kurti.

Sa i përket mospërfshirjes së Kosovës në projektin “Ballkani i Hapur”, Kurti tha se nuk është përkrahës i ideve, që e mbajnë Ballkanin Perëndimor të mbyllur në rrethin e vet apo që e afrojnë më shumë me Rusinë dhe Kinën, por është për projekte që e hapin dhe e lidhin me vlerat e Bashkimit Evropian.

Ai theksoi se Kosova e mbështetë tregun e përbashkët rajonal dhe Procesin e Berlinit sipas rregullave të Bashkimit Evropian.

blank

Takimi i Kryeministrit te Kosoves, Albin Kurti me aktivistë të shoqërisë civile të Serbisë. Prishtinë, 21 qershor 2022.

Duke folur për marrëdhëniet ndërmjet shqiptarëve e serbëve në Kosovë dhe qasjes së pushtetit qendror ndaj serbëve, kryeministri Kurti tha se komuniteti serb gëzon të drejta dhe liri të garantuara dhe se është i hapur të diskutojë për të gjitha problemet e komunitetit serb në Kosovë.

“… por pengesë kryesore në bashkëpunim paraqesin instrumentalizimi dhe tendencat manipuluese nga politika në Beograd”, u shpreh Kurti.

Kurti foli, gjithashtu, për të arriturat gjatë vitit të parë të qeverisjes së tij, ku ndër tjera përmendi ngritjen për 17 vende të pozitës së Kosovës në indeksin e Transparency International për vitin 2021, si dhe ngritjen për 17 vende në indeksin e World Press Freedom për liri të shprehjes dhe të mediave.

“Në Kosovë është dëshmuar se qeverisja demokratike dhe zhvillimi ekonomik shkojnë krahas njëra-tjetrës, gjë që i demanton idetë se ekonomia mund të zhvillohet më shumë dhe më shpejt me qasje autoritare nga pushteti”, tha Kurti.

Takimi u zhvillua në kuadër të programit të Grupit për Ballkanin për “Zgjidhjen e çështjeve bilaterale dhe avancimin e bashkëpunimit rajonal në Ballkanin Perëndimor”, i cili parasheh mbajtjen e konferencave dhe aktiviteteve që lidhen me shkëmbimin e vizitave reciproke të shoqërisë civile dhe aktivistëve me peshë në tërë rajonin.

Në takim ishte i pranishëm edhe ambasadori i Norvegjisë në Kosovë, Erik Grondahl.

Foto e javës të çlirimit: Ambasadori Jeff Hovenier me rastin e ditës të çlirimit të Kosovës takohet me një nga simbolet e kësaj lufte!

blank

Ambasadori Jeff Hovenier në një tweet sjell takimin me një nga simbolet e brutalitetit të luftës në Kosovë, është fjala për atë nënën e re që me gjirin e hapur ushqen foshnjën ndërsa largohen nga Kosova për t’i shpëtuar ushtrisë kriminele të Milosheviçit, fotografia e saj botuar në Times do të mbetet si dëshmi e historisë. Ambasadori i SHBA në Kosovë Jeff Hovenier sjell foton e Times dhe foton që ka patur me atë gruan sot, bashkë me familjen e saj, djali bebe tashmë është i rritur e ka mbushur 23 vjeç. Ja çfarë shkruan në tweet Ambasadori Jeff Hovenier:

“Ishte kënaqësi të takova Sherife Lutën dhe familjen e saj në festën e Ditës së Paqes më herët sot. 23 vjet më parë, Sherife u bë fytyra e një lufte brutale pasi ajo dhe fëmija i saj u larguan nga Kosova. Sot ata janë të sigurt dhe të shëndetshëm. Sherife është në të djathtën time me kostum jeshil. @KOHA”

blank blank

blank

 

Kosovë – Shqipëri, sot mbledhja e përbashkët e dy qeverive

blank

Sot në Prishtinë mbahet mbledhja e përbashkët e dy qeverive. Në prani të kryeministrave Albin Kurti të Kosovës,  Edi Rama të Shqipërisë, si dhe kabinetit qeveritar të të dy vendeve respektive, sot në Prishtinë mbahet mbledhja e përbashkët e dy qeverive, njofton RTK.

Në këtë mbledhje e cila është e teta me radhë, pritet të nënshkruhen një varg marrëveshjesh dypalëshe dhe protokolle të ndryshme bashkëpunimi.

Kjo mbledhje e përbashkët pritet të shrbejë edhe si skanim i marrëveshjeve paraprake për të parë se cilat nga ato që janë nënshkruar vitin e kaluar janë realizuar e cilat ende jo.

Kjo pasi në nëntor 2021 në Elbasan ishte mbledhja e përbashkët e dy qeverive.

Para kësaj mbledhje, një ditë më parë në Kosovë për vizitë zyrtare erdhi kryeministri Rama i cili zhvilloi disa vizita në biznese të ndryshme në vend si dhe vizitoi familjen e ish presidentit Hashim Thaçi në Burojë të Skenderajt.

 

Lëkundet qeveria në Shkup, opozita këmbëngul për zgjedhje të parakohshme

blank

Opozitarë dhe qeveritarë në Qeverinë e Maqedonisë së Veriut janë kundër propozimit francez, i cili mundëson heqjen e vetos bullgare që vendi bashkë me Shqipërinë të marrin datën për fillimin e negociatave me BE-në.

Partitë e vogla të koalicionit Partia Liber Demokrate (PLD), DOM dhe Lidhja Demokrate e Pavle Trajanovit kanë bërë të qartë dje se nëse kryeministri Dimitar Kovaçevski e pranon propozimin francez, atëherë ata do të braktisin koalicionin qeverisës, përcjell INA.

Kryetari i PLD-së, Goran Milevski, tashmë ka deklaruar se e kundërshton planin francez për zgjidhjen e mosmarrëveshjes mes Sofjes dhe Shkupit dhe fillimin e bisedimeve për anëtarësimin e Maqedonisë në BE. Si argument pse është kundër, Milevski në Facebook ka shkruar se mosmarrëveshjet bilaterale nuk duhet të bëhen kushte evropiane, se çdo zgjidhje e propozuar duhet të marrë pëlqimin e Kuvendit të Maqedonisë, gjuha nuk mund të jetë kompromis, sepse tashmë është çështje e zgjidhur me Marrëveshja e Prespës. Qëndrime të ngjajshme kanë shprehur edhe krerët e partive të tjera, që nëse do dalin atëherë Qeveria e Kovaçevskit do ta ketë fatin e njëjtë me ate të Petkovit në Sofje.

Nga ana tjetër, kjo çarje brenda Qeverisë është shfrytëzuar nga opozitarja VMRO-DPMNE, e cila sërish ka bërë thirrje për zgjedhje të parakohshme. VMRO-DPMNE në një konferencë për media kërkoi nga partnerët e koalicionit në Qeverinë e LSDM-së dhe BDI-së që ta refuzojnë propozimin dhe i bëri thirrje Kovaçevskit, nëse mendon se propozimi është i mirë, të shkojë në zgjedhje. Nga kjo parti thonë se propozimi francez ka marrë pëlqimin edhe nga kryeministri Kovaçevski dhe ministri i jashtëm Bujar Osmani dhe se ai duhet të ketë kaluar nëpër kanalet e komunikimit ndërmjet Ministrisë së Punëve të Jashtme dhe Republikës Franceze.

“VMRO-DPMNE e refuzon propozimin e Parisit dhe mendon se ai çon vetëm në asimilimin e maqedonasve dhe bullgarizim të shtetit. Por, nëse Kovaçevski mendon se propozimi është i mirë, atëherë shkoni në zgjedhje. Pra le të zgjedhë populli”, deklaroi VMRO-DPMNE. Kryeministri Dimitar Kovaçevski dje përmes rrjeteve sociale porositi se formalisht ende nuk e kanë marrë propozimin e Francës, të harmonizuar nga ana e 27 vendeve-anëtare të BE-së. Ai thekson se çfarëdo që të jetë teksti i harmonizuar përfundimtar, duhet të plotësohen disa kushte që i njëjti të jetë i pranueshëm për Qeverinë e Maqedonisë.

Kushtet e kërkuara nga Kovacevski: Formulim i qartë për gjuhën maqedonase në kornizën negociuese dhe mbrojtje e qartë e identitetit maqedonas, Çështjet historike nuk mund të jenë kriter në kornizën negociuese, Negociatat mes RMV-së dhe BE-së duhet të fillojnë para nisjes së procedurës për ndryshime kushtetuese për futjen e bullgarëve, kroatëve dhe malazezëve në Preambulën e Kushtetutës, Patjetër të ketë garanci të forta edhe nga Bullgaria, edhe nga BE-ja se nuk do të vendosen kushte të reja jashtë asaj që do të dakordohet në kornizën negociuese dhe protokollin dypalësh. -Çdo zgjidhje do të duhet të konsultohet edhe me institucionet e RMV-së.

VIDEO/ 50 mijë njerëz në shesh! Protesta në Shkup nga opozita kundër deklaratës së Edi Ramës

blank

Protesta në Maqedoninë e Veriut nga opozita kundër deklaratës së Rames për Kryeministrin e Bullgarisë Perëndimore.

Janë më shumë se 50 mijë mbështetës të opozitës maqedonase në këtë protestë kundër Edi Ramës dhe kryeministrit të Maqedonisë së Veriut Dimitar Kovaçevski.

Gjatë takimit të Selanikut, Edi Rama e prezantoi kryeministrin maqedonas, Kovaçevski si kryeministër të Bullgarisë Perëndimore.

Kjo deklaratë e Ramës, e quajtur prej tij si batutë, ndezi tensionet politike në Shkup, nga ana e opozitës, të cilët kanë nisur protestat. syri.net

Avionët luftarakë amerikanë F-35 zbarkojnë në Shkup

blank

Avionët luftarakë F-35 që i përkasin Gardës Kombëtare të shtetit të Vermont të SHBA-së kanë arritur sot në Shkup. SHBA ka dërguar këta avionë luftarakë për herë të parë në Maqedoninë e Veriut.

Dy avionët amerikanë F-35 u mirëpritën në Aeroportin e Shkupit edhe nga ministrja e Mbrojtjes Slavjaka Petrovska raporton Gazeta Express.

“Aterimi i këtyrë avionëve në territorin maqedon që është teknologjia e fundit është provë e lidhjes së pathyeshme që ekziston mes neve dhe aleatëve të NATO-s”, tha ajo

Kolonel Lejtnant John McRae nga Garda Kombëtare e Vermont tha se partneriteti afatgjatë është i bazuar në këtë e që garanton sigurinë e përbashkët.

“Pikërisht përshkak të anëtarësimit të Maqedonisë së Veriut në NATO, si një aleat ne mund të ndajmë sigurinë që vie nga kontrolli i hapësirës ajrore dhe zbarkimin e shpejt dhe të avancuar për avionët F-35”, tha ai.

Nis punimet Forumi i Prespës për Dialog

blank

Mikpritës i Forumit të Prespës për Dialog është presidenti i Maqedonisë së Veriut, Stevo Pendarovski.

Zërijeta Hajro Jajaga

Udhëheqës të vendeve të Ballkanit Perëndimor mblidhen sot e nesër në Forumin e Prespës për Dialog, që zhvillon punimet në Ohër të Maqedonisë së Veriut.

Tema e forumit është: “Ndërtimi i së ardhmes së Ballkanit Perëndimor në arkitekturën moderne evropiane të sigurisë”.

Nikoqir i ngjarjes është presidenti i Maqedonisë së Veriut, Stevo Pendarovski.

Nga Kosova merr pjesë presidentja Vjosa Osmani, ndërsa të pranishëm do të jenë edhe presidentët apo kryeministrat e Sllovenisë, Serbisë dhe Malit të Zi.

Nga personalitetet ndërkombëtare marrin pjesë: kryetari i Këshillit të Evropës, Charles Michel, komisionari i Bashkimit Evropian për Zgjerim dhe Fqinjësi të Mirë, Oliver Varhelyi, i dërguari i posaçëm i SHBA-së për Ballkanin Perëndimor, Gabriel Escobar, nënsekretarja e përgjithshme e Kombeve të Bashkuara, Rosemary DiCarlo, si dhe sekretarja e përgjithshme e Organizatës për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë (OSBE), Helga Schmid.

Personalitete nga komuniteti akademik, biznesi, media dhe sektori qytetar do të marrin pjesë po ashtu.

Këtë vit, Forumi i Prespës për Dialog përkon me katërvjetorin e nënshkrimit të Marrëveshjes së Prespës, e cila i ka dhënë fund një kontesti për emrin midis Maqedonisë së Veriut dhe Greqisë.

Marrëveshja e Prespës, e cila është nënshkruar më 17 qershor të vitit 2018, i ka hapur më pas rrugë anëtarësimit të Maqedonisë së Veriut në NATO.

Sipas autoriteteve në Shkup, Forumi i Prespës për Dialog paraqet një platformë për t’i mbrojtur, promovuar dhe kanalizuar përfitimet e marrëveshjeve politike.

Por, në opinionin publik ka mendime të ndara nëse Marrëveshja e Prespës, krahas largimit të bllokadës për anëtarësim në NATO, i ka hapur edhe perspektivat e integrimit evropian të Maqedonisë së Veriut.

Partia opozitare maqedonase, VMRO DPMNE, vazhdimisht kritikon pushtetin për ndryshimin e emrit të shtetit – nga Maqedoni në Maqedoni të Veriut – pa marrë garanci nga komuniteti ndërkombëtar për integrimin evropian.

Vasko Naumovski, ish-zëvendëskryeminstër për Çështje të Integrimeve të Maqedonisë së Veriut, thotë për Radion Evropa e Lirë se Marrëveshja e Prespës i ka zhgënjyer qytetarët.

“Tani, disa vite më vonë, ne shohim se të gjitha ato pritje ishin joreale, gjë që në formë plotësuese e përforcon ndjenjën e frustrimit te qytetarët e Maqedonisë së Veriut, dëshpërimin nga procesi i përgjithshëm i integrimeve”.

“Nëse edhe më tej mbetet e paqartë perspektiva evropiane, vlerësoj se do të përforcohen të gjitha tezat se Marrëveshja e Prespës duhet të pësojë adaptime të caktuara”, thotë Naumovski.

Por, sipas ish-diplomatit, Muhamed Halili, nënshkrimi i Marrëveshjes së Prespës paraqet një hap shumë të rëndësishëm për integrimin e Maqedonisë së Veriut në Bashkimin Evropian.

Halili thotë se zhvillimet në Ukrainë, pas pushtimit rus, vënë edhe më shumë në shprehje rëndësinë e Marrëveshjes së Prespës, e cila ka mundësuar integrimin e Maqedonisë së Veriut në NATO.

“Imagjinoni ju që në këtë fazë të krizës ukrainase, Maqedonia e Veriut të mos ishte shtet anëtar i Aleancës Veri-Atlantike të NATO-s! Dhe, me një strukturë të tillë të dobët financiare, ekonomike, ushtarake, a do të mund t’u bënte ballë synimeve ruse për zgjerim, jo vetëm në atë pjesë të Rusisë së dikurshme, por edhe në Ballkan…”, thotë Halili.

Maqedonia e Veriut, që nga viti 2005, është kandidate për anëtarësim në Bashkimin Evropian.

Edhe pse ka hapur dyert për fillimin e negociatave të anëtarësimit në vitin 2018, Bashkimi Evropian nuk i ka nisur ende ato, as me Maqedoninë e Veriut, as me Shqipërinë.

Në rastin e Maqedonisë së Veriut, Bullgaria ka vënë bllokadë, për shkak të disa kontesteve midis dy vendeve, që lidhen me gjuhën dhe identitetin.

Për pasojë, edhe Shqipëria ka mbetur pas, sepse disa shtete të BE-së nuk duan që ajo të ndahet nga paketa me Maqedoninë e Veriut.

Forumi i Prespës për Dialog është lansuar vitin e kaluar si platformë për ndërtimin e mirëbesimit dhe dialogut politik midis vendeve të Ballkanit Perëndimor dhe më gjerë.

Humori i Ramës me Kovaçevskin- Plas KEQ, VMRO paralajmëron protesta, kërkon dorëheqjen

blank

Komenti i Edi Ramës ka shkaktuar reagime të forta në vendin fqinjë nga faktorë të ndryshëm politikë. Kreu i VMRO-DPMNE-së, Hristijan Mickoski doli në një konferencë për shtyp, duke ngritur zërin kundër gjithë çfarë kishte ndodhur.

Dje, kryeministri Edi Rama ka bërë një batutë lidhur me Maqedoninë e Veriut dhe veton që i ka vendosur Bullgaria për anëtarësimin në Bashkimin Europian. Në takimin që u mbajt ditën e djeshme në Selanik, Rama e prezantoi para kancelarit gjerman Olaf Scholz me kryeministrin e Maqedonisë, Dimitar Kovaçevskin si kreun e qeverisë së Bullgarisë Perëndimore.

Komenti i Ramës ka shkaktuar reagime të forta në vendin fqinj nga faktorë të ndryshëm politikë. Kreu i VMRO-DPMNE-së, Hristijan Mickoski doli në një konferencë për shtyp, duke ngritur zërin kundër gjithë çfarë kishte ndodhur. Madje i dërgoi një mesazh kryeministrit Dimitar Kovaçevski pas ironisë në Selanik, duke i kërkuar dorëheqje.

“Nëse me Zaev Maqedonia arriti fundin, tani me Kovaçevskin e theu. Publiku maqedonas dëshmoi dje një faj të paparë ndërkombëtar. Dje pamë se si Dimitar Kovaçevski e ka tejkaluar Zoran Zaevin në çdo mënyrë duke shkelur dinjitetin  e vendit përmes turpit në skenën publike ndërkombëtare. Jo vetëm poshtëruese fjalët me të cilat Maqedonia u turpërua dhe u ofendua në një takim ndërkombëtar para liderëve ballkanikë dhe kancelarit gjerman, por edhe më shumë që Kovaçevski e ndoqi të gjitha me të qeshura dhe miratim të papërshtatshëm. Dje kur u prezantua si kryeministër i Bullgarisë së ardhshme perëndimore, Kovaçevski po të kishte një gram dinjitet do të reagonte në mbrojtje të vendit të tij, të cilin e përfaqëson dhe për të cilin merr rrogë nga qytetarët dhe jo duke qeshur e gëzuar. Çfarë ka për të qeshur dhe për t’u gëzuar zoti Kovaçevski? Dinjitetin ose e ke ose nuk e ke fare. Kur nuk e ke, atëherë sharjet dhe poshtërimet të dukën qesharake! Megjithatë, për popullin jo! Ndaloni poshtërimet e shtetit, papërgjegjshmërinë dhe grabitjen e popullit. Është e tepërt!”,-ka shkruar Mickoski, pas së cilës edhe një herë ka bërë thirrje për protestë të madhe më 18 qershor para Qeverisë.

Ndërkohë që “i zhgënjyer” ka reaguar edhe kryetari i Komunës së Kumanovës, Maksim Dimitrievski në faqen e tij në Facebook rreth ironisë së Edi Ramës duke shkruar se shakaja ishte e papranueshme dhe se ai duhet të kërkojë falje.

“Shakaja” e Ramës është e papranueshme, ai i ka borxh që t’i kërkojë falje kryeministrit dhe mbarë opinionit maqedonas. Kovaçevski në vend të buzëqeshjes duhet të kthejë me reciprocitet dhe të kërkojë falje. Heshtja është më shumë se një turp! Kështu mendoni për ndërtimin e një Ballkani të Hapur?,”- ka shkruar Dimitrievski.

blank

Postimi i plotë

Kjo ka nxitur reagimin edhe të kryeministrit Edi Rama, i cili është detyruar që të bëjë edhe një sqarim. Sipas tij, ai kishte ironizuar vetëm bllokadën e shëmtuar ndaj Maqedonisë së Veriut, e se gjithçka tjetër ishte vetëm histeri. Mirëpo pavarësisht se ç’pretendon Rama, duket se ka pasoja në Maqedoninë e Veriut.

Bullgaria i vendos tri kushte Maqedonisë së Veriut për anëtarësimin në BE

blank

Bullgaria i vendos tri kushte Maqedonisë së Veriut për anëtarësimin në BE. Ky fakt u bë i ditur nga Kryeministri i Bullgarisë, Kiril Petkov. Ai sot takoi eurokomisarin Oliver Varhelyi me të cilin biseduar për veton kundër Maqedonisë së Veriut.

“Që nga mëngjesi dhe në ditët e fundit kam dëgjuar lloj-lloj pretendimesh të rreme se qeveria bullgare kishte dy politika të jashtme. Dua t’u bëj të qartë qytetarëve bullgarë dhe komisionerit Varhelyi se Bullgaria ka tri kërkesa të qarta për përparimin e Maqedonisë së Veriut. Respektimi i qëndrimit kornizë, të cilin e miratoi Parlamenti bullgar, përfshirja e bullgarëve në Kushtetutën e RMV-së, në mënyrë që të mbrohen të drejtat e tyre dhe së treti, të zbatohet marrëveshja e fqinjësisë”, tha Petkov, njofton “BGNES”.

Këto kanë qenë diskutimet tona më parë, thekson Petkov, ndërsa tani dhe ne po punojmë për të parë nëse është e mundur që BE të jetë garantuese e këtyre tre kushteve. Eurokimsari Varhelyi tha se ende nuk ka zgjidhje, çka është fustruese për ne, sepse nuk mund të vazhdojmë me procesin e anëtarësimit”, tha Varhelyi.
“Ende presim mbështetjen e Bullgarisë dhe për këtë po punojmë në të gjithë këto bisedime që kam udhëhequr në Sofje, ashtu edhe në Shkup, që përfundimisht të sqarohen dhe të forcohet perspektiva evropiane për RMV-në. Do të doja të shikoja që të arrihet marrëveshje në qershor, për këtë në mëngjes takohem me kryemnistrin dhe ministrin e jashtëm, do të takohem edhe me Presidentin”, tha Varhelyi. bw

VIDEO- Gafa frojdiane e Ramës: Të bëhet paqja përfundimtare Shqipëri-Kosovë

blank

Nganjëherë është goja ajo që nxjerr padashur atë që fsheh mendja.

Lapsusi frojdian i Edi Ramës gjatë fjalimit në samitin e Open Balkan në Ohër, ishte ku e më ku spektakolar sesa pengimi i tij, që gati e rrëzoi në skenë dhe që u bë lajmi pikant i të gjitha mediave.

Duke folur se si afrimi përmes interesave që nxit Ballkani i Hapur, se si bashkëpunimi për krizën e grurit apo të energjisë, do ti paqtojë edhe vendet armike Rama ngatërroi  pa dashje Prishtinën me Beogradin.

“Vetëm duke lënë pas të shkuarën dhe duke shtuar bashkëpunimin ne do të mbërrijmë tek paqja përfundimtare mes Kosovës dhe Shqipërisë” tha kryeministri i vendit më të madh të shqiptarëve.

Në fakt, pavarësisht se kjo qe një gafë, sot, në kuadrin e Open Balkan mund të flitet realisht për paqe mes Shqipërisë dhe Kosovës.

Presidenti serb shkrihej së qeshuri kur gjatë fjalimit të tij Rama ironizonte me faktin se Vuçiçi nuk është bajlozi që do na pijë ujërat e detrave tona. Të dy politikanët dukeshin si vëllezër, ndërkohë që Rama me Vjosa Osmanin dhe Albin Kurtin duken si armiq.

Varhelyi përplaset me Ramën: Integrimi nuk është dasmë

blank

Nga samiti për ‘Open Balkan’, kryeministri Edi Rama ka shtuar dozën e sulmeve ndaj Bashkimit Europian. Sipas Ramës, Shqipëria nuk do të presë më për martesën, ndërsa ironizoi se i vjen keq për gjendjen që ndodhet sot unioni. Në kundërpërgjigje, eurokomisioneri i BE, Oliver Varhelyi u shpreh se integrimi nuk është martesë, por plotësim kriteresh e rritje e nivelit të jetesës së kërkuar nga qytetarët e vendeve të Ballkanit

SYRI TV

Krisja dhe problemet e Shqipërisë në rrugën e integrimit në Bashkimin Europian janë bërë evidente edhe në samitin e mbajtur në Ohër në kuadër të ‘Open Balkan’.

Në prani të Komisionerit për Zgjerim të BE-së Oliver Varheliy, kryeministri Edi Rama ka ironizuar Brukselin me pritjen për martesë, duke shprehur keqardhje për gjendjen ku ndodhet unioni. Por në kundërpërgjigje, eurokomisioneri Varheliy i ka kujtuar kryeministrit shqiptar se integrimi nuk është çështje martese, por plotësim kushtesh dhe rritje e nivelit të jetesës të vendeve që drejtojnë nëpërmjet reformave.

Edhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës theksin e kanë vënë tek forcimi i institucioneve në vendet e Ballkanit Perëndimor. I dërguari special i SHBA në rajon, Gabriel Escobar vuri theksin gjithashtu edhe tek rëndësia që pjesë e këtij projekti të jenë të gjashta vendet, dhe ‘Open Balkan’ të jetë një projekt ekonomik, e jo politik.

Mbështetja e Lavrovit për ‘Ballkani i Hapur’ shqetëson edhe Shkupin

blank

Mbështetja e hapur që Lavrov i dha Ballkanit të Hapur një ditë më parë është konsideruar shqetësuese nga Maqedonia e Veriut, vend anëtar i NATO-s që nga viti 2020.

Nëse Lavrov do të kishte zbritur në Beograd dhe do të kishte përshëndetur nga atje takimin e Ballkanit të Hapur, gjasat janë që sot takimi për Ballkanin e hapur të ishte anuluar.

Këtë e ka pranuar Ministri i Jashtëm i Maqedonisë së Veriut, Bujar Osmani ka reaguar në lidhje me situatën e krijuar sot me ndalimin e homologut të tij rus të hynte në Serbi.

Ai është shprehur se nëse një vizitë e tillë nga Lavrov do të ndodhte, do të vihej në pikëpyetje edhe mbajtja e takimit të nismës Ballkani i Hapur në Ohër.

“Edhe pse Serbia, kuptohet, është shtet i pavarur i cili vetë i vendos prioritetet e saj të jashtme politike, në kuadër të disa iniciativave rajonale në të cilat marrim pjesë siç është Ballkani Perëndimor, kuptohet që më shumë rëndësi është që vendet me të cilat bashkëpunojmë të jenë në një linjë me ne në disa sisteme të vlefshme”, tha Osmani.

Ndërkohë një reagim i fortë ka ardhur edhe nga Kosova. Deklaratat e Lavrov për Ballkanin e Hapur konsiderohen si konfirmim për akuzat e mëhershme në lidhje me synimet për hegjemoni ruse në Ballkan.

Blerim Vela, shef i kabinetit të presidentes, Vjosa Osmani tha se rusët e shohin projektin e Ballkanit të Hapur si një shans për të prishur integrimin në BE dhe NATO të vendeve të rajonit.

“Ministri i Jashtëm i Rusisë, Lavrov konfirmon hapur lidhjen në mes synimeve hegjemoniste të Rusisë në Ukrainë dhe synimeve hegjemoniste të Serbisë ndaj Kosovës. Për më tepër, Lavrov e sheh nismën e Ballkanit të Hapur si një instrument për promovimin e hegjemonisë rajonale nga Rusia dhe Serbia dhe për të prishur integrimin në BE dhe NATO”, ka shkruar Vela në Twitter, të martën.

Çfarë ka thënë Lavrov?

Ministri i Jashtëm i Rusisë, Sergey Lavrov, deklaroi të hënën se ‘Ballkani i Hapur’ është iniciativë e Serbisë e që NATO dhe BE-ja nuk e kanë dashur pozicionimin e Rusisë në lidhje me këtë çështje”.

Kryediplomati rus e kishte në agjendë që më 7 qershor ta vizitojë Serbinë. Por, tri shtete ia ndaluan hapësirën ajrore, duke ia pamundësuar vizitën.

Pas kësaj, ai në një konferencë për media ka thënë se “askush s’mund ta prishë Serbinë me Rusinë”. Lavrov foli edhe për “Ballkanin e Hapur”, duke hedhur Kritika ndaj NATO-s dhe Bashkimit Evropian.

“Shihet qartë se zyrtarët e Brukselit nuk kanë dashur që ne të konfirmojmë pozicionin tonë për Kosovën, Bosnjë-Hercegovinën dhe të shprehim përkrahjen për iniciativën e Beogradit ‘Ballkani i Hapur’”, kishte deklaruar Lavrov.
Lavrov, po ashtu ka përmendur sërish ndërhyrjen e NATO-s në Kosovë gjatë viteve 1999. gsh

Dodik merr ftesë nga Putin të vizitojë Moskën, një muaj para zgjedhjeve

blank

Derisa ushtria ruse vazhdon bombardimin e qyteteve të Ukrainës – me intensitet të shtuar në lindje – presidenti rus, Vladimir Putin, ka gjetur kohë në agjendën e ngjeshur të luftës të takojë udhëheqësin e serbëve të Bosnjës, Millorad Dodik. Dy zyrtarët janë takuar më 17 qershor, në margjina të një forumi në Shën Petersburg.

Putin ka thënë në takim se Rusia e vlerëson faktin që Republika Sërpska nuk u është bashkuar sanksioneve të Perëndimit kundër shtetit rus.

“Fatkeqësisht, në rrethanat aktuale i kemi disa vështirësi për shkak të sanksioneve, por ne e dimë shumë mirë qëndrimin tuaj dhe e vlerësojmë shumë”, ka thënë Putin.

Vendet perëndimore, të udhëhequra nga Bashkimi Evropian dhe Shtetet e Bashkuara kanë sanksionuar Rusinë, si në rrafshin ekonomik, ashtu edhe atë diplomatik, për shkak të pushtimit të Ukrainës. Ushtria ruse ka nisur sulmet kundër fqinjit të saj më 24 shkurt.

Në të njëjtën ditë ka dalë edhe lajmi se misioni paqeruajtës i Bashkimit Evropian në Bosnje, EUFOR, do të rrisë praninë nga 600 ushtarë në 1,100. EUFOR ka thënë përmes një deklarate se “përkeqësimi i situatës së sigurisë në rrafshin ndërkombëtar ka potencial për të përhapur destabilitet në Bosnje e Hercegovinë”.

“Pozicionimi i këtyre forcave është një masë paraprake për forcimin e stabilitetit në këtë vend”, ka thënë EUFOR.

Edhe sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg,ka përmendur në mënyrë eksplicite Bosnjën në disa diskutime për kërcënimet e mundshme. Në një adresim në fund të majit, Stoltenberg ka thënë se NATO-ja do ta ndihmojë Bosnjën në forcimin e kapaciteteve të mbrojtjes.

“Qëllimi është të parandalohet një jostabilitet i ri, një luftë e re”, ka thënë ai.

Sekretarja e jashtme britanike, Liz Truss, gjatë qëndrimit në Sarajevë, më 26 maj, ka thënë se Mbretëria e Bashkuar do të ndihmojë trajnimin e ushtrisë së Bosnjës.

“Historia tragjike e këtij vendi na kujton atë që ndodh kur ne dështojmë të ngrihemi kundër agresionit… Ato që shohim sot në këtë vend, janë shenjat e ndërhyrjes ruse, të cilat rrezikojnë të na zhysin sërish në ato ditë të errëta. Kjo duhet të ndalet”, ka thënë Truss.

Bosnje e Hercegovina, qe pas përfundimit të luftës më 1995, është e ndarë në vija etnike: në Federatën Myslimane-Kroate në njërën anë dhe Republikën Sërpska, të banuar me shumicë serbe, në anën tjetër. Bashkëpunimi i tyre kurrë nuk ka qenë më i miri.

Udhëheqësi i serbëve, Dodik, që është edhe anëtar i Presidencës trepalëshe të Bosnjës, ka disa muaj që ka intensifikuar përpjekjet për ndarjen e Republikës Sërpska nga pjesa tjetër e territorit. Që nga vjeshta, ky entitet ka bllokuar shumicën e institucioneve shtetërore të Bosnjës. Mbi 200 ligje dhe akte ligjore janë pezulluar. Entiteti do, po ashtu, që të krijojë ushtrinë e tij dhe të pushojë së njohuri juridiksionin e gjyqësorit kombëtar dhe të autoritetit tatimor.

Për këtë plan, analistët, por edhe disa zyrtarë thonë se Dodik ka bekimin e Rusisë. Dodik, i cili nuk e fsheh admirimin e tij për Putinin, ka thënë në fillim të qershorit se plani i tij për ndarjen e Republikës Sërpska është shtyrë për gjashtë muaj, për shkak të luftës në Ukrainë. Pjesën tjetër të Bosnjës, Dodik e quan “eksperiment të komunitetit ndërkombëtar” dhe “shtet të dështuar”.

Harun Karçiq, analist politik nga Sarajeva, thotë për programin Expose të Radios Evropa e Lirë se përparimi i ngadalshëm i ushtrisë ruse në Ukrainë, është arsyeja e stepjes së Dodikut nga plani i ndarjes – së paku tash për tash.

“Sikur Kievi të kishte rënë dhe Rusia ta kishte marrë kontrollin e Ukrainës, ne këtu do të ishim në luftë tashmë. Unë jam i bindur se Dodik do ta kishte shpallur pavarësinë [e Republikës Sërpska] dhe Bosnja do të ishte përfshirë nga kaosi”, thotë Karçiq.

Zyrtarë amerikanë kanë paralajmëruar se, nëse Putin mbështetet për muri në Ukrainë, ai do të kërkojë vende të tjera për të provuar fitoren. Dhe një prej tyre mund të jetë Bosnja, ka thënë senatori demokrat, Chris Murphy, pas një vizite në Ballkan në fund të prillit.

Harun Karçiq, analisti nga Bosnja, shpjegon se përse ky vend mund të jetë domethënës për Rusinë:

“Bosnje e Hercegovina është interesante për Rusinë, sepse është e ndarë thellësisht. Republika Sërpska, e cila përbën 49 për qind të territorit, udhëhiqet nga pro-rusët; ndërsa pjesa tjetër [Federata Myslimane-Kroate] dëshiron fuqishëm t’i bashkohet NATO-s dhe Bashkimit Evropian. Por, në interesin e Rusisë është që të parandalojë zgjerimin e aleancës së NATO-s dhe të BE-së dhe për këtë do t’i shfrytëzojë lojtarët dhe surrogatët e saj në Bosnje”.

Bosnje e Hercegovina i është bashkuar Partneritetit të NATO-s për Paqe në vitin 2006. Pas shpërthimit të luftës në Ukrainë, zyrtarët në Sarajevë kanë kërkuar anëtarësim të përshpejtuar në NATO.

Ambasadori rus në Bosnje, Igor Kalabukhov, ka thënë se nëse Bosnja shkon në këtë drejtim, Rusia do të përgjigjet. Kalabukhov ka përmendur shembullin e Ukrainës, e cila ka aspiruar po ashtu anëtarësimin në NATO. Deklarata e tij është cilësuar si kërcënim i hapur edhe nga zyrtarët në Sarajevë, edhe jashtë saj.

I pyetur nëse paqja në Bosnje është në rrezik, Karçiq thotë se situata ka qenë më serioze në janar, kur Dodik ka filluar të jetësojë planin për ndarje dhe kur lufta në Ukrainë ka qenë pa nisur.

“Pas rritjes së numrit të ushtarëve të EUFOR-it, situata, në njëfarë mënyre, është vënë nën kontroll. Por, unë mendoj se EUFOR-i duhet ta rrisë edhe më shumë praninë – në së paku 5-6 mijë ushtarë – në mënyrë që të ketë kapacitet veprimi nëse Republika Sërpska merr hapa konkretë drejt ndarjes. Nuk duhet harruar se Republika Sërpska ka forca të armatosura policore, që brenda natës mund të shndërrohen në formacion ushtarak”, thotë Karçiq.

Toby Vogel, njohës i Ballkanit Perëndimor me seli në Bruksel, thotë se nuk beson se Rusia mund të ndezë konflikt në Bosnje, por, në të njëjtën kohë, ai tregon se nuk ka besuar se Rusia do të pushtojë Ukrainën.

“Ajo që mendoj se është rrezik i vërtetë, është se Rusia mund të vazhdojë ta destabilizojë Bosnjën edhe më shumë, përmes ndikimit te Millorad Dodik, lideri serb, dhe te Dragan Çoviq, lideri i partisë nacionaliste kroate. Në këtë mënyrë, pastaj, do të përpiqet ta turpërojë Perëndimin – në një vend ku BE-ja, NATO-ja, amerikanët, Britania, kanë investuar bashkërisht ndoshta më shumë se kudo tjetër”.

“Pra, nëse Rusia arrin ta prishë situatën atje, një gjë e tillë do të dërgonte një sinjal shumë të fortë – se Evropa nuk mund të mbajë rendin në oborrin e saj. Unë mendoj se kërcënimi rus është real, dhe jo vetëm për Bosnje e Hercegovinën, por për gjithë Ballkanin Perëndimor”, thotë Vogel.

Nga vendet e tjera të Ballkanit Perëndimor, Shqipëria, Mali i Zi dhe Maqedonia e Veriut janë anëtare të NATO-s. Kosova ka prani të NATO-s në territorin e saj, ndërsa Serbia deklarohet neutrale ushtarakisht.

Asnjëri nga gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor nuk është anëtar i Bashkimit Evropian. Ato ndodhen në faza të ndryshme të integrimit, ndërsa Kosova dhe Bosnja janë më së largu. Vendet e BE-së janë të ndara sa u përket hapave që duhen ndërmarrë për përafrimin e tyre. Disa, si Franca dhe Holanda, hezitojnë për arsye të ndryshme, të tjera, si Austria, thonë se gjashtë vendet duhet të integrohen sa më parë që është e mundur.

“Kjo do të ishte vetëmbrojtje” për BE-në, ka thënë ministri i Jashtëm austriak, Alexander Schallenberg. Sipas tij, nëse konflikti zgjerohet nga Ukraina në vendet e ish-Jugosllavisë, ndikimet në Evropë do të ishin shkatërruese.

Udhëheqësi serb i Bosnjës, Millorad Dodik, ka thënë pas kthimit nga Rusia se ka marrë ftesë të re nga Putini për vizitë në shtator. Vizita, nëse ndodh, do të jetë një muaj para zgjedhjeve të përgjithshme në Bosnje e Hercegovinë. Nëse do të ketë ndonjë ndikim ose jo, mbetet të shihet.

Në dy raste, më 2014 dhe 2018, Dodik dhe Putin janë takuar pak para zgjedhjeve të përgjithshme në Bosnje. Herën e parë, Dodik ka fituar garën për kryetar të entitetit Republika Sërpska, ndërsa herën e dytë ka fituar më së shumti vota për t’u bërë anëtar i Presidencës.

SHBA-ja, në muajin janar, e ka sanksionuar Dodikun, pasi e ka akuzuar për kërcënim të satibilitetit të rajonit. / REL

Rada Trajkoviçit i ndalohet largimi nga Serbia: Po mbahem ende në një bodrum këtu në aeroport, sikur të isha kriminele

blank

Kryetarja e Lëvizjes Evropiane nga Kosova, Rada Trajkoviç, më 24 qershor ka njoftuar se i është ndaluar të largohet nga Serbia dhe se policia e ka ndaluar në aeroportin “Nikola Tesla” të Beogradit.

Siç ka bërë të ditur ajo në llogarinë e saj në Twitter, asaj i është “ndaluar të largohet nga vendi rrugës për në Podgoricë”.

blank

“Sapo më është ndaluar të largohem nga vendi nga policia kufitare në ‘Nikola Tesla’. Nuk më dhanë arsye për ndalimin e daljes”, ka shkruar Trajkoviç në Twitter.

blank

Në një postim të mëpasshëm në Twitter, ajo shkroi se ishte “në ambientet e policisë në aeroport, ku aktualisht po mbahet për intervistim”.

 

“Unë jam ende duke u mbajtur në një bodrum këtu në aeroport. Askush nuk më afrohet dhe nuk më jep shpjegim. Policia është rreth meje dhe më ruan sikur të isha krimineli më i madh dhe më famëkeq në Serbi. Mua, një mjeke dhe profesoreshë”, ka shkruar Trajkoviç.

 

Lidhur me ndalimin e Trajkoviçit, Radio Evropa e Lirë i është drejtuar Ministrisë së Punëve të Brendshme të Serbisë, por deri në publikimin e këtij lajmi, nuk ka kthyer përgjigje./REL

Sofja miratoi propozimin francez, Shkupi e refuzoi

blank

Parlamenti bullgar në mbledhjen ku u votua propozimi francez për Maqedoninë e Veriut, 24 qershor 2022.

Isuf Kadriu

Parlamenti i Bullgarisë votoi të premten për heqjen e vetos që ka bllokuar prej kohësh bisedimet e Maqedonisë së Veriut dhe Shqipërisë për anëtarësim në Bashkimin Evropian.

Ky veprim ngjall shpresa të reja se blloku mund të vazhdojë me planet e tij për t’u zgjeruar në Ballkanin Perëndimor.

Vendimi u miratua me 170 vota për dhe 37 kundër në Parlamentin prej 240 anëtarësh, tha nënkryetari i këtij institucioni, Atanas Atanasov.

Sipas tij, 21 ligjvënës abstenuan.

Bullgaria ka përdorur veton kundër Maqedonisë së Veriut tash e dy vjet, për shkak të disa mosmarrëveshjeve rreth historisë dhe gjuhës.

Me votimin e së premtes, Parlamenti bullgar mbështeti të ashtuquajturin propozim francez për zgjidhjen e mosmarrëveshjeve.

Propozimi parasheh që Komisioni Evropian të jetë garantues i zbatimit të tij.

Sipas propozimit, Maqedonia e Veriut duhet t’i njohë bullgarët në preambulën e Kushtetutës së saj si një nga grupet etnike përbërëse të vendit.

Maqedonia e Veriut e ka bërë të qartë qysh në samitin e krerëve të BE-së, të enjten, se propozimi francez është “i papranueshëm”, pasi, siç ka thënë, nuk jep garanci për mbrojtjen e gjuhës, identitetit dhe historisë maqedonase.

Sipas zyrtarëve në Shkup, pala bullgare ka ndryshuar tekstin e propozuar.

Ndryshimet thuhet se kanë të bëjnë me kërkesën për nënshkrimin e një protokolli mes dy vendeve, i cili do ta detyronte Shkupin të ndryshojë Kushtetutën dhe të përfshijë pakicën bullgare në të, përpara se të mbahet mbledhja e parë ndërqeveritare mes BE-së dhe Maqedonisë së Veriut.

Veç kësaj, Parlamenti i Bullgarisë ka përfshirë në tekst edhe garancitë që i kërkon nga Këshilli Evropian, sipas të cilave, ky i fundit, gjatë gjithë procesit të integrimit evropian, duhet ta njoftojë Sofjen me plotësimin e kushteve nga Maqedonia e Veriut.

Bullgaria, gjithashtu, ka përmirësuar draft-kornizën e propozuar, me kërkesën që “asgjë në procesin e anëtarësimit të Maqedonisë së Veriut në BE nuk mund të interpretohet si njohje e ekzistimit të gjuhës maqedonase nga Republika e Bullgarisë”.

Këto plotësime nuk janë pranuar nga Maqedonia e Veriut, duke thënë se ato do të nënkuptonin “rrënim të identitetit kombëtar”.

Ministri i Jashtëm i Maqedonisë së Veriut, Bujar Osmani, tha të premten se i takon Presidencës franceze të vendosë lidhur me propozimin e saj dhe qëndrimet e dy shteteve që janë pjesë e kontestit.

Osmani, paraprakisht, falënderoi Presidencën franceze, e cila, sipas tij, “u tregua shumë e kujdesshme në formulimin e tekstit, duke i kushtuar vëmendje ndjeshmërisë së të dyja palëve”.

Maqedonia e Veriut ka statusin e vendit kandidat për BE tash e 17 vjet dhe ka marrë dritën jeshile për të filluar bisedimet e anëtarësimit në vitin 2020.

Data për fillimin e negociatave nuk është caktuar kurrë, për shkak të vetos bullgare.

Për pasojë, edhe Shqipëria ka mbetur pas, sepse disa shtete të BE-së nuk duan që ajo të ndahet nga paketa me Maqedoninë e Veriut.

Fyerjet e Ramës- Bullgaria reagon ashpër: Rregullo gjuhën, politikanët largohen, kombet mbesin

blank

Bullgaria reagon ashpër ndaj fyerjeve të shumta që lëshoi kryeministri Edi Rama një ditë më parë ndaj këtij vendi.

Në një deklaratë të Ministrisë së Jashtme, i kërkohet Edi Ramës që të rregullojë gjuhën e tij, pasi politikanët ikin, por kombet mbesin.

“Bullgaria ka qenë gjithmonë ndër ato shtete anëtare të Bashkimit Evropian që mbështesin përkatësinë evropiane të popullit shqiptar. Ne kemi mbrojtur perspektivën evropiane të Shqipërisë dhe fillimin e negociatave për anëtarësim në BE, edhe kur ishte shumë më e vështirë se sot.

Ndër vite nuk ka pasur shumë zëra të tjerë me ne në këtë kauzë. Ne e mbrojmë atë sot, pavarësisht gjithçkaje, në emër të një të ardhmeje të përbashkët evropiane.

Si kundërpërgjigje, nuk është hera e parë që dëgjojmë kualifikime të paprovokuara të ashpra, fyese nga një kryetar qeverie. Gurët e tëmthit në një regjistër kaq të ulët gjuhësor nuk mund të justifikohen më nga natyra dhe mungesa e aftësive evropiane të komunikimit.

Presim që kryeministri shqiptar t’i përshtatë mjetet e tij shprehëse në një gjuhë që i përshtatet një politikani të një vendi kandidat për anëtarësim në BE,” thuhet në qëndrimin e Ministrisë së Jashtme.

“Në këtë nivel, më shumë se çdo tjetër, ne insistojmë të mbajmë një ton të mirë komunikimi. Në këtë nivel kemi treguar gjithmonë gjithë respektin që kërkon një pozicion të përgjegjshëm dhe nivel të marrëdhënieve ndërshtetërore. Ne kemi një të ardhme të përbashkët me Shqipërinë.

Politikanët largohen. Kombet mbeten. Popujt tanë kanë një interes të përbashkët, i cili nuk duhet të cenohet nga një gjykim i gabuar i politikanit. Është e papranueshme që marrëdhëniet mes shteteve të bëhen peng i ekscentricitetit të kryeministrit aktual shqiptar,” deklaroi Ministria e Jashtme.

syri.net

Petkov mban fjalimin e fundit si kryeministër: Ishte nder të drejtoja një qeveri të rrëzuar nga ambasadori rus dhe Borisov

blank

Pas vendimit të marrë nga 123 ligjvënës bullgarë për rrëzimit e qeverisë së kryeministrit Kiril Petkov, shefi i ekzekutivit tha se ky votim ishte vetëm një hap i vogël në një rrugë shumë të gjatë.

“Ishte nder për mua të drejtoja një qeveri që u rrëzua nga Peevski , Borisov , Trifonov dhe Mitrofanova (ambasadori i Rusisë në Bullgari).

Ky votim është vetëm një hap i vogël në një rrugë shumë të gjatë. Ajo që opozita nuk e kupton ishte se në këtë mënyrë nuk mund ta fitojnë popullin bullgar.

Unë premtoj se do të vazhdojmë këtë betejë për të fituar vendin tonë. Dhe një ditë do të kemi Bullgarinë pa njerëz të sunduar nga mafia, një vend normal, një vend të suksesshëm evropian. Faleminderit!”, tha Petkov në fjalimin e fundit si kryeministër. bw

Partia e Petkovit ka një shans të dytë për të propozuar një qeveri

blank

RFE/RL

Qeveria gjashtëmujore e kryeministrit bullgar Kiril Petkov është rrëzuar në një votë mosbesimi lidhur me mosmarrëveshjet mbi ekonominë dhe nëse Sofja duhet të heqë dorë nga kundërshtimi ndaj anëtarësimit të Maqedonisë së Veriut në Bashkimin Evropian.

Partitë opozitare dhe partia ITN, një ish-aleate në koalicionin qeveritar të Petkov, u bashkuan për 123 vota kundër 116 votave që mbështesin qeverinë e Petkov.

Vota do të thotë se partia e qendrës e Petkovit, partia Vazhdo Ndryshimin (PP) ka një shans të dytë për të propozuar një qeveri.

Nëse dështon ta bëjë këtë, mund të bëhen edhe dy përpjekje të tjera nga partitë e tjera përpara se presidenti të emërojë një kabinet të përkohshëm dhe të thërrasë zgjedhje të parakohshme.

Këto do të ishin zgjedhjet e katërta parlamentare të Bullgarisë që nga prilli i vitit të kaluar.

Mocioni u propozua nga partia opozitare GERB e ish-kryeministrit konservator Bojko Borisov.

Petkov, një 42-vjeçar i diplomuar në Harvard, është zotuar se do të luftojë korrupsionin dhe ka marrë një qëndrim jashtëzakonisht të fortë kundër Rusisë, pavarësisht nga marrëdhëniet tradicionalisht miqësore të Sofjes me Moskën.

Petkov shkarkoi ministrin e tij të mbrojtjes në shkurt për refuzimin për ta quajtur “luftë” pushtimin rus të Ukrainës dhe mbështeti sanksionet e BE-së kundër Moskës.

ITN u largua nga koalicioni pasi akuzoi Petkovin për shpërfillje të interesave të Bullgarisë duke nxitur heqjen e vetos në bisedimet e pranimit të Maqedonisë së Veriut në BE nën presionin e aleatëve të saj në BE dhe NATO.

Kancelari gjerman Olaf Scholz, i cili vizitoi Bullgarinë në fillim të këtij muaji, i kërkoi Sofjes të hiqte dorë nga kundërshtimi i saj ndaj aspiratave të Maqedonisë së Veriut për në BE për një sere mosmarrëveshjesh gjuhësore dhe historike.

Bullgaria po përballet gjithashtu me inflacionin e lartë, i cili është rritur në nivelin më të lartë të 24 viteve muajin e kaluar, kur arriti në 15.6 për qind.

Sondazhet e reja ka të ngjarë të përfitojnë partinë GERB të Borisovit, si dhe partitë pro-ruse si Rilindja nacionaliste, pasi problemet ekonomike dhe lufta në Ukrainë polarizojnë shoqërinë.

Bie Qeveria bullgare, vetoja për negociatat ndaj Maqedonisë së Veriut mbetet në fuqi. E pëson edhe Shqipëria

blank

Qeveria e kryeministrit bullgar Kiril Petkov humbi një votë mosbesimi të mërkurën, duke rritur mundësinë e trazirave më të thella politike në vendin ballkanik që mbajti tri zgjedhje të përgjithshme vitin e kaluar.

 

Rreth 123 ligjvënës nga 239 në Parlament votuan kundër qeverisë.

Petkov, i cili erdhi në pushtet vetëm gjashtë muaj më parë, u votua për një premtim për të luftuar korrupsionin e shfrenuar dhe e ka shtyrë Sofjen të marrë një linjë jashtëzakonisht të fortë kundër Rusisë që nga pushtimi i Ukrainës.

Votimi i mosbesimit të mërkurën u përshpejtua nga politikani i kthyer në televizion, Slavi Trifonov, i cili e tërhoqi papritur partinë e tij “Ka një popull të tillë” nga një koalicion i brishtë qeverisës me katër parti. Trifonov thotë se ai ka mosmarrëveshje për buxhetin dhe akuzon Petkov se merrte një linjë shumë të butë për të lejuar Maqedoninë e Veriut të fillojë bisedimet e pranimit të BE -së.

Ndërkohë sot në mesditë, Komisioneri i Zgjerimit, Oliver Varhelyi, partia GERB e ish-kryeministrit bullgar, Boyko Borissov do të mbështeste propozimin e qeverisë së Kiril Petkovit për heqjen e vetos ndaj Maqedonisë së Veriut dhe pranimin e propozimit me pesë pika të Francës për negociatat e Shkupit me BE.

Por, ajo që ndodhi ishte krejt e kundërta. Borissov rrëzoi Qeverinë e Petkov përmes një mocioni mosbesimi, mocioni i parë i sukesshëm në historinë moderne të qeverisjes në Bullgari. Pas këtij votimi, Qeveria nuk mund të marrë asnjë vendim, as të çojë propozim në Parlament për të hequr veton ndaj Shkupit për çështjen e negociatave.

Nga këto zhvillime në Sofje e pësojnë si Maqedonia e Veriut, ashtu edhe Shqipëria, që përkundër optimizmit që shoqëroi deklaratën e Komisionerit të Zgjerimit, Oliver Varhelyi tashmë duhet të përballen edhe njëherë tjetër me zhgënjimin e refuzimit të caktimit të një date.

Pas votës në Parlament, Presidenti bullgar, Romen Radev duhet të nisë konsultimeve me partitë në parlament. Mandati për të formuar qeverinë e re i kalon sërish partisë së Kiril Petkov “Vazhdojmë Ndryshimin”, që duhet të formojë shumicën e re brenda shtatë ditëve.

Nëse Petkov dështon në formimin e mazhorancës brenda javës, atëherë mandati i kalon partisë së dytë më të madhe në Kuvend, që është partia GERB e ish-Kryeministrit Boyko Borissov. Procedura përsëritet me radhë deri kur shterohen të gjitha mundësitë.

Pas kësaj, emërohet një qeveri kujdestare që do të drejtojë vendin deri në zgjedhjet e reja. Nisur nga këto zhvillime, parashikohet që zgjedhjet e reja të parakohshme të mbahen në muajt shtator, ose tetor. gsh

Parlamenti rrëzon qeverinë e Petkovit, çfarë pritet të ndodhë në politikën bullgare

blank

Parlamenti i bullgarisë ka rrëzuar sot qeverinë e kryesuar nga kryeministri Kiril Petkov. Mocioni i mosbesimit është nisur nga GERB, dhe si arsye për nisjen e saj ka qenë se qeveria ka dështuar në politikat ekonomike të vendit.
Ajo që pritet të ndodhë është që qeveria të japë dorëheqjen.
Më tej, presidenti i vendit duhet të nisë konsultimet me partitë në Asamblenë Kombëtare.
Kjo pasohet nga prezantimi i partisë “Ne vijojmë ndryshimin”, e cila do të ketë në dispozicion 7 ditë për të mbledhur shumicën.
Nëse kjo dështon, kreu i shtetit do ti japë mandatin për krijimin e qeverisë së re, një partie tjetër, të dytës për nga madhësia.
Me shumë mundësi, partia e dytë në radhë do të jetë GERB, e cila gjithashtu do të ketë afat 7 ditor për të krijuar qeverinë.
Nëse edhe kjo dështon vijohet me parti të tjera më të vogla.
Pas shterimit të të gjitha mundësive do të caktohet një qeveri tranzitore.
Deri atëherë do të jetë qeveria e cila ka dhënë dorëheqjen që do të qeverisë vendin.
Duke pasur parasysh procedurat, ekspertët mendojnë se në gusht mund të mbahen zgjedhjet e parakohshme, por duke qenë se kjo përkon me periudhë pushimesh, zgjedhjet mund të mbahen në shtator ose tetor. bw

Bullgaria hoqi veton ndaj Maqedonisë së Veriut, rrëzohet qeveria kryeministrit Petkov

blank

Rrëzohet qeveria e kryeministrit Kiril Petkov në Bullgari. Pas një mocioni mosbesimi qe u mbajt sot ne Parlamentin bullgar, u votua pro rrëzimit te Ekzekutivit.

Rrëzimi i qeverisë bullgare erdhi fill pasi ky shtet i hoqi veton Maqedonisë së Veriut.

Në parlamentin bullgar u votua me 123 vota pro shkarkimit nga 116 kundër. bw

Biden: Shtetet e Bashkuara do të rrisin praninë ushtarake në Evropë

blank
VOA

Presidenti amerikan, Joe Biden, tha të mërkurën se Shtetet e Bashkuara do të shtojnë forcat dhe pajisjet ushtarake në të gjithë Evropën, në përgjigje të kërcënimeve nga Rusia.

Duke folur gjatë një takimi me Sekretarin e Përgjithshëm të NATO-s, Jens Stoltenberg, ai nënvizoi përkushtimin e aleancës për të mbrojtur “çdo pëllëmbë të territorit të saj”.

“Shtetet e Bashkuara do të forcojnë praninë në Evropë si përgjigje ndaj ndryshimit të mjedisit të sigurisë dhe për të forcuar sigurinë tonë kolektive. Më herët gjatë viti ne bëmë gati 20 mijë trupa shtesë për Evropën për të përforcuar aleancën si përgjigje ndaj veprimit agresiv të Rusisë, duke e çuar në 100 mijë numrin e forcave tona në Evropë. Do të vazhdojmë ta përshtasim praninë tonë përballë kërcënimeve në këshillim të ngushtë me aleatët tanë”.

Presidenti Biden tha se Shtetet e Bashkuara do të shtojnë praninë e luftanijeve në Spanjë, do të vendosin një bazë të përhershme, trupa shtesë në Rumani, në Baltik, dy skuadrilje shtesë të avionëve F-35 në Britaninë e Madhe dhe sisteme të mbrojtjes ajrore në Gjermani dhe në Itali.

“Do të miratojmë konceptin e ri strategjik të NATO-s dhe të ritheksojmë unitetin dhe përkushtimin e aleancës për të mbrojtur çdo pëllëmbë të territorit të NATO-s”, tha presidenti Biden.

Ai theksoi se në dritën e agresionit rus në Ukrainë, u dëshmua se “NATO-ja është më nevojshme se sa kurrë dhe është më e rëndësishme se kurrë”.

Udhëheqësit e NATO-s janë mbledhur në Madrid, në takimin e nivelit të lartë që do të përfshijë diskutimin e mbështetjes për Ukrainën dhe mënyrën se si aleanca do të përshtatet për të përballuar sfidat aktuale dhe ato të së ardhmes.

Dhjetëra viktima dhe të plagosur në një kamion të braktisur në Teksas

blank

Pamje nga vendi ku është gjetur kamioni me viktima.

RFE/RL

Të paktën 46 persona, të cilët besohet se kanë qenë emigrantë, janë gjetur të vdekur në një kamion të braktisur në një paralagje të San Antonios në Teksas.

Një zjarrfikës ka thënë se 16 persona, përfshirë katër fëmijë, janë dërguar në spital.

Të mbijetuarit kanë qenë “të nxehtë në prekje” dhe kanë vuajtur nga nxehtësia e madhe.

San Antonio, qytet rreth 250 kilometra nga kufiri mes Shteteve të Bashkuara dhe Meksikës, është rrugë kryesore transiti për kontrabanduesit e njerëzve.

Trafikuesit zakonisht përdorin kamionë për të transportuar migrantët pa dokumente, pasi të kenë kaluar në SHBA.

“Ata kanë pasur familjet me vete.. me siguri kanë qenë në kërkim të një jete më të mirë”, ka thënë kryetari i San Antonios, Ron Nirenberg.

“Është ngjarje e tmerrshme, tragjedi njerëzore”.

Autoritetet kanë arritur në vendin e ngjarjes pas raportimeve për një trup të vdekur, ka thënë shefi i zjarrfikësve në San Antonio, Charles Hood.

“Ne nuk është dashur të hapim një kamion dhe të shohim gjithë ata trupa aty. Asnjëri prej nesh nuk ka ardhur në punë duke imagjinuar diçka të tillë”, ka shtuar ai.

Sipas tij, makina që është braktisur nga shoferi, nuk ka pasur kondicioner dhe as ujë të pijshëm brenda.

Ministri i Jashtëm i Meksikës, Marcelo Ebrard, ka thënë se dy shtetas të Guatemalas kanë qenë në mesin e personave të dërguar në spital.

Shtetësia e viktimave tjera nuk dihet ende.

Tre njerëz janë në mbajtje dhe hetimet janë duke u kryer nga agjentët federalë.

Sekretari amerikan për Siguri Kombëtare, Alejandro Mayorkas, departamenti i të cilit ka nisur hetimet, ka thënë se “trafikuesit e njerëzve janë individë pa shpirt, që nuk kanë parasysh njerëzit e cenueshëm, të cilët i shfrytëzojnë për të rrezikuar rendin dhe për të përfituar”.

Guvernatori i Teksasit, Greg Abbot, ka fajësuar presidentin amerikan Joe Biden për vdekjet, duke e përshkruar situatën si “rezultat të politikave të tij vdekjeprurëse për kufij të hapur”.

Beto O’Rourke, kandidati demokrat që garon kundër Abbotit, ka thënë se raportimet janë të rënda dhe ka bërë thirrje për “shkatërrim të rrjeteve të kontrabandës dhe zëvendësim të tyre me rrugë të gjera për migrim ligjor”.

Imigrimi është çështje sfiduese në politikën e Shteteve të Bashkuara.

Në muaj maj, autoritetet amerikane kanë regjistruar rekord të personave pa dokumente, të cilët janë arrestuar pas kalimit të kufirit nga Meksika.

Shumë prej tyre kanë qenë duke udhëtuar në rrugë jashtëzakonisht të rrezikshme.

Për t’i ikur varfërisë dhe dhunës në Amerikën Qendrore, shumë migrantë pa dokumente përfundojnë duke paguar shuma të mëdha parash për kontrabanduesit, ashtu që t’i dërgojnë në kufirin amerikan.

Në vitet e fundit është raportuar për disa raste kur emigrantët kanë vdekur në rrugë e sipër, mirëpo asnjë nuk i ngjan këtij të fundit.

Klima në San Antonio është e ngrohtë në muajt e verës.

Në ditën e incidentit, ky qytet ka regjistruar temperaturë prej 39.4 gradësh Celsius.

Përgatiti: Krenare Cubolli

Janusz Bugajski: Moska vret civilë në mes të Evropës- vrasjet masive nga Beogradi në BH&Kosovë sollën ndërhyrjen e NATO-s

blank

Pas sulmit me raketa të Moskës në qendrën tregëtare në Kremenchuk të mbushur me plot civilë dhe një tweet-i nga Kyiv Independent që përcjell deklaratën e presidentit Zelensky ka reaguar me një tweet Janusz Bugajski

“Moska vret civilë në mes të Evropës. Në vitet 1990, vrasjet masive të civilëve nga Beogradi në BH dhe Kosovë çuan në ndërhyrjen e drejtpërdrejtë të NATO-s.”

 

 

“Kyiv Independent @KyivIndependent · 3 orë ⚡️ Zelensky: “Rusia godet qendrën tregtare në Kremenchuk, ndërsa mbi mijëra njerëz brenda.” “Mall është në zjarr, zjarrfikësit po përpiqen të shuajnë zjarrin, numri i viktimave është i pamundur të imagjinohet”, tha Presidenti Volodymyr Zelensky. Volodymyr Zelensky/Telegram”

Biden nënshkruan ligjin për kontroll të armëve

blank
RFE/RL

Presidenti amerikan Joe Biden, e ka shndërruar në ligj një dokument dypartiak për armët, çka përbën reformën më të madhe federale në tri dekadat e fundit, disa ditë pasi Gjykata Supreme ka zgjeruar të drejtat për armët.

“Kjo është ditë madhështore”, ka thënë Biden në Shtëpinë e Bardhë.

“Me dëshirën e Zotit, ky ligj do të ruajë shumë jetë”.

Gjykata Supreme ka deklaruar për herë të parë të enjten se Kushtetuta amerikane mbron të drejtën e një individi për të mbajtur armë në publik për vetëmbrojtje.

Vetëm në vitin 2020 kanë vdekur mbi 45,000 amerikanë nga armët, qofshin duke u vrarë apo vetëvrarë. Ky ka qenë viti me shifrën më të lartë të viktimave të tilla, i regjistruar në historinë amerikane.

Kontrolli i armëve është kthyer tash e një kohë në çështje që krijon ndasi në Shtetet e Bashkuara, pasi shumë tentime për të kontrolluar shitjen e tyre, kanë dështuar njëra pas tjetrës.

Legjislacioni i ri përfshin provizione për t’iu ndihmuar shteteve që të mbajnë armët larg duarve të atyre që konsiderohen të rrezikshëm si dhe të bllokojë shitjen e armëve për ata që janë dënuar për abuzime me partnerë të pamartuar.

Legjislacioni nuk ndalon shitjet e pushkëve apo karikatorëve me kapacitet të lartë.

Për herë të parë, me ligj parashihet që të bëhen kontrolle për të kaluarën e një të mituri para se të blihet një armë, si dhe ky dokument shënjestron blerësit që kanë qenë të dënuar në të kaluarën për dhunë familjare.

Biden ka përsëritur kritikat për vendimin e marrë nga Gjykata Supreme të premten, e cila ka eliminuar të drejtën kushtetuese për abort.

Ai ka thënë se administrata e tij do të fokusohet te vendet që do të zbatojnë këtë vendim dhe të sigurohet se ato nuk do t’i shkelin ligjet tjera.

Si ishte marrë vendimi për abortin?

Vendimi i vitit 1973 Roe v Wade ishte miratuar nga Gjykata Supreme me shtatë vota për dhe dy kundër.

Përmes këtij vendimi grave u është mbrojtur e drejta për t’iu dhënë fund shtatzënive.

Vendimi u ka dhënë grave amerikane të drejtë absolute për abort në tre muajt e parë të shtatzënisë, mirëpo e ka lejuar atë procedurë në disa raste edhe në tremujorin e dytë.

Përmbysja e këtij vendimi ka rezultuar me protesta masive në shumë shtete amerikane.

SHBA thërret në takim ambasadorët e vet nga Ballkani Perëndimor

blank

Ambasadori amerikan në Kosovë, Jeff Hovenier ka publikuar një fotografi në twitter. Përveç tij, aty shihen ambasadorët amerikanë që shërbejnë në vendet e Ballkanit Perëndimor, e ku janë takuar në Konferencën e shefave të misioneve të këtij viti në Washington.

Hovenier shkroi se në këtë takim kanë pasur diskutime mbi prioritetet e përbashkëta dhe mundësitë për bashkëpunim rajonal me udhëheqësinë e Zyrës së Departamentit të Shtetit për Evropë dhe Euroazi, njofton RTK.

Në këtë mënyrë, Ballkani Perëndimor, duket se është tashmë në vëmendjen më të lartë të Departamentit Amerikan të Shtetit.

Kështu, të gjithë ambasadorët amerikanë në Ballkanin Perëndimor, të Shqipërisë, Kosovës, Malit të Zi, Serbisë, Bosnje-Hercegovinës dhe Kroacisë, do të takohen me liderët e Departamentit të Shtetit këtë javë, për të diskutuar prioritetet e SHBA në Ballkanin Perëndimor.

Në fokus të bisedimeve do të jenë bashkëpunimi rajonal dhe integrimi, që është më i rëndësishëm se kurrë. Këtë e deklaroi ambasadorja amerikane në Tiranë, Yuri Kim, përmes një postimi në Twitter. Në fotografinë që ka shpërndarë, Kim shfaqet e buzëqeshur pranë homologëve të saj, ndërsa pranë tyre, në mes, është edhe i dërguari i posaçëm i SHBA-së për Ballkanin Perëndimor, Gabriel Escobar.

Përveç ambasadores anerikane Kim që shërben në Shqipëri e ambasadorit Hovenier që shërben në Kosovë, të rreshtuar janë edhe ndihmës-sekretarja amerikane e Shtetit për Çështje Evropiane dhe Euroaziatike, Karen Donfried, ambasadori amerikan në Bosnje-Hercegovinë, Michael Murphy, dhe ambasadori amerikan në Serbi, Christopher Hill.

blank

Vendimi për abortin në SHBA, mijëra gra në protestë: Na kthyet 50 vite pas!

blank

Vendimi i Gjykatës së Shkallës së Lartë të SHBA-së për ndalimin e procesit të abortit, ka ngjallur reagime të forta në të gjithë Atlantikun.

Mijëra gra kanë dalë në rrugët e Amerikës për të shprehur kundërshtimin e tyre ndaj këtij vendimi që sipas tyre, të kthen 50 vite pas.

Në të njëjtën kohë, qytetarë të shumtë janë mbledhur jashtë Gjykatës së Lartë të SHBA për të protestuar kundër këtij vendimi.

Kujtojmë se gjashtë nga nëntë gjyqtarët votuan pro ndalimit. Tre nga gjyqtarët e shumicës u emëruan nga Donald Trump.

“Kushtetuta nuk jep të drejtën e abortit,” vendosi Gjykata e Lartë.

syri.net

SHBA- Gjykata e Lartë i jep fund mbrojtjes kushtetuese për abortin

blank
VOA

UASHINGTON (AP) – Gjykata e Lartë amerikane i ka dhënë fund mbrojtjes kushtetuese gati 50 vjeçare për abortin – një vendim i shumicës së saj konservatore për të përmbysur çështjen historike të gjykatës.

Vendimi i së premtes pritet të çojë në ndalimin e abortit në afërsisht gjysmën e shteteve amerikane. Vendimi, i paimagjinueshëm vetëm pak vite më parë, ishte kulmi i përpjekjeve prej disa dekadash të kundërshtarëve të abortit, i mundësuar nga një krah i guximshëm i djathtë i gjykatës që është forcuar nga tre anëtarët e saj të emëruar nga ish-presidentit Donald Trump.

Vendimi erdhi më shumë se një muaj pas rrjedhjes së informacionit për një draft-opinion nga gjyqtari Samuel Alito që tregonte se gjykata ishte e përgatitur për të ndërmarrë këtë hap të rëndësishëm.

Sipas sondazheve të opinionit, vendimi e vë gjykatën në kundërshtim me shumicën e amerikanëve që favorizojnë mbrojtjen e së drejtës së abortit.

Gjykatësi Alito, në opinionin përfundimtar të lëshuar të premten, shkruante se çëshja Roe dhe Planned Parenthood kundër Kejsit, vendimi i vitit 1992 që ripohoi të drejtën e abortit, ishin të gabuara ditën që u vendosën dhe duhet të anulohen.

Autoriteti për të vendosur rregulla mbi abortin u takon degëve politike, jo gjykatave, shkroi gjykatësi Alito.

Me gjykatësin Alito u bashkuan gjyqtarët Clarence Thomas, Neil Gorsuch, Brett Kavanaugh dhe Amy Coney Barrett. Tre gjyqtarët e fundit janë të emëruar nga ish presidenti Trump. Gjykatësi Thomas votoi për herë të parë për të rrëzuar të drejtën e abortit 30 vjet më parë.

Gjyqtarët Stephen Breyer, Sonia Sotomayor dhe Elena Kagan – krahu liberal i gjykatës – ishin në kundërshtim.

Sipas statistikave të analizuara nga Associated Press, vendimi pritet të prekë në mënyrë disproporcionale gratë e pakicave që tashmë përballen me qasje të kufizuar në kujdesin shëndetësor.

Donald Trump do të rikandidojë për President të SHBA

blank

VOAL- “Donald Trump sigurisht që do të rikandidojë veten në Shtëpinë e Bardhë, ai mund ta shpallë atë që në nëntor”. Kellyanne Conway, ish-kreu i fushatës zgjedhore fitimtare të Trump në 2016, e cila ka qenë prej kohësh këshilltarja e saj dhe zëdhënësja “de fakto” nuk ka dyshime.

blank

Kellyanne Conway përballë Shtëpisë së Bardhë

 

E intervistuar nga RAI, Conway tha se ishte në kontakt me ish-presidentin. “Për momentin ai po punon për të mbështetur kandidatët e tij në zgjedhjet afatmesme politike, por pas kësaj periudhe tranzicioni do të kthehet personalisht në terren”, thotë ajo.

Megjithatë, ndryshe nga Trump, Conway beson se presidenti amerikan Joe Biden fitoi në të vërtetë zgjedhjet e vitit 2020. Por ajo gjithashtu beson se ka “shumë gjëra për të sqaruar” në atë votim. Dhe ajo mohon se duke vazhduar të argumentojë se ajo votë ishte e manipuluar, Trump po minon themelet e demokracisë amerikane. rsi-eb

Bridget Brink: Është interes jetik i Amerikës të ketë paqe dhe siguri në Evropë

blank
VOA/Myroslava Gongadze

Ambasadorja amerikane në Ukrainë, Bridget Brink, tha në një intervistë me Zërin e Amerikës se është në interesin jetik të Shteteve të Bashkuara që të ketë paqe e siguri në Evropë, prandaj përpjekjet e saj janë përqendruar në mbështetjen e një Ukraine që do të jetë e lirë dhe e gatshme të vendosë për të ardhmen e saj.

Zonja Brink e cila u konfirmua në muajin maj në postin e ambasadores amerikane në Ukrainë tha se me të marrë detyrën vendosi pesë synime të menjëhershme.

“I pari ishte të ndihmoja Ukrainën të mbrohet. Synimi i dytë të ndihmoj në sigurimin e llogaridhënies dhe drejtësisë për krimet e luftës dhe mizoritë. I treti, të ndihmoj për të siguruar që ndihma humanitare, veçanërisht ndihma e financuar nga Shtetet e Bashkuara, të arrijë te ata që kanë nevojë, veçanërisht në zonat e konfliktit. I katërti është të mbikëqyret kjo sasi masive e ndihmës amerikane dhe së fundmi pjesa më e këndshme e punës, të bashkojmë ekipin tonë, amerikanët dhe ukrainasit që punojnë në ambasadë”.

Presidenti ukrainas Volodymir Zelenskyy, ka ritheksuar shpesh se ndihma ndërkombëtare është e domosdoshme për vendin e tij për t’u përballur me agresionin rus, duke kritikuar herë pas here aleatët perëndimorë përfshirë Shtetet e Bashkuara, për zvarritje të ndihmës ushtarake.

“Do të thosha se që nga fillimi i luftës dhe madje edhe më parë, ne kemi qenë plotësisht të përqendruar që Ukrainës t’i sigurojmë mjetet e sigurisë, armët që u duhen sa më shpejt të jetë e mundur dhe ky është në fakt përqendrimi im numër një. Unë mendoj se ka pasur disa probleme në fillim, dhe unë jam këtu vetëm për t’u siguruar që gjithçka që po bëjmë është duke mbështetur drejtpërdrejt ukrainasit në vijën e parë dhe gjithashtu, duke ndihmuar Ukrainën të përmirësojë pozicionin e saj në fushën e betejës, gjë që ne besojmë se do të ndihmojë negociatat e saj, pozicionin e saj në një kohë kur kjo të jetë e përshtatshme”.

Ambasadorja Brink tha se është tepër e rëndësishme për ekzistencën e Ukrainës, por është gjithashtu tepër e rëndësishme për sigurinë evropiane dhe për Shtetet e Bashkuara, që të mos lejohet ndryshimi me forcë i kufijve.

“Unë mendoj se ne që jemi mbështetës kaq të fortë brenda qeverisë amerikane, brenda popullsisë amerikane, e mbështesim Ukrainën sepse ne e shohim dhe e kuptojmë të ardhmen që duan ukrainasit. Dhe kjo është një e ardhme ku Ukraina është e lirë, e pavarur, e begatë, sovrane dhe duhet të vendosë për të ardhmen e saj. Për ne si amerikanë, kjo paraqet atë ne jemi. Pra, ajo që unë do të shpresoja, ajo që planifikoj të bëj dhe ajo që po bëjmë është të mbështesim Ukrainën në këtë detyrë të menjëhershme për të ngadhënjyer në përpjekjen e saj për të mbrojtur veten, që është jashtëzakonisht e rëndësishme. Unë mendoj se të gjithë do të pajtoheshin. Dhe mendoj se qeveria këtu dhe njerëzit këtu do të bien dakord që një detyrë tjetër e rëndësishme është dhe do të jetë përpjekja reformuese, e cila do t’i sigurojë Ukrainës një të ardhme për fëmijët e saj”.

Udhëheqësit perëndimor e shohin luftën e Ukrainës kundër agresionit rus si luftë për vlerat perëndimore, ndërsa vëzhguesit tërheqin vërejtjen për pasojat që mund të kishte dështimi i saj në këtë luftë.

“Ukraina nuk do të dështojë dhe ne do të vazhdojmë ta mbështesim Ukrainën për aq kohë sa të duhet. Dhe siç e përmenda, kjo është padyshim shumë e rëndësishme për Ukrainën, dhe është gjithashtu shumë e rëndësishme për sigurinë evropiane. Është me të vërtetë e rëndësishme për Amerikën, sepse siç ka thënë Presidenti Joe Biden, është moralisht e papranueshme ajo që ka ndodhur nga ky sulm i paprovokuar i pajustifikuar ndaj një kombi sovran. Por, është gjithashtu në interesin jetik të Amerikës që të ketë paqe dhe siguri në Evropë”.

Ambasadorja Brink tha se agresioni rus mund të ketë pasoja që shkojnë përtej Ukrainës dhe kjo është arsyeja pse Shtetet e Bashkuara duan t’i ndihmojnë asaj të ngadhënjejë dhe njëkohësisht janë bërë pjesë e planeve për rindërtimin e saj pas luftës.

Protesta e thirrur nga Berisha bashkon PD-në, 39 deputetë do dalin në shesh më 7 korrik

blank

Protesta e shtatë korrikut do të bëjë bashkë në shesh deputetët e Partisë Demokratike, për herë të parë që pas 9 shtatorit, ditë kur me një vendim të shpallur nga ish kryetari i PD-së, Lulzim Basha, Sali Berisha u përjashtua nga grupi parlamentar.

39 deputetë të Partisë Demokratike kanë konfirmuar për Neës24 pjesëmarrjen në protestën e 7 korrikut, duke u shprehur se do të jenë në shesh krah qytetarëve dhe përballë regjimit të Edi Ramës. Jane 22 deputete demokratë, të cilët edhe pse nuk kanë qenë pjesë e proceseve të ndërmarra nga Sali Berisha, mbështesin protesten e thirrur nga ish-kryeministri.

Dy deputetet e PD, Dhurata Cupi dhe Dashnor Sula, shprehen për Neës 24 se do të jenë në shesh në protesten e 7 korrikut, kundër qeverisë Rama. Sipas tyre, situate e rëndë ekonomike, i vendos ata në krah të qytetarëve.

Dashnor Sula: Të jeni të sigurtë se çfarëdo lloj proteste të ketë që është kundër politikave ekonomike apo kundër qeverisë do të jem në krah të qytetarëve. Nuk më intereson fare se kush është organizatori i protestës.

Dhurata Çupi: Do të jem në protestë sepse jam deputete e opozitës. Kam që nga viti 2013 që marr pjesë në çdo protestë, edhe të shoqërisë civile. Ka pafund arsye për të protestuar kundër arrogancës, kundër pushtetit dhe autokracisë së kësaj qeverie dhe Edi Ramës.

Cupi dhe Sula deklarojnë se janë të shumta arsyet që duhet të ngrenë shqiptarët në protestë, pasi ata theksojne se qeveria Rama, cdo ditë e më shumë po rëndon barrën ekonomike mbi qytetaret dhe nuk merr asnjë masë për t’i ndihmuar ata.

Çupi: Jam deputete e opozitës e qarkut më të varfër të vendit, jam deputete e Dibrës dhe për një Dibër të varfër e të papunë, ku rinia po ikën jashtë vendit, për minatorët e Bulqizës që janë në varfëri ekstreme, unë duhet të jem në krah të atyre qytetarëve në protestë.

Sula: Do jem pjesëmarrës me njerëz që kam komunikim. Do ti ftoj të gjithë qytetarët e qarkut të Elbasanit sepse është një qark me problematikë jashtëzakonisht të madhe. Për mua 7 korriku është një protestë legjtime ekonomike. Kjo është protesta e parë në 30 vite me kërkesa vetëm ekonomike. Të gjithë e dimë se çfarë po ndodh në Shqipëri.

A është protesta e 7 korrikut, një protestë nga e cila mund të lindë bashkimi i shumicës së grupit parlamentar të PD-së?

Çupi: i përkes listës së atyre deputetëve që në mënyrë të vazhdueshme ka bërë thirrje për bashkim. Ne nuk duhet të bashkohemi vetëm për protesta, por duhet të bashkohemi për një PD të madhe, për një PD që në zgjedhjet e ardhshme tu japim shumicën e bashkive demokratëve.

Sula: Nëse, duke filluar nga Berisha dhe gjithë të tjerët, nuk i thërrasin logjikës se çfarë i shërben shqiptarëve, jo vetëm demokratëve, kjo do të thotë pastaj që ta çosh ujin te mulliri i Ramës dhe ai të rrijë e të mbretërojë, ndërsa pjesa tjetër e shoqërisë të jetë e nënshtruar.

Por 2 deputetë, konkretisht Flutura Açka dhe Ferdinand Xhaferraj kanë deklaruar se s’do të jenë pjesë e kësaj proteste. Ndërsa pyetjes së Neës24 nese do të jenë në protestë, deputeti Agron Gjekmarkaj, iu pergjigj, se do te jetë surprisë. 4 deputete të tjerë, Enkelejd Alibeaj, Alfred Rushaj, Kastriot Piroli dhe Gazment Bardhi, nuk u përgjigjën nëse do të jenë në shesh apo jo. Nga ana tjetër janë edhe 3 deputetë, Andia Ulliri, Kreshnik Collaku, Eralda Bano të cilët shprehen se nuk e kanë vendosur se çfarë do të bëjnë, sikunder janë. Sa i perket deputetit Arbi Agalliu, në këtë datë ai do të jetë në Berlin, me një ftesë nga KAS. bw

Zbulim i ri arkeologjik në Durrës, gjendet skulptura e Artemisës në bronz

blank

Një zbulim i ri arkeologjik është bërë në Durrës, në sajë të gërmimeve arkeologjike shqiptaro-franceze në Durrës që po realizohen në Forumin Bizantin dhe pranë kishës katolike të Shën Luçias.

 

Në përfundim të punimeve është zbuluar nga gërmimet te Forumi Bizantin një skulpturë e Artemisës rreth 12 cm e gjatë dhe skulptura është në bronz.

Akademia e Studimeve Albanologjike shprehet se nga gërmimet në Forumin Bizantin janë arritur nivele të periudhës perandorake romake.

“U arrit të gërmohet një banesë e shek. 2 e.s., e cila ishte shkatërruar tërësisht nga një zjarr i fuqishëm. Si pasojë e zjarrit banorët janë larguar me shpejtësi, duke mundur të marrin vetëm objektet më të rëndësishme. Për rrjedhojë, shtresa e djegies së banesës përmban shumë objekte të jetës së përditshme. Këtë vit u arrit të gjenden objekte të ndryshme, mes të cilave bie në sy një figurinë bronzi e një personazhi femëror në lëvizje”, shkruan Akademia Albanologjike në rrjetin social “Facebook”.

Akademia Albanologjike vijon më tej se “duke qenë se objekti ka nevojë të pastrohet e konservohet nga specialistët për momentin nuk mund të identifikohet me saktësi. Mund të themi se kemi të bëjmë me figurën e një perëndeshe (Artemis? Lar/Lares?), pjesë e faltores së banesës së shek. 2 e.s. Po në këtë nivel në vitin 2019 u zbulua një skulpturëz mermeri e një fëmije”.

Objekti u gjet në një banesë të datuar si e shekullit të dytë pas Lindjes së Krishtit, që sikurse një tjetër e një shekulli më vonë po në zonën e Forumit Bizantin i bëjnë arkeologët të dyshojnë se Durrësi u dogj gjatë periudhës Romake.

Akademia e Studimeve Albanologjike vijon më tej se qëllimi i kësaj fushate gërmimesh mbi topografinë e Epidamne-Dyrrahionit, mbetet zbulimi i fazave më të hershme të përdorimit të territorit në këto dy pika të rëndësishme të qytetit si Forumi Bizantin dhe Kisha Katolike e Shën Luçias.

Forumi Bizantin ka qenë qendra romake bizantine e qytetit të vjetër, i cili quhej Dyrrah. Ai zinte pozicion qendror në raport me ndërtimet e mëdha publike e fetare të periudhës bizantine dhe i përket shekujve të V-të dhe të VI-të pas Krishtit. Në qendër të Forumit Bizantin ka një podium dhe pus, mbi një shtroje pllakash mermeri që mbulojnë dyshemenë. I zbukuruar me kolona e me pllaka të mëdha prej mermeri, paraqitja arkitekturore e tij dëshmon funksionin e një sheshi që kryente kryesisht funksionin e një tregu. Forumi është pjesë e një kompleksi të gjerë ndërtimesh e zbukuruar me kolona mermeri dhe me dysheme të veshur me pllaka të mëdha mermeri. Për shkak të vlerave kulturore që përmban Forumi Bizantin, ka hyrë thuajse në të gjitha guidat turistike të vendit tonë. gsh

“Ushtari” i Nuredin Dumanit, i pranishëm në vrasjen e bujshme të Pjerin Xhuvanit!

blank

Gazetarja Klodiana Lala zbardh për “BalkanWeb” detaje të reja nga dosja e Prokurorisë së Elbasanit për vrasjen e Pjerin Xhuvanit, katër ditë para zgjedhjeve parlamentare të 25 prillit.

Në dosjen që gazetarja Lala ka siguruar për “BalkanWeb” rezulton se në vendngjarje, ditën e krimit të bujshëm, ka qenë mes të tjerësh, edhe Gentian Sharra, i cili është arrestuar nga operacioni “Plumbi i artë”, pas dëshmive të të penduarit të drejtësisë, Nuredin Dumani.

 

Më tej, gazetarja Lala sqaron me detaje si ka ndodhur përplasja mes grupeve, që ka nisur fillimisht me sharje, pastaj me konflikt fizik, duke përfunduar me përdorimin e armëve, ku u vra mjeku Xhuvani dhe u plagosën katër të tjerë.

blank

“Dy zv.drejtorët e policisë po qëndronin në trotuar dhe nuk reaguan me urgjencë për të sqaruar të gjitha pretendimet. Në këto momente, teksa po diskutonin me Arjan Hoxhën, kanë ardhur me tre makina shtetasit Pjerin Xhuvani, Klement Xhaferi, një i skeduar më herët nga policia për ngjarjen e ndodhur në tregun agroushqimor, Luan Tabako, Marjo Cela, MArsel Rroka, Elton Bodinaku, si dhe Gentian Sharra, i arrestuar nga operacioni “plumbi i artë” pas pendesës së Nuredin Dumanit.

 

Ata janë përplasur fillimisht me fjalë fyese e më pas fizikisht, deri në përdorimin e armëve. Nga këqyrja e kamerave të sigurisë, rezulton se fillimisht ka pasur një përplasje nga Elton Bodinaku, që është konfliktuar dhe sharë me Erjon Demushin, pjesë e strukturës për mbrojtjen e votës në PD, që ishte duke filmuar ngjarjen me telefon, dhe në këto momente është afruar ish-efektivi i RENEA-s, Arbër Papleka.

Pjerin Xhuvani, sipas dosjes, ka hyrë mes tyre për t’i ndarë dhe në këto momente në mbështetje të tij kanë ardhur Klement Xhaferi, Elton Bodinaku, që kanë filluar të përplasen dhe konfliktohen fizikisht me Arbën Paplekan. Në këtë moment ka ndodhur shkëmbimi i zjarrit, ku Arbër Papleka ka përdoru armën që mbante me leje, duke qëlluar në drejtim të tyre, ndërkohë që në drejtim të tij kanë qëlluar dy persona, që nuk janë identifikuar ende”, raporton gazetarja Lala.

“Dhanë fakte të ndryshme, por u ballafaquan me pamjet”! Si u “fundosën” dy ish-zvdrejtorët e Policisë Elbasan

blank

Gazetarja Klodiana Lala zbardh për “BalkanWeb” detaje të reja nga dosja e Prokurorisë së Elbasanit për vrasjen e Pjerin Xhuvanit, katër ditë para zgjedhjeve parlamentare të 25 prillit.

Në dosjen që gazetarja Lala ka siguruar për “BalkanWeb” rezulton se dy ish.zëvendësdrejtorët e Policisë së Elbasanit, Nikollaq Palla dhe Albert Nushi, kanë kryer disa shkelje të rënda, ku përveçse nuk kanë ndërhyrë në momentin e vrasjes, kanë dhënë dhe dëshmi të rreme.

Siç raporton gazetarja Lala, referuar dosjes së Prokurorisë, dy ish.zv-drejtorët kanë dhënë fakte të ndryshme, por janë ballafaquar me pamjet filmike nga vendngjarja.

“Nuk evituan konfrontimin fizik, por as përdorimin e armëve. Ata nuk kanë ndërhyrë dhe kjo është një shkelje e rëndë. Në një situatë të tillë, thekson prokuroria, ata mund të reagonin dhe të përdornin armët e zjarrit, jo vetëm për të mbrojtur jetën, por edhe për strukturën e tyre.

Një tjetër moment i shpërdorimit të detyrës ka të bëjë me faktin që ata kanë lejuar përdorimin e armëve të zjarrit nga personat që ndodheshin aty dhe nuk kanë ndërhyrë. Këto janë shkelje të rënda dhe i ngarkon ata me përgjegjësi penale. Gjithashtu, ata kanë dhënë fakte të ndryshme, pasi janë ballafaquar me pamjet filmike.

Ata jo vetëm nuk kanë ndërhyrë, por, pasi ka përfunduar ngjarja, policia është mjaftuar vetëm me shoqërimin e katër personave, që e kishin të pamundur të largoheshin nga vendngjarja, për shkak se nuk e njihnin territorin. E paqartë mbetet se përse Prokuroria e Elbasanit veproi pikërisht tani, kur ka kaluar mbi një vit nga ngjarja”, tha gazetarja Lala.

Protesta e 7 korrikut bashkon grupin e PD! Deputetët që konfirmojnë pjesëmarrjen në tubimin e thirrur nga Berisha (LISTA)

blank

Ish-Kryeministri Sali Berisha konfirmoi dje edhe vendin e protestës së datës 7 korrik, e cila do të jetë para Kryeministrisë, në orën 19:00. Në një postim në “Facebook”, Berisha ftoi të gjithë që të bashkohen në atë që ai e quajti “Fronti për të Shpëtuar Shqipërinë”.
Ndërkohë, për të dalë kundër qeverisë “Rama”, duket se kanë lënë mënjanë përplasjet e brendshme shumica e deputetëve.

Gazeta “Panorama” kontaktoi dje me deputetët e grupit të PD-së, duke pasur në fokus ligjvënësit që nuk i janë bashkuar lëvizjes së Berishës. Jo të gjithë iu përgjigjën pyetjes nëse do të merrnin pjesë në protestë, megjithatë shumica prej tyre iu përgjigj madje duke dhënë edhe qëndrimet e tyre.

blank

Nga përgjigjet rezultoi se janë mbi 31 deputetë, të cilët do jenë pasditen e 7 korrikut në shesh kundër qeverisë.

blank

Grida Duma: Është detyrë qytetare, pastaj detyrë si politikanë që të marrin pjesë në protestë, sidomos kur kjo është e munguar. PD-ja duhet të bëjë gjithçka për të ngritur forcën e opozitës dhe pa diskutim, njëra anë është forca e fjalës dhe argumentit dhe protestat janë mjeti kryesor që i jep forcë njerëzve që janë tulatur nga varfëria dhe nga problemet që aktualisht ndodhemi në një sistem autokratik.

 

Dhurata Çupi: Kam marrë pjesë në çdo protestë që është thirrur qoftë nga shoqëria civile, qoftë nga PD-ja. Mos harrojmë që nga viti 2013, PD-ja ka organizuar protestat nga më të mëdha. Nuk kam arsye, përkundrazi janë pafund arsyet që ne duhet të marrim pjesë në protestë kundër pushtetit të Edi Ramës.

blank

Ervin Salianji: Data 7 korrik në kushtet kur çmimet janë rritur, nafta po shkon në stratosferë, ku qeveria i merr paratë nga qytetarët dhe ia jep një grushti oligarkësh dhe nuk kujdeset për asnjë shtresë, duhet protestuar dhe madje fuqishëm. Duhet të jetë një formë reagimi për të vendosur nën fre një qeveri që po kthehet ne regjiJorida Tabaku: Unë kam marrë pjesë në çdo protestë qytetare, isha dhe para një jave me 3 fëmijët. Do të dal në çdo protestë.

blank

Dashnor Sula: Patjetër që do të marr pjesë, madje do të ftoja të gjithë qytetarët që të dalin të protestojnë për të drejtat e tyre. Për t’u bërë barrierë ndaj abuzimeve të qeverisë, e cila edhe në këtë kohë krize kërkon t’u pijë gjakun shqiptarëve.

 

Saimir Korreshi: Do të marr pjesë në protestë.

 

Xhelal Mziu: Me shumë kënaqësi dhe angazhim, për ta rrëzuar këtë sistem diktatorial dhe të korruptuar.

 

Orjola Pampuri: Unë marr pjesë në çdo protestë që thirret nga qytetarët.

Lefter Gështenja: Do jem bashkë dhe në krahë me qytetarët!

Zef Hila: Patjetër që do të jem.

Greta Bardheli: Patjetër që do të marr pjesë.

Zheni Gjergji: Unë kam qenë dhe do jem në çdo protestë kundër kësaj qeverie.

Ndërsa, Flutura Açka thotë se e mbështet protestën, por për shkak të angazhimeve të saj nuk do ta ketë të mundur të marrë pjesë. “Nuk e di nuk e kam vendosur, kam përshtypjen që nuk do jem këtu. Njerëzit janë të lirë, kush dëshiron të shkojë në protestë. Duhet të dalin patjetër”.

Ndërkohë, i vetmi që ishte krejtësisht i qartë për mospjesëmarrjen e tij ishte deputeti i Durrësit, Ferdinant Xhaferaj. “Jo, më 7 korrik nuk do të jem, pasi marr pjesë vetëm në ato protesta që i shoh si zgjidhje për problemet që po hasim të gjithë”, tha Xhaferaj.

DEPUTETET E OPOZITES PER PROTESTEN E 7 KORRIKUT

AGRON GJEKMARKAJ-Nuk përgjigjet

AGRON SHEHAJ Po

ALFRED RUSHAJ- Nuk pergjigjet

ANDIA ULLIRI- Nuk e ka vendosur

ARBI AGALLIU- Nuk është përgjigjur

BELIND KËLLIÇI- Po

ILDA DHORI – PO

BLEDJON NALLBATI- Po

BUJAR LESKAJ- Po

DASHNOR SULA- Po

DHURATA TYLI (ÇUPI)- Po

EDI PALOKA- Po

ELDA HOTI- Po

ERALDA BANO (TASE)- Po

ERVIN SALIANJI- Po

FATION VEIZAJ- Po

FERDINANT XHAFERAJ- Jo

FLAMUR HOXHA- Po

FLUTURA AÇKA- Mbase jo

GRETA BARDELI- Po

GRIDA DUMA- Po

HELIDON BUSHATI- Po

INA ZHUPA- Po

ISUF ÇELAJ- Po

JORIDA TABAKU- Po

KASËM MAHMUTAJ- Po

LEFTER GËSHTENJA- Po

LINDITA METALIAJ- Po

LUÇIANO BOÇI- Po

MERITA BAKIU- Nuk përgjigjet

OERD BYLYKBASHI- Po

ORJOLA PAMPURI- Jo

RAMADAN LIKAJ- Nuk përgjigjet

SAIMIR KORRESHI- Po

SELADIN JAKUPLLARI- Po

SORINA KOTI- Po

TOMOR ALIZOTI- Po

TRITAN SHEHU- Po

XHELAL MZIU- Po

ZEF HILA- Po

ZHENI GJERGJI- Po

/Panorama

VIDEO/ I pranishëm në vrasjen e Pjerin Xhuvanit, kush është zvdrejtori i policisë emri i të cilit doli edhe në përgjigjet e “Babales”

blank

Ditën e sotme janë ekzekutuar masat e sigurisë për tetë zyrtarë policie, pas përplasjes me armë zjarri në Elbasan gjatë fushatës zgjedhore të 2021, ku mbeti i vrarë Pjerin Xhuvani. Mes të arrestuarve për ngjarjen, të cilët gjykata i ka lënë në “arrest shtëpie”, janë edhe zëvendësdrejtori i Policisë së Elbasanit, Albert Nushi.

Nushi është një emër i dëgjuar edhe më parë, pasi dilte në përgjimet e dosjes “Babale”. Në atë kohë Ervin Salianji publikoi një bisedë të re, në lidhje me këtë ngjarje ku shprehej se Fredi Alizoti ka marrë para nga kreu i policisë së Fierit, Albert Nushi.

Bëhej fjalë për një bisedë audio e publikuar në Facebook, për të cilën Salianji thotë se është pjesë e përgjimeve të prokurorisë shqiptare.

Komunikimi mes tyre është zhvilluar më 08.06 2018, pasi Alizoti ka dhënë dëshminë e rreme, siç deklaronte Salianji. Në përgjimin e publikuar nga Ervin Salianji, dëgjohet Alizoti që i kërkon para dhe drejtori i policisë i thotë se do të nisë dikë t’ia çojë paratë.

Kujtojmë se Fredi Alizoti është njeriu që dyshohet se në audiopërgjimin e njohur si Babalja, imitoi zërin e vëllait të ish-ministrit Fatmir Xhafaj, Agronit. bw

Protesta e 7 korrikut- Salianji: Asnjë opozitar nuk mund të refuzojë. Rama duhet rrëzuar!

blank

Deputeti i Partisë Demokratike, Ervin Salianji do t’i bashkohet protestës së opozitës dhe qytetarëve shqiptarë në 7 korrik para Kryeministrisë. 

Gjatë një prononcimi për mediat jashtë Kryesisë së Kuvendit, Salianji tha se në 7 korrik duhet të protestohet fuqishëm për çmimet që janë rritur dhe qytetarët që po varfërohen.

Protestat sipas tij duhet të jenë të fuqishme për të frenuar qeverinë që po kthehet në regjim.

“Data 7 korrik në kushtet kur çmimet janë rritur, nafta po shkon në stratosferë, ku qeveria i merr paratë nga qytetarët dhe ia jep një grushti oligarkësh dhe nuk kujdeset për asnjë shtresë duhet protestuar dhe madje fuqishëm. Duhet të jetë një formë reagimi për të vendosur nën fre një qeveri që po kthehet ne regjim“, u shpreh Salianji.

Ndërsa në një postim në rrjetet sociale, Salianji thotë se asnjë opozitar nuk mund të refuzojë organizimet apo thirrjet për rrëzimin e Edi Ramës nga pushteti.

“Iu përgjigja interesit të gazetarëve për protestën që do të mbahet në 7 korrik! Asnjë opozitar nuk mund të refuzojë çdo organizim apo thirrje që ka për qëllim rrêzimin e qeverisë! Ka më shumë se 1001 arsye për të protestuar, protesto për arsyet e tua!”, shkruan deputeti demokrat.

syri.net

Vrasja e Pjerin Xhuvanit, arrestohet nëndrejtori i Policisë së Elbasanit, ekzekutohen masat e sigurisë për 7 zyrtarë të tjerë

blank

Janë ekzekutuar masat e sigurisë për tetë zyrtarë policie, pas përplasjes me armë zjarri në Elbasan gjatë fushatës zgjedhore të 2021, ku mbeti i vrarë Pjerin Xhuvani.

Mes të arrestuarve për ngjarjen, të cilët gjykata i ka lënë në “arrest shtëpie”, janë edhe zëvendësdrejtori i Policisë së Elbasanit, Albert Nushi, si dhe ish-zëvendësdrejtori i kësaj policie, Nikollaq Palla.

Njoftimi i plotë:

Elbasan – Drejtoria Rajonale e AMP Elbasan-Korçë ka ekzekutuar urdhrin e Prokurorisë së Rrethit Gjyqësor Elbasan për ekzekutimin e vendimit të Gjykatës së Shkallës së Parë Elbasan për caktimin e masave të sigurimit në lidhje me hetimet mbi procedimin penal nr. 477 të vitit 2021.

Në kuadër të këtij hetimi, Gjykata ka caktuar masat e sigurimit personal “Arrest në shtëpi” për:

– A.N., 55 vjeç, aktualisht me detyrë Zv/drejtor për rendin e sigurinë publike në D.V.P. Berat, i dyshuar për kryerjen e veprave penale të “Shpërdorimi i detyrës” dhe atë të “Deklarimi i rremë përpara oficerit të policisë gjyqësore”, parashikuar nga neni 248 dhe 305/b i Kodit Penal;
– N.P., 57 vjeç, me detyrë ish Zv/drejtor për rendin dhe sigurinë publike në D.V.P. Elbasan, i dyshuar për kryerjen e veprave penale të “Shpërdorimi i detyrës” dhe atë të “Deklarimi i rremë përpara oficerit të policisë gjyqësore”, parashikuar nga neni 248 dhe 305/b i Kodit Penal;

Gjithashtu, Gjykata ka caktuar masat e sigurimit personal “Pezullimi i ushtrimit të një detyre shtetërore, apo shërbimi publik” për:

– D. D., 33 vjeç, me detyrë punonjës policie në forcën e posaçme “Shqiponja” në DVP Elbasan, i dyshuar për kryerjen e veprave penale të “Shpërdorimi i detyrës” dhe atë të “Deklarimi i rremë përpara oficerit të policisë gjyqësore”, parashikuar nga neni 248 dhe 305/b i Kodit Penal;
– P.B., 33 vjeç, me detyrë punonjës policie në forcën e posaçme “Shqiponja” në DVP Elbasan, i dyshuar për kryerjen e veprave penale të “Shpërdorimi i detyrës” dhe atë të “Deklarimi i rremë përpara oficerit të policisë gjyqësore”, parashikuar nga neni 248 dhe 305/b i Kodit Penal;
– E.B., 26 vjeç, me detyrë punonjës policie në forcën e posaçme “Shqiponja” në DVP Elbasan, i dyshuar për kryerjen e veprave penale të “Shpërdorimi i detyrës” dhe atë të “Deklarimi i rremë përpara oficerit të policisë gjyqësore”, parashikuar nga neni 248 dhe 305/b i Kodit Penal;
– E. M., 38 vjeç, me detyrë punonjës policie në forcën e posaçme “Shqiponja” në DVP Elbasan, i dyshuar për kryerjen e veprave penale të “Shpërdorimi i detyrës” dhe atë të “Deklarimi i rremë përpara oficerit të policisë gjyqësore”, parashikuar nga neni 248 dhe 305/b i Kodit Penal;
– D.D., 30 vjeç, me detyrë punonjës policie në forcën e posaçme “Shqiponja” në DVP Elbasan, i dyshuar për kryerjen e veprave penale të “Shpërdorimi i detyrës” dhe atë të “Deklarimi i rremë përpara oficerit të policisë gjyqësore”, parashikuar nga neni 248 dhe 305/b i Kodit Penal;
– B.K., 37 vjeç, me detyrë punonjës policie në forcën e posaçme “Shqiponja” në DVP Elbasan, i dyshuar për kryerjen e veprave penale të “Shpërdorimi i detyrës” dhe atë të “Deklarimi i rremë përpara oficerit të policisë gjyqësore”, parashikuar nga neni 248 dhe 305/b i Kodit Penal.

Vendimi është marrë në kuadër të hetimeve mbi ngjarjen e ndodhur më datë 21.04.2021 në qytetin e Elbasanit, ku si pasojë ka humbur jetën 1 shtetas dhe 4 të tjerë kanë mbetur të plagosur. Nga shqyrtimi i akteve hetimore, Gjykata e Shkallës së Parë Elbasan ka vlerësuar të drejtë kërkesën e Prokurorisë për caktimin e masave të sigurisë ndaj shtetasve të mësipërm.

bw

Pamjet/ Damian Gjiknuri fton ‘çunat e Londrës’ të legalizojnë paundët në Shqipëri

blank

Te ndodhur para fushatës elektorale të zgjedhjeve lokale, Partia Socialiste ka angazhuar strukturat e saj nëpër Europë.

Deputeti Gjiknuri i shoqëruar edhe nga deputetët Blerina Gjylameti dhe Lavdrim Krashi, kanë zhvilluar një takim me emigrantët shqiptarë që ndodhen në Londër.

Gjatë fjalës së tij, sekretari i Përgjithshëm i PS-së, Damian Gjiknuri u ka bërë thirrje ‘çunave të Londrës’ që të vijnë dhe të legalizojnë paratë e tyre, duke paguar një taksë që do ta vendosë qeveria.

Këtë thirrje Gjiknuri e ka bërë edhe për ata shqiptarë që janë pa letra në Angli, por nuk përjashtohen edhe ‘çunat’ e aktiviteteve të tjera të paligjshme.

Ndiqni videon e siguruar nga AlbUkTv:

Pamjet/ Gjiknuri fton ‘çunat e Londrës’ të legalizojnë paundët në Shqipëri

Pikërisht pak ditë më parë, qeveria e Edi Ramës ka nxjerrë nga sirtarët e saj, Amnistinë Fiskale, që u premton të gjithë shqiptarëve që të legalizojnë paratë e tyre, deri në 2 milionë euro, duke paguar vetëm një taksë, e duke mos u kërkuar asnjë llogari se si i kanë bërë këto para.

 

 

Send this to a friend