VOAL- Shtetet e Bashkuara po i ofrojnë Ukrainës garanci sigurie për 15 vjet si pjesë e një plani të propozuar paqeje, tha të hënën Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky, ndërsa specifikoi se ai preferon një angazhim amerikan deri në 50 vjet për të penguar Rusinë nga përpjekjet e mëtejshme për të pushtuar me forcë territorin e vendit të tij fqinj.
Presidenti amerikan Donald Trump priti Zelensky në rezidencën e tij në Florida të dielën, duke këmbëngulur se Ukraina dhe Rusia janë “më afër se kurrë” një marrëveshjeje paqeje.
Megjithatë, negociatorët ende po kërkojnë një përparim në çështjet kryesore, duke përfshirë se cilat forca duhet të tërhiqen dhe nga ku, dhe fatin e termocentralit bërthamor Enerhodar të pushtuar nga Rusia në Zaporizhia Oblast, një nga dhjetë më të mëdhenjtë në botë (dhe më i madhi në Evropë). Trump paralajmëroi se negociatat mujore të udhëhequra nga SHBA-ja mund të dështojnë ende.
“Pa garanci sigurie, realisht, kjo luftë nuk do të mbarojë”, u tha Zelensky gazetarëve në mesazhet zanore të dërguara në përgjigje të pyetjeve përmes një bisede në WhatsApp.
Ukraina ka luftuar Rusinë që nga viti 2014, kur Rusia aneksoi në mënyrë të paligjshme Krimenë dhe separatistët e mbështetur nga Moska morën armët në Donbas, një rajon jetësor industrial në Ukrainën lindore.
Detajet e garancive të sigurisë nuk janë bërë publike, por Zelensky tha të hënën se ato përfshijnë mënyrën se si do të monitorohet një marrëveshje paqeje dhe “praninë” e partnerëve. Ai nuk dha detaje të mëtejshme, por Rusia tashmë ka deklaruar se nuk do të pranojë vendosjen e trupave nga vendet e NATO-s në Ukrainë.
Sipas Zelensky, Trump ka thënë se do të shqyrtojë zgjatjen e garancive të sigurisë së SHBA-së për Ukrainën përtej 15 viteve. Garancitë do të miratohen nga Kongresi Amerikan dhe parlamentet e shteteve të tjera të përfshira në mbikëqyrjen e çdo marrëveshjeje të mundshme, shtoi ai.
Zelensky deklaroi gjithashtu se dëshiron që plani i paqes me 20 pika që po diskutohet të miratohet nga ukrainasit në një referendum kombëtar. Megjithatë, mbajtja e zgjedhjeve kërkon një armëpushim prej të paktën 60 ditësh, dhe deri më tani Moska nuk ka treguar gatishmëri për të pranuar një armëpushim pa një marrëveshje përfundimtare.
Kremlini mbështet Trumpin dhe dëshiron që ukrainasit të largohen nga i gjithë Donbasi.
Zëdhënësi i presidentit rus, Dmitry Peskov, deklaroi se “Rusia po shqyrton përfundimin e konfliktit ushtarak në kontekstin e arritjes së qëllimeve të saj”. Ai e bëri këtë deklaratë gjatë një konference për shtyp të hënën. Zëdhënësi i Kremlinit kujtoi deklaratën e presidentit amerikan.
“Këtu, ndoshta do të ishte e përshtatshme të kujtojmë deklaratën e përsëritur të Presidentit amerikan, Donald Trump, të dielën, me sa duket duke iu drejtuar bashkëbiseduesve të tij ukrainas, duke u kujtuar atyre se Ukraina po humbet territor dhe do të vazhdojë ta humbasë atë, dhe se situata nesër do të jetë e ndryshme nga ajo aktuale”, shtoi Peskov.
Ai theksoi, megjithatë, se për t’i dhënë fund armiqësive, Ukraina duhet të tërheqë forcat e saj të armatosura “jashtë kufijve administrativë të Donbasit”. Ai kështu konfirmoi qëndrimin maksimalist të Kremlinit për çështjen territoriale.