Udhëheqësit e Republikës Islamike të Iranit kanë zhvilluar një votim lidhur me atë se kush do ta zëvendësojë Ajatollah Ali Khamenein si udhëheqës suprem dhe pritej të shpallnin pasardhësin, tha një zyrtar.
Ajatollah Alam al-Hoda, një klerik i lartë në Asamblenë e Ekspertëve të Iranit, u citua më 8 mars nga agjencia gjysmëzyrtare e lajmeve Mehr të ketë thënë: “Zgjedhjet për udhëheqjen janë mbajtur dhe udhëheqësi është emëruar”.
Khamenei u vra në një sulm ajror SHBA-Izrael më 28 shkurt, në ditën e parë të luftës që është përhapur në gjithë rajonin gjatë javës së kaluar.
Ndërkohë, Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli kryen sulme të reja ajrore ndaj infrastrukturës strategjike në dhe rreth Teheranit më 8 mars, përfshirë depo nafte dhe objekte të rafinimit, ndërsa forcat izraelite zgjeruan gjithashtu operacionet e tyre përtej Iranit.
Zjarre të mëdha u raportuan në disa vende të magazinimit të karburantit në Teheran, duke dërguar re të dendura tymi mbi pjesë të kryeqytetit. Zyrtarët iranianë konfirmuan se disa rafineri të naftës u dëmtuan, megjithëse ekipet emergjente arritën të vinin nën kontroll disa nga zjarret.
Sulme izraelite u raportuan edhe ndaj objektivave të lidhura me Gardën Revolucionare Islamike të Iranit në Bejrut dhe në jug të Libanit, ku disa persona u vranë.
Zyrtarët izraelitë thanë se fushata ushtarake do të vazhdojë dhe paralajmëruan se edhe ata që janë të përfshirë në përzgjedhjen e udhëheqjes së ardhshme të Iranit mund të bëhen objektiva.
Pasi presidenti iranian, Masud Pezeshkian, tha se dëshironte të “kërkonte personalisht falje nga vendet fqinje” që ishin goditur nga raketat dhe dronët iranianë, shefi i sigurisë kombëtare Ali Larijani dhe të tjerë më 7 mars reaguan me tone sfiduese, ndërsa Teherani goditi sërish aleatët arabë të SHBA-së në rajon.
Veçmas, media shtetërore iraniane në mbrëmjen e vonë të 7 marsit citoi klerikun ultrakonservator Ajatollah Hossein Mozafari, anëtar i Asamblesë së Ekspertëve — e cila do të zgjedhë sundimtarin e ardhshëm të vendit — të ketë thënë se ky organ mund të mblidhet brenda 24 orëve të ardhshme për të marrë një vendim.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, sinjalizoi se nuk është i interesuar për negociata të mëtejshme me Iranin pas disa raundeve bisedimesh që nuk sollën përparim.
“Në një moment, mendoj se ndoshta nuk do të mbetet askush për të thënë: ‘Ne dorëzohemi’”, tha Trump.
Trump paralajmëroi në një postim në rrjetet sociale se më shumë zyrtarë iranianë do të bëhen objektiva në luftë. “Sot, Irani do të goditet shumë fort!”
“Nën shqyrtim serioz për shkatërrim të plotë dhe vdekje të sigurt, për shkak të sjelljes së keqe të Iranit, janë zona dhe grupe njerëzish që deri në këtë moment nuk janë marrë në konsideratë për t’u shënjestruar”, tha ai.
Ai gjithashtu përsëriti se kërkon rol në përzgjedhjen e udhëheqjes pasuese të Iranit, duke thënë se sundimtari i ardhshëm duhet të jetë “I MADH & I PRANUESHËM”.
“E di që ka një numër personash që agjencitë tona të inteligjencës dhe qeveria e Shteteve të Bashkuara po i shqyrtojnë, por nuk do të shkoj më tej se kaq”, u tha gazetarëve në Shtëpinë e Bardhë më 6 mars sekretarja për shtyp e Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt.
Ofensivë tokësore kurde?
Trump tha gjithashtu se nuk dëshiron që kurdët etnikë të nisin një sulm ndaj regjimit iranian. Këto komente erdhën pas raportimeve kontradiktore nëse Trump po inkurajonte një ofensivë tokësore nga kurdët iranianë në mërgim, të bazuar në Irak.
“Nuk po kërkojmë që kurdët të hyjnë”, u tha ai gazetarëve në bordin e Air Force One. “Jemi shumë miqësorë me kurdët, siç e dini, por nuk duam ta bëjmë luftën edhe më komplekse sesa është tashmë”.
“Nuk dua t’i shoh kurdët të lëndohen dhe të vriten. Ata janë të gatshëm të hyjnë, por u kam thënë se nuk dua që të hyjnë. Lufta është mjaft e komplikuar edhe pa u përfshirë kurdët”, tha ai.
Më 5 mars, Trump i kishte thënë Reuters se do të ishte “plotësisht pro” një ofensive nga luftëtarët kurdë iranianë në mbështetje të përpjekjes SHBA-Izrael.
Zyrtarë të një grupi në mërgim më 7 mars thanë se një bazë kurde iraniane në rajonin gjysmëautonom kurd të Irakut ishte goditur nga sulme ajrore, me gjasë nga dronë. Trupat e Gardës Revolucionare Islamike të Iranit (IRGC) thanë se kishin shënjestruar “grupe separatiste” në rajon. Raportimet nuk mund të verifikoheshin menjëherë.
“Të kërkoj falje personalisht”
Pezeshkian, mes zemërimit në rritje nga vendet e Gjirit dhe të tjerë — si Iraku, Azerbajxhani dhe Turqia — tha në një mesazh video se do të dëshironte të “kërkonte personalisht falje nga vendet fqinje që u prekën nga veprimet e Iranit”, ndërsa u bëri thirrje atyre të mos i bashkohen sulmeve SHBA-Izrael ndaj Iranit.
Ai tha se këshilli i përkohshëm i udhëheqjes së Iranit kishte rënë dakord të pezullonte sulmet ndaj shteteve të afërta, përveç rasteve kur sulmet ndaj Iranit do të niseshin nga territori i tyre.
Megjithatë, disa orë më vonë Marina e IRGC-së nisi një sulm me dron ndaj bazës ajrore amerikane al-Dhafra në Emiratet e Bashkuara Arabe, sipas agjencisë së lajmeve Tasnim, një agjenci gjysmëzyrtare e lidhur me IRGC-në.
Kleriku ultrakonservator Hamid Rasai, deputet në parlament, e kritikoi Pezeshkianin për kërkimfaljen e tij, duke shkruar në X se “qëndrimi juaj ishte joprofesional, i dobët dhe i papranueshëm”.
Kreu i gjyqësorit, Gholamhossein Mohseni-Ejei, gjithashtu i hodhi poshtë komentet e Pezeshkianit, duke thënë se “sulmet intensive ndaj këtyre objektivave [rajonale] do të vazhdojnë”.
Shpërthime të forta u dëgjuan në Dubai, Doha dhe Manama të Bahreinit, ndërsa sulme u raportuan edhe në Arabinë Saudite, Katar dhe Kuvajt, ku kompania kombëtare e naftës njoftoi një ulje “paraprake” të prodhimit.
Presidenti i Emirateve të Bashkuara Arabe, Muhammad bin Zayed Al Nahyan, tha në një fjalim televiziv se Emiratet ndodhen në “një periudhë lufte”, por “do të dalin më të forta” nga kriza.
Shumë nga shtetet arabe të Gjirit strehojnë baza ushtarake amerikane dhe objekte të tjera që janë bërë objekt i shumë sulmeve me raketa dhe dronë nga Irani.
Diku tjetër, raketa Katyusha goditën pranë ambasadës së SHBA-së në Bagdad — me gjasë të lëshuara nga milici në Irak të lidhura me Iranin. Nuk ishte menjëherë e qartë nëse kishte viktima apo dëme.
Reuters citoi një zyrtar të lartë të sigurisë në Irak të ketë thënë se sistemi i mbrojtjes C-RAM rrëzoi një nga raketat dhe se asnjëra nuk ra brenda kompleksit të ambasadës. Zyrtari tha se nuk kishte viktima amerikane.
Larijani kundërpërgjigjet
Shefi i sigurisë së Iranit, Larijani, ndërkohë, pretendoi se Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli po kërkonin shpërbërjen e vendit.
“Çështja e tyre ishte… shpërbërja themelore e Iranit”, tha Larijani në një intervistë të regjistruar në televizionin shtetëror.
“Mendoj se problemi më i rëndësishëm që kanë amerikanët është se nuk e kuptojnë kontekstin e Azisë Perëndimore, veçanërisht Iranin”, tha Larijani.
“Perceptimi i tyre ishte se do të ishte si Venezuela — do të godisnin, do të merrnin kontrollin dhe gjithçka do të përfundonte — por tani ata janë të bllokuar”.
Netanyahu zotohet ta ‘çrrënjosë’ regjimin
Kryeministri Benjamin Netanyahu tha se Izraeli do të vazhdojë luftën me Iranin “me gjithë forcën tonë” dhe deklaroi se vendi i tij dhe forcat amerikane kanë arritur dominim pothuajse të plotë të qiellit mbi Teheran.
“Kemi një plan sistematik për ta çrrënjosur regjimin iranian dhe për të arritur shumë objektiva të tjerë”, tha Netanyahu në një fjalim televiziv.
“Qytetarë [të Izraelit], ju po më thoni mua, qeverisë dhe ushtarëve tanë heroikë të vazhdojmë deri në fitore, dhe ju falënderoj. Mund t’ju siguroj se do të vazhdojmë me gjithë forcën tonë”, tha Netanyahu.
“Do të vazhdojmë të veprojmë me gjithë fuqinë tonë derisa të arrijmë të gjitha qëllimet tona”, tha ai, duke pretenduar se Izraeli po “ndryshon fytyrën e Lindjes së Mesme”.
Izraeligjithashtu intensifikoi ofensivën e tij kundër forcave të Hezbollahut, aleate të Iranit, në jug të Libanit.
