VOAL

VOAL

Please Wait ...
0%

Metodë e re për të zbuluar gënjeshtrën

By | September 19, 2017

Komentet

Studim britanik: Ngjyrën e flokëve e përcaktojnë mbi 100 gjene

Siç thekson “Science Daily” shkencëtarët kanë analizuar të dhënat e AND-së të më shumë se 300.000 personave me origjinë nga Evropa

LONDËR – Rezultatet e një hulumtimi të ri tregojnë se 124 gjene kanë rol kyç në përcaktimin e ngjyrës së flokëve të njeriut.

Siç thekson “Science Daily” shkencëtarët kanë analizuar të dhënat e AND-së të më shumë se 300.000 personave me origjinë nga Evropa.

Të dhënat janë marrë nga disa organizata mes të cilave janë ato britanike Biobank, 23andMe dhe të tjera.

Hulumtimet paraprake vërtetuan më pak se 100 gjene që ndikojnë në pigmentimin e flokëve.

Tim Spector, nga Universiteti Kings College në Londër, tha se ky studim do të ketë rëndësi të madhe në mjekësi dhe biologji.

“Deri tani studim më i madh gjenetik mbi pigmentimin, do të kontribuojë në kuptimin më të mirë të sëmundjeve si melanoma, formën agresive të kancerit të lëkurës”, tha Spector.

Studimi është publikuar në revistën ”Nature Genetics“.

Ngrohja i ndryshoi dinosaurët

Fosilet e gjetura në Dolomite (Itali) zbulojnë informacion të ri mbi origjinën e këtyre kafshëve

VOAL – Diversifikimi i parë i dinosaurëve ndodhi pas një krize ekosistemike të shkaktuar nga ngrohja e shpejtë globale. Kjo tregohet nga fosilet e gjetura në Dolimitet, të cilat për këtë arsye luajnë një rol themelor në kuptimin e evolucionit të këtyre kafshëve. Studimi u botua të hënën në revistën Nature Communications.

Kjo trazirë klimatike, e quajtur “Reshjet e Karniçit” ndodhi rreth 232 milionë vjet më parë, në periudhën Triasike. “Ne kemi arritur të demonstrojmë se dinosaurët, të rrallë dhe të shpërndarë pikë e pesë deri në krizë, pas kësaj trazire kanë shpërthyer në numër dhe janë përhapur në shumë pjesë të botës”, tha një nga studiuesit. “Askund në botë nuk është një krizë karniake aq mirë e dokumentuar si në Dolomite”, shtoi një shkencëtar tjetër. Shkurtimisht, hulumtimet u mundësuan studiuesve të rindërtojnë në detaje përgjigjet e mjediseve dhe ekosistemeve të ndryshme ndaj ndryshimeve klimatike, me një fjalë, diversifikimin e dinosaurëve.

 

ATS

Teleskopi Hubble zbulon yllin më të largët

Teleskopi Hapësinor Hubble i NASA-s gjatë vëzhgimeve të thella në hapësirë ka regjistruar një yll i cili është 9 miliardë vite dritë larg Tokës

WASHINGTON – Teleskopi Hapësinor Hubble i Agjencisë Amerikane të Aviacionit dhe Hapësirës (NASA), gjatë vëzhgimeve të thella në hapësirë ka regjistruar një yll i cili është 9 miliardë vite dritë larg Tokës.

Gjatë ekzaminimit të një shpërthimi supernova nga hulumtuesit e NASA, ylli i kaltër gjigand nga i cili arritën të marrin pamje falë një efekti optik të veçantë që doli rastësisht, u bë ylli më i largët që është regjistruar deri më tani.

Ekipi hulumtues në krye me Patrick Kelly nga Universiteti Minnesota i SHBA-ve, yllin e sapozbuluar e emërtuan “Ikarus”, duke u frymëzuar nga heroi në mitologjinë greke.

Shkencëtarët të cilët vëzhgonin një shpërthim të supernova në afërsi të galaksisë “MACS J1149+2223” që është i largët 5 miliardë vite dritë nga Toka në vitin 2016 brenda kësaj galaksie kanë vërejtur një ndriçim që më parë nuk ishte i pranishëm atje.

Hulumtuesit pas analizave të ngjyrës gjetën se ndriçimi në fjalë është një ylli i kaltër gjigand në një largësi. Ata theksojnë se ylli në fjalë ka mundur të vëzhgohet pasi që një yll i madh përafërsisht sa Dielli ka ndryshuar vendin e tij.

Udhëheqësi i hulumtimit, Kelly tha se “Për herë të parë mund të shikojmë se një yll i vetëm del në pah me efekte zmadhuese. Ky yll i vetëm është rreth 100 herë më larg nga ylli i vetëm që mund ta shohim jashtë shpërthimeve supernova”.

Nëse merret parasysh se mosha e universit është rreth 13.7 miliardë vite dritë, shkencëtarët thonë se ylli i zbuluar në një largësi prej 9 miliardë vite dritë është një zbulim i mrekullueshëm në aspektin e hulumtimit të fazës së parakohshme të universit.

Ndërkohë me aktivizimin e Teleskopit James Webb të NASA në vitin 2020, ky teleskop me pajisje optike më të sakta, parashihet të bëhen zbulime më të hollësishme. Teleskopi Hapësinor Hubble që nga viti 1990 është duke bërë vëzhgime në hapësirë. aa

 

Space X çon në hapësirë 10 satelitë të rinj

Kompania private e lëshimit të raketave në hapësirë SpaceX, të premten nisi drejt hapësirës një raketë të tipit Falkon 9, me 10 satelitë. Raketa u nis nga Baza Ajrore Vandenberg në Kaliforni.

Raketat u nisën pa ndonjë incident, duke kaluar mbi Oqeanin Paqësor, në perëndim të Los Anxhelosit.

Satelitët e kompanisë Iridium Communications, u vendosën në orbitën e ulët të Tokës, rreth gjysëm ore pas nisjes.

Ata janë grupi i pestë i 10 satelitëve të firmës Iridium, që është duke zëvendësuar të gjithë rrjetin e satelitëve të botës.

Ky projekt me vlerën e 3 miliardë dollarëve është në plan të përfundojë këtë vit, kur numri i satelitëve që do të çohen në hapësirë të arrijë në 75 të tillë.

Kompania Iridium, me bazë në McLean të Virxhinias, siguron komunikim me të dhëna, me celular dhe me zë.

Vitin e ardhshëm fillojnë testimet për udhëtim në Mars

Themeluesi i kompanisë amerikane për prodhimin e mjeteve kozmike dhe raketave SpaceX, Elon Musk, njoftoi se vitin e ardhshëm do të fillojnë testimet e para për udhëtimin në Mars

NEW YORK – Themeluesi i kompanisë amerikane për prodhimin e mjeteve kozmike dhe raketave SpaceX, Elon Musk, njoftoi se vitin e ardhshëm do të fillojnë testimet e para për udhëtimin në Mars.

Musk, drejtori ekzekutiv (CEO) i SpaceX, e cila muajin e kaluar lançoi me sukses në hapësirë raketën më të fuqishme komerciale Falcon Heavy, mbajti një fjalim në një aktivitet të organizuar në qytetin Austin të Teksasit.

Duke folur në lidhje me planet e SpaceX, Musk tha: “Jemi duke ndërtuar anijen e parë ndërplanetare e cila do të shkojë në Mars. Fillimisht do të ketë fluturime të shkurtra. Mendojmë që testimet të fillojnë në gjysmën e parë të vitit të ardhshëm”.

Musk bëri të ditur se në kuadër të testimeve fillimisht do të bëhen provat për ulje dhe ngritje, duke shtuar se në fluturime ende nuk do të marrin pjesë njerëz.

Ai tha se shpreson që testimet e SpaceX të jenë frymëzim për hulumtime nga kompanitë e tjera kozmike dhe raketore dhe veçanërisht shtetet.

Ndryshe, raketa Falcon Heavy, pjesët e së cilës mund të ripërdoren, kishte spikatur me kapacitetin e ngarkimit dhe koston e lirë prej 90 milionë dollarësh.

Falcon Heavy ishte raketa më e fuqishme komerciale e dizajnuar deri më sot me kapacitet ngarkimi prej 63.8 tonësh. aa

Zbulohet një diamant, që fsheh një nga sekretet më të thella dhe më të vjetra të Tokës

Minatorët e minierës së diamanteve të Cullinan në Afrikën e Jugut kanë gjetur një gur të çmuar që e mbante mineralin në brendësi dhe është gjetur në një kilometër thellësi. Elementi në fjalë perovskit i silikatit të kalçiumit (CaSi03), normalisht gjendet në 650 kilometra thellësi sepse më afër sipërfaqes bëhet i paqëndrueshëm. Nuk ishte parë kurrë në koren e tokës. Lajmi u shfaq në revistën “Nature”.

Graham Pearson, një nga gjeokimikët tha se askush nuk ka arritur ta mbajë këtë mineral të qëndrueshëm në sipërfaqen e tokës dhe se e vetmja formë e mundshme për ta ruajtur në sipërfaqe është ta mbash në një kontenitor infleksibël.

Si një diamant. Në një proces prej miliona vitesh besohet se diamanti është formuar 700 km larg nga sipërfaqja, përreth një pjesë të vogël të këtij minerali që ka pothuaj 0,031 milímetra gjerësi. Kjo zonë e planetit ka një presion prej 240.000 herë më të madhe sesa presioni atmosferik në nivelin e detit. Këtu është formuar ky gur i çmuar që me kalimin e kohës u ngrit deri në zbulimin e tij në Afrikën e Jugut.

CaSi03 është një mineral, ekzistenca e të cilit ishte një hipotezë, derisa u bë i ditur zbulimi. Për Pearson përfshirja e perovskitit në këtë diamand të veçantë tregon një riciklim të kores oqeanike në shtresën e poshtme të tokës dhe jep një provë thelbësore për atë që ndodh me fatin e pllakave oqeanike kur zbresin në thellësi të planetit. /bota.al/

Zbulohet kopja më e vjetër e Kur’anit, mund të jetë të paktën 1370-vjeçare

Një kopje e lashtë e Kur’anit e gjetur në Universitetin e Birmingemit mund të ketë qenë e Abu Bakr, një prej të parëve myslimanë në botë.

Datimi me radiokarbon, kur u krye, gjeti fragmente që mund të jenë të paktën 1370 vjeçare, duke rritur kështu mundësinë që të jetë kopja më e lashtë e librit të shenjtë të Islamit, që ekziston.

Jalam bin Huvareib, drejtor i Fondacionin për Studime Islamike “Rashid Al Maktoum” në Emiratet e Bashkuara Arabe, ka sugjeruar se një dokument i tillë i hershëm, mund të jetë porositur vetëm nga një grup i ngushtë njerëzish – me më shumë gjasa, vetë abu Bakr.

Abu Bakr mendohet gjerësisht të ketë qenë i pari person që u konvertua në Islam, duke qenë jashtë familjes së Profetit Muhamed. Ai ishte mik i ngushtë dhe këshilltar i besuar i Profetit dhe u bë i pari kalif mysliman në vitin 632, duke sunduar për 27 muaj deri kur vdiq në vitin 634.
Screen-Shot-2018-02-12-at-11.13.49
Mosha e Kur’anit të Birmingemit nënkupton që ai mund të jetë krijuar në vitet e hershme të Islamit, atëherë kur popullsia myslimane globale ishte vetëm disa qindra, transmeton bota.al

“Unë besoj se ky është Kur’ani i Abu Bakr”, tha Huvareib kur u gjet dorëshkrimi, duke shtuar: “Është zbulimi më i rëndësishëm që është bërë ndonjëherë, për botën myslimane”.

Cilësia e Kur’anit dhe shkrimi i tij sugjeron se mund të jetë krijuar vetëm për një figurë shumë të rëndësishme.

Krijohet një pemë gjenealogjike që lidh 13 milionë njerëz mes tyre

Geni.com është një bazë të dhënash që u krijua për të një projekt shumë interesant. Personat e interesuar për të marrë pjesë duhet të ngarkonin të dhëna të pemëve të tyre gjenealogjike familjare.

Duke u nisur nga i gjithë ky informacion i përpunuar, rrjeti analizoi dhe kryqëzoi duke kërkuar ekuivalenca. Përfundimi krijoi një pemë të madhe gjenealogjike që përfshin 13 milionë njerëz dhe 11 breza nga e gjithë bota (86 milionë vullnetarë që kanë marrë pjesë në këtë studim).

Përtej këtyre lidhjeve informacioni ka nxjerrë përfundime shumë kurioze, p.sh në kohëra lufte si ato botërore jetëgjatësia e personave të moshuar ishte më e madhe sesa e të rinjve, gratë kishin emigruar më shumë se burrat në vende më afër vendit të tyre të origjinës, ndërsa meshkujt kishin emigruar më pak dhe në vendet më të largëta me vendin e tyre të origjinës.

Por përfundimi më kurioz ka të bëjë me lidhjet mes të afërmve. Shihet se para revolucionit industrial në 1750 ka pasur një numër të madh personash të martuar me të afërm pak a shumë të afërt, diçka e kuptueshme për epokën ku gjetja e një partneri ishte në rrethet më të afërta, fqinj ose familje, por kjo mënyrë fillon e zhduket dukshëm duke u nisur nga 1850 sepse përmirësohet transporti që rriste horizontin jetësor sidomos për ndryshimet kulturore që nuk i shihnin me aq sy të mirë martesat mes kushërinjve. /bota.al/

Ja çfarë duhet të dini për macen tuaj

Macet megjithëse duhet ta pranojmë; janë kryenece, janë jo më pak të populluara sesa qentë. Kjo si meritë e inteligjences së tyre, bukurisë, shkathtësisë etj. Ato janë dhe disi misterioze në shumë veprime dhe aventura që ndërmarrin.

Më vijnë në mëndje vargje nga kënga aq e bukur për fëmijë ; “Macja le të lahet”; …një macok fytyrën lau/ gjyshja ime kur e pa/ do të bjerë shi më tha…..

Si shkak i këtij popullariteti, por mbase dhe të natyrës mistike, rreth tyre janë përhapur shumë “thashetheme” që janë keqkuptime të pabazta dhe shpesh herë ndikojnë në mënyrën sesi ne, njerëzit i trajtojmë ato.

Duke dashur të sqarojmë këto “thashetheme” apo më saktë keqinterpretime që janë hapur rreth tyre, do të përpiqemi ti mbledhim në këtë artikull disa prej më të përhapurave. Shpresojmë se do të ndihmojmë sadopak që të largohen disa keqkuptime rreth maceve dhe jetës së tyrë 🙂
Macet janë kafshë që e kanë qejf një jetë të vetmuar dhe që të jenë vetëm në shtëpi-

Jo e vërtetë: Largimi i pjestarëve të familjes nga shtëpia, mund të jetë stresuese për macet. Ky është një prej shkaqeve nëse macja juaj ka incidente duke urinuar jashtë kutisë së rërës vetëm kur ju largoheni prej shtëpie dhe i lini vetë ato. Shpesh tek këto mace kur ngelen vetëm në shtëpi vërehen shënja si : mungesë oreksi, të vjella, mjaullitje etj. Edhe macet kanë qejf të jenë në shtëpi me anëtarë të tjerë të familjes, të luajnë dhe t’ju kushtohet vëmendje.

Problemet dhe aksidentet me kutinë e rërës, janë gjithmonë “zakone të tyre që nuk mund të ndreqen”

Gabim. Problemet me përdorimin e kutisë së rërës mund të kenë arsye mjekësore ose strese të ndryshme. Prandaj në raste të tilla është gjithmonë e këshillueshme që macja juaj të kontrollohet nga një Mjek Veteriner. Nëse gjendet shkaku, atëherë trajtimi dhe përmisimi i kësaj gjëndje është i sigurt.

Macet gërvishtin pasi janë natyrë e tillë.

Absolutisht JO e vërtetë. Macja juaj gërvisht për arsye nga më të ndryshmet. Disa herë ato mund të gërvishtin për të treguar irritim-psh nëse ju i mbani dhe përkëdhelni në një mënyrë të papërshtatshme për to. Disa mace gërvishtin thjesht si një lojë- nëse ky është shkaku atëhere, ndalo menjëherë dhe tërhiq vëmendjen e saj drejt një lodre ( kjo lojë nuk duhet të vazhdojë gjatë pasi vërtet më vonë mund të kthehet në një problem). Ndonjëherë një arsye mjekësore, si artritet, është shkaku që macja juaj të sillet në këtë mënyrë, duke qënë se këto probleme e bëjnë atë të ndjehet jo mirë, atëherë ajo do të gjejë një mënyrë si gërvishtja për të treguar një problem që po e mundon atw. Gjithmonë nëse kjo gjendje e maces vazhdon (ku macja gërvisht me shkak dhe pa shkak), është mirë të kontrollohet nga Veterineri juaj për të gjetur shkakun e vërtetë.
Macet nuk kanë nevoje për lojra, ato dinë si të argëtojnë veten

Jo e vërtete. Mbase macet duken më të pavarura, por ato, po ashtu si qentë kënaqen shumë kur kanë një aktivitet të përditshëm. Duke luajtur me macen tuaj për disa minuta, disa herë gjatë ditës, do ju ndihmojnë ju dhe macen tuaj në shumë drejtime, si psh zgjimi gjatë natës apo shpejt në mëngjes. Një mace që ka luajtur dhe është lodhur fle e qetë dhe deri vonë.

Mos ju duket e pabesueshme, por shumë mace janë mësuar tashmë të dalin shëtitje me pronarët e tyre, tamam si një qen i urtë dhe dëgjueshëm, të mësuar me litarin rreth belit të tyre ( gjoksore që janë të dezinjuara posacërisht për mace) ato kenaqen po aq sa dhe qentë në shëtitjet e tyre të përditëshme.

Macet asnjëherë nuk shkojnë me njëra tjetrën

Besoj të gjithe jemi dakord dhe njëzëri themi: Gabim. Macet po ashtu kënaqen tej mase kur kanë shoqërinë e njëra tjetrës, biles do të sugjeronim që nëse e kini një mace tashmë, mos ngurroni ti bëni 2 apo 3, pasi në atë mënyrë ato e shijojnë më mirë ditën në prezencën e njëra tjetrës.

Macet që gërvishtin mobiljet, është një sjellje dhe problem i pandreqëshm.

Jo e vërtetë. Macet në mënyrë instiktive kanë shumë dëshirë të gërvishtin objekte të ndryshme. Kjo jo vetëm për faktin se kjo për to është një mënyrë për të prehur kthetrat e tyre, por dhe pasi kështu ato heqin ankthin, shënojnë territorin si dhe një mënyrë e ndryshme e tyre për të nxjerrë energjinë e trupit. është e padrejtë që të pretendosh se macja juaj nuk do të gërvishtë apo cjerrë objekte të ndryshme, pasi kjo sjellje është tepër normale dhe është gjithashtu thelbësore për shëndetin fizik dhe mendor të maces suaj. Në mënyrë që ju të parandaloni gërvishtjen në mobilje apo objekte të tjera të kushtueshme, krijoini kushte maces suaj që të ketë një vend të posacëm ku mund të ushtrojë këtë “zakon” normal që ajo ka. Psh Në dyqanet e kafshëve mund të gjeni objekte të ndërtuar posacërisht për këtë funksion, apo mund t’ju sugjerojmë disa copa të vjetra tapetesh të fiksura në një derrasë. Në këtë mënyrë dhe ju dhe macja juaj do të jeni të lumtur.

Macet gjithmonë tremben keq kur cohen tek Mjeku Veteriner

Ky është një prej atyre “thashethemeve” që ju ka kushtuar disi maceve dhe shëndetit të tyre. Shumë veta duke menduar se do të jetë më mirë ta lenë macen të qetë dhe të mos e cojnë tek veterineri, mendojnë tepër gabim. Macet kanë nevojë po aq sa qentë për tu cuar për vizita tek Mjeku Veteriner. Në klinikat tona në shohim dhe mace që janë të qeta sikur të jetojnë në ate klinikë. Shpesh kjo është një meritë e pronarëve të tyre që i sjellin regullisht ato në klinikat veterinare. Eshtë e rëndësishme që macja juaj të cohet për egzaminim klinik edhe kur mendoni se ajo “ndjehet mirë”. Jo të pakta janë rastet kur një sëmundje është zbuluar në fazën fillestare dhe thjesht gjatë një egzaminimi klinik. Nëse ju e keni problem me macen tuaj dhe nuk mund ta coni në klinikë, bisedoni me Mjekun Veteriner për disa nga mënyrat sesi mund ta bëni sa me pak stresante këtë, si për ju apo për macen tuaj.

Macet dhe kotelet nuk kanë nevojë për trajnime, ato do të mësojnë vetë.

Gabim. Kotelet në periudhën nga mosha 2-7 javëshe kanë periudhën kur mësojnë se c’farë është e “sigurt” dhe c’farë është e pasigurt në ambjentin ku ato rrethohen. Kjo është mosha me e mirë për ti mësuar maces suaj disa rregulla që ju do të donit që ajo ti ndiqte. Mos hipja mbi tavolinën e bukës, mbi sobë etj. Po ashtu si dhe tek qeni, një mace ka nevojë të mësojë se cfarë duhet dhe cfarë nuk duhet bërë në shtëpi. Ku ato janë kotele, është periudha me e lehtë, por nuk do të thotë se nëse ato janë të rritura nuk mund të mësojne. Macet janë të zgjuara dhe mësojnë shpejt. Po ashtu si dhe për qentë, dhe për macet ka klasa trajnimi me trajnues profesionalë.

Mjaullitjet e maceve nuk do të thonë ndonjë gjë, thjesht injorojini.

Kur një qen leh vazhdimisht, ne pëërpiqemi të gjejmë shkakun, se c’farë Balo po na përpiqet të na thotë, apo jo? E pra dhe macet nuk lehin “kot” e kanë një arsye për të vepruar në këtë mënyrë. Sigurisht që mjaulltijet janë ndonjëherë të tepërta dhe të bëzidsshme. Por për macet kjo është një formë komunikimi. Arsyet mund të jenë që nga “ Hej unë kërkoj vëmendjen tëndë” , apo “ më ushqe tani se jam e uritur”, apo “ më hap derën se dua të dal”, dhe deri probleme më serioze sic mund të jenë ato shëndetësoret. Shpesh herë kur në klinikë na vijnë mace që janë sjellë prej pronarëve pasi ato pa “asnjë arsye” nuk reshtin se mjaullituri, ne, veterinerët, kemi gjetur probleme të tilla si : probleme me gjendrat tiroide, probleme me presionin e gjakut etj. Prandaj ju këshillojmë që të mos i injoroni nëse macja juaj i ka shtuar mjaullitjet kohët e fundit.

Për gjithcka ndryshe që vereni në sjelljen e maces suaj, mos e neglizhoni dhe mos vononi por kontaktoni me Mjekun Veteriner sa më parë.

Përgatiti materialin Mjek Veteriner Egli Ozuni.

Zbulohen sinjale të paraardhësve të yjeve

SAN FRANCISCO – Shkencëtarët amerikanë kanë zbuluar sinjalet e paraardhësve të yjeve nëpërmjet radio sinjaleve.

Astronomët e universiteteve të Arizonas dhe Colorado-s si dhe të institutit teknologjik në Massachusetts, pretendojnë se duke përdorur radio spektrometrin në Observatorin Radio-Astronomik të Agjencisë Shkencore Kombëtare në perëndim të Australisë, kanë arritur të pranojnë sinjalet e yjeve të para të krijuara 13.6 miliardë vite më parë, kohë kjo që përkon me periudhën 180 milionë vite pas Big Bang-ut (Shpërthimit/ bumit të madh).

Përgjatë 12 viteve të studimit, astronomët kanë gjetur gjurmët e para të elementit të hidrogjenit në univers. Këto gjetje, treguan se universi i sapolindur është i përfshirë nga hidrogjeni dhe është më i ftohtë se sa mendohej. Shkencëtarët, duke u bazuar në gjetjet kanë llogaritur se temperatura e gjithësisë në atë periudhë ka qenë -270 gradë Celsius.

Bëhet e ditur se yjet e para të universit kanë qenë të mëdha, të kaltra dhe jetëshkurtra prandaj ka qenë e pamundur të shihen me mikroskop. Në zbulimin e këtyre yjeve përdoren antena me radio sinjal të cilat regjistrojnë ndryshimet momentale të rrezatimit elektromagnetik në hapësirë.

Kreu i studimeve pranë Universitetit të Arizona-s, Judd Bowman, lidhur me zbulimet tha se “Ky sinjal shumë i vogël ka hapur dritare të re ndaj periudhës së hershme të universit”.

Detajet lidhur me zbulimin janë publikuar në revistën “Nature”.

Paralajmërohet instalimi i rrjetit 4G në hënë

Realizimi i projektit në fjalë është paralajmëruar pesë dekada pas udhëtimit të parë të astronautëve të NASA-s në hënë

SAN FRANCISCO – Kompanitë Vodafone, Nokia, Audi dhe SpaceX njoftuan se do të instalojnë rrjetin mobil 4G në hënë vitin e ardhshëm me projekt të përbashkët.

Realizimi i projektit është paralajmëruar pesë dekada pas udhëtimit të parë të astronautëve të NASA-s në hënë.

Qëllimi i projektit është të mbështesë misionet e ardhshme në hënë. Kështu, astronautët do të kenë mundësinë për të komunikuar drejtpërdrejt në hënë dhe nuk do të varen nga sinjalet e dërguara në tokë dhe të presin kthimin e informacioneve, gjë e cila ndodh aktualisht.

Rrjeti i transmetuesit, që nuk do të peshojë më shumë se një kilogram, do të prodhohet nga Nokia, kurse Vodafone do t’i pajisë këto mjete me rrjetin e saj 4G. Detyra e Audi është të krijojë një automjet hulumtues hënor i cili do të përdorë rrjetin mobil në hënë. SpaceX pajisjet e sipërpërmendura me raketën e saj Falcon9 vitin e ardhshëm nga Florida do t’i lançojë në hënë. aa

NASA: Shkrirja e akullnajave do të zhdukë një numër qytetesh

Për shkak të shkrirjes së akullnajave në Groenlandë, shumë qytete botërore do të fundosen, dhe i pari prej tyre pritet të jetë Londra, pas së cilës përmbytjet do të zgjerohen në qytete të tjera bregdetare, duke përfshirë dhe Dubrovnikun, shumë më larg, në Kroaci.

Këto parashikime janë bërë falë një pajisjeje të re të NASA-s, e cila tregon se cilat qytete të botës do të përmbyten nga shkrirja e ajsbergut të shkaktuar nga ngrohja globale. Formula, në bazë të të cilit parashikon kjo pajisje, përfshin efektin e gravitetit dhe rotacionit të Tokës, që tregon shpërndarjen e ujit në sipërfaqen e saj.

Në Evropë, për shkak të shkrirjes së pjesës perëndimore të Grenlandës, krahas Londrës dhe Dubrovnikut parashikohet që përmbytjet të përfshijnë edhe Oslon, Athinën, Sirakuzën, Marsejën dhe Brestin.

Megjithëse procesi i shkrirjes së ajsbergut kishte një ndikim të rëndësishëm në mjedis në shekullin e fundit, shkencëtarët paralajmërojnë se në shekullin 21 ky efekt do të jetë edhe më i madh.

“Ndërsa qytete dhe shtete po përpiqen të përpilojnë plane për reduktimin e përmbytjeve, ata duhet të mendojnë 100 vjet në të ardhmen dhe duhet të vlerësojnë rreziqet në të njëjtën mënyrë si kompanitë e sigurimeve”, thotë shkencëtari i Lartë Erik Ivins njofton BBC.