VOAL

VOAL

Please Wait ...
0%

GINEVRA DIAMANTE ROSA VENDUTO A 14,8 MILIONI DI FRANCHI

By | May 13, 2015

Komentet

Asnjëherë kaq shumë të rinj dhe femra sa tani në Këshillin Kombëtar Zviceran

25 vjeçari Andri Silberschmidt ka tronditur ulësen e drejtorit të USAM Hans-Ulrich Bigler

VOAL – Dje zviceranët zgjodhën këshillin kombëtar më të gjelbër në histori, por edhe më femëror dhe më rinor. Mosha mesatare e parlamentarëve për legjislaturën 2019-2023 është saktësisht 49 vjet, krahasuar me 50.3 për atë të kaluar. Anëtari më i ri është 25 vjeç, më i vjetri është 72, sipas të dhënave të siguruara nga Zyra Federale e Statistikave (FSO).

Në vitin 2011 mosha mesatare ishte 50.2 vjet, ndërsa në vitin 2007 ishte 51.4. Vetëm dy herë kishte rënë nën moshën 50 vjeç, në 1991 (49.7) dhe në 1987 (49.8).

Rënia e vjetërsisë është e lidhur ngushtë me përparimin e fortë të të Gjelbërve dhe të Gjelbërve Liberalë. Të parët kanë moshën mesatare më të ulët në Dhomë, 44.8 vjet, ndërsa këto të fundit arrijnë në 48. Socialistët janë gjithashtu nën mesataren, me 47.1, siç është Lidhja (45) dhe UDF ( 48), të cilat sidoqoftë kanë vetëm një përfaqësues secila.

Mbi të gjitha, SVP (49.6), FDP (50.6) dhe CVP (51.8), por edhe ENP (51) dhe, mbi të gjitha, PBD (56), janë mbi mesataren. ata kanë vetëm tre deputetë secila.

Këshilltari më i ri kombëtar është nga FDP me qendër në Zyrih Andri Silberschmidt (25), ndërsa më i vjetri është në Vaud Vaud Jean-Pierre Grin (72).

Numri i deputetëve nën 30 është pothuajse dyfishuar që nga viti 2015, nga 4 në 7. Ai i përfaqësuesve që varion nga 60 në 69 ka rënë me 8, nga 39 në 31. Më pak se 30 vjet (7) dhe mbi 70 (1) vazhdojnë të paraqiten nën përfaqësim në Dhomën e Popullit në krahasim me të njëjtat kategori të popullatës zvicerane. Grupmoshat më të shumta janë midis 50 dhe 59 vjeç (74), përballë moshave 40-49 vjeç (51) dhe 30-39 vjeç (36).

Dekani i Dhomës është argauas Christian Demokrat Ruth Humbel i cili, i ulur në ekipin kombëtar që nga viti 2003, krenohet me praninë më të gjatë të pandërprerë midis 200 të zgjedhurve. Sidoqoftë, ka edhe më shumë përvojë nga ekologu i Vaud Daniel Brélaz. Ish kryetari i Komunës së Lozanës deri tani ka gjithsej 18 vjet në Dhomën e Ulët, por jo të vazhdueshme. Ai arriti për herë të parë në Bernë më 1979 si i pari i gjelbër i zgjedhur në një parlament në botë. Ai u ul në ekipin Kombëtar nga 1979 deri më 1989, pastaj nga 2007 më 2011 dhe përsëri nga 2015. Të dy Ruth Humbel dhe Daniel Brélaz do të humbnin epërsinë në rast se ekologu Maya Graf, i cili ka mbajtur një vend në Kombëtar që nga 2001, duhet të fitojë një balotazh për Shtetet në Bazel-Fshat.

Asnjëherë kaq shumë gra

Gratë që do të ulen në Këshillin Kombëtar në legjislaturën e ardhshme (edhe nëse diçka mund të ndryshojë akoma pas fletëve të votimit në Shtetet, për shembull nëse Marina Carobbio Guscetti do ta bënte atë në Ticino) janë 85. Një numër i paparë. Në total ato përfaqësojnë 42.5% të deputetëve, kundër 32% në legjislaturën e fundit. Që nga viti 2003 është një përparim i vazhdueshëm, zakonisht 3-4 pikë për një mandat, këtë herë më i qëndrueshëm. Për shtetet, pesë “senatore” janë zgjedhur tashmë dhe ka një shans të mirë për të tejkaluar shtatë në vitin 2015 pas raundit të dytë, edhe nëse gjashtë nga daljet nuk përsërisnin.

Pjesëmarrja e tretë më e ulët

Zgjedhje, fitore e abstenuesve?

Pjesëmarrja në zgjedhjet federale 2019 ishte 45.1%. Kjo është data e tretë më e keqe që nga viti 1971, data e prezantimit të së drejtës së votës për gratë, del nga të dhënat e publikuara gjatë natës nga Zyra Federale e Statistikave (FSO). Në krahasim me katër vjet më parë ka pasur një rënie prej 3.4 pikë përqindjeje.

Për t’u llogaritur në një vlerë të ngjashme me atë të këtij viti, duhet të kthehemi në vitin 2003 (45.2%). Rekordi negativ që nga viti 1971 është 42.2% në 1995. /ats

Të Gjelbërit fitojnë 17 vende në Parlamentin Zviceran – dhe tani kërkojnë një karrike në Këshillin Federal

Në foto Regula Rytz

VOAL – Duhej të ishte një dallgë, por është një cunami: dëshira për ekologji e Zvicrës ka arritur të ndryshojë ekuilibrin e Këshillit Kombëtar. Të Gjelbërit fitojnë 17 vende, çka asnjë parti nuk i ka arritur kurrë. Të Gjelbrit Liberalë rriten gjithashtu fuqishëm, ndërsa katër formacionet kryesore, të përfaqësuara në Qeveri, po humbasin: SVP, PS, FDP dhe CVP.

Për të gjashtën herë radhazi SVP vjen në krye të ekipit kombëtar, ku kandidati më i votuar i vendit është demokrati i Bernës Albert Rösti me 128.2252 vota, por arritja e vërtetë ishte ajo që u realizua nga të Gjelbrit. Partia e Regula Rytz ngrihet në 28 mandate – njërën prej të cilave e fitoi për herë të parë në Ticino me Greta Gysin – kundër 11 të 2015. Një kërcim që – në një vend si Zvicra e përdorur me mikro-ndryshime elektorale – është i përmasave të papritura. Asnjëherë në historinë e zgjedhjeve federale që nga viti 1919, vit në të cilin u prezantua sistemi proporcional, një parti nuk fitoi kaq shumë mandate. Rekordi i mëparshëm daton nga SVP, e cila në 1999 ishte rritur me 15 vende.

Ndjeshmëria më e madhe ekologjike – e lindur në vazhdën e një lëvizjeje popullore që e sheh ndërkombëtarisht te adoleshentja suedeze Greta Thunberg bartësin e saj standard – konfirmohet edhe nga përparimi i të Gjelbërve Liberalë, të cilët dyfishojnë deputetët e tyre (16, +9). Është e mjaftueshme për të kërkuar një vend të gjelbër në Këshillin Federal, në dëm të FDP, sipas Regula Rytz.

Bilanci i fuqisë ka ndryshuar ndjeshëm. Nëse në vitin 2015 koalicioni i krahut të djathtë mund të llogaritej në 101 vende, sot ai bie në 83 mandate. PS dhe Të Gjelbrit arrijnë 67 përfaqësues dhe gjilpëra e bilancit bëhet CVP (25 eksponentë). Bilancet e reja do të kenë rëndësinë e tyre përpara çështjeve që presin mandatin e ri: mjedisin, sigurimet shoqërore, marrëveshjen kornizë me BE-në, kostot e shëndetit.

ATS

Sot në Zvicër mbahen zgjedhjet e përgjithshme parlamentare

 

Sot Zvicra zgjedh parlamentin e saj për katër vitet e ardhshme. Për 200 vendet, sa i ka Dhoma Nacionale dhe 46 sa i ka ajo e kantoneve (Senati) kanë kandiduar 4652 veta që është numri më i madh i kandidatëve deri tash, shkruan albinfo.

E veçantë për këto zgjedhje është se garën zgjedhore e ka karakterizuar debati për klimën. Se kjo mund të ketë një ndikim në rezultate, tregon barometri i fundit i zgjedhjeve i bërë para rreth dhjetë ditësh. Ai tregonte se partitë ambientaliste (Partia e Gjelbër dhe ajo e kjelbër Liberale) po shkojnë drejt rritjes së tyre në parlament.

Është interesante se tre deputetë të senatit qysh tash e kanë të sigurt vendin në legjslaturën e ardhshme. Bëhet fjalë për: Hans Wicki (FDP/NW), Erich Ettlin (CVP/OW) pasi qe nuk kanë kundërkandidatë – ndërsa në këtë dhomë secili kanton ka numër të barabartë përfaqesuesish – dhe Daniel Fässler (CVP(AI) pasi që është zgjedhur në prill nga asambleja rurale e kantonit të tij.

Ja se për çfarë bëhet fjalë kur jemi te Zgjedhjet Parlamentare 2019 në Zvicër

· Dhoma Nacionale: Kjo dhomë e Parlamentit Zviceran pasqyron përbërjen e popullit të Zvicrës. 200 vendet e saj ndahen në 26 kantone, sipas numrit të banorëve të tyre të përhershëm. Kjo do të thotë se sa më shumë që të ketë banorë një kanton, aq më tepër ka edhe deputetë kantoni përkatës në këtë dhomë.

· Në krahasim me zgjedhjet e vitit 2015, kantoni i Gjenevës dhe ai i Vaudit kanë të drejtë të kenë nga një deputet më shumë. Ndërkaq e kundërta do të ndodhë me kantonin e Bernës dhe atë të Lucernit, të cilët do të humbin nga një vend deputeti.

· Dhoma e Kantoneve (Dhoma e Lartë ose Senati): Në këtë dhomë të gjitha kantonet janë të barabarta. Pavarësisht nga numri i banorëve, secilit kanton i takojnë nhga dy ulëse në këtë dhomë parlamenti. Kjo nënkupton që, sikur Kantini i Cyrihut që ka 1 milion e 400 mijë banorë ashtu dhe Kantoni Uri, me vetëm 35 mijë banorë, kanë nga dy deputetë në këtë dhomë.

· Gjysmëkantonet, si: Appenzell Innerhoden, Appenzell Auserrhoden, Baselland, Baselstadt, Obwalden dhe Nidwalden, dërgojnë nga një deputet në Dhomën e Kantoneve. Kjo ndodh pasi që ato janë pjesë të sih kantoneve më të mëdha, pastaj të ndara.

· Mbyllja e qendave të votimit: Më së voni në orën 12 të dielën në të gjitha kantonet mbyllen kutitë, respektivisht qendrat e votimit. Pas kësaj, fillon numërimi.

· Rezultatet: Duke filluar nga ora 12.30 nisin të vijnë rezultatet nga kantonet. Por, derisa të numërohen edhe votat e fundit dhe sidomos deri sa të sqarohen shumicat në kantone, numërimi mund të zgjasë deri në orën 23.

· Rezultatet e ndërmjetme: Vëzhguesit e zgjedhjeve nga instituti gfs.bern kanë paralajmëruar 3 njoftime të rezultateve paraprake: në orën 16, ne orën 18 dhe ne orën 20. Ndërkohë që termini i parë merret me përqindjet e partive, dy të tjerët tregojnë edhe ndarjen e ulëseve të parlamentit.

Arkat kantonale të Zvicrës parashikojnë një vit 2020 fitimprurës

VOAL – Shumica e këshilltarëve shtetërorë përgjegjës për financat kantonale mund të buzëqeshin në këtë periudhë. Të gjitha vlerësimet e mëparshme të vitit 2020 janë hedhur poshtë dhe rreth 15 kantone presin ta mbyllin vitin e ardhshëm me tejkalim. Nëntë të tjerët krijojnë një buxhet që bën një ndarje të konsiderueshme – madje me deficite të kufizuara në disa milionë. Aq më tepër që shtimi i rezultatit të 25 kantoneve supozohet të ketë rritur të ardhura prej rreth gjysmë miliardë franga. Sidoqoftë, buxheti i përgjithshëm kombëtar është negativ. Dhe kjo për shkak të Gjenevës, e cila sheh do të ketë 590 milionë franga më pak, çka ndikon në bilancin e përgjithshëm.

Në llogaritë e përkohshme të vendosura në qytetin e Kalvinit, tre projekte të mëdha të miratuara në votim peshojnë: reforma e taksave të korporatave (RFFA), kundër-propozimi i nismës për të vendosur një kufi maksimal për çmimet e sigurimit shëndetësor dhe rikapitalizimi i fondit të pensionit shtetëror. Kantoni do të jetë në gjendje të mbulojë humbjet falë rezervave që arrijnë në 710 milionë franga.

Vihet re gjithashtu situata në Neuchâtel, ku Qeveria ka paraqitur një buxhet në suficit. Nuk kishte ndodhur që nga viti 1957. Në jug të Alpeve, Ticino pret të mbyllë llogaritë e vitit 2020 me një tejkalim, për të tretin vit radhazi./ ATS

ECAJAKET 10 VJEÇARE TË SHKSH“BASHKIMI“ NË OSTERMUNDIGEN-BERNË CH – Nga Abas Fejzullahi

 

Me 14 Frytor(Shtator) 2019 Shoqata Kulturore Shqiptare „Bashkimi“ në bashkin Ostermundigen të Bernës kryeqendrës së Zvicrës, organizoi shënimin e dhjetëvjetorit të themelimit , me paraqitjen para të pranishmëve pjesëmarrës me një program të organizuar mirë, historikun dhjetvjeçarë të ecajakeve në Zvicër.

Zvicëra ka mundësuar të gjitha Shoqatat Kulturo Artistike në tërë Zvicrën, të themelohen, ushtrojnë dhe paraqesin vlerat kulturo-artistike nga thesari i pasur i folklorit në veçanti dhe artit muzikor në përgjithësi si trashëgimi kulturore nga vendi i origjines.

Në këtë drejtim, me programet e tyre të pasura, kanë luajtur edhe rolin e përfaqësimit të vendit të tyre të origjines në shumë drejtime e në veçanti në vëlerat me rëndësi të trashëgimis kulturore por edhe të diplomacisë.

Hapja e programit me një pjesë instrumentale nga anëtarët e Shoqatës

Kur thuhet të diplomacisë, Shoqatat s’jua kanë marrur detyrat dhe përgjegjësit përfaqësive diplomatike me detyra të caktuara në ambasadave dhe konsulata, por i kanë ndihmuar ato më shumë organizime e manifestime, nga se me programet e tyre të pasura kulturo-artistike të paraqitura nëpër të gjith festat në tërë hapësirat e Kantonet e Zvicrës, kanë depërtuar tek miljona shikues që përfaqësuesit diplomatik asnjëhere skanë mundur e as që munden ta bëjnë e të paraqesin ato vëlera të trashëgimis kuturore nga vendi i origjines ashtu siç e bëjnë SHKA..
Prandaj ndikimi i tyre me programet kulturo-artistike në masë në kohë dhe hapësirë në të gjitha drejtimet është më i madh dhe shumë më i thellë se i përfaqësive diplomatike..

Një detyrë të kësaj natyre në ruajtjen me paraqitjen e trashëgimisë kulturore të vendit të origjines me shumë sukses e ka paraqitur për 10 vjetë rrjesht edhe SHKA“BASHKIMI“ në bashkinë e Ostermundigenit ku është mirë e bashkuar dhe në kryeqendrën e Zvicrës Bernin dhe në tërë hapësirat e kantonet Zvicërane në bashkëveprim e bashkëpunim edhe me shoqatat simotra dhe me Shkollën shqipe të mësimit plotësues në Ostermundigen ku anëtarë të rregulltë të shoqatës janë nxënësit dhe shumica e prindërve të tyre.

Rjedhën e programit në këtë përvjetor e udhëheqi me shumë përgjegjësi e profesionalizem Znj. Brikela Ndue, folëse ku mes tjerash në vijim po i bashkangjesim atë që e lexoj para pjesëmarrësve, që bëri gërshetimin herë herë edhe me pika të caktuara muzikore si nga thesari i pasur i folklorit, pjesë instrumental dhe programi i përgatitur nga nxënësit e mësimit plotësues të shkollës shqipe në bashinë e Ostermundoigenit me mësuesen tani më të mirënjohur Znj. Ida Jasharin në bashkëpunim të vazhdueshëm me kryetarin e SHKSH“BASHKIMI“ Z. Ajet Cervadiku.

Znj. Brikela Ndue, folëse

„Nuk është hera e parë që takohemi dhe mblidhemi në një vend si ky që jemi sot, rrethuar me shqiptarë nga vende të ndryshme, por edhe me zvicëranë që na përkrahin dhe mbështesin gjithmonë.
Sot jemi së bashku për të festuar këtë mbrëmje, për nder të 10 viteve pune të palodhshme si dhe suksesin n rrugen e pandalshme që bëri ajo për kultivimin dhe ruajtjen e kutlurës dhe traditës Shqiptare. Eshte pra Shoqata Kulturore Shqiptare Bashkimi këtu ne Ostermundigen.

Duke u nisur nga situata e atëhershme e mërgates këtu në Ostermundigen në -Bern dhe rrethinat e saj, ku vetëm në Ostermundigen ishin mbi 100 familje Shqiptare nga te gjitha viset tona, ideja ishte të formohej një Shoqatë që të bashkonte keto Familje. Qellimi i formimit të Shoqatës nga disa veprimtarë, ishte që të gjendej një model i përshtashëm që ti bashkonte shqiptarët, gjithmone duke menduar për të ecur në të ardhmen me hapa të ngadalshëm por të sigurt.

Kështu dhe ndodhi, u bë bashkimi rreth Kulturës, muzikës e Sportit, u ndihmuan të rinj dhe te reja në Arsim duke ditur që kjo do të kishte rëndesi të veçantë për integrimin me të mirë të Shqiptarëve këtu në Ostermundigen dhe rrethina. Duke u nisur nga thenia se për të mesuar një gjuhë të huaj, se pari duhet të njohësh gjuhën tënde, Shoqatai përkrahu dhe bashkepunoi ngushte me Shkollen Shqipe për mësimim plotësues. Ky bashkëpunim vazhdon edhe sot si në ditët e para.

Kryetari i SHKSH“Bashkimi“ Z. Ajet Cervadiku ndan Mirënjohje mësuese Ida Jasharit

Kuvendi i parë zgjedhor u mbajt me 12.shtator.2009. Nga ky kuvend dolen strukturat udhëheqëse të Shoqatës. Kryetari i parë u zgjodh Aasan Jashari, sekretar Hajdar Sadrija dhe Arkatar Refik Memeti.

Kurse tashë janë : Ajet Cërvadiku Kryetar, Ibrahim Bajraktaraj ,Arkatar Daut Aliu ,ndërsa Udhëheqse e komisionit të gruas është Besa Krasniqi

Shoqata mënjëhere filloi punën për afrimin e Familjeve Shqiptare në Shoqatë dhe dërgimi i Fëmijeve në mësimin plotësues të gjuhës shqipe, dhe ky ishte suksesi pare.

Me fillimin e aktivitetve të ndryshme ,u angazhuan edhe persona të tjerë në shoqatë si Ramiz Cizmolli, LamiI Istogu dhe Ajet Cervadiku duke filluar me mesimin në Instrumente, vallezim dhe këndim për te rinj dhë të reja.
Brenda një kohe të shkurtër, paralel me të gjitha këto aktivitete, filloi edhe perkrahja e Femijeve në detyrat dhe ushtrimet e shtëpisë për shkollen normale. Shumë Fëmijë u ndihmuan nga Aasan Jashari në Matematikë.

Shoqata ka qenë pjesmarrse disa her n Tregun Vjeshtor (herbsmärit) në Ostermundigen,
Feston rregullisht Festën e Flamurit, festen 28.Nëntorit dhe Pavarësinë e Kosovës, 7 marsin diten e Mësuesve dhe 8 Marsin diten e Gruas. Rendesi te vecantë i eshte kushtuar Rinis dhe sportit. duke u organizuar 3 mini turne të futbollit.

Në 2014 shoqata ishte pjesmarrëse në Ekspoziten BESA me temë “shpëtimi i Hebrenjeve nga shqiptarët”. ku komisioni i gruas përgatiti një Apero ku ishin me shumë se 100 Pjesmarrës të pranishëm.
Po ashtu ,çdo Dhjetor vjen babagjyshi që flet shqip, dhe sjell dhurata për të gjithë femijët.

Ne Qershor se bashku me shkollen Shqipe u festua Festa e Abetarës, duke qenë kështu në cdo aktivitet së bashku.
Shoqata ishte e pranishme në organizimin nga Ministria e Diasporës në Zürich dhe Gjenevë . Televizioni Zviceran SRF 2 si edhe ai SRF kanë qenë mysafiret tanë.

Shoqata ka një bashkëpunim të mirë edhe me tre Ambasadat tona në Bern, vlen të përmendet se në qdo Aktivitet kemi të pranishem Zyrtar nga Ambasadat.

Eksiston një bashkëpunim i ngushte me RTV SYRI BLUE duke qenë Pjesmarrës disa herë në Emisionet e tyre.
Po ashtu kemi bashkëpunim edhe me Altin Markun dhe Emisionin e tij “Fol Shqip” Nga rtsh emsisioni URA me Artur Bejzade

Ne fund lind pyetja?
A do te ishte e mundur që të beheshin të gjitha këto vetëm pa ndihmën e të tjereve?
Sigurisht qe jo.
Përkrahja dhe mbështetja e Anëtaresisë dhe e Komunës së Ostermundigenit, bënë që të realizohen qëllimet për të cilat shoqata është zotuar në ditët e para të themelmimit te saj.

SHKSH/AKV BASHKIMI www.bashkimibern.ch
Postfach 1057 info@bashkimi-bern.ch
CH – 3072 Ostermundigen „

Në vijim lidhur me ecajaket e SHKSH“BASHKIMI“ për 10 vite, kryetari saj Z. Ajet Cervadiku paraqiti një vështrim në vijim.

SHOQATA KULTURORE SHQIPTARE BASHKIMI
ALBANISCHER KULTURVEREIN BASHKIMI

„ 14 shtator 2019 Ostermundigen

Në një pritje me dashamirësi me një pamje gazmore dhe festive bashkësia shqiptarë në Ostermundigen në kryeqendrën e Zvicrës në Bern, shënoi dhjetëvjetorin e themelimit të Shoqatës kulturore shqiptare „Bashkimi“.

Kjo festë ishte shumë emocionues, sepse ishte një rikthim dhe takim me themeluesit, ish udhëheqëset dhe udhëheqësit e Shoqatës. Një rrezatim i pandalshëm pune për dhjetë vite me rradhë, pa dyshim të shumëmbushur me shumë punë, me shumë djersë por edhe me shumë këmbëngulësi dhe dashuri .

Para të pranishmëve kryetari i Shoqatës z. Ajet Cevadiku foli për punën dhe aktivitetin e Shoqatës ku ndër të tjera tha se në mesin e bashkësisë tonë në Zvicër ka pasur gjithmonë, ka dhe do të ketë shumë veprimtarë në drejtimin e ruajtjes së trashëgimisë kulturore në kurbet. Aktivistët e Shoqatës „Bashkimi“ gjatë kësaj kohe, me punën e tyre në vazhdimsi, kanë arritë të shpalosin shpirtin e vendit të prejardhjes tue i dhënë një pamje krenare sikurse i kanë dhënë pamje e krenari të denjë edhe vetë bashkësisë tonë në Zvicër, tue dhtuar në vazhdimsi peshën dhe rëndësin si bashkësi që me veprimtarin e tyre kulturore, janë shëndrruar në një qëndresë dhe në një zë të kulturës dhe artit që kudo që qfaqet me programin kulturo artistik ngjallë kënaqësi dhe freski te secili shiques.

Jubiletë si ky dhjetëvjetor kanë një rëndësi të veçantë, pasi që vetvetiu bëjnë që njeriu të këthehet në prapa me kujtime dhe të hecë përpara me veprime , për të kujtuar se kush jemi e nga vijmë dhe tue kujtua e nderuar vendin e prejardhjes tue marr forcë për të vazhduar tutje. Vetëm tue ditur prej nga vijmë dhe në çfarë tradite e kulture mbështetemi, atëherë edhe vazhdimi i më tejm i së ardhmes tonë, s’ka se si të jetë ndryshe përveç se e sukseshme.

Një jubile si ky, është një mundësi e mirë për të parë të ardhmen me besim të plotë, për të zhvilluar die, për të bërë plane dhe për të mbledhur energji të reja për qëllime të reja. Veprimtaria në vazhdimsi e organizuar mirë e si duhet e kurbetçarëve jashtë atdheut, është vazhdimësi e qartë e asaj tradite që e mësuam nga librat dhe gojëdhënat dhe më të cilën shqiptarët u frymzuam ndër breza.

Njejtë sikurse edhe në të kaluarën edhe sot vazhdojnë me traditën shembullore që kurbetçarët shqiptarë qoft këtu në Zvicër, qoft gjithandej ku shtrijnë veprimtarinë e tyre, nuk përkufizohen thjeshtë vetëm në organizimin e veprimtarive të njëtrajtëshme . Një numër i madh i organizimeve të Shoqatës „Bashkimi“ në Ostermundigen kanë karakter kulturo-edukativ dhe i shërbejn organizimit të bashkësisë shqiptare në përgjithësi në ruajtjen e gjuhës ,traditës, kulturës, historisë dhe atdhedashurisë.
Një veçori tjetër që duhet përmendur dhe të përsëritet në vazhdimsi është qëndrimi i përhershëm i drejtë që me zë dhe krenari e pranojnë përkatësinë europiane të shqiptarëve kudo që paraqiten ata.

Me guxim të pa lëkundur kjo bashkësi me shumë sukses paraqet para publikut kudo që qfaq programet e tyre kulturo-artistike si trashëgimi me vëlera dhe tradita të vjetra të populli shqiptarë me porosi se kultuara është një urë që lidhë kombet. Rrugë të cilën asnjëhere bashkësia shqiptare nuk është larguar, por ka vazhduar gjithnjë tue përparuar në saje të veprimtarisë së veprimtarëve të bashkësisë shqiptare në shoqërin Zvicërane, pa e humbur asnjëhere përkatësin e tyre kombëtare.

Shoqata „Bashkimi“ përuron në vazhdimsi mirëkuptim të ndërsjelltë në të gjitha fushat e jetës duke nxitur bashkëjetesën në paqe dhe harmoni në mjedisin ku punojnë e jetojnë pavarësisht nga përkatësia etnike, fetare, politike dhe me vendosmëri qëndrojnë kundër çdo përpjekje që rrezikon këto vëlera të mirëfillta.

Jubeltë duhet festuar për të përgëzuar të gjithë ata që veprojnë me ndershmëri për të mirën e përbashkët dhe për të motivuar gjeneratat e reja që të vazhdojnë këtë rrugë. Në festën e dhjetëvjetorit të punës dhe veprimtarive organizative kulturore të Shoqatës „Bashkimi“ pat edhe mysafirë të shumtë të cilët përshëndetën dhe shprehën urimet e tyre për punën e Shoqatës .

Me fjalët më të mira u falënderuan të gjitha ato familje që ndihmuan Shoqatën“Bashkimi“ sepse këtë Shoqatë ata që nga themelimi e panë si shtëpinë e tyre. Veçanërisht u theksua bashkëpunimi me shkollën e mësimit plotësues të gjuhës shqipe në Ostermundigen, nxënësit e së cilës janë pjesë e pandashme e festave të Shoqatës.

Nxënësit me vallet e tyre para pjesëmarrësve u mirëpriten dhe u duartrokiten. Që janë edhe anëtarë të Shoqatës

Mysafir special ishte kryetari i komunës së Ostermundigenit z. Thomas Iten i cili para të pranishmëve foli për rëndëesinë e organizimit dhe për përshtatjen dhe bashkimin e shkëlqyeshëm të shqiptarëve në këtë komunë.

Ajet Cervadiku kryetar i SHKSH“Bashkimi“ dhuratë ëe veçant për kryetarin e bashkisë së Ostermundigenit në shenj falënderimi për përkrahje të vazhdueshme.

Në fund të programit familjet e shumta anëtare të shoqatës kishin përgatitur sjellur pije të mjaftueshme freskuese dhe zier e gatuar mjaftë ushqime të shishme tradicionale për të gjithë pjesëmarrësit pas përfundimit të programit të paraqitur.“

Pamje e një pjese të ushqimeve tradicionale të përgatitura për pjesëmarrësit nga anëtarët e shoqatës dhe prindërit e nxënësve.

Më 10 tetor 1901 lindi skulptori i shquar zviceran Alberto Giacometti

VOAL – Një skulptor i famshëm për figurat e tij njerëzore, Alberto Giacometti lindi më 10 tetor 1901 në Borgonovo (Zvicër) në mes të Val Bregaglia, nga Giovanni, një piktor neo-impresionist dhe mësuesi i tij i parë, dhe Annetta Stampa. Më vonë ai do të marrë pjesë në Ecole des Beaux-Arts dhe Ecole des Arts et Metiers në Gjenevë.

Më 1921, pas një fëmijërie thelbësisht të lumtur, ai u transferua në Romë për të studiuar mjeshtrit e mëdhenj të së kaluarës. Anëtarët e familjes e lehtësojnë atë në të gjitha mënyrat e impresionuar nga talenti i tij i madh, i manifestuar plotësisht në një moshë të re (është i famshëm një portret i nënës së tij i bërë me plastelinë gjatë viteve të shkollës së mesme).

Gjatë studimeve të vetmuara ai u bë i apasionuar pas punës së Tintoretto dhe Giotto të cilët e frymëzuan me idenë e krijimit të një arti të lirë nga intelektualizmi, që synonte – anasjelltas – në origjinën e tij primitive apo edhe primitive. Në këtë periudhë interesi i tij për antropologjinë është i fortë, në këtë të ngjashme me shumë nga bashkëkohësit e tij (Pablo Picasso mbi të gjitha).

Më 1922 u vendos në Paris për të ndjekur kurset e skulptorit Antoine Bourdelle, duke eksperimentuar pjesërisht me metodën Kubiste. Siç mund ta imagjinoni, jeta e një artisti të ndërgjegjshëm dhe avangard si Giacometti nuk mund të jetë e lehtë, aq shumë sa që, pasi hapi një studio me vëllanë e tij Diego (i cili më vonë do të bëhet asistent i tij deri në vdekjen e tij) , për të jetuar, ai nuk përton të dizajnojë mobilje.

Giacometti në hulumtimin e tij të pandërprerë nuk mund të anashkalojë Surealizmin e ri, dhe në fakt ndan me disa prej bashkatdhetarëve të tij që banojnë në kryeqytetin francez simpatitë për këtë lëvizje.

Nga viti 1927 ai filloi të ekspozojë skulpturat e tij të para surrealiste në Salon des Tuileries. Suksesi më në fund troket në derën e tij, duke i dhënë mundësinë për të hyrë në një turne më prestigjioz, i cili i lejon atij të hyjë në kontakt me personalitete të jashtëzakonshme artistike si: Arp, Mirò, Ernst dhe Picasso ose shkrimtarë si Prévert, Aragon, Eluard, Georges Bataille etj. Queneau. Ndër të tjera, një partneritet i fortë lindi me Breton, themeluesin e lëvizjes surrealiste, për të cilën ai shkruan dhe vizaton në revistën “Surrealizmi në shërbim të revolucionit”.

Por Giacometti ndjen gjithashtu nevojën për t’u rikthyer në temën e “ngjashmërisë absolute” dhe, pas vdekjes së babait të tij në 1933, përfundon një periudhë e re e praktikës. Nga 1935 deri në 1940 ai u përqëndrua në studimin e kokës, duke filluar nga pamja, selia e mendimit. Ai gjithashtu përpiqet të tërheqë figura të tëra, në një përpjekje për të kapur identitetin e qenieve njerëzore individuale me një shikim të vetëm. Në këtë periudhë ai afrohet me Picasso dhe Beckett, dhe vendos një dialog me Jean-Paul Sartre që shpesh do të ndikojë në veprat e të dyve. Ai i kaloi vitet e Luftës së Dytë Botërore në Gjenevë.

Më 1946 u kthye në Paris dhe gjeti vëllain e tij Diego, duke u futur në një fazë të re artistike gjatë së cilës statujat u zgjatën dhe gjymtyrët e tyre u shtrinë në një hapësirë ​​që përmbante dhe përfundoi ato.

Në vitin 1962 ai mori çmimin e Madh për skulpturën në Bienalen e Venecias.

Vitet e fundit janë përplot me aktivitete frenetike dhe një vazhdim i ekspozitave të shkëlqyera në të gjithë Evropën. Megjithëse i sëmurë rëndë ai shkoi në New York në vitin 1965 për ekspozitën e tij në Muzeun e Artit Modern. Si punimin e tij të fundit ai përgatiti tekstin për librin “Paris pa fund”, një sekuencë prej 150 litografish në të cilat rrjedhin kujtimet e të gjitha vendeve të jetuara .

Ai u nda nga jeta më 11 janar 1966; varri i tij është në vendlindjen e tij në Borgonovo, afër prindërve të tij.

Një nga skulpturat e tij prej bronzi, “L’homme qui marche I” (Njeriu në këmbë), u shit në ankandin e Sotheby në fillim të shkurtit 2010 për rreth 75 milion euro: është çmimi më i lart në botë i paguar për një vepër arti./Elida Buçpapaj

Dy nga fituesit e sotëm të Nobelit në Fizikë janë zviceranë

Astronomët zviceranë Michel Mayor, djathtas, Didier Queloz, majtas, në një foto nga viti 2005

 

VOAL – Planetologëve zviceranë të Universitetit të Gjenevës (UNIGE) Michel Mayor dhe Didier Queloz, së bashku me natyralistin kanadez të SHBA James Peebles, iu dha çmimi Nobel për Fizikë 2019 për zbulimet e tyre në lidhje me rrezatimin kozmologjik nga thellësia dhe për planetet e para jashtë sistemit diellor: zbulime që ndryshuan imazhin tonë të universit.

Çmimi shkon “gjysma tek James Peebles për zbulimet teorike në kozmologjinë fizike dhe gjysma  tjetër për Michel Mayor dhe Didier Queloz për zbulimin e një eksoplaneti në orbitë rreth një ylli diellor”, njoftoi Göran Hansson, Sekretari Gjenerali i Akademisë Mbretërore Suedeze të Shkencave.

“Zbulimi është arritja më e madhe e gjithë karrierës sonë, dhe marrja e një çmimi Nobel është thjesht e jashtëzakonshme”: kështu reaguan planetologët zviceranë Michel Mayor dhe Didier Queloz, cituar në një deklaratë të lëshuar sot nga Universiteti i Gjenevës. Të dy, aktualisht jashtë vendit, zbuluan planetin e parë jashtë sistemit tonë diellor 24 vjet më parë. “Askush nuk e dinte nëse ekzistojnë ekzoplanetë”, kujton Michel Mayor në shënimin e UNIGE. Gjuetia kishte filluar prej kohësh. “Astronomët prestigjozë i kanë kërkuar për vite të tëra, më kot”.

Universiteti nënvizon se ky është një gëzim i madh edhe për universitetin e Gjenevës: çmimi Nobel për fizikën “është një njohje fantastike për punën e bërë nga Michel Mayor dhe Didier Queloz”, tha rektori i UNIGE Yves Flückiger. “Është një lajm i shkëlqyeshëm për Universitetin tonë, për Gjenevën dhe për të gjithë Zvicrën,” shtoi ai.

Guy Parmelin, kreu i Departamentit Federal të Economicështjeve Ekonomike, Edukimit dhe Kërkimit (DEFR) gjithashtu uroi dy fituesit. “Zvicra mbetet kombi i domosdoshëm për kërkime shkencore të thella”, nënvizoi Këshilli Federal i Vaud në një twitt.

Peizazh – Poezi nga FABIO PUSTERLA – Përktheu SKËNDER BUÇPAPAJ

Këtu bie shi për ditë të tëra, nganjëherë edhe me muaj.

Gurët janë të zes nga rrebeshet,

shtigjet të rënda.

 

Buzë kanaleve:

fultere, teneqe të zeza. Një valixhe

e katramuar.

 

Një fill vaji pikon

mbi zall. Sipër: beton.

Nëse e rrëmih tokën: lyshtëra,

tulla të cifluara, dhëmbë lepuri.

 

Mund të presësh zhurma njerëzore,

hapa, topa tenisi. Zëra rastësorë.

Çdo copëz është e pranishme, ndonëse e padobishme.

 

Duke qenë zbrazëtirë këtu ka vend për të gjithë,

e ajo pakgjë që është, më mirë të mos ishte.

Edhe binarët janë mrekullisht vendnumëro,

edhe hardhucat të palëvizshme, vagonët

të harruar.

 

E pastaj koteci i pulave. Gjërat pa histori.

Ose jashtë. Një karrocë dore

që nuk ka rrota. Një pus. Një kalbësirë e thatë

që nuk ka fund. Emri i një marroku:

Luixhino. Pupla brenda rrjetës së pulave.

Vrima brenda rrjetës. Intriga të thyera.

Kjo që ju nuk e quani mizori.

 

Unë jam ky: asgjë.

Dua atë që jam, fortësisht.

Dhe fjalët: askush tani nuk m’i vjedh dot.

 

Swissinfo.ch: Blejnë vila e harxhojnë para – çfarë do të bënte Kosova pa “schatzit”?

“Çfarë do të bënte Kosova pa diasporën?”, ky është titulli i mediumit zviceran “Swissinfo.ch”, në të cilin paraqitet rëndësia e bashkatdhetarëve që jetojnë në Zvicër për Kosovën dhe ekonominë e shtetit, shkruan Gazeta Express.

Në këtë reportazh thuhet se brezat e vjetër që punojnë e veprojnë në Zvicër kanë mbështetur të afërmit e tyre në Kosovë për dekada të tëra, megjithatë shtrohet një dilemë nëse një gjë të tillë do ta vazhdojnë edhe brezat e rinj.

Tutje përmendet fakti që Kosova është vendi i dytë më i varfër në Evropë, një papunësi të lartë dhe mungesë të investimeve. Ndërkohë specifikohet se qeveria zvicerane ka ndihmuar me një total prej 80 milionë frangave në një periudhë prej 2017 deri në vitin 2020.

Problemi me ruajtjen e identitetit dhe harresa e gjuhës shqipe është një çështje mbi të cilën është vënë theksi në këtë reportazh të mediumit zviceran.

Sipas tyre, shumë të rinj që lindin në Zvicër e që kanë prejardhje nga Kosova nuk flasin shqip dhe ndihen të huaj në Kosovë.

“Për gjenerata me radhë kosovarët kanë lënë vendin e tyre për të gjetur punë në perëndim. Megjithatë shumë nga ta kanë hasur në vështirësi që të mbajnë të gjallë kulturën e tyre në vende të huaja. Shumë kosovarë të rinj të cilët kanë lindur në Zvicër apo janë zhvendosur shumë të ri nuk flasin shqip. Ndërkohë ndjehen si të huaj në shtëpinë e stërgjyshërve”, shkruan “swissinfo.ch”, transmeton Gazeta Express.

Reportazhi gjithashtu tregon detaje edhe nga pushimet që diaspora nga Zvicra bënë në Kosovë, dhe efektin ekonomik që ka.

“Kosovarët që jetojnë në Zvicër kthehen në verë për t’u bashkuar me familjet e tyre, dhe me dashuri quhen “Schatzi”. Ata kanë një lidhje të fortë emocionale me atdheun e tyre”, vazhdon tutje shkrimi.

“Vizitat e tyre gjallërojnë ekonominë lokale në çdo vit për disa muaj, në restorante, qendra tregtare të qyteteve të mëdha që janë të shumta si në Prizren, Prishtinë e Pejë. Me frangat e tyre, ata mund të shkojnë nëpër hotele të shtrenjta”, thuhet tutje.

Përveç kësaj në këtë shkrim thuhet se kosovarët që jetojnë në Zvicër ndihmojnë ekonominë e Kosovës, meqenëse gjatë kohës sa qëndrojnë në vendlindje udhëtojnë shumë për të parë gjitha atraksionet turistike e përmendoret e heronjve të luftës.

“Meqenëse shumë kosovarë udhëtojnë me makinë, pompat e benzinës kanë përfitime të mëdha, pasi që ‘Schatzit”, udhëtojnë nëpër të gjithë vendin për të parë atraksionet turistike, përfshirë edhe përmendoret e heronjve të luftës. Disa blejnë apartamente dhe ndërtojnë edhe vila luksoze”, përfundon shkrimi.

Revista zvicerane: Shqipëria “Kina e vogël e kuqe Europës”, me 25 mijë policë, fëmijët informatorë të Sigurimit, priftërinj fshesaxhinj!!

Dashnor Kaloçi/ Memorie.al publikon artikullin e plotë të gazetares zvicerane, Claire Hollingworth, e cila në vjeshtën e vitit 1969 erdhi e kamufluar si turiste në Shqipëri dhe shëtiti për disa ditë nga veriu në jug të vendit tonë. Shkrimi i saj, i botuar në një nga revistat e agjencisë “Argus Internacional de la Presse” në 1 tetor të atij viti, i cili ishte tejet diskretitues dhe që i bënte një radiografi të plotë regjimit komunist në Shqipëri, iu dërgua menjëherë Ministrisë së Punëve të Jashtme në Tiranë nga ana e ambasadës sonë të akredituar në Bernë. Dhe shënimi i shefit të kabinetit të sekretarit të Komitetit Qendror të PPSH-së, Ilo Kodra, i cili në shkresën zyrtare ka shënuar: “Shkrimin e asaj të poshtrës e pa shoku Ramiz dhe nuk bëri asnjë vërejtje”

 

Në këtë shkrim po botojmë të plotë artikullin e revistës zvicerane “Argus”, të titulluar “Shqipëria, Kina e vogël e kuqe në Europë”. Artikulli në fjalë i datës 1.10.1969 i bën një “radiografi” të plotë gjendjes politike, ekonomike, dhe sociale të Shqipërisë së viteve ’60-të. Revista zvicerane specifikon dhe njëkohësisht godet rëndë realitetin e hidhur të regjimit komunist shqiptar të atyre viteve dhe veçanërisht të sistemit social, që ai regjim ndërtoi me aq bujë. Në këtë artikull bie në sy fakti që në të gjitha komentet e bëra nga gazetarja zvicerane me origjinë britanike, Claire Hollingworth, përmendet fakti i “Përdorjes në mënyrë brutale” të popullit shqiptar nga policia sekrete, e quajtur ndryshe edhe Sigurimi i Shtetit. Një tjetër aspekt interesant i cituar në këtë shkrim nga Claire Hollingworth është padyshim edhe jetesa tejet e vështirë, kushtet e vështira të punës dhe gjendjes ekonomike në të cilën jetonin shqiptarët si dhe mënyra e pabesueshme se si ata po i përballonin të gjitha këto vështirësi. Titulli domethënës “Shqipëria, Kina e vogël e kuqe në Europë” tregon në mënyrë të qartë karakterin represiv të regjimit të Enver Hoxhës, i cili ishte i ndikuar nga Revolucionit Kulturor Proletar, që kishte nisur në Republikën Popullore të Kinës dhe që ishte adoptuar e zbatuar me brutalitetin më të madh nga politika e Tiranës zyrtare anembanë Shqipërisë. Njëkohësisht në artikullin në fjalë tregohen qartë përpjekjet e vazhdueshme dhe të dhimbshme të popullit shqiptar për t’iu përshtatur me vështirësi kinezërimit të çdo aspekti të jetës politike, ekonomike, kulturore dhe sociale shqiptare. Por rëndom siç ndodhte në ato vite, qeveria shqiptare e shikonte me përbuzje dhe e injoronte këtë artikull të revistës zvicerane si dhe të gjithë artikujt e tjerë, duke i etiketuar si joreale dhe të pavërteta, pasi Shqipëria socialiste konsiderohej me pompozitet si “fanar ndriçues në brigjet e Adriatikut”. Ky shkrim i botuar në pamfletin politik dhe satirik zviceran “Argus”, tregon qartë se si regjimi komunist i Enver Hoxhës tentonte me çdo kusht që t’a paraqiste Shqipërinë në botë si një vend liberal, me një zhvillim të hatashëm ekonomik, si dhe një parajsë sociale për të gjithë shqiptarët. Por ky artikull, i parë me sytë e një gazetareje perëndimore, nuk do të ishte gjë tjetër, veçse një përcaktim tejet i saktë për gjendjen e mjeruar të Shqipërisë së atyre viteve. Ky artikull u monitorua në kohë nga ambasada shqiptare në Bernë, e cila ia dërgoi Ministrisë së Jashtme në Tiranë, duke e kthyer botimin e tij në një “problem” me rëndësi diplomatike dhe shtetërore. Por si gjithmonë Tirana zyrtare duhej t’i injoronte dhe t’i tejkalonte pa zhurmë dhe pa bujë këto artikuj bombastikë, pasi shqiptarët nuk duhej kurrsesi të merrnin vesh për komentet e bëra të botës perëndimore rreth komunizmit shqiptar. Por ky artikull nuk do të ishte i vetmi, pasi përgjatë gjithë periudhës së “Luftës së Ftohtë”, të shumta do të ishin artikujt dhe komentet e shkruara nëpër revistat dhe gazetat e ndryshme europiane dhe botërore në drejtim të gjendjes së mjeruar politiko-ekonomike që do të kalonte Shqipëria e Enver Hoxhës deri në rënien përfundimtare të sistemit diktatorial komunist shqiptar në vitin 1991. ( Nëntitut janë redaksionalë, por të shkëputur integralisht nga artikulli I revistës zvicerane, “Argus”)

ARTIKULLI I PLOTE I GAZETARES ZVICERANE “ARGUS”
         Revista zvicerane
(Përkthim) Kina e vogël e kuqe në Evropë

“Në Shqipëri ku puna kryesore është 100 për qind puna e krahut, ku kishat dhe xhamitë janë ilegale dhe fëmijët veprojnë si informatorë të policisë së fshehtë.
Tirana, kryeqyteti i Shqipërisë është i vetmi post i përparuar i Kinës në Europë, në Perëndim, është një qytet i shkretë. Nuk ka trafik dhe ndonjë makinë e rrallë zyrtare është e vetmja lëvizje në rrugën e re dhe të gjerë, që pret qytetin e vjetër ku formon pjesën e vjetër impozante karshi pallatit të kulturës, faltore lokale komuniste.
Në çdo mur shkruhet për veprat e Presidentit Enver Hoxha, Mao Ce Dunit dhe për Revolucionin e lavdishëm. Për mungesë argëtimi, grupe të ndryshme njerëzish mblidhen këtu çdo mbrëmje për të bërë muhabet dhe njëkohësisht dëgjojnë me vëmendje nga altoparlantët, lajmet ndërkombëtare dhe lajmet e vendit.

Burrat flasin gojë më gojë, se kanë frikë të ankohen për konditat e sotme dhe flasin me nostalgji për të kaluarën, bile edhe në familje e me miqtë, sepse puna e tyre, shtëpitë, pushimet, bile biçikletat që ata ëndërrojnë të blejnë gjatë pesëvjeçarit, janë të shkruara në dosjet e policisë sekrete. Para dy vjetësh, mjekrat u ndaluan dhe çdo kishë e xhami u mbyll përfundimisht. Ndërsa fytyrat u rruan me hidhërim, të rinjtë në mënyrë të pandershme dhe në shenjë hakmarrjeje përdhunuan çdo vend varri dhe i zëvendësuan ato me kujtimet e luftës, duke vënë në to yllin e kuq. Me teori, kishat dhe xhamitë e bukura ruhen nga shteti komunist si monumente kulture, por me dy përjashtime, ose merren nga ushtria dhe bëhen kazerma e nevojtore, ose shkatërrohen plotësisht.

“Enveri u tremb në ’67-ën, se mos rusët rimerrnin bazën”

Klikën sundonjëse shqiptare e kapi paniku kur flota ruse hyri në Mesdhe në vitin 1967, sepse ata besonin se Bashkimi Sovjetik do të orvatej të ripushtonte Bazën Ushtarake Detare që ata patën ndërtuar në Sazan, një ishull në hyrje të portit të Vlorës-para se të ndodhte përçarja midis Moskës dhe Tiranës e kur Enver Hoxha u bashkua me Pekinin. Në të vërtetë ekzistonte frika që rusët ta pushtonin me forcë. Kjo shkaktoi që dy vjetët e fundit të shtohej dhuna dhe tirania, sepse anëtarët e tjerë të Byrosë mendonin se pushteti rus ishte humbje e pushtetit, privilegjeve dhe ndoshta e jetës së tyre.

Diplomatët kinezë, që janë më pak të afruar se të huajt se sa zyrtarët shqiptarë duken të shqetësuar. Kjo për arsye ushtarake edhe psikologjike, për të mbajtur bazën e tyre të vetme në Perëndim. Kontrolli nga ana e kinezëve në hyrje të Adriatikut, siç besojnë ata, është një kundërmasë për Italinë dhe vendet e NATO-s, ashtu siç është për rusët e Marshallin Tito. Kur udhëheqësi jugosllav do lejë pushtetin, sipas pikëpamjes së tyre, do të bëhet shumë e rëndësishme nga ana strategjike. Për më tepër, Shqipëria është një bazë e rëndësishme për transmetimin e lajmeve dhe propagandës së Mao Ce Dunit, për zemrën e Evropës dhe Afrikës, si dhe një terren tërheqës dhe i përshtatshëm me male të larta dhe me plazhe për përgatitjen dhe stërvitjen e rinisë komuniste të këtyre rajoneve. Kur kinezët vendosën një vit më parë të përkrahnin Hoxhën dhe ta ndihmojnë atë për të mbajtur kontrollin e Shqipërisë, ata shpallën planin e fundit pesëvjeçar dhe paraqitën një program të gjerë të industrializimit. Filluan të ndërtojnë një seri hidrocentralesh dhe eksportet e tyre drejtojnë ndërtimin e digave, rrugëve, lidhjeve hekurudhore, stacione të radarit dhe radios, baza të raketave dhe poligone, për të cilat ushtria shqiptare u siguron krahë pune të ndihmuar nga civilë, që drejtojnë këto projekte. Betoni prodhohet në fabrika të blera në Bllokun Lindor, shufrat e hekurit që përdoren dhe tubat janë të prodhimit rus e polak, ose çek. Kinezët janë me fat se puset e vajgurit në Shqipëri prodhojnë një milion ton naftë dhe asfalt për asfaltimin e rrugëve të reja.

Zonat malore dhe sidomos në pjesën jugore të vendit, të shpyllëzuara nga italianët, tani kinezët po i shkatërrojnë plotësisht. Para se të ndodhte kjo, popullsia është larguar nga zonat malore ku kishte jetuar në shekuj në fshatrat të fortifikuara dhe në çifligje, duke u marrë me banditizëm ose me luftë guerile.
  “Fëmijve në shkollë u mësohet të raportojnë çdo gjë”

Milje të tëra kodra të tarracuara nuk kultivohen më, fshatrat e shkatërruar e mbështesin faktin se ushtria i detyron fshatarët të punojnë në fabrika të thjeshta. Plus 25.000 policëve të fshehtë, ka edhe një grup burrash dhe grash, që punojnë me ta në ndërtimet civile dhe në forcat e mbrojtjes, si dhe fëmijët përdoren në mënyrë të djallëzuar për të bërë terror, që nga mosha 5-6 vjeç, kur ata shkojnë në shkolla për herë të parë, atyre u mësohet të dëgjojnë dhe të raportojnë çdo gjë që dëgjojnë në shtëpi dhe në rrugë dhe që nuk është në favor të Presidentit Enver Hoxha apo Mao Ce Dunit. Gjithashtu, u mësohet të recitojnë deklaratat banale të udhëheqësve, ashtu siç recitojnë fëmijët angleze vargjet fetare.

Muret e një shkolle pashë se ishin mbushur me piktura humoristike të spiunëve “nazistë”. “Nazistë”, përdoret si një fjalë për njerëzit e Perëndimit, që nuk janë komunistë dhe që duan të fotografojnë uzinat dhe tanket. Fëmijët janë mësuar të venë duart para operave të lenteve të aparateve fotografikë dhe ta rrethojnë “nazistin” duke e kërcënuar deri sa të vijë policia.

Siç e di unë, fëmijët i ekzagjerojnë udhëzimet duke pështyrë dhe duke hedhur gurë, domate dhe vezë të prishura ndaj ndonjë të huaji të pafat.
Filatelia kombëtare në vendlindjen e Hoxhës, ku turistëve u lejohet të bëjnë fotografi, unë u ndoqa nga një grup prej 50 fëmijësh.

“Priftërinjtë me 3-4 gjuhë të huaja, fshesaxhinj, murgeshat në lavanderi”

Komunistët kanë diçka të përbashkët me doktrinën myslimane, e cila e quan diçka të turpshme marrjen në fotografi të qenieve njerëzore, prandaj s’ka dyshim që të gjithë njerëzit kanë frikë të fotografohen. Drejtimi kryesor këtë është 100 për qind puna e krahut. Ish-priftërinjtë që dinë nga 3-4 gjuhë të huaja, janë bërë fshesaxhinj, ndërsa murgeshat me diplome Infermiere, i gjen duke pastruar dërrasat ose në lavanderi dhe ndonjë ditë shkojnë si punëtore te ndonjë grua e sëmurë e ndonjërit nga anëtarët e Byrosë Politike.

Burrat dhe gratë nuk mund të ndryshojnë punën e tyre, gratë janë të detyruara të punojnë tre muaj pas lindjes së tyre. Punonjësit e fermave zakonisht rrojnë në qytete dhe sillen në punë me makina të vjetra të markës ruse. Pjesa më e madhe e mjeteve bujqësore është e prodhimit të vjetër italian dhe 90 për qind e plugimit dhe e punëve të tjera bëhen me kuaj, mushka dhe gomerë. Shirja e të lashtave behet si 300 vjet më parë, ashtu siç i kemi parë në pikturat e varreve egjiptiane.

Kombinati i tekstilit është i ndriçuar mirë dhe me ventilatorë, por maqineritë janë blerë para pesë vjetëve në Bashkimin Sovjetik, Gjermaninë Lindore dhe në Kinë. Ato janë tamam si makineritë që janë përdorur në Lankaster në vitin 1920, 1/3 e këtyre makinerive rrinë kot për shkak të pjesëve të këmbimit dhe mekanikës së kualifikuar.

“Nuk lejohen libra dhe revista të huaja, ka 5 mijë kinezë”

Si oficerët e policisë sekrete, ashtu edhe ata të kontrollit rrugor, përdorin motoçikleta me shenjën Nr. 1, ndërsa më pak se 2 për qind të 1300 punëtorëve përdorin biçikleta me shenjën Nr. 2. Asnjë libër apo gazetë e huaj nuk lejohet në këtë vend, me përjashtim të atyre kineze, të tjera nuk lejohen. Gjithashtu, është i ndaluar dhe dëgjimi i stacioneve të radiove të huaja. Asnjë shqiptar nuk lejohet të flasë me të huajt pa qenë prezent shoqëruesi dhe çdo i huaj, që largohet nga hoteli ku banon, ndiqet dhe vazhdimisht ndalohet dhe i thuhet të kthehet. Mund të flasësh në telefon me Pekinin, por është e ndaluar të flasësh me Italinë dhe Europën. Kinezët që përdorin makina të prodhimit të ri rus, udhëtojnë zakonisht në grupe pre 4-5 vetash dhe besoj se në këtë vend ka 4000-5000 kinezë.
Është e “çuditshme”, një grua plakë me tha: “Unë tani duhet të lutem që të më çlirojnë rusët, sepse unë e di se nuk kemi shpresë për ndihmë nga Perëndimi”.

(Ky është përkthimi i një cope gazete).
Tiranë më 1.10.1969
SHENIMI I ILO KODRES, SEKRETARIT TE RAMIZ ALISE
Shokut Ramiz

Letra përcjellëse e këtyre gazetave të prera është nga agjencia zvicerane “Argus”, “Argus Internacional de la Presse S.A., e shërbimit për gazetat e huaja me përmbajtje politike, ekonomike, letrare, teknike, shkencore etj.
Bashkëngjitur kjo agjenci dërgon një artikull të botuar nga një e poshtër, që paska ardhur si turist në vendin tonë. Artikulli që bashkëngjitet, mbushur plot shpifje, titullohet “Në Shqipëri ku puna kryesore është 100 për qind puna e krahut, ku kishat dhe xhamitë janë ilegale dhe fëmijët veprojnë si informatorë të policisë së fshehtë”.

Shënim
E pa shoku Ramiz dhe nuk bëri vërejte
Nga shoku Ilo më dt. 14.10.1969

Memorie.al

Më 6 tetor 1887 lindi arkitekti gjenial zviceran Le Corbusier

VOAL – Charles-Edouard Jeanneret (i cili më vonë supozoi, duke kujtuar paraardhësit nga babai, emrin e artit Le Corbusier), lindi në 6 tetor 1887 në La Chaux-de-Fonds, Zvicër, ku studioi në shkollën e artit, duke u orientuar atëherë, me këshillën e mësuesit të tij Charles L’Esplattenier, drejt arkitekturës (por, përveç që ishte arkitekt, ai ishte gjithashtu një planifikues, piktor, skulptor, urbanist dhe shkrimtar).

Në moshën katërmbëdhjetë vjeç, ai u regjistrua në Shkollën e Arteve të qytetit të tij të lindjes dhe kur u bë tetëmbëdhjetë vjeç ai ndërtoi shtëpinë e tij të parë. Nga viti 1906 deri më 1914 ai udhëtoi në shumë vende evropiane, duke qëndruar kryesisht në Vjenë, ku ra në kontakt me qarqet vjeneze të Sesionit, dhe në Berlin, ku, në studion e Peter Beherens, ai u takua me Gropius dhe Mies Van der Rohe. Duke vizituar qytetet kryesore italiane, ai vizaton një skicë të bollshme të arkitekturës së të kaluarës me shënime dhe shënime mbi materialet, ngjyrat, format. Kjo i lejon atij të përvetësojë një prejardhje kulturore që i ka rrënjët në të kaluarën dhe të nxjerrë në pah pasionin e tij për arkitekturën, përkundër faktit se ai kurrë nuk ka përfunduar studime të rregullta në këtë fushë.

Vetëm rreth vitit 1920 ai filloi me të vërtetë të punojë si arkitekt. Gjatë mësimit ai punoi në Berlin dhe më pas në Paris, ku do të ketë mundësinë të thellojë interesin e tij për pikturën moderne.

Fillimisht ai punoi në studion e Auguste Perret (deri më 1922), pastaj me Pierre Jeanneret ai hapi studion e tij të arkitekturës mitike në Paris, e vendosur në 35 Rue de Sèvres. Në të njëjtën periudhë, ai themeloi revistën me A. Ozenfant dhe Dermèe “Avant-garde. L’Esprite noveau”. Pothuajse menjëherë kundërshtuar nga akademikët për stilin e tij të supozuar revolucionar, ai njihet më pas në të gjithë botën, duke lënë një gjurmë të pashlyeshme dhe të thellë në konceptet moderne arkitekturore dhe urbanistike. Problemi themelor me të cilin përballet arkitekti ka një aspekt të dyfishtë: nga njëra anë organizimi i hapësirës urbane, në mënyrë që qyteti të mund të strehojë lehtësisht masat e mëdha të punëtorëve të të gjitha niveleve shoqërore, të lidhura me aktivitetet bashkëkohore, nga ana tjetër të ndërtojë ndërtesa në gjendje të plotësojnë nevojat e jetës kolektive dhe individuale të atyre masave të njëjta.

Sistemi i tij i projektimit, pra, bazohet në përdorimin e sistemeve racionale, me forma dhe forma jashtëzakonisht të thjeshta, sipas parimeve të “Funksionalizmit”. Për më tepër, shumë metoda të reja inxhinierike u prezantuan nga Le Corbusier. Kulmi i sheshtë me kopsht të varur, për shembull, paraqet një kontribut të rëndësishëm të arkitekturës: formohet nga një hapësirë ​​e madhe e vendosur në brigjet e rërës, me shtimin e sipërfaqeve të mëdha të gjelbërta të vendosura poshtë shtëpisë. Në eksperimentimin e tij të palodhshëm ai arrin të prekë edhe ekstremitetet e kundërta në një larmi gjuhësh plastike, siç dëshmohet nga vilat La Roche-Jeanneret dhe Savoye (1929/31),), “the d’abitation Combined” of Marseilles (1947/52 ), Kapela e Notre-Dame-Du-Haut në majë të një kodre me pamje nga fshati Ronchamp (1950/54), manastir i Dominikanëve La Tourette, La Maison De L’homme në Zyrih dhe Spitali i Venecias.

Në të njëjtin vit ai tregoi projektin e tij për një qytet për tre milion banorë në Salon d’Automne, i cili do të jetë një gur themeli për studimet e ardhshme urbane.

Një vit më pas ai botoi “Drejt një arkitekture”, libri më i rëndësishëm arkitekturor i gjysmës së parë të shekullit të kaluar, një manifest eksploziv në të cilin ai pretendon se angazhimi për rinovimin e arkitekturës mund të zëvendësojë revolucionin politik, mund të arrijë drejtësinë social. Libri trajton tre nga pesë pikat: pilotin, çatitë e kopshtit dhe dritaren e shiritit. Këtyre tre elementëve do t’i shtohen disa vjet më vonë fasada e lirë dhe plani i lirë. Ato janë “pesë pikat e një arkitekture të re” të famshme të aplikuara me qëllimin teorematik në një nga veprat më të rëndësishme të racionalizmit arkitektural, vilën Savoye në Poissy të vitit 1929.

Në vitin 1927 ai fitoi çmimin e parë në një konkurs ndërkombëtar të ideve për projektin e pallatit të Lidhjes së Kombeve në Gjenevë. Projekti asnjëherë nuk u realizua.

Në 1925-29 u zbatua projekti i tij për Centrosoyus (Ministria Qendrore e Planifikimit Ekonomik) në Moskë; në 1932 u ndërtua Konvikti Zviceran i Universitetit Cité në Paris. Më 1936 Le Corbusier projektoi selinë e Ministrisë së Arsimit të Brazilit në Rio de Janeiro.

Ndër projektet e planifikimit urban të zhvilluara nga Le Corbusier, vlen të përmenden ato të Algiers (filluar në 1930), të San Paolo, Rio de Janeiro, Buenos Aires, Barcelona (1933), Gjenevë, Stokholm, Antwerp dhe nga Nemour (1934).

Një nga projektet e tij për një muze të ri u realizua në Tokio në 1929.

Në ato vite, atëherë, ai shkroi një libër të rëndësishëm për problemet që lidhen me planifikimin e qytetit, La Ville Radiouse, i cili u botua në 1935.

Nuk do lënë jashtë vëmendjes prodhimi i tij jo rreptësisht arkitektonik, por më shumë i lidhur me dizajnin. Mobiljet e Le Corbusier, për shembull, të krijuara me bashkëpunimin e P. Jeanneret dhe C. Perriand, të ekspozuar në vitin 1929 në Salon d’automne në Paris, lënë vizitorët në mëdyshje, sepse ata dukej se dëshironin të përmirësonin një koncept mbi çdo një konsideratë tjetër: ajo e të qenurit shprehje konkrete e funksionit të tyre. E çarë është ulësja, nëse jo një objekt që përmbush detyrën e saj duke mirëpritur trupin e njeriut në një gjendje gjysmë të ngritur? Projektuesi përqendron veprimin e tij në konceptin e shërbimeve dhe nevojave për përdorim. Rreth strukturës më të thjeshtë, asaj të një tubi metalik të zgjedhur si mbështetës kryesor për objektin, janë të organizuar përbërësit themelorë të secilit lloj vendesh: struktura bëhet një kafaz i përmbajtjes ose një sistem mbështetës. Kjo pjesë e mobiljeve u konceptua si një mjet i përshtatshëm për të banuar si duhet hapësirat e ndërtuara për njeriun modern: ende sot, ato janë integruar në mënyrë të përkryer në habitatin e përditshëm, dhe kjo kryesisht për shkak të bindjes së Le Corbusier për të shprehur në konkretitetin e objektit dhe shërbimeve, vlera e re e propozuar nga binomi formë-funksion. Në këtë mënyrë, objekti, i zhveshur nga stoli i tij, rikuperon bukurinë e tij intime të pandreqshme, duke shprehur natyrën e tij në harmoninë e formës së re, të thjeshtë dhe thelbësore.

Më 1944 u kthye në atelierin e Parisit dhe më 1946 u transferua në New York ku u njoh përfundimisht gjeniu i tij novator.

Ai vdiq më 27 gusht 1965 në Roquebrune, në Rivierën Franceze.

Pesë pikat e shprehura në “Drejt një arkitekture”:

1. Pilotët. Zgjidhja e një problemi në një mënyrë shkencore do të thotë para së gjithash të dallosh elementet e tij. Në një ndërtesë, pjesët që mbajnë ngarkesën dhe ato që nuk mbajnë padyshim që mund të ndahen. Në vend të themeleve primitive, mbi të cilat mbështeteshin ndarjet në mur, betoni i armuar lejon përdorimin e themeleve të pikës dhe në vend të mureve të shtyllës. Pilotët heqin shtëpinë nga toka, hapësirat hiqen nga lagështia e tokës dhe kanë dritë dhe ajër. Zona e zënë nga ndërtesa mbetet në kopshtin që kalon nën shtëpi, kopshti është gjithashtu sipër shtëpisë, në çati.

2. Çatitë kopsht. Kulmi i sheshtë kërkon kryesisht një përdorim logjik për qëllime strehimi: çati-tarracë, çati-kopsht. Betoni kërkon mbrojtje nga goditja termike, për të siguruar jetë më të gjatë. Tarraca e çatisë gjithashtu plotëson këtë nevojë, duke miratuar një masë të veçantë mbrojtëse: rërë të mbuluar me pllaka të trashë çimentoje, me nyje të stivosur të mbjella me bar. Efekti i marrë dhe ai i një mase termorregulluese, rrënjët dhe rëra lejojnë që uji të filtrohet ngadalë. Kulmet e kopshtit bëhen të pasura: lule, shkurre dhe pemë, lëndinë. Në përgjithësi, për një qytet, çatitë e kopshtit nënkuptojnë shëlbimin e të gjitha sipërfaqeve të ndërtuara.

3. Plani i Lirë. Muret mbajtëse, duke filluar nga nëntoka, mbivendosen duke formuar katin përdhes dhe katet e tjera, deri në çati: bima është skllave. Sistemi i shtyllave mbart dyshemetë, pjesët vendosen sipas dëshirës sipas nevojës dhe asnjë dysheme nuk lidhet me tjetrën. Nuk ka më mure me ngarkesë, por vetëm membrana të ngurta sipas dëshirës, ​​gjë që rezulton në lirinë absolute të paraqitjes së bimës, e cila lejon një ekonomi të madhe me vëllim të ndërtuar dhe një përdorim rigoroz të çdo centimetri katror, ​​të cilat kompensojnë kostot më të larta të një konstruksioni betoni armatosur.

4. Fenetre En Longeur. Shtyllat formohen, me dyshemetë, drejtkëndësha boshe në fasadë, përmes së cilës drita dhe ajri hyjnë me bollëk. Dritarja shkon nga një shtyllë në tjetrën, dhe për këtë arsye do të jetë një dritare në gjatësi. Hapësirat ndriçohen në mënyrë të njëtrajtshme nga muri në mur. Betoni i përforcuar revolucionarizon historinë e dritares. Dritarja mund të shkojë nga njëra skaj i fasadës në tjetrën. Betoni i përforcuar ofron mundësinë e ndriçimit maksimal për herë të parë me dritaren e gjatësisë.

5. Fasada e Lirë. Meqenëse aeroplanët janë bërë për të respektuar shtyllat që mbajnë të gjithë fasadën, ajo lëviz jashtë respektit me strukturën. Prandaj humbet cilësinë mbështetëse, dhe dritaret mund të zgjaten në gjatësi sipas dëshirës, ​​pa lidhje të drejtpërdrejtë me nënndarjen e brendshme. Kështu fasada merr një konfigurim falas./Elida Buçpapaj

Gazeta e famshme zvicerane NZZ krahason Vjosa Osmanin me Angela Merkelin

Lidhja Demokratike e Kosovës është përcaktuar që në zgjedhjet e 6 tetorit t’ia mësyjë marrjes së pushtetit me Vjosa Osmanin si kandidate për kryeministre, shkruan Gazeta Express.

Përveç mediave në Kosovë, tashmë Osmanin kanë filluar ta krahasojnë me kancelaren gjermane, Angela Merkel, edhe media të mëdha nëpër botë.

Gazeta e madhe zvicerane “ Neue Zurcher Zeitung” një artikull kushtuar zgjedhjeve të parakohshme në Republikën e Kosovës, e ka nisur me titullin “ Ajo është Angela Merkeli jonë “, raporton Gazeta Express.

Këtë shkrim e ka shpërndarë burri i Vjosa Osmanit, Prindon Sadriu, i cili tashmë po e shoqëron gruan e tij përgjatë fushatës në çdo qytet të Kosovës.

Osmanit në mbështetje i kanë dalë fuqishëm edhe nga Partitë Popullore Evropiane.

Gjatë hapjes së fushatës së LDK’së në Prishtinë, ka marrë pjesë nënkryetari i EPP-së, Dara Murphy, i cili ka shprehur mbështejen e fuqishme për fitoren e Vjosa Osmanit.

Zgjedhjet e parakohshme të 6 tetorit vijnë si rezultat i dorëheqjes së Ramush Haradinajt nga posti i kryeministrit, pas ftesës që kishte marrë nga Gjykata Speciale dhe pas problemeve me partnerët e koalicionit.