Voyage entre Illyrie et Albanie & Via Egnatia

Nga Odette Marquet, Michel Rivière, Ronald Fitte

(Udhëtim përmes Ilirisë dhe Shqipërisë përgjatë Via Egnatia)

.  I disponueshëm në botë më Prill 2026

.Një dëshmi historike dhe vizuale mbi trashëgiminë e krishterë të shqiptarëve

Artikulli kushtuar Voyage entre Illyrie et Albanie & Via Egnatia gjendet në numrin 80 të revistës Figaro Histoire (qershor-korrik 2025), në të gjitha libraritë e Francës dhe online në: http://bit.ly/4ns5i6f

Figaro Histoire botohet në rreth 370 000 kopje !

 Voyage entre Illyrie et Albanie. Odette Marquet, Michel Rivière et Ronald Fitte.

(Udhëtim midis Ilirisë dhe Shqipërisë)

Michel De Jaeghere*

E ngrirë për shekuj me radhë nga pushtimi osman, dhe që prej Luftës së Dytë Botërore, e ndarë nga pjesa tjetër e Perëndimit prej diktaturës komuniste, Shqipëria ka qenë shpeshherë pre e përplasjeve ndërmjet klaneve fisnore dhe mafioze. Ajo shihet ndonjëherë si një enklavë e huaj në zemër të Ballkanit. Por populli i saj është ndër më të hershmit e Evropës, me rrënjë që datojnë që në pushtimet indoevropiane, pasi ngulja e tyre është bërë në mijëvjeçarin e dytë para Krishtit.

Me emrin Ilirë, shqiptarët kanë luajtur një rol kyç në Antikitet, shumë përpara mbërritjes së sllavëve, duke i dhënë Perandorisë Romake së shekullit III-të perandorët që ndihmuan në ringritjen e kësaj Perandorie – nga Klaudi II-të Gotiku tek Kostandini i Madh.

Të përballur me pushtimet Sllave dhe Avare në shekullin VI-të, të kërcënuar nga synimet bullgare për zgjerim, të nënshtruar nga osmanët, shqiptarët kanë kaluar nëpër histori me një aftësi të rrallë për të mbijetuar përballë vështirësive: heroi i tyre, Skënderbeu, rezistoi, në mijëvjeçarin XV, duke i bërë ballë për një çerek shekulli, me vetëm disa mijëra burra, ushtrive të panumërta të sulltanit.

Duke u mbështetur në njohjen e thellë të vendit, autorët e këtij libri të bukur (në kategorinë: Libra Arti) propozojnë një udhëtim nëpër histori duke ndjekur gjurmët e via Egnatia, rruga që lidhte detin Adriatik me Bizantin, në kohën e Perandorisë Romake.

Nga Apolonia deri te Kalaja e Krujës, rrethimi i së cilës frymëzoi Ismail Kadarenë për veprën e tij prodigjioze Daullet e shiut, dhe nga manastiri i Graçanicës deri në grykëderdhjet e Kotorrit, ky udhëtim në hapësirë është edhe një udhëtim i mrekullueshëm në kohë. Bukuria e afreskeve të manastireve përputhet me atë të peizazheve.

Këtu gjejmë jehonën e misioneve të Shën Palit sikurse edhe dëshmitë e fushatave të Kostandinit të Madh. Aty zbulohet pasuria e së kaluarës romake dhe thellësia e një krishterimi të hershëm – që nën pushtimin osman, për shumë shekuj, u dënua të mbijetojë vetëm nën hi.
Bilingue Éditions, 344 faqe, 79 €  Fnac : https://bit.ly/4fi6QKW
 Amazon : https://bit.ly/3OWkrwJVoyage  

* Kryeredaktor i Figaro Histoire

Article disponible au Magazine Figaro Histoire (n°80, juin-juillet 2025) dans toute la France et en ligne : http://bit.ly/4ns5i6f

Le texte original en français

Un hommage visuel et érudit à une identité européenne méconnue que j’ai le plaisir de vous partager ici :

Voyage entre Illyrie et Albanie, Odette Marquet, Michel Rivière, photographies de Ronald Fitte.

Livrée pendant des siècles à la glaciation ottomane, fermée après la Seconde Guerre mondiale au reste de l’Occident par sa dictature communiste, souvent en proie, depuis, aux affrontements entre clans tribaux et mafias, l’Albanie est parfois tenue pour une enclave étrangère au cœur des Balkans. Son peuple est, au contraire, l’un des plus anciennement installé en Europe puisque son implantation remonte aux invasions indo-européennes, au Ile millénaire av. J.-C. Il a joué, sous le nom d’Illyriens, et bien longtemps avant l’arrivée des Slaves, un rôle majeur durant l’Antiquité, fournissant à l’Empire romain du Ille siècle les empereurs qui furent les acteurs de son redressement, de Claude Il le Gothique à Constantin. Confrontés à l’invasion des Slaves et des Avars lu Vie siècle, en proie à l’expansion bulgare, subjugués par les Ottomans, les Albanais n’en ont pas moins traversé l’histoire avec ine rare capacité à survivre à l’adversité: leur héros Skanderbeg tint tête pendant vingt-cinq ans, au XVe siècle, avec quelques nilliers d’hommes, aux troupes innombrables du sultan. Forts de leur connaissance intime du pays, les auteurs de ce beau livre roposent une traversée de son histoire en suivant les traces de la via Egnatia, qui reliait, sous l’Empire romain, la mer Adriatique i Byzance. Du bouleutérion d’Apollonia à la forteresse de Kruja, dont le siège inspira à Ismaïl Kadaré ses prodigieux Tambours le la pluie, et du monastère de Gracanica aux bouches de Kotor, ce voyage dans l’espace est un formidable voyage dans le temps. a beauté des fresques des couvents répond à celle des paysages. On y retrouve l’écho des missions de saint Paul aussi bien que es souvenirs des campagnes de Constantin. On y découvre aussi bien la richesse du passé romain que l’ancienneté et la profondeur l’une christianisation que l’occupation ottomane a condamnée à ne subsister, pendant des siècles, que sous la cendre. MDe]
Bilingue éditions, 344 pages, 79 €. »
—