VOAL

VOAL

Please Wait ...
0%

Zbulohet dokumenti – Urdhri i Ruçit në masakrën e 2 Prillit: Goditini ashpër, qitës të përgatitur në lartësi

By | September 14, 2017
4 Comments
  • author avatar
    Avdi 2 months ago Reply

    Është e tupshme dhe e dhimbshme ta shohësh këtë njeri në krye te shtetit me dekada.A ka moral shoqeria shqiptare kur e mban aty duke u zgërdhi dhe duke shikue me sy të kriminelit.Teoria e Cezare Llambrozes “Vrastari i lindur” qenka e qendrueshme.

  • author avatar
    Rrushi 2 months ago Reply

    Po ca mut populli jemi ne qe lartesojme figurat e krimineleve si Ruci,Rama dhe shkerdhatat e tjere komuniste. Atyre duhett ti qish ca te kene femra ne shtepi e ne fis.

  • author avatar
    Kuksiani 2 months ago Reply

    O Edi o kurve,liroj kuksianet se do te te qime gruan dhe ty ne bythe

  • author avatar
    Miu te kiu 2 months ago Reply

    Ai ate do

Komentet

Kryeministri Haradinaj takon Papa Françeskun

Kryeministri Ramush Haradinaj gjatë takimit me Papa Françeskun

 

 

Kryeministri i Republikës së Kosovës, Ramush Haradinaj, gjatë vizitës dyditore në Vatikan, është pritur në audiencën e mbyllur nga Ati i Shenjtë, Papa Françesku.

Sipas një komunikate për media të dërguar nga Zyra e Kryeministrit të Kosovës, thuhet se Haradinaj ka njoftuar Atin e Shenjtë Papa Françeskun për zhvillimet politike në Kosovë, rrugën evropiane dhe euroatlantike.

“Kosova është shembull i tolerancës fetare dhe i promovimit të paqes. Rruga jonë euro-atlantike fuqizohet me partneritetin strategjik me Vatikanin. Shenjtërisë së tij, Papa Françeskut i shpreha përkushtimin e qytetarëve tanë, që vlerat shpirtërore dhe demokratike t’i ruajmë e kultivojmë, në frymën e për të mirën përbashkët”, citohet të ketë thënë kryeministri Haradinaj.

Kryeministri Haradinaj thuhet në komunikatë t’i ketë përcjell Atit të Shenjtë një letër – kërkesë, për pranimin, njohjen dhe për kujdesin ndaj Kosovës.

“Më bëri përshtypje se Ati i Shenjtë, Papa Françesku ishte vërtetë njerëzor, me ngrohtësi të jashtëzakonshme, tha se “E kam në zemër popullin e Kosovës””, tha Haradinaj.

Takimi me Papa Francesku u bë në rezidencën e Atit të Shenjtë, në Vatikan në audiencë të mbyllur, në kuadër të vizitës zyrtare të kryeministrit Haradinaj në Vatikan, e cila ka për qëllim vendosjen e bashkëpunimit strategjik dhe njohjen e shtetësisë së Kosovës nga Selia e Shenjtë.

Nikolla Gruevski dënohet me dy vite burg

Nikolla Gruevski dhe Gjoko Popovski u shpallën fajtor për lëndën “Tanku”. Ish-kryministri u dënua me dy vite burg, ndërsa Popovski me 6 vite dhe 6 muaj.

Nikolla Gruevski, Gordana Jankulloska dhe Gjoko Popovski në këtë lëndë janë të akuzuar për blerje të paligjshme të makinës “Mercedes” për siç kanë thënë, nevojat e Ministrisë së Punëve të Brendshme.

Në leximin e aktgjykimit gjykatësja lexoi të gjitha dëshmitë të cilat janë thënë gjatë gjykimit nga Prokuroria Speciale dhe nga pala mbrojtëse.

Gjykatësja tha se të akuzuarit së pari kanë zgjedhur makinën dhe kanë bërë porosinë e saj, ndërsa më pas edhe është shpallur tenderi nga MPB.

E akuzuara Gordana Jankulloska në këtë lëndë është gjykuar me procedurë të veçantë, ndërsa vendimi për të do të merret në seancë tjetër.

Kurse i akuzuari Gjoko Popovksi edhe gjatë ditës së djeshme nga Gjykata Penale u dënua me nëntë vite burg në lëndën “Treqind”, e cila ka të bëjë poashtu me blerjen e 300 makinave për nevojat e Ministrisë së Punëve të Brendshme.

Intervista – Bashkim Shehu: Për Tepelenën kam të njëjtin mendim me shkrimtarin Agron Tufa

Shkrimtari Bashkim Shehu ishte dje i ftuar te “Forumet” e Universitetit Europian të Tiranës. Nën moderimin e prof.as.dr. Belina Budini, drejtuese e Departamentit të Komunikimit, profesorë e studentë i drejtuan pyetje Shehut në lidhje me raportin e letërsisë me kujtesën, me politikën, me reflektimin e ngjarjeve personale në krijimtarinë e tij, për raportin me Zotin, por edhe për debate aktuale siç është ai mbi përmasat e diktaturës dhe më konkretisht për kampin e Tepelenës, që vuri përballë historianin Pëllumb Xhufi dhe shkrimtarin Agron Tufa.

Shehu do të shprehej se “Burreli përpara kampit të Tepelenës ishte një hotel”. 

 

 

Vjet keni qenë i ftuar edhe në ditët letrare të Razmës, ku ndahet edhe Çmimi “Kadare”. Si kryetar jurie, si e gjetët letërsinë shqipe, bazuar në dorëshkrimet që keni lexuar nga autorë të rinj dhe jo vetëm?

Fizionomia e veçantë e këtij çmimi në raport me çmimet e tjera është sepse janë vepra të pabotuara. Për mua ishte interesante që zbulova dy autorë të rinj, që nuk i njihja. Janë autorë të moshave të ndryshme. Kishte vepra nga të gjitha nivelet.

Ju jeni duke përgatitur një biografi për politikanen Liri Belishova. Pavarësisht se jetoni në Spanjë, por a e ndiqni atmosferën letrare në Shqipëri?

Unë pak e ndjek edhe atje, sepse lexoj. Autorët e rinj që dalin i lexoj kur jam shumë i sigurt, sepse nuk ka kohë. Kur njerëz, që unë besoj në shijen e tyre dhe më thonë t’i lexoj, unë i lexoj. Nga autorët që zbulova unë në kuadër të çmimit “Kadare” është Rigel Rizaj, 25 vjeç me librin “Ameba” dhe Balil Gjni me “Teqeja e shterpave”, që nuk i kam njohur më parë si autorë. Ndërsa Visar Zhitin dhe Virion Graçin i njihja. Po kështu ka qenë edhe një shqiptar i Maqedonisë rreth 16 vjeç, që premton shumë.

Kemi folur edhe herë tjetër për mungesën e një ekosistemi në Shqipëri. Themi se botime ka, emra ka, por nuk duken, nuk shfaqen dhe nuk komunikojnë mjaftueshëm?

Ky është mendimi im sepse mungon hapësira e ekosistemit kulturor. Nuk ka kritikë letrare.

Si mund të përmirësohet kjo situatë?

Një gjë e tillë po ndodh pak a shumë në mbarë botën, por këtu është edhe më e theksuar, sepse mungon shtypi dhe kritika letrare, sepse nuk ka shumë interes për letërsinë. Është pakësuar shumë për shkak të ndryshimeve politike dhe sociologjike, që kanë ndodhur. Njerëzit sot interesohen për gjëra gjithmonë edhe më tepër që përkthehen në para, ndërsa për vlera shpirtërore interesohen më pak fatkeqësisht. Kjo është klima e përgjithshme në kulturë.

Ju mendoni se është përgjegjësi e instancave shtetërore?

Jo, kjo është situatë sociologjike. Autoriteti shtetëror normalisht që mund të bënte më shumë, por nuk ka ndonjë interes për kulturën. Në shumicën e rasteve ministri i Kulturës, nuk them në rastin konkret, por që nga 1991 deri më tani, ka qenë një post që i jepej dikujt si shpërblim. Buxheti që i jepet kësaj ministrie është qesharak. Është, në mos gaboj, 0.33 për qind e buxhetit shtetëror.

Aq sa i ndiqni zhvillimet e botimeve, që kanë të bëjnë me autorë shqiptarë në hapësirën europiane. A vlerësohen atje këto figura më shumë sesa për autorët edhe shkrimtarët shqiptarë?

Jo. Nuk mund të them se shkrimtarët shqiptarë vlerësohen jashtë më shumë sesa këtu.

Ju vetë, si ndiheni në këto dy mjedise?

Mirë ndihem në të dyja. Këtu ka më shumë ego. Ndihem i vlerësuar edhe atje, edhe këtu. Jashtë kam marrë dy çmime. Pastaj jam vlerësuar me çmime në Shqipëri dhe në Kosovë, por shkallët e matjes janë të ndryshme. Atje publiku që interesohet për krijimtarinë time mund të them se është i kufizuar, janë ata që interesohen për letërsinë shqipe, ballkanase. Kurse këtu lexuesit janë të paktë. Ajo që mundon, që edhe botuesit e quajnë kështu, është se shkrimet e mia janë pak të vështira.

Ju e mendoni këtë?

Nuk e di, mua më duket i vështirë të shkruarit, pastaj se si është të lexuarit nuk mund ta them dot. Besoj se kjo nuk më ndodh vetëm mua.

Kam dëshirë që të ndalemi pak edhe te kujtesa. Ju nuk e shihni kujtesën apo letërsinë, që mund t’i shërbejë kujtesës, por anoni pak nga qasja tjetër, që në fakt kujtesa duhet që t’i shërbejë letërsisë. Cila është më legjitime që të ndodhë?

Letërsia nuk i shërben asgjëje dhe nuk është në funksion të asgjëje. Mua më shërben, është pjesë e jetës sime. Nuk them që duhet që t’i shërbejë, sepse kjo varet se si ndihet më mirë autori. Por në përgjithësi në prozën e gjatë zë vend të rëndësishëm kujtesa. Mund të them se është një periudhë e caktuar e jetës sime. Aty janë menduar që një pjesë e mirë e ngjarjeve të rrëfehen. Flas për burgjet, internimet, presionet, krimet etj. Por, që ajo vjen vetvetiu, jo se e bëj për të shkruar historinë e Shqipërisë.

Ju nuk mendoni se mundet që të ketë për pasojë edhe efekte të kësaj natyre?

Po, po ato që quhen efekte kolaterale.

Në Shqipëri ka shumë debate, që duken të kundërta në lidhje me kujtesën. Kam parasysh qëndrimet për krimet e komunizmit. Ka pasur një debat midis Agron Tufës dhe Pëllumb Xhufit, sesa e rëndë ka qenë situata në kampet e internimit etj. Ka ende dilema edhe pozicione të papajtueshme, në lidhje me atë se çfarë përbën vuajtje ekstreme. Ju, në cilën anë të këtyre debateve qëndroni?

Pozicioni im është pak a shumë i njëjtë me atë të Agron Tufës. Për çështjen e burgut të Tepelenës, që është diskutuar, unë them se burgu i Tepelenës, pastaj në Berat ku është vendosur apo edhe në Porto Palermo, mendoj se Burreli ku kam qenë unë është hotel në krahasim me to. Po! Mund të them se në ato burgje ka pasur gra, fëmijë, të moshuar edhe foshnja që kanë lindur atje. Ato burgje i mbylli Ministria e Brendshme e Shqipërisë, sepse vdekja infantile ishte shumë e lartë, sepse ishte tepruar me krimet që janë bërë atje. Edhe atyre u janë dukur tepër, ndërsa ndonjë sot nuk e mendon kështu.

Ende festohet 5 Maji, konferenca e Pezës, nuk gjen data edhe emra të rinj. Kam parasysh që për Liri Belishovën nuk pati asnjë organizim shtetëror. Nuk pati vizita të autoriteteve shtetërore të tanishëm. Si e gjykoni ju këtë, kur kemi të bëjmë me të vetmin rast që bëri mea culpa për krimet që kishte bërë. Por u braktis nga të gjitha autoritetet…

Ndoshta kjo është një nga arsyet.

Shkuan vetëm të djathtët…

Këtu janë të dyja njëlloj. Për mua të dyja janë të djathta, PD dhe PS, nuk shikoj ndonjë ndryshim në programet e tyre sociale apo kulturore. Është ndarje që projektohet duke i vënë etiketa të kohës sonë, të majtë apo të djathtë.

Nuk iu duket absurde kjo?

Sigurisht që është një anomali në shoqërinë shqiptare. Kjo ndodh pikërisht në momentin që kokën e ka të kthyer mbrapa, sepse nuk i kanë larë hesapet me të kaluarën, nuk i kanë mbyllur ende këto hesape.

Personazhi juaj është kompleks dhe shumëdimensional. Gati një profil unik në galerinë e personazheve në Shqipërinë e tranzicionit, megjithatë diçka ju karakterizon shumë mirë, që është rënia, tragjedia familjare etj. Si do ta imagjinonit personazhin tuaj pa këtë rënie, nëse do ta kishit përfunduar në vitet ’90 si shumë nga fëmijët e tjerë të Bllokut, që në një farë mënyre ishin në një proces normal. Si do ishte struktura e personazhit tuaj, si Bashkim Shehu? Çfarë ju ka ndryshuar juve te personazhi i sotëm ajo ngjarje?

Pikë së pari, unë nuk jam personazh, por jam person. Personazhe kam vetëm unë rreth 50-të (qesh). Për këtë mund të përdorej një fjalë, që më vjen zor t’ia them vetes; Personalitet. Por si do të ishte jeta ime nëse nuk do të ekzistonte regjimi? Letërsi unë kam bërë që 17 vjeç, por mund të them, se ndoshta do ta kisha pasur më të vështirë momentin e ndryshimit të regjimit për pozicionin se ku do të ndodhesha, por është ndryshe që të kesh qenë në burg. Por në anën tjetër nuk e di se si do të kishte qenë kjo, më mirë apo më e vështirë. Ajo që di me siguri është se e shkuara ime do kishte qenë më keq. Sepse do të kishte qenë edhe nëntë vite, që isha në burg, internim opurnizëm. Burgu në pikëpamje letrare ka qenë zhvillim për mua, sepse jam ndier më i lirë kur kam shkuar në burg, pasi censura nuk ishte ajo që ishte jashtë.

Ideja e një raporti me të kaluarën, rikonceptimi i këtij raporti me krimet e komunizmit e manifestuar kryesisht te historia e së majtës shqiptare. A nuk ju duket (sipas Mero Bazes), që e majta shqiptare sot nuk e pranon të majtën para ’41 dhe të majtën enveriste edhe antienveriste?

Mendoj se e majta apo e ashtuquajtura e majtë, i sheh shtrembër ata që nuk kanë qenë me Enver Hoxhën, mund të kenë qenë edhe komunistë edhe socialdemokratë apo progresistë që në përgjithësi shihen shtrembër, sepse kriteri është: Enver Hoxha edhe linja e tij, historia zyrtare, ADN-ja zyrtare politike që nga 1941. Për këtë jam dakord. Për shembull, përse fondacioni politik i PS quhet “Qemal Stafa” dhe jo “Musine Kokalari”? Meqenëse e konsiderojnë veten socialdemokratë mundet që të quheshin “Musine Kokalari”.

Pozicionimi i intelektualëve shqiptarë sot në lidhje me përgjegjshmërinë në raport me zhvillimin e vendit dhe raportin e tyre me publiken, a ju duket normal? A duhet përmbysur ky raport që kanë zërat publikë? A është shpëtimtare, varrosëse apo nuk i ndryshon asgjë gjendjes së shoqërisë shqiptare?

Mendoj se publiken duhet që ta mbrojnë jo vetëm intelektualët, por duhet që ta mbrojnë të gjithë qytetarët. Por figurat më tepër, si qytetarë me vizibilitet, sepse ndikojnë shumë te të tjerët. Te ne është një sferë që mungon, interesi i së mirës publike. Kur flitet për publike këtu flitet për shtetërore, sepse mungon ajo sferë e pavarur, që qëndron midis privates edhe pushtetit shtetëror. Pra, ajo që disa e quajnë shoqëri civile, disa hapësirë publike, por të abandonuar nga sfera politike. Kjo mungon edhe kjo është një mangësi. Kjo ndodh sepse secili sheh parcelën e vet, kjo ka bërë që këto vite herë pas here të ketë shfaqje, të rikthehet autoritarizmi.

Në një farë mënyre keni qenë në anën e duhur për historinë?

Fjala histori më tremb, është një përbindësh, është një sfinks që shqyen dhe shkatërron. Nuk më intereson historia.

Keni më për të shkruar kujtime?

Po kam, por tani jam duke shkruar librin e Belishovës, që nuk ka të bëjë me mua, sepse shkruaj për jetën e dikujt tjetër. Kujtimet, që kanë zënë vendin e duhur në letërsi, për mua fillojnë që nga 2004.

A i ka ardhur fundi letërsisë në këtë fillimshekulli? Nëse jo, si mundet që ta ndryshojë një person në shoqëri?

Nuk mendoj se i ka ardhur fundi letërsisë. Historia e modernitetit është e mbushur me këto: fundi i romanit, fundi i autorit…Letërsia, artet dhe humaniteti në përgjithësi janë në një moment të vështirë. Si mundet që të ndryshohet njeriu? Kjo gjë varet nga momenti se kur e lexon njeriu, kjo mund të ndikojë në mënyra të ndryshme tek ai. Sa ka njerëz aq ka mënyra se si mundet që të ndikojë letërsia.

Ju jetoni në Spanjë, çfarë ka të ngjashme mes një spanjolli dhe një shqiptari?

Në komunikim dhe mënyrën e të bërit humor kemi shumë gjëra të përbashkëta. Komunikimi me ta për mua ka qenë shumë i thjeshtë. Kjo ka qenë e ndërsjellë. Por dallojnë sepse janë më pak agresivë në raport me të tjerët.

Përse zgjodhët Barcelonën?

Dy mundësitë që unë pata ishin ose të shkoja në një fshat të madh të Austrisë, në Tirol, ose në Barcelonë, zgjodha Barcelonën. Ishte qytet i madh. Qytetet e vogla më kujtojnë internimin.

Gjithnjë është konsideruar Enver Hoxha si problem i së keqes në Shqipëri, nëse ju do të bëni një progresion, nëse Enver Hoxha të eliminohej dhe të ishte babai juaj në vend të tij, do të kishte një trajektore tjetër në politikën shqiptare?

Në thelb do të ishte e njëjta gjë.

Ju jeni një nga përkthyesit më të mirë të letërsisë së huaj. A mendoni se duhet krijuar një formë vetërregullimi për të rritur reputacionin e përkthimit?

Nuk mendoj se duhet të ketë një licencë për përkthimin, për aktet juridike po, por nuk mund të aplikohet te letërsia, është subjektive, varet nga talenti.

Si ka qenë zhvillimi i letërsisë në këto 5 dekada prej viteve ’70?

Ka pasur periudha të ndryshme në këto pesë dekada. Në vitet ’70 filloi mirë, pastaj pati një fenomen që mund ta quajmë gjueti shtrigash, pas plenumit të katërt, kundër ndikimeve të huaja revizioniste në letërsi dhe në arte dhe aty u ashpërsua censura. Vitet ’70 në përgjithësi kanë qenë të vështira për letërsinë siç kanë qenë për të gjithë shoqërinë shqiptare, në vitet ’80 ka një lloj zbutjeje, me aq sa mund ta ndiqja. Pastaj fillon një periudhë e tretë, ajo postkomuniste, ku ka një larmi më të madhe, filluan të bëhen eksperimente që në vende të tjera ishin bërë shumë më përpara, por ca nga ca ata më të talentuarit arritën të homologohen me shkrimtarët e vendeve të tjera, duke i dhënë formë letërsisë. Natyrisht ka një kaos të madh në gjithë këtë panoramë, sepse mungon kritika letrare, mungon hapësira e komunikimit kulturor, duke përfshirë edhe artet dhe letërsinë. Por kanë dalë fenomene të reja gjatë këtyre viteve.

Sa autobiografik është romani “Loja, shembja e qiellit”, me të cilin ju fituat çmimin “Ballkanika” dhe ku rrëfeni historinë e Aleks Krastës, një ish-i dënuar, bir i një funksionari të lartë të kohës?

Nxitja e romanit është ajo, por sa ka nga unë Aleks Krasta nuk e di. Ka ndodhur që kur kam lexuar rrëfimin e At Zef Pllumit, që tregon vuajtjet e tij, më është dukur sikur isha në kampin e Spaçit dhe ai ishte duke ma rrëfyer mua këtë histori. Dhe janë dy kapituj në roman, ku pater Shtjefni i tregon historinë, që janë strumbullar. Një moment tjetër është përplasja me autoritetin shtetëror, që njëkohësisht identifikohet me autoritetin atëror dhe kjo është e qartë. Nuk u nisa të shkruaja për vete, ashtu më doli nga vetja dhe krijova një alterego. Në fillim u nisa ta shkruaja në vetë të parë..

Përgjatë gjithë kohës është një dilemë që e mundon Aleksin, nëse i ati kishte marrë pjesë në përndjekjen e klerit katolik, a është kjo një dilemë që e keni edhe ju?

Sigurisht. Jo vetëm për klerin katolik, por për gjithçka. Të pyesja veten se sa ka qenë? Nuk e dija sa…

Duke iu referuar gjithnjë librit, ju thoni se Aleks Krasta nuk e dinte nëse besonte ose jo në Zot. Cili është raporti juaj me Zotin, apo hyjnoren?

Kam pasur një edukim ateist, materialist, pastaj më vonë duke kuptuar që nuk kanë të drejtë, fillova të ngre pikëpyetje mbi gjithçka, mbi doktrinën marksiste, mbi materializmin aq simplist që na jepej asaj kohe. Kam pasur një mik besimtar, Petro Zhejin, ai më ka folur gjithmonë. Jam përpjekur të besoj, por nuk kam mundur, si duket duhej marrë që në vogëli, duke u rritur. Edhe nëse nuk ka mbetur tek unë marksizëmleninizmi, ka mbetur racionalizmi që ka filozofia marksiste. Arma që kisha unë ishte arsyeja, besimi është tjetër gjë. Arsyeja nuk më çon te besimi dhe nuk i jep dot përgjigje pyetjes nëse ekziston apo nuk ekziston Zoti. Sot unë jam agnostik, nuk jam as ateist as fetar.

Çfarë ju thoshte babai juaj, si Kryeministër i Shqipërisë, dilnit jashtë vijave të partisë. Si sillej Kryeministri i Shqipërisë me fëmijët e vet?

Sillej me të njëjtën ashpërsi si në përgjithësi, por më pas, ndoshta për shkak të moshës, mbante një qëndrim më të butë ndaj nesh, të paktën.

PERGATITI: PANORAMA

(Tekst & Video) Theodoros Pangalos: Ish ministri i jashtëm grek: Shumë simpati për Shqipërinë dhe shqiptarët. Kemi një histori të përbashkët që është një histori europiane

Ish ministri jashtëm grek në Intervistë për emsionin #Përballë në RTSH  Intervistoi Lutfi Dervishi

Nëse lexon apo dëgjon që ka njerëz në administratën publike që paguhen pa shkuar në punë, që shkojnë formalisht në punë dhe gjatë orarit zyrtar bëjnë punë të tjera, që ka zyrtarë që rezistencën më të fuqishme ndaj reformave e bëjnë me buzëqeshje dhe mos veprim, që shkojnë në Bruksel dhe ngaqë nuk njohiin asnjë gjuhë të huaj dhe përgjigjen vetëm me tundjen e kokës – mos mendoni se po flitet për Shqipërinë.

Eshtë Greqia e viteve 80. Rrëfimtari,- një veteran i politikës greke, por edhe asaj europiane Teodor Pangallos. 32 vjet deputet. Ish zv/kryeministri, ish ministër i jashtëm. Njeriu prezent në ciklonin e politikës greke dhe asaj të Bashkimit Europian gjatë viteve 80 dhe 90.

Në një llibër të pazakontë për nga stili i të shkruarit, i mbështetur ne anekdoda treguar mes miqsh- rrefëhet me sinqeritet brutal- jo vetëm politika greke, por edhe kulisat brenda BE. Vendimmarrja, përfitimet dhe sakfricat e të qenit anëtar i Unionit. Libri tregon çfarë do të thotë konkretisht të mbrosh interesat e vendit mes anëtarëve të mëdhenj, dhe pse pavarëissht retorikës antieuropiane dhe antiNATO që kishte mbërttyer Greqinë në vitet 80l, interesi më i mirë i vendit mbetej Bashkimi Europian dhe ky nuk është konkluzion historik, por edhe mendimi kryeministrit kohës që publikisht shprehej për daljen nga TPE.

Një llibër që duket se është shkruar edhe për klasën politike dhe publikun shqiptar.Në një intervistë për #Përballë, Pangallos, i cili shprehet krenar që është arvanitas flet për marrëdhëniet historike mes dy vendeve, sfidat dhe rrugëtimin e përbashkët në të ardhmen.

* Zoti Pangalllos është kënaqësi që kam rastin për t’iu intervistuar.

Edhe për mua zoti Lutfi të jem në televizionin publik. Ka qenë një nga ëndrrat e mia.

* Ja që erdhi dita që kjo ëndërr të bëhet realitet.

* Po

* E lexova librin tuaj brenda natës dhe duket sikur e keni shkruar për publikun shqiptar….

* Unë e kam shkruar librin për të dy vendet edhe pa e ditur që do të përkthehet në shqip. Për mua kjo do të thotë shumë. Nuk jam i sigurtë në mund të këshilloj dikë ta lexoj brenda natës, por është një libër që nuk është libër serioz në sensin që kam shkruar shumë ndodhi dhe anekdoda rreth asaj që ne i themi sot Europë dhe kam shkruar gjëra që askush tjetër nuk i ka shkruar më parë. Po mendoj se është një libër edhe për një audiencë më të gjerë.

* Mënyra si është shkruar libri, të kujton më shumë rrëfenjat dhe anekdodat që dikush i thotë miqve të tij duke pirë një gotë verë…

* Po,…

* Kjo është përshtypja nga faqja e parë tek e fundit.

* Po, por ka edhe gjëra serioze brenda.

* Absolutisht.

* …rreth Europës dhe mendoj se është e rëndësishme për njerëzit që negociojnë tani pozitën e Shqipërisë në Europë, për të ditur ku po shkojmë? Çfarë është Europa. Europa është …interes… më së shumti. është…

* Jo rreth vlerave?

* është rreth interesit, biznesit. Ka nisur nga biznesi, por nuk është vetëm rreth biznesit, por gjithashtu rreth idealeve. Europa ka shumicën e kombeve në botë dhe shumicën e gjuhëve. çdo gjuhë paraqet karakterin kombëtar. Grekët janë krejt ndryshe nga suedezët dhe irlandezët janë krejt ndryshe nga polakët apo sllovakët apo bullgarët apo rumunët..

* Cfarë i mban bashkë…

* Ajo që i mban bashkë është interesi i përbashkët, sepse madhësia është një faktor në ekonominë e sotme- ekonominë globale. Por gjithashtu është edhe besimi në demokraci. Eshtë një komunitet i vendeve demokratike. Të drejtat e njeriut duhen mbrojtur në Europë dhe të drejtat e njeriut nuk janë çështje e shumicës, janë çështje e pakicës. Do të thotë se pakicat jo vetëm që kanë të drejtë të jetojnë në Europë, por duhet të jenë dhe të lira. Greqia është një vend të themi mesatar dhe Shqipëria është një komb i vogël në Europë dhe të jesh në Europë do të thotë të lëvizësh lirisht dhe lirisht të bësh biznes.

* Zoti Pangallosh ju vini nga Greqia dhe përmendët një fjalë që do të thotë shumë për miliona njerëz në gjithë botën- demokraci. A po kalon demokracia në ditët e sotme një krizë të… moshës së mesme?

* Mendoj se demokracia është në krizë sepse tashmë është një formë qeverisje globale, me përjashtim të Koresë së Veriut dhe eventualisht Venezuelës apo Kuba, megjithëse edhe ajo po lëviz drejt demokracisë, plot vende të tjera e kanë orientuar veten drejt zgjedhjeve të lira dhe sistemit shumë partiak., por kjo ka të bëjë edhe me të drejtat e njeriut, siç ju thashë më lart të drejtat e njeriut duhet të mbrohen edhe atëherë kur lidhen ngushtësisht me pakicat, sepse shumicat bëjnë çfarë të duan, kanë qeverinë, miratojnë ligje në Parlament. Demokraci nënkupton që edhe pakicat kanë të drejtë të jenë të lira dhe aktive. Dhe për më tepër pakicat duhet të jenë të lira të kërkojnë rrugë dhe mjete për t’u bërë shumica apo pjesë e shumicës. Kjo është demokracia në botën bashkkohore.

* Ju folët për një komunitet interesash dhe në librin tuaj ju shpjegoni në detaje çfarë do të thotë praktikisht të jesh në Europë, cilat janë rregullat e lojës dhe po citoj apo më mirë po perifrazoj ato që ju keni cilësuar si “interes kombëtar” për gjëra shumë konkrete. Po e them këtë sepse në Shqipëri flitet për reforma, kuptohet BE si një leje për t’u futur në një klub të pasur, nënkupton gjëra të bukura, por jo shumë konkrete. Ju flisni në libër për shembull edhe për 100 rrënjë ulliri të tuat, fati i të cilave lidhej nga vendimi që do të merrej në Bruksel. Ωfarë mund të mësojnë zyrtarë dhe qeveritar të Shqipërisë në dëshirën për t’u afruar në Bashkimin Europian?

* Ju e dini që kur Spanja dhe Portugalia dëshironin të bëheshin….

* ..anëtarë!

* Anëtarë. Spanja ishte prodhuesi më i madh i vajit të ullirit në Europë në atë kohë bashkë me Italinë dhe Greqinë. Ata prodhonin shumë më tepër se Greqia dhe në Greqi nuk është se i kushtohej rëndësi kësaj sepse vaji ullirit këtu ishte i mirë, i lirë dhe i shëndetshëm. Por e them këtë se dua të jem krejt i qartë dhe i kuptueshëm. Unë thashë kam 100 rrënjë ulliri, sepse kjo nënkupton diçka për mua. Unë nuk jam bujk, nuk jam fermer… por kjo ka të bëj me identitetin tim. Unë prodhoj vetë vajin e ullirit, po ashtu e bëj vetë verën dhe mendoj se kjo është thelbësore për identitetin tim. Ndoshta ka njerëz në Shqipëri që e kuptojnë çfarë unë dua të them. Ju duhet t’i përshtateni konsumatorëve dhe përdoruesve edhe atëherë kur ata nuk janë korrekt. Për shembull unë këto ditë kam kërkuar verë shqiptare në restorante shumë të shtrenjta këtu në Tiranë, unë isha aty me botuesin dhe miqtë e mi dhe mikëpritja ishte shembullore dhe më thonin: nuk kemi verë shqiptare. Kemi vetëm verë italiane. Verën italiane që keni këtu e keni me cilësi mesatare.

* Mesatare në cilësi, por jo në çmim…

* Po, po flisja për cilësinë, cilësi mesatare dhe çmim shumë i shtrenjtë për këtë verë që unë kurrë nuk do ta pija në Itali dhe duhet të prodhoni verë të mirë siç keni prodhuar më parë, para se rregullat që do të vendosen do të disiplionojnë kuotat e prodhimit. Dhe sot mbetet vetëm të prodhoni verë siç keni prodhuar apo edhe verë më të mirë, me çmim më të ulët.. Kam qenë për herë të parë në Shqipëri si vëzhgues në zgjedhjet e vitit 1991… Ndoshta ju nuk kishit lindur në atë kohë

* Ahh jo, kisha lindur… nuk jam aq i ri.

* Ahh po, por ju e mbani që nuk ka qenë kohë e zakonshme, ka qenë kohë historike…të rinjtë ndoshta nuk e mbajnë mend… Verë e mirë prodhohej në kufijtë veriorë të Greqisë, çka do të thotë se në Jug të vendit ju mund të prodhoni verë shumë të mirë, mund të prodhoni vaj ulliri në Bregdet, përderisa prodhohet në Itali, prodhohet në Korfuz dhe nuk ka asnjë arsye pse të mos prodhohet edhe në Shqipëri. Duhet të mbroni interesat tuaja dhe të mbrosh interesat tuaja do të thotë që të bëni të pamundurën që të prodhoni, ndryshe mund të jeni pjesë e Europës pa patur pjesë në të. ….Europa nuk është institucion ndërkombëtar. Amerikanët bëjnë gabimin që e marrin Europën si një institucion ndërkombëtar, si OKB, si Kombet e Bashkuara. Nuk është kështu. Europa është dinamike, është si biçikleta. Nëse nuk lëviz biçikleta ndalet. Duhet të pedalosh gjithë kohën, që të qëndrosh duhet të lëvizësh gjithë kohën. Dhe lëvizja duhet të jetë gjithmonë përpara. Të duhet të ndryshosh zakonet dhe mentalitetin, ndonjëherë thjesht duhet të ndryshosh mënyrën e të menduarit. Ne arritëm ta bëjmë këtë në Greqi vetëm pjesërisht dhe tani po ballafaqohemi me pasojat sepse ne kemi qenë dorëlëshuar. Europa nuk është për ata që shpenzojnë. është për njerëzit që investojnë….

* …dhe kursejnë..

* Dhe kursejnë. Po.

* Ju keni thënë në një fjalim publik, në mos gaboj në vitin 2012 se njerëzit duan të shkojnë drejt së ardhmes sepse nga natyra janë të prirur për të qenë më mirë dhe ju thatë se gjatë 20 viteve që ikën çdo vit ishte më i mirë se viti paraardhës dhe për 20 vitet që do të vijnë njerëzit duhet të mësohen që viti që vjen do të jetë po aq i keq sa ai që ikën…

* E kam thënë shpesh dhe tingëllon pak e vështirë për njerëzit këtu në Shqipëri. Ju e dini çfarë është një shtet komunist, por në Greqi nuk kemi patur një ekonomi shtetërore komuniste…

* Por ju keni provuar “frutet” e sistemit komunist në Shqipëri sepse në vitin 1990 dhjetëra mijëra shqiptarë erdhën në Greqi…

* Po dhe ata na ndihmuan shumë dhe ne tani kemi edhe një lidhje tjetër në historinë e përbashkët të Shqipërisë dhe Greqisë. Shqiptarët erdhën nga Jugu. Kanë ardhur drejt Jugut edhe në të shkuarën tejet të largët dhe nëna e Aleksandrit të Madh ishte…

* …Ilire.

* …ishte shqiptare, do të ishte këtej sot nëse familja e saj do të mbetej në Shqipërinë e sotme. Ajo ishte princeshë e Molosit. Molosët ishin një prej fiseve ilire, vëllai i saj gjithashtu quhej Aleksandër dhe ajo përdori… të paktën legjenda thotë kështu, nuk e di a është e vërtetë, por kur ajo mësoi se Filipi i Maqedonisë kishte një grua tjetër më të re dhe priste një djalë që do të zëvëndësonte djalin e saj Aleksandrin, ajo e helmoi atë. Princesha e Molosit, kishte një lidhje të ngushtë me …helmin (qesh). Më pas shqiptarët erdhën nga viti 1000 deri në vitin 1200.

* Arvanitasit.

* Po, Arvanitasit që janë pjesë e familjes time dhe jam shumë krenar për të. Dhe (arvanitasit) luftuan së bashku me grekët kundër Perandorisë Osmane për pavarësinë e Greqisë dhe ende janë patriotë të përkushtuar dhe (shqiptarët) erdhën sërish si punëtorë dhe Greqia kishte nevojë për punëtorë për të punuar sidomos në zonat rurale, në ndërtim apo në aktivitete të tjera të rëndësishme. Pra kemi një histori, që i themi e përbashkët sepse është bazuar në fakte dhe jo thjesht nga ndonjë ideologji. Tanimë 800 mijë shqiptarë jetojnë në Greqi dhe shumica e tyre janë të rinj, shkojnë në shkolla, mësojnë si të jenë të suksesshëm në jetë. Disa prej tyre janë tejet të suksesshëm. Shqiptarët tanimë nuk janë, ata të disa viteve më parë, thjesht njerëz që kaluan kufirin për të punuar dhe për të mbajtur familjet e tyre, ata po bëhen shumë aktiv të strukturuar dhe shumë të rëndësishëm në jetën tonë të përditshme. Kemi kampion olimpik nga minoriteti shqiptar. Gjërat po ecin mirë.

* Nëse shohim të shkuarën, siç po bëni ju tani, 800 apo 1000 vite më parë ne mund të gjejmë shembujt që ju përmendët, revolucionin grek arvanitët që erdhën rreth vitit 1200, emigrantët në vitet 90 të shekullit të kaluar, .. në çfarë mase historia mund të jetë….

* Historia nuk mund të jetë gjithçka, por të ndihmon…

* Po, por nuk duhet të harrojmë përvojat e hidhura…duhen parë dy anët e monedhës.

* Zoti Erdogan, po thotë….unë e dëgjoj zotin Erdogan është pak i lodhshëm se flet shumë dhe thotë shpesh gjëra pa i menduar. Ai thotë ndonjëherë se njerëzit që jetonin në Perandorinë Osmane ishin subjekte të Sulltanit dhe jetonin të lumtur sepse gjithkush tolerohej. Fjala tolerim e ka një kuptim, sepse nëse ishe turk, ti ishe një lider, ishe pasha, ishe…, por kur nuk e pranoje sistemin nuk toleroheshe. Në rastin më të keq të ikte koka, ose në rastin më të mirë të ikte pasuria, të merrnin fëmijët. Ali Pasha i Janinës e kuptoi këtë. Ai ishte një kriminel i madh, por edhe njeri i madh, një politikan i madh me fuqi analizuese. Ai përdori Napoleonin që në atë kohë ishte i suksesshëm në Europë, e përdori sa kohë ishte i suksesshëm, e përdori Napoleonin për të krijuar një shtet multietnik dhe multifetar. Kjo është e ardhmja. Nuk duhet ta lemë fenë të na ndajë dhe mendoj se Shqipëria e ka për detyrë të shkojë në Europë edhe t’u mësojë të tjerëve se si duhet të jenë realisht tolerant, me fenë dhe me pozicionet e ndryshme të vendeve që përbëjnë komunitetin europian. Njerëzit duhet të lëvizin lirishëm dhe nuk duhet pyetur për origjinën e tyre etnike apo qëndrimet e tyre me synimin për t’u bërë një. Ne nuk duam që kombet të zhduken, ne duam të jenë të suksesshëm dhe të larmishëm në struktura multi kombëshe.

* Ajo që ju po thoni është të shohim të ardhmen përmes së shkuarës. çfarë duhet të shmangim nga e shkuara e cila nuk ka qenë gjithmonë e lavdishme…

* Në të shkuarën ka patur përpjekje për të unifikuar njerëzit përmes forcës. Nuk u bë kjo gjë vetëm në Ballkan, më e shumta e kombeve, gjermanët, francezët, italianët u bashkuan përmes forcës, përmes operacioneve ushtarake. Tani po përpiqemi të bashkohemi përmes tregtisë, shkëmbimeve, informacionit. Në këtë aspekt edhe kombet e vogla kanë për çfarë të na mësojnë.

* Për çfarë…?

* Nuk e di. Për tolerancën, për mikpritjen. Duhet të ketë tolerancë mes njerëzve të kulturave dhe traditave të ndryshme në Komunitetin Europian.

* Zoti Pangallos ju jeni një politikan i njohur në Shqipëri dhe në rajon, doja të dija çfarë ju shkon në mendje kur dëgjoni fjalët, shqiptar, Shqipëri?

* Shumë simpati. Shumë simpati, sepse nuk mendoj se jemi vëllezër, sepse vëllezërit nuk ekzistojnë në një botë shumë kombëshe, por nëse kemi një kushëri… jeni ju. Nëse diku ekziston një kushëri për ne. Ne nuk i përkasim familjes së kombeve të mëdha. Nuk jemi as latin, as gjermanik, as slllav, që janë familje të mëdha dhe janë krenar që i përkasin këtyre familjeve, por ne nuk i përkasim këtyre familjeve dhe ju po ashtu nuk i përkisni. Idea për ta bërë Shqipërinë një komb latin është e gabuar. Kjo tashmë është e provuar në të shkuarën dhe unë nuk dua të përsëris provat. Ajo çka ofron Italia shpesh është e mirë dhe ju ndihmon ju për të krijuar një ekonomi tregu, por ndonjëherë e bëjnë,…si të them…., të duket kapitalizmi nga pikpamja e cilësisë…. Unë mendoj se ju duhet të zgjidhni lirisht dhe të bëni zgjedhje që ju ndihmojnë si për historinë si për karakterin kombëtar dhe do të jeni të vlefshëm për konstruktin europian.

* Ju përmendët kushurinjtë dhe dua të bëj një pyetje përgjigjen e së cilës doja ta merrja pas një pushimi të shkurtër, në këtë rajon janë tri kombe, grekët, sllavët, shqiptarët, tri alfabete, grek, latin, cirilik dhe tre fe. Sa i përket kushërinjëve janë shqiptarët kushërinj të parë apo janë sllavët?

* Ata nuk janë kushërinj, janë familje tjetër. Grekët dhe shqiptarët kanë jetuar së bashku… ju përmendët tre alfabete. Unë po ju them se ka vetëm një alfabet dhe ju e përmendët, alfa do të thotë alfa dhe beta do të thotë beta.dhe cirilik ishte për priftërinjtë bizantinë dhe murgjit që morën alfabeti bizantin dhe bënë ndryshime për përdorimin e gjuhëve sllave dhe ju morët gërmat latine për shkruar fjalët tuaja… gjyshi im kishte korrespondencë me Zogun, Mbretin e Shqipërisë duke shkruar në shqip me gërma kapitale greke dhe e kuptonin njëri-tjetrin. Zogu nuk është konsideruar një njeri shumë inteligjent dhe gjyshi im do të gjykohet nga historia, por këtë gjë e bënë. Arvanitika sot që është ende gjallë në zona të largëta dhe tek më të vjetrit mund të dëgjosh rrëfenja në gjuhën arvanite dhe mund të gjesh transkripte ose në gërma latine ose në gërma greke, shumë më parë se alfabeti latin. Kemi një histori të përbashkët që është një histori europiane. Dhe duhet ta “shesim” këtë histori duke shfrytëzuar gjithë mundësitë që ofron sot kultura…

* Një pyetje që do të dëshiroja përgjigje pas publicitetit. Shqipëria dhe Greqia, a mendoni se ka probleme që duhet të mësohemi të jetojmë me to dhe jo t’i zgjidhim.

* Po.

* Zoti Pangallos në ngutje për të zgjidhur një problem ndonjëherë duket hapim probleme të tjera…

* Të jetosh me një problem është më mirë se sa të përpiqesh ta zgjidhësh atë me forcë. Askush nuk mund të përdorë forcën në ditët e sotme dhe mendoj se të jetosh me problemin, ndonjëherë bëhet e nevojshme. Por progres do të thotë të zgjidhësh problemin. Pra më mirë të jetosh me problemin se ta zgjidhësh me forcë, por sigurisht më mirë akoma ta zgjidhësh atë. Për shembull dua të them se falë kryeministrit Rama, që e di se ka vështirësi në Parlament sot…. Për disa vite ushtria italiane dhe ushtria greke luftuan me njëra-tjetrën në Shqipëri dhe forcat greke mbërritën në Vlorë e deri në Durrës e Elbasan si fitimtarë. Por humbën shumë njerëz. 20 apo 30 vite më parë italianët erdhën dhe ngritën varreza për të rënët e tyre…

* …ata i morën të rënët në luftë dhe i kthyen në Itali.

* Po.

* Nuk ngritën varreza këtu.

* Në disa raste ngritën monumente dhe varre..sidoqoftë. Kjo nuk ishte një çështje mes nesh. Ishte atëherë çështja e lejes që duhet të jepte Shqipëria për të mbledhur të rënët.

* Po.

* Për t’i identifikuar dhe për t’i varrosur. Leja u dha nga Shqipëria dhe jemi shumë falenderues. Ismail Kadare shkroi një libër…

* …Gjenerali ushtrisë së vdekur…

* ….po e kam lexuar disa vite më parë dhe e di si ka ndodhur dhe çfarë ka ndodhur. Ky nuk ishte një problem mes jush dhe nesh. Ky problem u zgjidh vitin e kaluar dhe ja pse unë dua të them publikisht faleminderit për kryeministrin Rama. E di që për shumë njerëz kjo histori nuk është e rëndësishme, por për disa është shumë e rëndësishme që të dinë që të rënët në luftë do të prehen në një varrezë aty ku dhanë jetën. Fakti që u dha një zgjidhje për problemin dëshmoi se ky ishte një problem i zgjidhshëm…

* Kur Charlsi Anglisë erdhi për vizitë në Greqi, disa javë më parë, ai duhet të shkonte te varrezat e ushtarëve të rënë britanikë dhe ishte një moment i mirë. Kështu që le të zgjidhim problemet që ende ekzistojnë dhe të forcojmë tregtinë që është më e fuqishme nga ç’mund ta mendojë kush mes vendeve fqinje dhe nuk duhet të imitojmë ministra apo kryeministra që duan të duken si heronj dhe që shfaqin pikpamje agresive, sepse në këtë mënyrë ju transformoni këta lidera në personalitete qesharake dhe ….

* Ju përmendët probleme që mund të trajtohen dhe të zgjidhen…

* Po.

* A shihni probleme që më mirë t’i lemë të flenë?

* Jo. Problemet që i lemë të flenë mund të zgjidhen përmes besimit të përbashkët në institucione. Shqipëria është në rrugën e mbarë për të qenë pjesë e institucioneve europiane, për shembull pranimi i vendimeve të gjykatës europiane dhe mendoj se kjo është gjë e mirë. Duhet t’i besojmë atyre. Ata nuk janë në xhepin tonë. Problemi është se ke besim në institucionet ndërkombëtare vetëm nëse je shtet ligjor dhe ky nuk është psh rasti Turqisë. Turqia nuk është shtet ligjor dhe ajo që mund të të ndodhë ty nuk është shkruar gjëkundi. Ju jeni gazetar dhe në Turqi disa dhjetëra gazetarë janë në burg. Ata nuk e dinë pse.

* Ju përmendni Turqinë?! Pse?

* Sepse Turqia në mënyrë sistematik përpiqet të vendosë hegjemoni në marrëdhënie….

* ..me vendet e rajonit.

* Po, me vendet e rajonit. Ata duhet të kuptojnë se mund të jenë aq popullor sa dëshirojnë, por nuk mund të jenë më lider në rajon.

* Kur Greqia u bë anëtare e BE-së, unioni kishte vetëm 10 anëtarë, ndërsa sot kemi një realitet tjetër, një familje e madhe me 28 anëtarë. Sa e lehtë/e vështirë është për Shqipërinë për të “luajtur” në këtë hapësirë.

* E dini, ju përmendët fjalën “lojë”. Nuk është lojë…

* Nuk ka hapësirë…

* Nuk ka hapësirë për propagandë apo për transferim të ëçështjeve të brendshme në Strasburg apo në Bruksel. Ne mësuam shumë nga pritshmëritë që kishim në lidhje me marrëdhëniet europiane dhe pjesë e këtij mësimi është shënuar edhe në librin që ndoshta u shërben negociatorëve të ardhshëm shqiptar.

* Kur Greqia u bë anëtare e BE-së në fillim të viteve ‘80, sipas alfabetit ju uleshit mes Gjermanisë dhe Francës..

* Po mes tyre….

* Dhe atëherë ministri jashtëm Gensher ju thoshte se jeni si lumi Rin që ndan Gjermaninë me Francën. Ku qëndron Greqia sot?

* Në atë moment i thashë zotit Gensher, jam shumë i lumtur sepse unë i bashkoja, lumi Rin, një lum i madh për kulturën europiane, unë “bashkoja” Gjermaninë dhe Francën që është një rol model për të luajtur dhe rol i dobishëm. Mendoj se kisha të drejtë. Gensher nuk mi përmendi më këto fjalë, por jam i sigurtë që ai luajti një rol unifikues me Gjermanisë dhe Francës sa kohë ishte gjallë dhe së bashku me kolegët francezë ja arriti të ketë sukses. Tani marrëdhëniet Franko – Gjermane janë fondamentale, janë faktor stabilizues për jetën europiane, për jetën politike europiane. Ne jemi pa luftë (në kontinent) për periudhën më të gjatë në histori. Dhe mendoj se marrëdhëniet e mira mes Gjermanisë dhe Francës janë themelore.

* Europa sot është ndryshe nga Europa e viteve 80- 90 ku ju keni qenë aktor, janë rritur liderët populistë, partitë nacionaliste, lojtarë të rinj, politikanë jo tradicional që kthehen në lider. Si e shihni ju të ardhmen e Europës.

* Ka ndodhur një ndryshim fondamental, që ishte kolapsi komunizmit. Ky ishte një vend i Enver Hoxhës. Dhe në kohën kur ne shkuam në Europë askush nuk mendonte se Enver Hoxha do të ishte akushi sot në Shqipëri, apo Tito në Jugosllavi apo…liderë të tjerë në Rumani dhe Bullgari. Ne atëherë menduam se kjo situatë nuk do të ndryshonte. Bashkimi Europian nuk ishte një operacion antikomunist në thelb, ishte krijuar për të dhën zgjidhje për probleme dytësore. Në atë kohë problemi kryesor ishte komunizmi. Ndodhi një ndryshim kryesor dhe ndodhi dhe ndryshimi i numrit të anëtarëve. Nuk mund të kishte më 12 anëtarë. Një numër i madh njerëzish u çliruan nga dominimi komunist. Gjithmonë ka patur ndryshime, …çështja e emigrantëve, po e bën gjithnjë e më të vështirë për të pranuar fakte të reja. Për shembull në Gjermani në një kohë të caktuar nuk ka patur turq dhe më pas një numër turqish shkuan në Gjermani- 5 milionë dhe tani janë 10% e popullsisë gjermane dhe nuk duket se janë shumë të dëshiruar për të ndryshuar- sa i përket pozicionit të grave dhe çështjeve të tjera kulturore që janë shumë të rëndësishme. Kjo do të thotë se ka një cak toleranca ku ju mund të përshtatni emigrimin me kusht që të mos ndryshojnë kushtet ekonomike dhe mënyra jetesës sepse atëherë nuk ke më vend. Emigrimi duhet të jetë si emigrimi shqiptar në Greqi, një mënyrë për të jetuar më mirë për tu pasuruar. Unifkimi europian përmes institucioneve ekzistuese është shumë i rëndësishëm, është një operacion me mjete paqësore dhe duhet të jetë universal, por të huajt janë të huaj dhe nuk mund të kesh pa fund emigrantë të huaj në vendin tënd. Problemi është se sot partitë fashiste po shfaqen në vende që nuk kanë fare problem me emigrantët. Në Norvegji nuk është se ka shumë emigrantë dhe kanë një nga partitë më të mëdha fashiste në botë. Mendoj se në të ardhmen partitë fashiste do të zhduken, ata do të thonë çfarë kanë për të thënë dhe kaq.

* çështja e politikanëve jo tradicionalë, çështja e lëvizjeve jo tradicionale që kthehen në parti, tashmë ka lojtarë të rinj në fushë, si Siriza në Greqi, lëvizja me 5 yje në Itali, Podemos në Spanjë. Cila është ideologjia sunduese e partive si Siriza?

* E dini që arsyeja pse unë jam kundër këtyre lëvizjeve të reja është se zakonisht ata nuk kanë ideologji, paraqesin një miks ideologjish, elementi unifikues..është se kur shihni të transferuar në vendin tuaj ide që kanë qenë zotëruese në vitet ‘30 apo ‘40, në Greqi apo në vende të tjera si Austria, kjo paraqet një situatë të rrezikshme… mendoj se është koha për të patur një diskutim serioz rrethe kësaj çështje. Mendoj se këto parti që përfaqësojnë shtresa margjinale të shoqërisë që përpiqen të vijnë në pushtet duhet të përjashtohen nga jeta politike, ashtu siç ka ndodhur shpesh herë edhe në të shkuarën.

* Si t’i përjashtosh?

* Duke mos i votuar.

* Aha.., duke mos i votuar, me zgjedhje duke i bërë thirrje votuesve. Zoti Pangallos ju jeni në politikë për më shumë se 3 dekada dhe tani jeni në pension. Pyetja është cili është çmimi që duhet të paguajë një njeri që është thellësisht i përfshirë në politikë?.

* Të pranosh kritikën. Mendoj se krijimi i partisë socialdemokrate nga Andreas Papandreu në Greqi krijoi mundësi, mundësi që unë i shfrytëzova, me sukses do të thoja sepse unë kam qenë 32 vjet në Parlament, i zgjedhur në të njëjtën zonë, pranë Athinës.

* Kur nisët t’i shërbenit vendit tuaj në pozicionin e zv/ministrit të Tregtisë në fillim të viteve ‘80, në librin tuaj thoni se një nga momentet më emocionuese ishte kur patë të shkrua në mure në Athinë parrullën: Rroftë Ministria e Tregtisë, për shkak të disa veprimeve konkrete në favor të publikut, si ndalimi i reklamave për lojërat dhe ushqimet e pashëndetshme për fëmijët. Por realiteti është, siç edhe e keni përmendur se 10 vite më pas reklamat u kthyen në televizion. Një hap para, dy hapa pas?!!

* Po, por mësimi është se duhet të luftoni gjithë kohën.

* Të luftosh gjithë kohën?

* Kur ndalon së luftuari… Ju e njihni betejën e Herkulit me Hidrën, mostrën me 3 koka, një kokë luani, një kokë gjarpri, një kokë dhie. Sa i prisnin një kokë, lindnin dy koka të tjera….është betejë e vazhdueshme….

* Në atë kohë përballeshim edhe me një problem me prodhuesit e bukës. Atëherë kishim shumë biznese të vogla familjare që prodhonin bukë. Bënin bukë, por rregullat ishin të shumta dhe kini parasysh se buka ishte “ushqimi” përditshëm për shoqërinë. Furrtarët nuk pranonin asnjë negocim dhe paralajmëruan edhe grevë. Unë i paralajmërova furrtarët të bënin bukën gati përndryshe do të dërgoja ushtarë në furra të gatuanin dhe të shpërndanin bukën me çmim fiks. Ishte një veprim që përmbante një dilemë të madhe, i ngjashëm me reagimin që ti pret nga organizmi kur i jep një ilaç të ri.. Tashmë tregu i bukës në Greqi është i rregulluar. Ka konkurrencë. është buka masive, por ka edhe bukë të cilësive të tjera….

* Kur ju përshkruani Greqinë e viteve 80 apo më mirë të themi, administratën publike të Greqisë, njerëz që nuk shkojnë në punë por që marrin rrogë, njerëz që shkojnë në Bruksel, por nuk dinë anglisht…

* Po..

* Njerëz që paraqiten në punë dhe pjesën tjetër të ditës bëjnë punë të tjera, duket sikur ke shkruar për Shqipërinë e viteve 2000, – 2010.

* Kam të njëjtën ndjesi. Na duhet të përballemi me sistemi klientelist politik. Jemi të dobët. Nuk kemi industri. Njerëzit kërkojnë mundësi dhe thonë hajt ta shtyjmë. Nuk ka gjë të re me klientelizmin e ka thënë me kohë Aristoteli. Bëjmë zgjedhje, votojmë çdo katër vjet dhe përpiqemi të ofrojmë zgjidhje…

* çfarë mund të mësoj Shqipëria nga gabimet e Greqisë dhe po i referohem, veçanërisht krizës ekonomike greke. A mund të mësojmë diçka prej saj? A mësoi vetë Greqia nga kjo krizë?

* Sigurisht që mësuam. Modernizimi politikave ka qenë pezull për një kohë të gjatë sepse bezdiste lojtarët politik dhe gjithë sistemin politik. Ju e dini që ndryshimi has në shumë rezistencë dhe në të njëjtën kohë janë hapa të nevojshme që duhen marrë.

* Një nga gjërat që më ka bërë më shumë përshtypje në librin tuaj është momenti kur si zyrtar i ministrisë së jashtme, si i ri që ishit shkuat te Andreas Papandreu dhe e pyetët: cilat janë objektivat politik..

* …Po se në atë kohë ishim me Kostas Simitis, që më vonë u bë kryeministër. Papandreu ishte shprehur në favor të largimit nga Bashkimi Europian dhe NATO dhe të bëheshim rajon autonom, të kishim tregti me Europën si Norvegjia, dhe po flisnim për modelin Norvegjez…

* Po kjo ishte retorika në fushatën e zgjedhjeve…

* Unë u zgjodha për herë të parë dhe i thashë atij (kryeministrit Papandreu). Si do të pranoj unë postin që po më ofron (zv/ministër i jashtëm) nëse kemi qëndrime shumtë ndryshme. Dhe ai më pyeti: për çfarë diferencash po flet?! Nuk kemi dallime. Do t’i lemë gjërat kështu si janë. Atëherë i thashë: çfarë politike do të ndjekim. Ai më tha: do të qëndrojmë në BE dhe do të djersitim të përfitojmë sa të mundemi dhe unë i thashë: po njerëzit ju kanë duartrokitur kur thatë: do të largohemi. Papandreu tha: do të rrimë në të njëjtën lagje (unioni) që na ka lënë Karamanlis. Ata nuk do të na votonin ne nëse ne vërtet do të iknim nga NATO dhe institucionet europiane. Atëherë e pyeta: po atëherë pse na duartrokisnin, nëse nuk na merrnin seriozisht. Ai më tha: ata donin të dëgjonin këto fjalë, por jo t’i bënim realitet. Ne jemi në Europë dhe duhet të negociojmë për interesat tona.

* Kur ke shkruar për politikanët është një fjali që më duket interesante, për politikanë të lartë: ata ndonjëherë nuk janë të sinqertë as me veten.

* Nuk janë sepse përpiqen të bindin njerëzit dhe janë disa politikanë

* disa..

* Politikanët janë njëlloj në gjithë botën, sa më shumë përpiqen të organizojnë lehtësisht jetën politike në përputhje me atë që duan njerëzit. Ata që mendojnë vetëm të kënaqin votuesit, nuk kanë të ardhme do të zhduken. Ju e dini ka politikanë që kanë bërë çfarë kanë dashur- Micotaqis. Ai shkoi në qendër, shkoi në të djathtë. U bë kryeministër i së djathtës. Na ka sulmuar ne. Ishte 90 vjeç…

* Pyetja e fundit që doja të bëja ka të bëj me marrëdhëniet me median. Ju keni thënë se preferoni më mirë marrëdhënie të keqe por sinqeritet se sa rastin kur njëra dorë lan tjetrën- si i thonë fjalës.

* Unë kam thënë edhe diçka tjetër. Kam thënë se më mirë preferoj shtypin e skandaleve sesa mungesën e shtypit.

* Pse?

* Sepse kritika është e nevojshme për demokracinë dhe nuk është sekret që ndryshimi në Bashkimin Sovjetik nisi nga zoti Gorbaçov me dy sllogane: perestrojka dhe gllasnost. Perestrojka nënkuptonte reformë të sistemi politik, zgjedhje me shumë kandidatë dhe glasnost ishte transparenca- pra të thuash të vërtetën rreth gjërave pavarësisht se pëlqehen apo jo nga njerëzit. Sigurisht zoti Gorbaçov humbi, por ai ishte një element tranformues i sistemit të Bashkimit Sovjetik dhe njëri pas tjetrit vendet që kishin adoptuar sistemin sovjetik dështuan si në Shqipëri dhe pjesa tjetër është histori.

* Kur vini në Shqipëri ju takoni miq të vjetër, si Fatos Nano dhe Sali Berisha, si i gjetët ato?

* Janë miq të vjetër, miq që kanë transformuar sistemin, i kam takuar që kur kam ardhur në Shqipëri. Janë në politikë, janë më të rinj se unë. Mbaj mend që në Shqipëri nuk kishte kushtetutë dhe ne kërkuam përmes ministrisë së jashtme një njeri shumë të rëndësishëm, konstitucionalistin e njohur Dhimitër Cacos që shkroi kushtetutën, duke marrë më të mirën nga gjithë kushtetutat që njihte dhe ishte njeri që njihte gjithë kushtetutat. Shqipëria e ka një kushtetutë të mirë që duhet zbatuar, jo ta ndërroj shpesh.

* Fjalë/mesazh për publikun shqiptar?

* Shpresoj që niveli jetesë të vijë gjithnjë e duke u rritur. E di që keni plazhe dhe vende shumë të mira. Personalisht më pëlqejnë plazhet. Shpresoj dhe uroj që shumë shqiptarë të vijnë për pushime në Greqi. E di që keni kaluar vështirë në transformimin e vendit.

“Poshtë” Shqipëria, rroftë Italia? – Nga BESNIK DIZDARI

Të shtunën, duke pa emi sionin e lajmeve të ndonjë televizioni që ka statusin kombëtar, përjetova një rast krejt absurd, madje kundërshqiptar. Kur shkoi te lajmet sportive, TV-ja në fjalë, i qiti fundin ditës së mbrame të Kampionatit të Futbollit të Italisë. Mirë e bukur! Kush ka fituar, kush ka humbur, si ka humbur, lamtumira e Buffoni-t, deri te shqetësimi për rënien e Crotones  (a vërtet e dinë shqiptarët se kush është Crotone?). Madje, edhe se çka do të ndodhte në ndeshjen e mbrëmjes.

 

Mbasi mbaroi, pra, bukur e mirë, me këtë rubrikë të italianizimit krejt të papranueshëm e artificial, “papritmas” dha një lajm që, për të, dukej se ishte i dorës së dytë: që Kombëtarja e Shqipërisë – e shtetit të cilit i përkiste ky televizion – kishte fituar 3-0 me Gjeorgjinë për Ligën e Europës në volejboll për femra. E kaloi sikur Serie A të ishte Kampionati i Shqipërisë, ndërsa fitorja e bujshme, që me të drejtë gazeta “Panorama Sport” e titulloi në faqen e parë si “Start mahnitës i vajzave kuq e zi” , TV në fjalë, pra, e trajtoi sikur kjo fitore të kishte të bënte me një shtet tjetër, joshqiptar! Është pak të thuash skandal gazetarie.

 

Në të vërtetë është shkombëtarizim tejet domethënës në fushën e medias kombëtare, çka nuk e gjen në asnjë vend të botës. Dhe, për fat, kjo ndodh vazhdimisht. Deri dhe psikologjikisht ia vlen për t’u studiuar. Kështu, nëse do t’i psikologjisësh fytyrat e folësve kur përshkruajnë a komentojnë ngjarjet e Serie A të Italisë, vetvetiu fytyra iu merr një pamje vetëkënaqësie, madje dhe impozante, doemos edhe krejt artificiale. Kur shkon më vonë (gjithmonë më vonë) për te lajmet e Shqipërisë, fytyra iu merr një pamje si “për të ikë sa më parë”.

E, edhe kur janë në rolin e “analistit” apo të “pseudoanalistit”, e pranojnë me eufori se janë tifozë, bie fjale të Juventusit të Italisë!? Kjo është Shqipëria e sotme megalomane me “veprat e të tjerëve” dhe krejt “modeste” apo e mpakur me veprat e kombit të vet. Tash, nëse dikush gjen një prej shteteve të Ballkanit, pra, jo të Europës që është plot mend, që në lajmet qendrore të ditës, i jep në TV kë- sisoj hapësire Kampionatit të një shteti tjetër, qoftë dhe të Serie A të Italisë, kështu si Shqipëria, le të na e thonë. Keq kemi përfunduar! Kemi sendërtuar një ndjenjë kundërshqiptare pompoziteti “sui generis”. Që më rëndësi për Shqipërinë ka se la futbollin 40-vjeçari Buffoni (punë e madhe fort!) sesa që Shqipëria fiton 3- 0 në volejboll me Gjeorgjinë për Europën.

Madje, me atë Gjeorgji që vjen nga shkolla e volejbollit të Bashkimit Sovjetik, që ka qenë dhe është ndër më të përparuarat në botë. Kjo prepotencë kundërshqiptare përmes spekulimit në politikën e dhënies së lajmeve sportive, gati për natë deri dhe për çikrime të Kampionatit të Italisë Serie A, është vetëm një shpikje televizive e Shqipërisë, e cila aty e ka shqetësimin. Pra, se si fitoi Juventusi titullin e Italisë dhe, jo te Shqipëria që fiton 3-0 me Gjeorgjinë ne volejboll për Europën – që dikur ka qenë një nga sportet më të përparuara të Shqipërisë. Vështirë të gjeje dje një gazetë të përditshme josportive që e jepte lajmin e fitores shqiptare me Gjeorgjinë për Ligën e Europës.

Pa, sa për fundin e Kampionatit të Italisë, shkoni e i shihni sa me “origjinalitet”, e aty-këtu edhe me sa pompozitet, që e jepnin… E pra, a nuk duhet ndalë kjo dukuri nënshtruese, për të mos thënë fyese dhe e një ndjenje inferioriteti për një komb, për formimin kombëtar të rinisë shqiptare? Është një ndjenje Qeveria e Edi Ramës është praktikisht me mision të kompromentuar rëndë edhe nga këndvështrimi politik socialist dhe europianist. Shpirti i kësaj qeverie, i njollosur pareshtur me dallavere, mashtrime të turpshme e të vazhdueshme, është zvogëluar, zvetënuar, ndryshkur dhe menteshat e banalitetit mbisundojnë veprimin e saj kundërshqiptare.

Këtu, shteti, qeveria, ministria duket që nuk kanë njerëz të një kulture a të një dije kësisoj, për ta njohur e as dëshirë për ta përvetësuar. Këtë e di fort mirë autori i këtij shkrimi, i cili kritikon rregullisht këtë dukuri. Këtë sigurisht e dinë po aq mirë edhe mijëra e mijëra shqiptarë atdhetarë. Dhe çudi vërtet! Ndërsa “autorët” e këtyre bëmave, edhe kur në një shkrim të vetëm kritikohen për 12 rrena që botojnë, prapë i varin buzët e ankohen. Në vend që të thonë “faleminderit, se nuk do të rrej më”. E, po përsëris edhe këtu thënien emblematike të Indro Montanellit: “Dita më e lumtur e imja është kur botoj ndonjë pasaktësi në gazetë, sepse ky është rasti i vetëm që më jep mundësinë t’i kërkoj të falur lexuesit, padronit të vetëm që kam”!

Mirëpo, kush kërkon të falur në këtë vend, kush pyet këtu, në këtë rast për shikuesin?… E njohin për injorant, që mezi pret që t’ia tregosh ti sesi do të luajë Interi a Roma ndeshjen e mbrëmjes a të ditës, apo cilët lojtarë do të blejë apo do të shesë Juventusi. Harrojnë se ky shikuesi i ka në xhep televizionet e gazetat e Europës, lajmet e menjëhershme, madje me germa të shkruara, me zë e figurë, që i sheh edhe duke shëtitur në qytet. Për fat, ndoshta mezi gjen fitoren shqiptare të volejbollit kundër Gjeorgjisë, mu atë, që ti gati ia fsheh! Ndonëse është një ngjarje fort e rëndësishme jo italiane, por shqiptare. Si i bëhet pra? Këtë duhet ta dinë e pakta dy ministri, ajo e Arsimit dhe e Sporteve dhe ajo e Kulturës, pa shkuar te institucioni i AMAs.

Më kujtohet para nja 20 a 30 vjetësh se si organizime kësisoj të Francës gjobitën një TV se kishte kaluar përqindjen e transmetimeve muzikore në pakësim të muzikës franceze. Ndoshta e italianizuar edhe ajo si Shqipëria për madhështinimin e Serie A… Çka në Shqipëri, kësisoj, nuk ka ndodhur as gjatë pushtimit fashist italian… Dhe, mu për këtë, po i shoqëroj këto radhë me frontespice faqeje të marra nga gazeta “Fashizmi” 1939, doemos e komanduar nga pushtuesi. Për çudi, shihet qartë, se nuk ka përparësi Kampionati i Serie A të Italisë, e cila një vit përpara ishte bërë madje deri kampione e botës e ne ishim pjesë e saj.

E kështu pra, te “Fashizmi”, siç shihet, përparësi ka sporti modest shqiptar aq sa ai ishte. Shihni titujt e shkrimeve. Do të gjeni Berat e Vlorë, Tiranë e Shkodër, madje edhe emra të tillë sportistësh si Vllas Arapi, Perlat Rexhepi, Lef e Mitaq Sallata e të tjerë, të cilët po bëheshin gati të rrëmbenin pushkën dhe të jepnin jetën për çlirimin e Shqipërisë. Ishte viti 1939. Sot më 2018-n e Shekullit XXI nuk na mbetet gjë tjetër veçse të thërrasim: “Poshtë” Shqipëria dhe rroftë Italia e Serie A!… Por jo!

Ne i urojmë fitoren e çmueshme volejbollisteve të Shqipërisë e arritur pikërisht në vitin e 60-vjetorit të shpërthimit të volejbollit shqiptar në Europë. Ka qenë 1958 dhe Shqipëria midis 11 ekipeve më të mira të Europës: 3-0 Austrisë, 3-1 Turqisë, 3-1 Tunizisë, 3-0 Egjiptit, 3-1 Finlandës, 3-2 Holandës… Do t’i kthehem më vonë këtij jubileu të madh sportiv, që i bën nder jo sportit të Shqipërisë, por historisë së Shqipërisë. Asaj historie që qenka errësuar krejt prej Serie A të Italisë!…

Haradinaj kërkon njohje nga Vatikani

Kryeministri i Kosovës Ramush Haradinaj, gjatë takimit me sekretarin e shtetit, Kardinalin Pietro Parolin në Vatikan.
Kryeministri Ramush Haradinaj ka kërkuar nga Vatikani që ta njohë pavarësinë e Kosovës dhe të krijojë marrëdhënie diplomatike me shtetin më të ri në Evropë.

“Kosova është në kërkim të partneritetit diplomatik me shtetin e Vatikanit, njohja nga Selia e Shenjtë është një hap i nevojshëm”, ka shkruar Haradinaj në profilin e tij në Facebook, pasi ka takuar sekretarin e shtetit të Vatikanit, Pietro Paroli.

 

“Shteti i Kosovës është faktor i rëndësishëm i paqes dhe i stabilitetit si dhe promovues i fqinjësisë së mirë”, ka shtuar Haradinaj.

Pritje e ngrohtë në Selinë e Shenjtë, nga Sekretari i shtetit, Kardinali Pietro Parolin.

Kosova është në kërkim të partneritetit diplomatik me shtetin e Vatikanit dhe për këtë, njohja nga Selia e Shenjtë është hap i nevojshëm.

Kardinalit Parolin, i shpreha përkushtimin e vendit që të ruajmë dhe avancojmë marrëdhëniet tona, derisa Eminenca e Tij, na inkurajoi për rrugën tonë euro-atlantike.

Shteti i Kosovës është faktor i rëndësishëm i paqes dhe i stabilitetit si dhe promovuese e fqinjësisë së mirë.
Liria fetare dhe orientimi ynë euro-atlantik janë vlera të pacenueshme.

Vizita e sotme dhe pritja zyrtare nga Kardinali Parolin është dëshmi e orientimit tonë, drejt vendosjes së partneritetit strategjik me Vatikanin.

RH

Përkujtohet 19-vjetori i masakrës së Dubravës

Sot është shënuar 19 vjetori i masakrës së Dubravës, e cila cilësohet si një nga masakrat më të mëdha kundër shqiptarëve që ndodhën në Kosovë.

Të mbijetuarit dhe familjarët e të vrarëve kanë bërë homazhe në ambientet e burgut aty ku 19 vjet më parë u vranë 160 të burgosur.

Këtë ngjarje e ka kujtuar edhe presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi. Përmes një postimi në Facebook ai ka thënë se kjo ngjarje përbën një nga tragjeditë më të mëdha, autorët e së cilës ende janë të lirë.

“Në përvjetorin e masakrës në Burgun e Dubravës i kujtojmë të gjithë të burgosurit shqiptarë që përjetuan jo vetëm persekutime sistematike, por edhe vrasje mizore nga forcat policore serbe”, është shprehur ai.

Nëntëmbëdhjetë vjet më parë brenda burgut të Dubravës u vranë 160 të burgosur shqiptarë dhe u plagosën më shumë se 300 të tjerë.

Kjo masakër zgjati disa ditë, përkatësisht nga 19 deri më 24 maj 1999.

Rama: Njerëz të lartë në PD, të lidhur me kokainën e kapur në Durrës (video)

Kryeministri Edi Rama ne nje interviste me gazetaren Mirela Milori te ABC news, tha se ka informacione që çojnë në dyshime të arsyeshme se zyrtarë të lartë të PD kanë lidhje me kokainën që u kap në Durrës.

Edi Rama: Procesi tashmë ka hyrë në një fazë të re me arrestimin e personit që është identifikuar si koka e trafikut (Arbër Çekaj). Unë disponoj, kuptohet në rrugë operative, por janë të mjaftueshme për të kuptuar se përse është gjithë ky acarim.

Mirela Milori: Pse është gjithë ky acarim? Pse PD qenka e acaruar nga kapja e 613 kg kokainë dhe ndalimi i një personi në Gjermani?

Edi Rama: Sepse ka dyshime shumë të arsyeshme që të çojnë drejt njerëzish shumë të lidhur me rangjet me të larta të PD.

Mirela Milori: Dyshime të arsyeshme apo informacione?

Edi Rama: Informacionet krijojnë dyshimin e arsyeshëm, pastaj është hetimi që duhet të provojë dyshimin e arsyeshëm me prova.

A ka klane në PS kundra Xhafajt? Rama për akuzat: Unë s’do duhet të isha në faqe të dheut, për Tahirin reagova se..

I pyetur nga gazetarja Mirela Milori nëse mund të ketë në PS klane që mund të kenë përballje me ministrin Fatmir Xhafaj, kryeministri Rama dha kete pergjigje:

“S’e mendoj se unë e kam pak a shumë të qartë si është zhvilluar dhe nëse prokuroria do i shkojë deri në fund njerëzit do shohin gjëra që janë shumë tronditëse, këtu janë përfshirë struktura. Këtu është një gjë matematikisht e sigurtë. Mjafton që prokuroria ti drejtohet kujtdo agjencie e të marrë të vërtetën, unë e përsëris, askush mos më besojë, të presim rezultatin që të vijë nga një agjenci e specializuar ndërkombëtare cilado qoftë ajo”.

 

Teksa gazetarja i ka bere te njejten pyetje te ciles Rama ne konferencen per media pak dite me pare ku pati nje perplasje me gazetaren e pranishme aty, nuk mundi ti pergjigjej, nese kaq e vështirë është të gjeje Rama njerëz që mos te kenë të afërm të implikuar, kryeministri u shpreh:

Më vjen shumë keq që u bë ngjarje, më vjen të qesh e të qaj me ata që e trajtuan si një moment heroizmi gazetareskt, ishte shfaqje brutale e mungesës së etikës.

Një familje, një parti politike, një qeveri, një organizatë s’mban përgjegjësi për faktin se një anëtar i familjes mund të bëjë një mëkat, që një anëtar i familjes mund të shkelë ligjin, të dali si dru i shtrembër, por përgjegjësi për mënyrën si reagon ndaj rastit, një qeveri është shumësi njerëzish që i bashkojnë disa vlera parime program e motivim, por të gjithë janë të ndryshem e cdonjeri mund të jetë i tunduar dhe ndër ta ka njerëz që bien në ngasje e pastaj shfaqen në shkelje të ligjit apo të akuzuar.

Edhe në kishë njerëzit shkojnë si vdektarë dhe mëkatarë jo si engjëj që në rast se dikush ka rënë në mëkat është i përjashtuar nga vatha e perëndisë.

Nisur nga kush i ben akuzat, atëherë s’gjejmë më askënd që mund të jetë i pagjykueshëm në moralin e vet. Unë jam eksperiment i gjallë i akuzave që janë bërë, unë s’duhet të isha më në faqe të dheut. Ka akuza të drejtësisë, poltikës, insinuata, në raport me këto ka gjykime dhe gjykimi bazohet mbi domosdoshmërinë që figura që akuzohet të mos jetë i lidhur mbi akuzat që i bëhen dhe e dyta se në Shqipëri ka një baltë të madhe dhe kulturë akuzazh që vjen nga koha e vjetër.

Në rastin e Saimir Tahirit reagova pasi akuza erdhi nga drejtësia dhe tani të provojë të vërtetën” tha Rama.

45 vjetori i revoltës së Spaçit

Në Shqipëri po përkujtohet 45 vjetori i revoltës së të dënuarve politikë në burgun e Spaçit, një prej burgjeve më famëkeqe të diktaturës komuniste

Revolta e Spaçit përfaqëson një nga simbolet e spikatura të qëndresës antikomuniste, dhe përbën një nga ngjarjet që tronditën jo pak diktaturën. Ajo zgjati nga 21 maji deri me 23 maj të 1973 dhe u shtyp me dhunë. Katër prej të dënuarve të cilësuar si oganizatorët kryesorë u pushkatuan menjëherë ndërsa shumë të tjerë morën dënime të rënda.

Në fjalën e tij presidenti Ilir Meta theksoi se përvjetori i sotëm është “një ditë kujtese, por edhe reflektimi”, duke shtuar se “përballja me të shkuarën dhe çlirimi i shoqërisë nga makthi i krimeve të diktaturës, ngelet prioritet serioz për të gjithë politikën dhe shoqërinë shqiptare.

Tragjeditë e së kaluarëstha ai – nëse harrohen, janë të destinuara të rikthehen në një formë apo mënyrë tjetër”.

Edhe ambasadorja e Delegacionit të Bashkimit europian në Tiranë, Romana Vlahutin u shpreh se “Spaçi duhet ruajtur si një vend kujtese në mënyrë që brezat e ardhshëm të mësojnë se çfarë ka ndodhur në këtë vend”.

Ajo njoftoi se “BE ka nisur një projekt që është identifikimi i ADN-ës të personave të vrarë. Projekti kanisur në zonën e Dajtit dhe kjo do të bëhet në mënyrë që familjet të fillojnë të identifikojnë të dashurit e tyre sa më shpejt të jetë e mundur”, theksoi ambasadorja Vlahutin.

Ndahet nga jeta ish-presidentja e Parlamentit Evropian, përkrahëse e Kosovës

Ish-presidentja e Parlamentit Evropian Nicole Fontaine, e cila ka mbajtur gjithashtu postin e ish-ministres franceze të Industrisë, vdiq të enjten në moshën 76-vjeçare, bëri të ditur sot ish-ministri Dominique Bussereau.

Presidenti francez Emmanuel Macron e vlerësoi si figurën e një gruaje të përkushtuar, e cila përgjatë 35 viteve të karrierës së saj politike udhëhoqi luftën për ndërtimin evropian, sipas një deklarate të presidencës.

Macron theksoi gjithashtu angazhimin e saj në drejtim të arsimit. Fontaine u lind më 16 janar të vitit 1942 pranë Fecamp, në veriperëndim të Francës.

Ish-avokate me profesion dhe drejtuese e arsimit katolik, ajo u bë e njohur në vitin 1984 gjatë protestës kundër një projektligji për arsimin privat, i cili u hoq përfundimisht nën presionin e protestave.

Për vdekjen e Fontaine, foli sot edhe ministri i Jashtëm i Kosovës, Behgjet Pacolli. Ai tha se Fontaine ka qenë një mike e madhe e Kosovës.

“I pikëlluar me lajmin se ish-presidentja e Parlamentit Evropian Nicole Fontaine ka vdekur. Ngushëllimet e mia për familjen dhe kolegët e saj. Ajo ishte një mike e mirë e Kosovës. Në një nga vizitat e saja në Kosovë në vitin 1999 ajo tha se “Bashkimi politik i BE-së ka lindur në Kosovë dhe Parlamenti Evropian nuk kishte ndërmend ta heqë rolin e saj nga Kosova”, shkroi sot Pacolli.

Burgu i Spaçit, burg politik i sigurisë së lartë gjatë diktaturës komuniste në Shqipëri

Burgu i Spaçit ishte një burg politik i sigurisë së lartë, që ishte aktiv gjatë diktaturës komuniste në Shqipëri. Burgu gjendet (gjendej) në fshatin Spaç. Në vitin 1973 në Burgun e Spaçit pati një rebelim të të burgosurve, të cilët arritën të ngrinin një flamur jo-komunist. Një rebelim i ngjashëm u krye edhe në Burgun e Qafë Barit në vitin 1984 ku shpërthyen të njëjtat dufe e u ngritën kërkesa e dëshira për liri, që u shtypën njëlloj me dhunë e gjak.

Në burgun e Spaçit kanë vuajtur dënimet politike disa intelektualë të famshëm, ndër të cilët edhe Fatos Lubonja.

Kohët e fundit ka pasur plane që Burgu i Spaçit të kthehej në një muzeum, por deri sot, asnjë hap i mëtejshëm nuk është bërë në këtë drejtim.

Burgu i Spaçit është një monument i trashëgimisë kulturore në Spac, rrethi i Mirditës, në qarkun e Lezhës, Shqipëri. Ky monument është i llojit “Arkitekture”, i miratuar me numër “656/DT 05.12.2007“.

Ky burg është hapur në vitin 1968 dhe ka funksionuar deri në vitin 1988, e sipas të dhënave ka pasur mbi 1000 të burgosur. I ndërtuar për shfrytëzimin e Minierës së Spaçit ku nxirrej bakër dhe pirit. Janë rreth 7 godina që janë pjesë e burgut, por më tej ka edhe godina të tjera që kanë shërbyer si kampe për të burgosurit, por edhe ambientet që shërbenin si mjedis pune për njerëz të zonës. Ka qenë një kompleks minierash ku punonin jo vetëm të dënuarit. Aktualisht është në një gjendje tërësisht të shkatërruar.Ka nje arkitekture tipike te periudhes komuniste me forma te rregullta.

Mosregjistrimi i popullsisë pamundëson projektimet zhvillimore

Maqedonia tash 16 vjet nuk ka realizuar regjistrimin e popullsisë dhe kjo në vazhdimësi ka hapur debate me kërkesën për realizimin e këtij operacioni statistikor, jo vetëm që të dihet numri i popullatës, por edhe për planifikimin e politikave ekonomike, arsimore, sociale si edhe të nevojave tjera, ashtu siç veprohet thuajse në të gjitha shtetet në botë.

Regjistrimi i fundit është realizuar në vitin 2002, që u shoqërua me debate të shumta lidhur me përqindjen e popullatës shqiptare, e cila rezultoi të jetë 25.17 për qind. Nga numri i përgjithshëm dhe në bazë të kësaj përqindjeje, u përcaktuan edhe dispozitat kushtetuese mbi të drejtat e bashkësive etnike.

Tentim për regjistrimin e popullsisë kishte dhjetë vjet më vonë, në vitin 2012, por që nuk arriti të përfundojë pikërisht për shkak të përplasjeve nëse duhet ose jo të përfshihet në regjistrim edhe diaspora, që në rast se lihej jashtë, siç kërkonte pala maqedonase, rrezikonte që përqindja e shqiptarëve të binte në mënyrë të ndjeshme.

Nga Qeveria shprehen të përkushtuar për realizimin e regjistrimit, por nuk japin detaje konkrete se kur mund të ndodhë një gjë e tillë. Një proces tjetër i realizuar, ai i regjistrit të popullatës, sipas Qeverisë, “nuk nënkupton edhe regjistrimin e popullatës, por se do të shërbejë vetëm për nevoja tjera të institucioneve”.

Ish-drejtori i Entit Shtetëror për Statistikë, Donço Gerasimovski thotë se gjatë këtij viti, apo në fillim të vitit të ardhshëm, duhet të miratohen Ligji për regjistrim, që më pas të përgatiten materialet metodologjike dhe më së voni në vitin 2020 të bëhet regjistrimi i popullsisë.

“Edhe vendi ynë si çdo shtet anëtar i OKB-së është i obliguar të fillojë me përgatitjet për regjistrim, kushtet teknike ekzistojnë. Qeveria dëshiron të ketë regjistrim duke marrë parasysh nevojën për realizimin e projektimeve të saj, e që shumë prej tyre varen jo vetëm nga numri i popullatës, por edhe të dhëna tjera që dalin nga regjistrimi, si arsimimi, gjendja ekonomike e sociale, shtrirja gjeografike e faktorë të tjerë”, thotë Gerasimovski.

Sipas ekspertëve, regjistrimi i popullsisë është më se i nevojshëm për shkak se të gjitha të dhënat ende përpunohen në bazë të regjistrimit të vitit 2002, e që nuk korrespondojnë aspak më gjendjen momentale. Fatmir Bytyçi, njohës i çështjeve ekonomike, shpreson se kësaj radhe, kur do që të mbahet regjistrimi, të mos politizohet por të shpërbejë për projektimin e politikave për të mirën e popullatës.

“Ne akoma operojmë me një numër të popullsisë prej 2 milionë banorë. Kur flasin për nivelin e papunësisë ne supozojmë se ata dy milionë banorë kanë ngelur në atë nivel ose ka një rritje progresive bazuar sipas përllogaritjeve statistikore. Pra, vlerësoj se janë supozime që e bëjnë shumë të vështirë që të themi se politikat momentale apo ato që janë vendosur kanë qenë relevante për popullatën momentale. Shpresoj se përfundimisht do të kemi regjistrim të popullsisë dhe se ai nuk do të politizohet në parim, por se do të merret vetëm se nga aspekti i përfitimeve ekonomike dhe atyre afatgjate”, thotë Bytyçi.

Edhe Jane Dimevski, nga Instituti për Demokraci “Societas Civilis” flet për nevojën e regjistrimit të popullatës.

“Nuk ka informacione të mjaftueshme e që janë të nevojshme për analiza të ndërlikuara socio-ekonomike. Maqedonia është një nga shtetet e rralla ku nuk është realizuar regjistrimi i popullatës. Këtë ne nuk e kemi bërë tani 20 vjet, që nuk është vetëm se e turpshme, por edhe e dëmshme për të gjitha proceset, pasi me këtë pamundësohet planifikimi i politikave në bazë të parametrave të popullatës, numrit, arsimimit e kështu me radhë”, thotë Dimeski.

Profesori, Risto Malçevski thotë se evidencat mbi popullatën janë të domosdoshme, edhe pse ato sipas tij ekzistojnë bazuar me letërnjoftimet dhe pasaportat e lëshuara për qytetarët. Por, ai nuk e përjashton mundësinë e politizimit, në rast të ndryshimeve të mëdha sa i përket përqindjes së popullatës apo pjesës që ka të bëjë me përkatësinë entike.

“Ky problem mund të na çojë në rrugë tjetër. Mbrojtësit e maqedonizmit thënë kushtimisht, këtë mund ta shfrytëzojnë nëse do të dalin të dhëna tjera sa i përket aspektit etnik mbi bazën e të cilave përkufizohen të drejtat e gjuhës dhe të drejta tjera, dhe në këtë rast regjistrimit do të merrte një kahje krejt tjetër”, thotë Malçevski duke aluduar për shqiptarët, të drejtat e të cilëve kanë për bazë përqindjen e tyre në shtet.

Ndryshe, për dështimin e regjistrimit të popullatës në vitin 2012, Prokuroria Speciale ka nisur hetimet nën dyshimin se partitë në pushtet regjistrimin e kanë dështuar qëllimisht për evituar pasojat e mundshme ndaj subjekteve të tyre politike.