VOAL

VOAL

Please Wait ...
0%

Më 14 janar 2018 u nda nga jeta poeti dhe profesori i Universitetit të Prishtinës Basri Çapriqi

By | January 14, 2019

Komentet

AVENTURË NË THETH! Skicë udhëtimi nga KADRI TARELLI

Ora 22.00 e natës. Një zile telefoni në këtë orë të vonë. Një zë si komandë ushtarake: – Nesër në ora 07.00, të mëngjesit, të jesh tek Stacioni i Trenit, pasi do nisemi për në Theth. Kemi sajuar makinë dhe bëhemi shtatë vet, me gjithë shoferin.

Pa pritur përgjigjen time telefoni u mbyll. Ishte zëri i Shpendit. Nuk më la as t’i them do të vij apo jo, as të pyes se kush janë shokët e tjerë.

– Epo kjo pikë e zezë, – thashë me vete. – Pse në këtë orë njoftohet, pa pritur e pa kujtuar? Po afron mesi i natës! Nuk më tha, as se ç’do të marrim me vete, kur dihet se jemi grup shokësh, sepse për udhë të largët duhen ca gjëra.

????????????????????????????????????

Megjithatë vendosa të shkoj. Le të dalë ku të dalë! – thashë me vete, – ndonëse më kishin thënë, se një pjesë e rrugës është shumë e keqe dhe tepër e vështirë për makinat e vogla. S’kam ç’ t’i bëj pasionit të hershëm për udhëtime. Nuk më mban vendi kur kalon një kohë e gjatë pa udhëtuar, aq më shumë, kur bëhet fjalë për një vend, që e kisha ëndërruar, por që s’ më ishte dhënë mundësia. Ishte ftesë e pa pritur, që më ngacmonte, për t’u hedhur edhe në Alpe, në këtë territor tepër të njohur për bukuritë e rralla të natyrës shqiptare.

Megjithëse është fillim qershori, – mendova, – duhet të marr një triko për ta pasur në çantë, pasi Thethi është në zemër të Alpeve Shqiptare dhe temperaturat nuk janë si këtu në Durrës. – Po marr me vete edhe një shishe raki, mbase ndonjëri është sarahosh dhe e do kafen me raki shtëpie. Qesha me vete, me këto mendime të pa pritura.

U takuam tek Stacioni Trenit, sipas njoftimit. Në timon Hënor Libohova, ndërsa ne të tjerët “turista”, Gëzim Agasi, Shpendi Topollaj, Luan Jaupi, Përparim Mane, unë Kadri Tarelli dhe sebepçiu, humoristi i  njohur shkodran Mond Halilaj, tashmë banor i Durrësit, i cili pikërisht më: 05, të Qershorit, 2019, festonte ditëlindjen. Pas përshëndetjes së rastit, pyetëm njëri tjetrin: A keni marrë çadra me vete, pasi qielli duket pak i mbushur. Shpendi dhe Luani, si më trimat u përgjigjën: mos u trembni, se nuk ka shi. A thua ata kishin në dorë rubinetin e reshjeve, që Alpet tona i kanë të zakonshme edhe në mes të gushtit. Për fat, asnjëri nga ne nuk kishte qenë në Theth, pra nuk e njihnin rrugën dhe të pa priturat e saj. Më mirë kështu, pasi mund të na e prishte qejfin që në fillim. Kështu udhëtimi nisi me shaka, që nuk na u ndanë gjatë gjithë udhëtimit.

Një ndalesë në lokalin “Legjenda”, në rrëzë të kalasë së Rozafës, në hyrje të Shkodrës. Muhabeti dhe fotografitë nuk kishin të sosur në këtë mjedis të bukur, çlodhës e mikpritës, siç dinë të presin shkodranët, që e kanë humorin në majë të gjuhës.

Makina ecte për bukuri, pasi rruga, megjithëse e ngushtë, ishte e mirë, pavarësisht se, që nga Kopliku, gjithnjë ishim në ngjitje. Në krye të Luginës së Bogës, vende-vende, kishte borë të pa shkrirë, midis atij gjelbërimi të harlisur, madje të ndezur. Nuk ndaluam, pasi Luani na tha, se kur të kthehemi do të jemi më të ngeshëm, për të ndaluar më gjatë. Ishte një këshillë e mirë. Çuditërisht edhe bisedat ndaluan. Secili kthente kokën, për të parë nga xhamat e makinës, atë bukuri të egër e madhështore të maleve shkëmborë, që prekni  qiellin, por ne na dukej sikur i kishim fare pranë, aq sa mund t’i preknim me dorë.

Kur filloi zbritja, apo tatëpjeta, siç i thonë shoferët, mbaroi asfalti dhe filloi rruga e shtruar me gurë, por me gropa të shumta dhe aspak e mirëmbajtur. Edhe qielli u mbush me re. Ne po udhëtonim në mesë të reve. Shikimi humbi. Filloi edhe një shi i imët dhe i butë. Ndaluam për pak çaste tek disa gurë të ngritur anës rrugës, ku shquhej një gur i gdhendur në formë medaljoni, me fytyrën e Miss Durham në mes, të njohur në popull si “Zonja e Inglizit”. Ku shkruhej: “E. DURHAM – KRALICA E MALËSORËVE – POPULLI I SHALËS”. Ishte një vepër arti punuar bukur. Një nderim i merituar për atë mike të shqiptarëve, në ato ditë të vështira të historisë sonë të trazuar e të rënduar, para, gjatë dhe pas Luftës së Parë Botërore. Ne bëmë fotografi, mbase kështu veprojnë të gjithë vizitorët, që udhëtojnë atyre anëve, për t’i pasur në kujtesë të një udhëtimi të bukur, por të vështirë, që dikush e quajti aventurë. Nuk di sa të vërtetë ka në këto fjalë, por gjatë rrugës, ndeshëm shumë turistë me çanta në shpinë dhe me nga një shkop në dorë, që ecnin qetësisht në këmbë dhe që nuk qaheshin as nga lodhja, as nga mjegulla e shiu dhe as nga rruga gjatë dhe e rrezikshme për makinat.

Hipëm në makinë dhe biseda nisi, si ankesë për shiun. E ku jeni ju trima, që na trimëruat se nuk do të ketë shi. Ja ku e kemi. Tani çdo të bëni? Unë ndërhyra, me ton si më i dituri në këto punë, por në të vërtetë ja futa kot: Mos u mërzitni, se kur të zbresim poshtë në luginë do të kemi diellin mbi kokë. Nuk zgjati shumë, dhe pasi kaluam “Shtegun e dhenve”, një toponim shumë i  njohur jo vetëm për vendasit, një dërrasë e vjetruar, e anosur gati për t’u rrëzuar, u duk se dolëm në dritë. Dielli shkëlqente dhe ne na jepej mundësia të shikojmë pamje magjike të luginës, ndërtesave karakteristike dhe malet madhështore që e rrethojnë.

Nisi muhabeti përsëri me shumë shaka, por vetiu kaloi tek problemi i rrugës që po na shqetësonte, duke sharë qeverinë, duhet thënë qeveritë, që s’e kanë vënë ujin në zjarr për këtë copë udhe, me shumë interes turistik. Vetëm shofer Nori (Hënori), ishte i qeshur dhe na jepte qetësi, me qëndrimin e tij në timon. Kaluam edhe kataraktin (ujëvarën), që na ndërpreu udhën dhe ju afruam lumit të Shalës, ku ishte edhe fundi i udhëtimit tonë. Këto 17 km. rrugë malore në zbritje, i bëmë për një orë e gjysmë, mbase më shpejt do të zbrisnim në këmbë.

Na pritën mirë, madje na prisnin, pasi ishin lajmëruar më parë. Pas një copë here, pritje dhe qetësimi, u ulëm për drekë, me gatime të shijshme. Dikush nga ne porositi ujë me shishe, njësoj si të ishim në Durrës, duke harruar se uji i malit është ku e ku më i mirë dhe më i shëndetshëm. Dreka vazhdoi gjatë, rreth tre orë, me shaka dhe copëza historish gazmore, ku më i papërmbajturi ishte vetë Mondi, që gëzonte më shumë, sepse nga sot, u bë “Më i rritur, më i fortë dhe më i mençur”. U ngritën dolli për shëndet të tij dhe tonin natyrisht. Nuk ngopeshim me ujë. Nuk e di e kishim nga mishi apo nga vetë uji i malit, sepse pinim dhe nuk e ndjenim fare.

Kaluam shumë bukur. Lodhja sikur na iku si me magji. Mbase ishte freskia, uji dhe ajri i pastër. Ndjeheshim të lehtësuar. Bëmë shumë foto, duke lakmuar peizazhin e jashtëzakonshëm që na rrethonte. Vendosëm që të ktheheshim po atë ditë. Sytë i drejtuam te shofer Nori, i cili ishte i gatshëm të hipte në timon. Edhe ne ishim të qetë, se udha do të kalonte po aq mirë sikur që erdhëm.

Sapo u rehatuam në makinë, nisi përsëri muhabeti me shumë qyfyre dhe shaka. Mondi, si artist dhe me kujtesë të shkëlqyer, gjente copëza gazmore. Edhe unë, që nuk shquhem për gjetje humori, recitova (lexova dy poezi të mia, të krijuara kohët e fundit: “Faji u bë qyrk” dhe Për inat të sime vjehrre, shkoj e fle me mullixhinë”. Nuk e di sa u pëlqyen, por më duartrokitën, mbase ma bënë qejfin.

Bash aty, në vendin ku qëndronte e shtrembëruar tabela “Shtegu i dhenve”, u ça goma e makinës. Zbritëm dhe u përpoqëm të ndihmojmë për ta ndërruar gomën. Si për qejfin e vet, filloi përsëri një shi i imët dhe i shtruar, gati i njëjtë si kur erdhëm. Me dy çadrat që kishim, mbronim edhe shokët. Megjithëse po lageshim nga këmbët, çuditërisht askush nuk shfaqi shenja mërzitje apo hutimi, aq më pak shoferi ynë trim. Kjo punë na harxhoi ca kohë, por u nisëm përsëri me po aq gaz sa edhe më parë, duke i thënë shoferit, kujdes nga gurët e mprehtë, se mos na çahet përsëri goma dhe …….. !

Ashtu siç e kishim lënë që në ngjitje, në vendet ku kishte borë të pa shkrirë, ndaluam. Shikonim të habitur, si është e mundur që, si një përrua bore, me trashësi rreth një metër, qëndronte përbri dy shpateve të gjelbëruar. Kishte pamjen e një akullnaje. Poshtë saj rridhte ujë i pastër kristal. Bëmë shumë foto.

Një kafe në Koplik, më pas edhe në të dalë të Shkodrës, ku ndaluam për ta parë e rregulluar më mirë gomën e makinës, na qetësoi dhe na hoqi lodhjen. Gëzimi si me shaka më pyeti:

– Hë! Si t’u duk ky udhëtim paksa i gjatë?

– Të them të drejtën u kënaqa pasi nuk kisha qenë asnjëherë në Theth, dhe e kisha si peng që nuk po më jepej mundësia. Tani e përmbusha dëshirën time. Veçse aty lart, ku e kaluam atë rrugë të vështirë, plot kthesa, ku humnerave nuk u dukej fundi dhe kur na u ça goma, nuk u tremba fare. Tani që jemi këtu në fushë, në rrugë të gjerë, ndjej një lloj emocioni, si të thash një lloj frike: Ishte vërtet një aventurë, por kur mbaron mirë dhe pa shqetësime, e quaj aventurë e bukur! Nuk e di, por mbase janë këto ndjesi suksesi në përballje më vështirësitë, që i shtyjnë ata qindra turistë, nga anë e anës, që të ndërmarrin udhëtime të tilla. E dëgjove si tha guzhineri i lokalit, Ben Halilaj (Vëllai i Mond Halilajt): “Vetëm tavolina juaj është me shqiptarë, të gjithë këta janë të huaj, madje edhe nga Japonia”.

U ndamë me dëshirë dhe premtim se do të bëjmë edhe udhëtime të tjera nëpër Shqipëri. Tani qe provuam një “aventurë” të vogël, besoj se u mësuam.

Kadri Tarelli

Durrës më: 08, fillim vere, 2019.

Tri poezi nga ALEN BOSKE – Përktheu FASLLI HALITI

 

   (Alain Bosquet)

     1919 – 1998

Anatole Bisk, i quajtur Alain Bosquet, lindi në Odesë (Ukrainë) më 28 mars 1919 dhe vdiq në Paris, më 8 mars 1998, është një shkrimtar francez me origjinë russe.

 

 

NJË FËMIJË MË THA

 

Një fëmijë më tha:

“Guri është bretkosë.”

Një tjetër fëmijë më tha:

“Qielli është mëndafsh i brishtë”.

Një fëmijë i tretë më tha:

“Oqeani, kur ka frikë, qan”.

Unë s’i them asgjë, unë buzëqesh.

Ëndrra e fëmijës, është ligj.

Pastaj unë e di se guri, me të vërtetë

Është bretkosë,

Por në vend që të shkojë për të fjetur

Ai më shikon mua.

 

PEMA

 

Ti je më e shkathët se zebra.

Ti kërcen më mirë se ekuatori.

Nën lëvozhgën tënde të vertebrave

bën një koncert zogu përqeshës.

Unë do të lajmëroj gjithë poetët:

s’duhet të prekni frutat;

ky është vendi ku flinin kometat,

dhe vendi ku rindërtohet oqeani.

Ti je e lehtë si një tropik.

Ti je e mençur si një peshk.

Në çdo fletë një replikë

është rezervë për këngën time.

Sapo dikush drejton fjalën,

rreth teje ngrihet një mur.

Ti  godet degët, ti fluturon larg:

je ti ajo që do të ndëshkosh kaltërsinë.

 

MUAJT E VITIT

 

Janari për t’i thënë vitit «tungjatjeta»

Shkurti për t’i thenë dëborës «duhet të shkrish»

Marsi për t’i thënë zogut shtegtar «mirardhsh»

Prilli për t’i thënë lules « çil »

Maji për t’i thënë «punëtorëve, miqtë tanë»

Qershori për t’i thënë detit «na ço larg»

Korriku për t’i thënë diellit «ky është sezoni yt»

Gushti për të thënë : «njeriu është i lumtur që është njeri»

Shtatori për t’i thënë grurit «kthehu – në ar»

Tetori për të thënë «shokë, liria»

Nëntori për të thënë pemëve «zhvishuni»

Dhjetori për t’i thënë vitit «lamtumirë, paç fat»

Dhe dymbëdhjetë muaj plus një

Djali im

Për të të thënë se unë të dua.

 

 

Përktheu: Fall Haliti

“RRUPUPLIKA E SHQYPEVE” TË DARDANISË – Poemë satirike nga Sinan KAMBERAJ

1.

Kur e zë Magjia e Zezë –
‘Rrupuplikën’ e Dardanisë
Seç ushtojnë Lugjet e Saj
Nga Deliri i ‘Shpëtimtarëve’ –
Yshtur nga Demonët e Tyre
Për Lavdi!
E Histori!

Ne jemi Çlirimtarë!
Të tjerët – Tradhëtarë!

2.

Kryedjalli e ‘magjeps’ të Parin –
‘Kryeçlirimtarin’ –
Më të Madhin nga të Tretë
Dhe, Atij i mbushet mendja
Se është Kryeheroi – Vetë!

Pokështu, të Dytit e të Tretit
Dy Djajtë e Tyre u thonë:
Kapni, gjithë ç’ju sheh syri!
E mos lëshoni gjë nga dora –
Në ‘Rrupuplikën’ Tonë!

Ara, Fusha e Fabrika
RTV e Mullinj Guri
Livadhe e Gazeta
Gjykata e Hamame,
Gurëthyes e Banka
Shtalla e Spitale
Institute e Bastore
Autostrada e Përroje
Kazino e Fakultete
Shpella e Prokurori
Polici e Agjenci
Dogana e Hotele
Sh’pi Publike – Motele
Pompa benzine e Varreza
Kolektorë Ujërash të Zeza
Të gjitha – me Tendere!
Truste, Kullosa e Pyje
Dhe, mos o Zot –
Edhe pjesë Qielli me Yje!

Pushteti Juaj shtrihet
Mbi çdo gjë që preket e shihet!
Në ‘Rrupuplikën’ e Tregut t’Çlirë
Gjithçka – shitet e blihet!

Fundja –
Kush bëri më shumë se Ju?
Për kët’ Dhé –
Që e keni si Fé, e si Atdhé!

3.

Netëve –
Kryetrimat tanë ‘Legjendarë’
Mbas seancash të zjarrëta
Bëhen kaps në darka –
Në ‘’Tifanny” e “Zanzibar”
Ndaj, Qoftëlargët e Tyre kujdestarë –
I kapin të Tretë – bashkë!
– Mjaft, ore, mjaft! – u thonë
Dhe i nxjerrin – jashtë!

Dhe – për t’ua zbutur zemërimin
I çojnë te Kisha e Deviqit
I mburrin se janë t’një rodi …
… stërnipa të Milesh Kopilit –
Të Kopiliqit!

(Heroi Ynë mesjetar –
Vra ma kish’ Muratin e Parë
Se i kish’ ngrehë çadrat e Luftës
Në një Betejë Ballkanike –
Në prona t’Familjes së Mileshit
N’Miniera të sotme t’Thëngjillit
Nga Mazgiti – n’Shipitullë
E gjithandej – Goleshit!)

Zihen fytas – i ç’Fisi ishte
– Nga Imi! – thotë i Pari
Dy të Tjerët e kundërshtojnë:
– Jo, nga Yti, as nga i Këtij!
Ai ishte nga Fisi Im!
Këtë e dijnë të Gjashtë Feudet –
Llap, Gallap, Anamoravë
Drenicë, Shalë e Dukagjin!

Dhe, për t’i çliruar nga xanxa
Djajtë i shalojnë bythëprapë –
Si kuaj të harlisur – pup!
– S’dini gjë Ju për Mesjetën!
Po, kqyrni çka ju ka falë Zoti –
O, bufë të marrë e halldupë!

Në mbrëmje i ulin bashkë –
Mu në Grykë të Gërmisë
Pas vrapit maratonik –
Arave – nëpër Vetërnik!
Shpatijeve të Hajvalisë!

I mburrin për vilat magjike
Me nj’atë super-arkitekturë
Në Prevallë e në Brezovicë
Që –
Syni i keq mos i paftë kurrë!

*
Të nesërmen i çojnë –
Drejt – në Kadastër!
Ç’të shohësh – Tapi të Vjetra!
Secila, më e ‘ruajtur’ se tjetra!
Mbeshtjellë me lëkurë dosash
Të tharqeve t’thive t’Uzhicës
Me Standarde të UNMIK-ut
‘Made in Belgrad’ – përpunu’
Kthy’ në Agjenci t’Privatizimit –
Në ‘Mahallë të Kacallarëve’
Me ndërmjetësim të BE-së –
Përfaqësueses speciale:
Hanëmshyhret Mogherinit!

Aty i keni – të gjitha:
Nga Vakt i Sulltan Salepit
Tanzimatit dhe Hyrrjetit
T’Austrisë e të Gjermanit –
Pastaj të Kohës së Gazepit –
Dy kralëve të Zi serbë –
Aleksandrit e Petrit!

(Tokave të ‘Zadrugave’ t’Titos
U bëhet çarja n’Gjykata tona
Për to gjinden dëshmitarë –
Pleq – që i ka harru’ Exheli:
‘Polarë’, ‘poreznikë’ e ‘shumarë’!

Tani ato, që nga Sot –
Kanë pronarë e – Zot!

U mbetet t’i riskanoni
Dhe – t’i trashëgoni!
Me nipa, kunata e tezakë
Me dhëndurë e baxhanakë
Me kucë e me macë! –
(Le t’plasin ata që s’u rreshtuan
Krahas nesh në ‘Llogore Lufte’ –
N’ballkone t’Hoteleve t’Tiranës!
Po, ikën – në Kukës e n’Bllacë)!

Tuajat janë!
Besa-Besë!
O, Ju ‘Trima Luftëtarë’!
‘Shqype të Alpeve Shqiptare’ –
‘Heronj të Gjallë – Çlirimtarë’!

(Të Treve u rrjedhin lotë –
Për një çast mbesin pa gojë:
– Sa e Shtrenjtë paska qenë
Liria!
Sa Fisnike e Madhe – Zojë!)

4.

Kryedjalli, pastaj – Kryeparin
Sërish e lavdëron!
Por –
Diçka … fësh-fësh – në vesh
I kujton …

… Atyre që u pate premtu’ –
‘Finalen‘ – do ta kërkojnë!
Je, a s’je – Njeriu i Parë?
Më i Madhi, nga të Tretë –
Më i Miri për ‘Aksham-Pazar’!

Vetëm pak …
Bjeshkëve të Shalës –
Zik-zak …
Teposhtë Luginës s’Bistricës …
Nëpër Zhazhë e Vllahi …
Kah Ujmani – n’anën tjetër!
Ko-rri-gjim!
Pra … vetëm dy-tri Komuna
Që jua pat dhënë me “zor”
Ai Qenbirqeni i Zi –
Rankoviqi – n’vakt të Tij!

Tash, o burra –
Shfaqni pak fisnikëri!
Është koha t’i hiqni qafe!
T’ia ktheni fqinjës Serbi
Dhe, bashkë me to –
Edhe ‘Gropat’ e Trepçës
Mbetur shkret –
Qe tridhjetë vjet!

Ju kujtohen ‘fjalët e buta’
Në Mitrovicë, aty te Ura –
Kur flisnit disi … me gishta
Nëpër tym …
“Parlé-vous-français” ?
O, oui! O, oui!
Atë mëngjes …
… fjalë me bishta –
Tako – Jes! Ovako – Jes”!

Bashkë me Atë Tjetrin ‘Trim’
Që dukej e zhdukej si Hije!
Qëlluat, papritur Aty –
Apo Ju kish’ çu’ Dreqi –
Dorëzanë – ‘allash-vereshi’?
Ec e dije!
Sot e at’ ditë – s’i ra kush n’fije!

Hë, pra … s’Ju kujtohet?!
Te Harqet e Urës së Ibrit –
Kur ‘mbinin’ do Gurë me kryqa …
Diçka – si biçim Kufini!
Aty ku e vendosët më vonë
Mbi një Plato graniti –
Burrin me dy kobure në brez –
Heroin – Isa Boletini!

Ju duhet Shtatorja, Ju duhet!
Jo veç për Fushata zgjedhore
Kur hidhni Valle rreth saj –
Me Tupanxhi’ e Defatore
Po dhe për t’jua hequr frikën
Ai Burrë!
Kur e ‘zbatoni’ Taksën –
Të ‘më të mirës’ Qyveri
‘Qind për Qyl’ –
Nën Urë!

Dhe –
Djalli vazhdon t’i flasë
Atij që e ‘meriton’ Lavdinë:
– Po e arrite ‘Gjithëpërfshirësen’
Për Ty do të këndohen
Këngë epike – me sharki!
Ti – si Sulltan me shallvare
Do ta zësh ballin e Vendit -Këmbëkryq – në “Histori”!

*
Në çast, na i kujtohet ‘loja’ –
“Fluturon – fluturon!”
Në atë tjetrin ‘Kualicion’ –
Për t’parin Demarkacion
Kur ve klluçe e bombola –
(Fshehur, mender jush –
në Zona midis … ‘kulesh’
Të Zonjave opozitare)
Binin mbi Koka të zgjedhura –
Nga dy milete votuesish
Në Parlament – Koalicion
Tym e gas – ‘batare’!

Pastaj –
Pastaj na i kujtohen
Çadrat e Ballaban Pashës
Në strehë të Pallatit t’Madh
Për ‘Kauzë’ që u bë Tërkuzë!
Kur pihej si “çaj rusi” rakia
Jehonin e alternonin
Lirikja e heroikja –
‘Kah po shkon, moj Zanë’?
Dhe –
‘Ah, Kosovë, mos thu’j marova’! –
Që të Dyja – n’çiftelia!

Ah, kjo ishte ‘zemërplasje’ –
Kundër Hartave t’Komisionit
Të Demarkacionit –
Heu, atij na i raftë pika!
Kur qenë betuar Trimat –
Se, fjalët luajnë – po jo Guri!
Pa u faru’ në Qafë t’Çakorrit –
Djem e Çika!

(I Pari, nga Mahalla e Madhe
Po edhe Dy të Tjerët –
Nga Dy Mahallët e Tjera
E dinin se Fjalët e Mëdha –
Si në ‘Lojë Kapuçash’
Porsi po*dhët i merr Era!)

5.

Një mbrëmje
Djajtë i bëjnë bashkë
E i çojnë diku, symbyllur
‘Jashtë’ –
Biçim Komisioni Shtetëror
Në trajnim për bisedime
Me Serbinë –
Të Tretë
Me Katërdhjetë ‘Trima’ të Tjerë –
Dr. e Mr. shkencash –
Tèt-à-tèt!

– Ku jemi?, – pyesin njëzëri
Prapë na kthyet në Hotel?
N’atë Hotelin me Pesë Yje –
Xixa-xixa – në Bruxel ?!

– Jo, jo, s’jeni në Bruxel!
Po, në Çubrel!
Te Përroni i Keq!
Të mos u bie kush mësysh
Para ‘Marrëveshjes’ që ju pret –
U thotë më i Madhi Dreq!

6.

Mesnatë është …
I Pari majëgishtash ngrihet
Dhe niset …
– Ku shkon, ore ku shkon?
O, Komisar Gjarpush!
E ke harru’ këngën e vjetër:
Se, ‘Veç ndërgjegjes sate –
Prapa – nuk të ndjek kush’ ?!

Dhe, Ai, pa një pa dy –
Në ’TV- Tupan’ shkon!
Aty, në ‘Zonën B.’
Si në Oda, shtru’ me cerga –
Shkencërisht –
Këmbëkryq shpjegon:
Ç’do të thotë fjala Këmbim
E ç’është – Demarkacion!

Dhe, në fund, i thotë miletit
Se, për të siguruar –
Njohjen e Pavarësisë
E bën pak ‘synet’ kufirin
Pa i dhënë ‘asgjë’ Serbisë!

Dhe, për atë që s’e jep
Kosova e Tij fiton –
(Kur palët të jenë marrë vesh)
Një Shllungë të Madhe –
Lesh!

7.

Mëngjesi gëdhin
Dhe i Madhi zgjohet
Pa shti gjumë në sy –
Si t’ia mbyllë mirë at’ gojë –
Me ‘Asociacioninin e Ri’
Të mos bëjë ‘bela të reja’
Fqinja faqezezë – Serbi?!

Në mëngjes –
Me një vendim ‘Yrysh-Siklet’
Nis Ministrin e Përjashtëm –
Dr. Rrumpallë Tyxharin
Me Ajrrupllanin e vet –
Në Ujëdhesa të Paqësorit:
Gaga-K’hu e Kaka-Dadhë
Për t’i prevenuar ç’Njohjet!
Gjashtë –
Që i kishin ra pishman –
Me radhë!

Sakaq –
E gjen në prag të derës
Një Pako t’Madhe – Dhuratë!
‘Projekt 2. Aneks-Marrëveshje’ –
Nga Karaministri Shalëgjatë
I Nânëmadhes Shqypëri –
Hartu’ me Homologun … vić
(Mbas kthimit nga Beligradi)
Vëllain ideologjik të Tij!
Paketu’ – me shije Piktori
Lidh’ me fjongo – ‘Kuq-e-zi’!

Kuq-e-zi ?!
“E zeza u raftë mbi kry”!
Mallkojnë plakat –
Në Cerajë e Mazhiq –
Mbi Zveçan!
Kur i shohin në TV –
Dy B*thëkuqët Shejtan’
Me seli:
Njëri – n’Bunker në Surrel
Tjetri – në Kalamegdan!

Eh, kush janë Ata, kush janë!
Ustallarë – lëkurërrjepës janë!
Që mbajnë diçka mbrapa shpine
Dhe shtirën si babaxhanë!

Po, ç’duan ata, ç’punë kanë?!
E, po –
Duan t’i bien kurrizit t’Kosovës
Mespërmes me gërshanë –
Gjoja – njëfarë korrigjim kufiri
Për t’i bërë ‘Dy Nënat’ e Tyre:
Serbinë e Shqipërinë – Taman’!

8.

Në mbrëmje –
I Pari nga të Tretë
E lë Kryekullën e shkon –
Në Vendlindje t’Anekdotave
Ku shpirti shtetkriju’s
E shtetndërtu’s
I pushon!

Se, rrafsh qe 20 vjet –
Plaka Del Ponte – si hije
Me Burrneshën Ashton
E kanë lodhur aq shumë!
– Flej, flej! – i thonë ato
Po, në terr i shfaqet D. Marty –
Shtrigani që e lë pa gjumë!

Në ag, pa le Dielli –
‘Bariu Ynë’ me shkop në dorë
Arrin majë Mali në Qyqavicë!
Kope t’bardha sheh q’andej …
Që i duken –
Herë si votues besnikë
Herë si dele –
Q’u prin Ogiçi zevzek –
Në livadhe e zabele!

Sakaq, na i kujtohet
“Bagëti e Bujqësia” –
E prek fyellin në brez
Dhe –
Me tërë fuqinë thërret:
– Kullotni, ore kullotni!
Ju, o delet e mia!

Ju bekoftë Perëndia!

Muzgu bie …
Ai, teposhtë Malit –
Tërthoreve ngadalë zbret!
Vetja i duket Barí i Urtë –
Kur e kujton Kopenë!
Po, kur e kap Delir’i Lavdisë –
Ai është më i Madhi – Mbret!

*
Mbret?
Po, ç’Mbret, ore ç’Mbret?!
Zoti e ruajtë ‘Grigjën’ e Tij! –
Q’e kanë tremb’ e ‘kapur’ keq
Çobanë mizorë e batakçinj!

Ata –
Nuk e kanë hallin e ‘Vathës’ –
As ‘Ujqit’ nuk janë më – Halli!
Ata janë Halli – vetë!
Shpirtzinj të shitur te Djalli!

9.

Ç’e gjeti, ore, ç’bela e gjeti –
Këtë të ziun – Vilajet?!
Q’i kanë hypur mbi kurriz
Brigada – Deputetë!
Një Batalion Ministra –
E Zëvendësministra
E Ndihmëszëvendës të Tyre
Divizione Zyrtarësh –
Nëpër Zyra të Punëve të Kota –
Deri në ‘Zgjedhje të Reja’
Për t’i mbushë ‘Kofinët’ – Vota!

Ju – kaq!
Ne – paq!

Ditën ‘shahen’ n’Parlament –
Shoqisho’jt ia ‘nxjerrin’ sytë’!
Në mbrëmje djersiten – duet
Trimërishte me çifteli –
Njëri nis – tjetri ia pret
N’avuj çoftesh e suxhuku –
Jo më – me rasoj laknash!
Po – me whisky e raki!

Bini djem, bini Tavanit!
Nga d’rrasat e Trapazanit:
Bam – bam – bam!
Lum’ si Ju – për ‘Rrupuplikën’!
Të Tjerët që s’ia dinë Lezetin –
Le t’kërkojnë tjetër Vatan!
_____________
*) Djajtë janë Alteregoja e Kryeheronjve të kësaj kënge
_________
Qershor 2019

Fragment nga libri, “NJERIU ‘PA’ VENDLINDJE”, i cili para pak kohësh doli nga shtypi – Nga Sejdi BERISHA

VARRIMI I BABAIT M’I NGJANTE SIKUR TOKA PO E KËRKONTE ATË ME TË CILIN KISHIN QENË PËRGJITHMONË TË LIDHUR ME MISH E ME SHPIRT

 

-Eh, djali im, me fat puna dhe të uroj sukses! Ruaje dhe respektoje punën, kontribuo për atë që e derdhë djersën; për familje, për kombin edhe për atdheun! Ruaji dhe respektoji shokët dhe kolegët,… Ruaji dhe duaji njerëzit. Tash jam me shpirt e trup të qetë…!

___________

 

Babëloku im, shoku im i shpirtit, gjithmonë më thoshte se ka dëshirë të ndërronte jetë në ditën e premte. Ngase, kishte dëshirë që para se të përcillej për në shtëpinë e përhershme, trupi i tij të vendosej në hapësirat e xhamisë, e cila edhe gjendej në lagjen ku jetonim, dhe pas faljes së namazit të xhumasë, të nisej për në varrezat e qytetit.

Dhe, si koincidencë. Ai, ndërroi jetë në ditën e enjte, kurse, të nesërmen, tamam ashtu siç kishte pasur dëshirë, trupi i tij-shembull i qëndresës, në ditën e premte, pas namazit të xhumasë, nga Xhamia e Hamamit nga shumë qytetarë u përcoll për në shtëpinë e tij tani të përhershme, pasi i kishte rrumbullakuar nëntëdhjetë e një vjet rrugëtim jete, që nuk ka libër që mund ta kapërthejë.

 

 

Tash, jeta e tij, puna dhe vepra, urtia, madhështia njerëzore dhe edukata e tij u forcuan edhe më shumë si bazament dhe udhë rrëfim i punës dhe i dëlirësisë familjare. Mos të harroj. Kur e kisha pyetur njëherë për varrin e tij se çfarë mendonte ai se si do të dukej, më pat thënë: i thjeshtë, por më një mermer tek koka ku do të shkruhej vetëm emri dhe mbiemri im, viti i lindjes dhe ai i vdekjes.

Prandaj, edhe ashtu ndodhi. Mbi varrin e tij qëndron pllaka prej mermeri, në të cilin është skalitur me shkronja me ngjyrë prej ari: Bajram Çaka BERISHA (1882-1973).

Siç edhe kam theksuar, tani krijimtaria letrare kishte zënë rrënjë në mua që në klasën e shtatë të shkollës fillore. Andaj, babai ishte dhe mbetët pjesë e rrugëtimit tim jetësor dhe krijues. Kam shkruar shumë poezi, por edhe impresione e tregime për këtë burrë të rrallë. Dhe, ja një nga poezitë e shumta kushtuar plakut tim, po ua sjell edhe tani.

BABAI, NË GRUSHT MBANTE LOTËT E MI…!

 

1.

Një ditë

Tash krejt vonë

U ula pranë varrit të babait

Duke iu përkulur madhështisë së tij

Më përcëlluan shekujt

 

2.

Tek varri i babait

E dija pse kam ardhur

Falje t’i kërkoj

Se ndoshta ndonjëherë 

Nuk e kam kuptuar jetën e tij

 

3.

U përkula dhe putha varrin:

Më fal o babai im

Se

Ndoshta pa e ditur

Kam bërë ndonjë mëkat

Atëherë nuk i kuptoja

Ndonjë prej këshillave tuaja

 

4.

Më fal

Nëse kam gabuar diçka

Se gabimet e tilla janë të rënda

Si mëkate ndaj Zotit

Më fal të lutëm

Se sot më mundon llahtaria

E moteve tuaja

E shekujve gënjeshtarë

Që mallin ma bëjnë peshë

Qielli e toke

 

5.

Baba

Zëri yt edhe sot sa i ëmbël

Tash po e kuptoj

Atë shikimin tënd tej maleve

Sipër qiellit e nën palët e tokës

Por pusho i qetë në tokë, baba

Se fort ke qenë i lidhur me te

 

6.

E putha edhe njëherë varrin

Derisa

Loti im e dogji barin

Gjer ke eshtrat e babait depërtoi

Atje thellë në varr

Për këtë mëkat të lotit tim

Barin e djegur e ledhatova

Dhe, m’u bë se shpirti m’u lehtësua

Me përkuljen pranë varrit

Tempull përjetësie në jetën time

 

7.

Pasi u përshëndetem

Sikur shpina m’u shndërrua në sy

U zgjua babai im

Në grusht mbante lotët e mi:

Merri këta

Se unë lotin tënd nuk e dua

Por, biri im

Ruaje tokën

Përqafoje njeriun

Këputi hallkat e burgjeve

Dhe të inateve të botës

Të mendjes së ligë të njeriut

 

8.

Sikur i mora ata lot

Nga grushti i babait

I piva

Si një gotë me ujë shërues

Atëherë drita kaploi qiellin

Babai pushonte aty ku e lash

Unë ika në rrugëtimin tim të çmendur

Nuk di për kënd dhe për çfarë

 

Pra, kujtimi dhe pesha për babanë, gjithnjë e përgjithmonë në mua bëhet lapidar i praruar i përjetësisë së tij. Për këtë, asnjëherë dhe kurrë nuk harrohet vepra e këtij njeriu të urtë e madhështor. Kështu, një nga shumë shkrimet si përkujtim, e rreshtova dhe e nxora nga brendia e mendjes dhe zemrës për ta përkujtuar dyzetetre vjetorin që kur iku në lartësitë e yjeve, të cilin shkrim po ua sjell edhe tash:

 

Plaku im, simbol i jetës dhe i dritës…(Ditë përkujtimi për babanë tim)

 

Sot, (e premte, 15 shkurt 2019) u bën plot dyzetë e gjashtë vite që shkove në amshim, o plaku im, dhe asnjëherë nuk mu hoqe qafet, nuk mu ç’kape nga mendja e zemra. E sot, edhe damarët e gjakut m’i trazon dhe në të njëjtën kohë m’i ëmbëlson me madhështinë tënde, me këshillat më njerëzore…

Sot, kujtimin ma ktheve pak më ndryshe: ishe diku në sosje të momenteve të fundit të jetës, kur të pashë duke e pushuar trupin në barin që e kishe kositur. Sfidë e madhe ishte, sepse, edhe në ato momente doje të fitoje pak lekë për kafshatën e familjes.

Ngadalë t’u afrova dhe t’i putha faqet plot rrudha. Hape sytë, me shikove e të shikova gjatë… Dhe, të dyve lotët na tradhtuan, të cilët thanë e shprehen shumëçka!

Pastaj, ma vure dorën në faqe dhe më pate thënë: “Biri im, më është kalbur trupi,… nuk e do më…”!

Tash e dyzetë e tri vite, pas frymës së fundit, që ishe në duart e mia që m’i përcëllonte malli, filloi të binte shi,… edhe bubullonte! Po, po. Kjo është e vërtetë, që është rast i rrallë që në shkurt të bubullojë nga moti i lig…!

Or plaku im, edhe sot, beso shi po bie,… Edhe sot të kujtoj, dhe kudo që preku trupin tim, has në fuqinë tënde dhe që ma ke dhuruar… Më pate thënë, atëherë: Fjala e ëmbël është dukat, ruaje dhe shpërndaje… kurse, barin kosite mirë, se i riu pastaj mbinë më me sukses dhe është më i shëndosh… Edhe tokën ruaje e kultivoje, se bima, në te merr krahë bereqeti…

Më pate thënë edhe shumë gjëra të tjera, që i ruaj me fanatizëm si thesarin e paparë…!

Plaku im me plisin e bardhë, edhe pas dyzetë e tri vjetësh, sot e përgjithmonë jemi bashkë duke biseduar, dhe, athua prej atëherë a ka ndërruar diç në etjen tënde e në shkrumbin tim?!…

Po, sa fortë jemi të lidhur, o babi im, edhe pse, sot ndryshe ta puthi ballin, i cili lartë të qëndron! T’i puthi sytë, që shikimin ma kthjellojnë e mendjen ma shndërrojnë në fjalë të dëlirtë e të ëmbël, në mendim të mprehtë për fatin e njeriut, të kombit dhe të njerëzimit…!

O, plaku im! Sot pas dyzetë e tri vitesh në amshim, duke të përkujtuar e duke të përqafuar, nuk do të derdhim lot, por dhembjen bashkë do ta bëjmë këngë, o flokëthinjuri im, sepse, Ti vetëm kështu kishe dëshirë.

Pra, eja te të puth dhe krahëhapur të ecim tutje, edhe pse të dytë me thinja kohe,… por me histori të ndritur mbi supe dhe me krenari në zemër e në shpirt…!

Babi im, Ti përjetësisht rron në ne dhe me ne!

Kaq bisedoi me Ty djali yt, Sejdi BERISHA

(Pejë, e premte, 15 shkurt 2019)

SHUMICA E NJERËZVE KANË DASHURI PËR SHKRIMTARIN, POR KJO ËSHTË E PABUJSHME Nga Ismail Kadare

Ti e di mirë se kudo në botë çdo shkrimtar a artist i shquar krijon vetvetiu kundërshtarë. Me arsye, pa arsye, me kinse arsye. Në qoftë se kjo është një e vërtetë botërore, gjitheuropiane, mendo se ç’trajta groteske merr në Ballkan, e sidomos në vendin tonë të dashur.

Të marrin inat njerëzit për gjëra që s’të vete mendja: për kapelën që ke vënë, ose nuk e ke vënë, për ecjen, për të fejuarën, për kanapenë, për romanin, për një Zot e di çfarë. Më kujtohet se ty të merrnin inat pse rrije i pikëlluar në kafene. Madje, më ke thënë se ta kanë përmendur edhe në hetuesi.

Këto gjëra unë i di prej kohësh dhe nuk më shqetësojnë. Nuk më shqetësojnë, sepse di gjë tjetër: që shumica dërrmuese e njerëzve kanë dashuri për shkrimtarin. Por kjo shumicë, ndryshe nga zhgani tjetër, është e pabujshme. Madje, kjo dashuri e shumicës shkakton nervozizëm te disa. Të tillët fillojnë të mos të duan pikërisht se të duan të tjerët.

Meqenëse e zbuluam se jemi në një ngecje e zvarritje kafkiane, më lejo të të tregoj një ngjarje që lidhet me dashurinë për letërsinë.

Më 1995, në Luksemburg u themelua Akademia e Poezisë. Ceremonia ishte luksoze. Kishte shkrimtarë e poetë të njohur nga gjithë bota. Unë mbajta fjalën e hapjes.

Ditën e tretë në mbrëmje, pak përpara darkës së lamtumirës, më thanë se te hyrja e hotelit më kërkonin. Ishin një grup shqiptarësh, rreth 30 veta, të gjithë mërgues në viset përreth. Shumica kosovarë. Kishin marrë vesh në TV praninë time dhe deshën thjesht të më takonin. Ndonëse ishin të ndrojtur e fjalëpakë, qëndruam rreth një orë bashkë. Pastaj u thashë se duhej të shkoja në darkën e mbylljes. U ngritëm të gjithë dhe më kërkuan leje të më shoqëronin gjer te ndërtesa ku bëhej darka. Kaluam kështu mespërmes parkut. Kur iu afruam sallës, pas qelqeve të së cilës rrezëllinin dritat, ngadalësuam hapat. Kështu, unë përpara, ata pas, iu afruam hyrjes. Aty u thashë natën e mirë dhe ngjita shkallët. Kur ktheva kryet pashë se rrinin ende aty, si një mur i heshtur, në këmbë, me sytë nga qelqet e sallës. Ndërkaq, shumë të ftuar ishin bërë kureshtarë për ta dhe ishin afruar te qelqet për të marrë vesh se ç’ndodhte. Organizatorët e darkës gjithashtu. U thashë se ishin shqiptarë refugjatë, shumica nga Kosova, ndaj dukeshin aq të zymtë.

Po mbërrinin të ftuarit e fundit, pritej Dukesha e madhe që do të kryesonte darkën. Te qelqet ndërkaq ishin shtuar poetët që vështronin përjashta grumbullin e shqiptarëve. Ishin krejt të mahnitur nga ajo pamje epike, nga ai seriozitet, nga ajo përzitje madhështore. E kishin ëndërruar, siç më thanë pas pak, një lidhje të tillë me lexonjësit e tyre. Një marrëdhënie të tillë, që ngjante e rrezikshme dhe funebre, ngaqë poezia përzihej me lirinë ose, më saktë, me mungesën e saj.

Kështu, për njëfarë kohe të dyja palët vështruan njëra-tjetrën, të ndarë nga qelqet e mëdha. Kur i pashë të largoheshin, ashtu si një mur i errët, i huaj për këtë botë, moskuptues, antik, mendova se ky ishte muri i popullit tim, që një ditë mund të më zinte nën vete e unë kësaj as do të mundja e as do të doja t’i shmangesha.

Ta tregova këtë që të më kuptosh se përse unë nuk u jap rëndësi më shumë seç duhet xhuxhëve dhe spiunëve. Janë këto qoka (referenca) të mëdha që na kanë mbajtur gjallë. Ndryshe prej xhuxhëve mund të çmendeshim. Ose të bëheshim edhe ne xhuxhër, si ata.

Është kjo arsyeja që unë kam falur shumë gjëra. Ti më njeh, unë s’jam natyrë e butë. Veç kësaj, vij nga një qytet që ka qenë shquar për mëritë e gjata. E megjithatë, është falja ajo që më ka kthjelluar shpirtin./ExLibris

ECI NE SHI Nga Aida Meti

Eci duke u kapërcyer me pikat e shiut
dhe
mendime ,
s’dua të më lag kujtimet dhe ëndrrat,
por kur shqetësimet më lag, si një gjethe peme,
atëherë aorta ime,

si aortë hëne, qetë e qetë
më merr, si në lojë fëmije dhe shtruar më nxit tutje horizontesh .
Eci në shi, nuk ndalem, edhe pse ai më lag,
më shfaqet një dritëz hënore e në atë hedh spirancat,
e di që diçka do nis e harrohet
dhe diçka e bukur e kohës do lind e zbukurohet.
Eci, nuk ndaloj, jam natyrë sfidanteje,
s’dua qytet të zbrazët, por kap me shumë shije hapësirat

e shesheve, plazheve…

dhe bulevardet,
ato mbushin mallë secilin

, i cytin vetëbesimin
që të fluturojnë lartësive dhe largësive, si dallëndyshet.
Ka shumë momente që dhe e dua shiun,
prandaj,
si një bredh

feste mbuluar me ngjyra, drita shumë,
m’është çasti kur ngjitur meje pikas mikun e cmuar
ai , si partitura e buzëqeshjeve më hidhet në krah,
më …shfaq mallë dhe brengë., gjurmë që nuk i shqit lehtë..

e unë mbushem me shi dhe më tepër,
por… mos bjerë, o shi, ndal!
Ndalo tek cep i ngrysjeve të shpirtrave,
fatet e asnjeriu mos rëndo!
Sytë e saj të mbushur… Jo! Këto pamje në jetë
dua të përfundojnë. Ah, mik i dashur!
Dhe shpirti im është renduar nga njerëz që shoh e si njoh
si ky shi me ujët e qetë e të rrëmbyer kristali!
Bie shi e mendimet patjetër në fillin e në finalen e tyre
me çojnë gjithmone tek ti,
por, bjerë o shi, mos ndal, bjerë!
Simfoninë e tij dëgjoj me kujdes
notat e tastieres lagin shpirtin tim
me pika të bekuara
e pamje nga larg fushash…
plot lule jasemini….te shtruara si lendine .

Bjer o shi lotet e mi

dergoj ..si nje liqen ,

Ku ngrire nga akujt artaktides
kan vite,
duan shkrirje nga vullkane zjarresh .
Bjere e mos ndalo ..o shi ..kujtimet
i shtroj ne ujrat e detit Jon .

Bjere e mos ndalo o shi ..lotesh !

Aida Meti

NË ËNDËRR – Poezi nga ANNA AKHMATOVA – Përktheu FASLLI HALITI

Shkëputje e zezë dhe e rëndë
të cilën unë e duroj baras me ty.
Pse qan? Ma jep dorën me të mirë,
premtomë se do të kthehesh në ëndërr.
Ne jemi si dy male …
s’do të takohemi më në këtë botë,
Nëse ,veҫ, kur t’arrijë mesnata

të më dërgojë  një përshëndetje me yjet …

 

E KAPITUR – Poezi nga ANNA AKHMATOVA – Përktheu FASLLI HALITI

E kapitur nga nga vështrimet e tua të gjata,
Unë vetë mësova të vuaj.
E krijuar nga një brinjë jotja,
Si mund mos të të dua?

Të  qenit motër e ndjeshme
lidhur me një fakt të lashtë,
dhe unë u bëra dinake, lakmitare,
skllavja jote e ëmbël.

Por kur, shpirtbutët më braktisin
mbi gjoksin tënd më të bardhë se bora,
sa gëzon dhe bëhet e urtë zemra jote,
diell i vendit tim!

1921

Më 23 qershor 1889 lindi Anna Achmatova (Ana Ahmatova), poete e shquar ruse

«Lë shtëpinë e bardhë dhe kopshtin e heshtur.
Jeta do të jetë e braktisur dhe e ndritshme»

VOAL – Anna Andreevna Achmatova, pseudonim i Anna Andreevna Gorenko (Bol’soj Fontan, 23 qershor 1889 – Moskë, 5 mars 1966) është poete e shquar ruse.

Vajza e Andrej Antonoviç Gorenko, zyrtar publik, dhe e Inna Erazmovna Stogova, të dy nga familje fisnike, ishte në vitet 1910-1918 bashkëshorte e Nikolaj Gumilëv, nga i cili kishte djalin Lev. Ajo ishte anëtare e Shoqatës së Poetëve, një grup i mrekullueshëm i themeluar dhe i udhëhequr nga bashkëshorti i saj. Ajo krijoi veprën e parë, Mbrëmja, në vitin 1912, e cila u pasua nga Rruzari në vitin 1914, të dy karakterizohen nga një delikatesë intime. Grumbulli i bardhë (1917), Plantacioni (1921), Anno Domini MCMXXI (1922) janë përmbledhje të vargjeve të frymëzuara nga kujtimi nostalgjik i përvojës biografike, të cilat shpesh marrin pothuajse ritmin e një lutjeje.

Pas vrasjes së burrit të saj të parë, Nikolaj, në vitin 1921, pasoi një pauzë e gjatë e shkaktuar nga censura, të cilën poetja e shpërtheu në vitin 1940 me Shelgu dhe nga gjashtë libra të tjerë, përmbledhje nga të cilat del një dhimbje që rrjedh nga kërkimi i vazhdueshëm për mirësinë e njerëzve. Djali i saj Lev u burgos midis viteve 1935 dhe 1940 gjatë periudhës së spastrimeve të mëdha staliniste.

E përjashtuar nga Unioni i Shkrimtarëve Sovjetik në vitin 1946, me akuza për estetizëm dhe mosmarrëveshje politike, ajo megjithatë arriti të rehabilitohej në vitin 1955, duke botuar në vitin 1962 një vepër që e kishte punuar që nga viti 1942, Poema pa hero, kujtesa nostalgjike e së kaluarës ruse, ripërpunuar përmes dramës që sjell vizioni i ri i historisë dhe përmes një shpërfytyrimi të hapësirës dhe kohës në një koncept të qëllimit të pastër.

Ajo u ndikua shumë nga vepra e Dante Alighierit, siç dëshmoi edhe filozofi Vladimir Kantor: “Kur e pyetën Anna Achmatovën, matriarken e poezisë ruse,” A e lexon Danten? “, ajo u përgjigj: “Unë nuk bëj asgjë përveçse lexoj Danten”.

kur du me ulurit poezi nga elida buçpapaj

kur du me ulurit
po s’kam kujt
se njerëzit janë
me sy t’shurdhumë
shkruaj poezi
e nxjerr vnerin
dufin
shfryj
çfryhem
sikur shpohet
barku i qiellit
me heshtën e
një vetëtime
që e zbraz shiun
mbi kokat
e qyteteve

poezitë
i shkruj
për të vdekunit
ose për ata që ende
s’kanë lindë
që ende nuk ua kanë
dhanë barin
me i kthy
në dordolecë

këta që janë
gjallë
janë me gojë
qorre
nuk muj me thanë
se janë si
bagtija
sipas zoolatrisë
asht e shejtë
në pjesën
tjetër të botës
lopët
janë
sisët e
njerëzisë

nëse don me sha
dikand
me ia thanë
të tana
me i thanë
të fundit fjalë
thuaji
je shqiptar
dhe e ke shajt
me gjithçka
se s’ka ma
t’zinj sa
janë shqiptarët
per veten e tyne
s’ka pushtues
ma t’urryer
sa ata
që pushtojnë
veten
dhe i nanshtrohen
llumit
të farës

In Memoriam për Luan Myftiun: Nje tregim i jetuar: KUR VRITEJ DASHURIA ­Nga Luan MYFTIU ­

(NËNA)
Nuk di si duhen fëmijët prej nënave të tyre, por imja ka pasur për mua një dashuri të çuditshme. Ajo mbante në gisht një unazë të veçantë për të më mbrojtur nga ndo një mallkim i fshehtë i zemrës së saj, kur unë bëja ndo një nga ato veprimet që e lëndonin. Por dashurinë e saj kurrë nuk ma zbulonte, si të donte të mos cënonte lirinë time. Ajo i fshihte vështrimit tim të etur kujdesin e saj të tepëruar. Veç unë e diktoja dobësinë e saj për mua, sa herë që duhej të qortohesha për një veprim ku prekej sedra ime. Si një luaneshë e butë, ajo donte të rriste një këlysh krenar, prandaj me një diferencë të shtirë i zhdukte pasojat e sjelljeve të mia të ndëshkueshme. Ndoshta, kjo mbretëreshë bukurie nëpërmjet meje donte të vendoste pushtetin e krenarisë së saj në ambientin e kulturuar, ku kishte rënë nuse. Nuk di përse bukurinë mahnitëse të shpirtit të saj unë e shihja të pikturuar nëpër ikonat e kishave, të cilat i vizitoja gati çdo të dielë. Duke shkelur me kujdes nëpër rrugicat e tyre, të shtruara me zaje të bardhë, nga ku gëlontë një barë i gjelbër që dukej sikur përtërihej nga tingujt e këmbanave, unë hyja në kishë me zemrën gjithë drithërime nga një ndjenjë e pakuptueshme. Prapa tymit të temjanicës sodisja nurin e bukurisë së nuseve dhe vajzave elegante, që kishin ardhur t’i lutehsin Zotit t’i falte mëkatet, trishtimin e ëmbël të pikturave murale, madhëstinë e heshtjes dhe magjinë e zërave të korit të fëmijëve. Më dukej sikur vetëm aty e zbuloja parajsën e dashurisë së pashprehur të nënës. Ndihesha aq i dehur nga një pasion i çuditshëm, sa më dukej sikur tërë ceremonia fetare zhvillohej enkas për mua. Dhe kisha një nevojë t’i falenderoja të gjithë ata që vinin të faleshin në kishë. Kështu u krijua në atë moshë një lloj lidhjeje e fshehtë midis meje dhe kësaj shtëpie të Zotit. Edhe sot nuk di të them si i lexoja kuptimet e tingujve të këmbanës, sepse mbaj mend që, kur ato lajmëronin për ndonjë vdekje, unë vrapoja me lot në sy te nëna, e cila, për çudi, asnjëherë nuk më pyeti për shkakun e ngashërimeve të mia, kur hidhesha në krahët e saj i lumtur që ajo ishte gjallq . . .Edhe ajo sikur nuk donte që unë ta shfaqja haptas dobësinë time për të!

Asnjëherë nuk u ankua për hallet dhe shqetësimet, kur tim atë e arrestuan komunistët dhe asaj i duhej dy herë në ditë të qëndronte kokulur para portës së burgut me shpresën se mund t’ia pranonin ushqimet, që kish përgatitur për të shoqin. Kjo qënie që mëshironte dhembshurinë, tani qe pushtuar e tëra nga ndjenja e detyrës. Një rrudhë zemërimi, që përpiqej të mbinte në mes të vetullave të saj, nuk e prishte dot harmoninë e asaj qënieje që lumturinë e gjente vetëm në paqe. Të ketë pasur rol bukuria në atë butësi që të bënte për vete? Unë e adhuroja dhe, i magjepsur, isha xheloz, në heshtje tek shihja që edhe femrat hutoheshin përpara saj. Ndoshta, kjo xhelozi më kish krijuar me tim atë edhe një lloj armiqësie, e cila më shtynte të bëja ca gabime që isha i sigurt se do ta zemëronin, vetëm për të parë se si do të më mbronte ”luanesha” ime! Dhe isha i lumtur, kur shihja që ajo më mbronte në çdo rast, pa pyetur për

trishtimin që i shkaktoja tim eti. Tani që kishte rënë në burg, më dukej sikur këtë e kish kërkuar vetë, i dëshpëruar që s’ia kisha njohur dashurinë që kishte pasur për mua, dhe, aq sa më vinte keq për të, po aq e dënoja për këtë hakmarrje të pamëshirshme ndaj meje. Gjithçka që ndodhte me mua, unë e peshoja sipas mënyrës sime. Komunistët më dukeshin ca lodra në duart e fatit tim, të cilat vepronin vetëm si t’u thoshte ai.
Tani e shihja nënën për ditë e më të përhumbur, ndërsa natën, kur e shtrëngoja midis krahëve të mi të dobët, ajo rrallë kujtohej që më kishte pranë. Një ditë e kapa në befasi duke qarë. I kishin dënuar vëllanë e vetëm me vdekje! Ai ishte kopja e së motrës nga shpirti, sikur t’i zbresim një shkreptimë rreptësie (kur prekej në sedër) që i kish mbirë, ndoshta, nga ndjenja e përgjegjësisë për familjen, që i kish rënë mbi supe qysh herët. I zgjuar e me një intuitë të hollë, por pa kulturën që ia kërkonte intelekti, ai ruante si thesar krenarinë e trashëguar nga i ati, kryengritës antiturk, i cili, me pastërtinë e ndjenjave të tij patriotike, kish fituar edhe simpatinë e atyre që duhej ta urrenin. Ky vëlla i dhembshur e donte marrëzisht të motrën. Bukurisë së saj marramendëse i qëndronte si një kurorë lulesh fisnikëria e vëllait, ashtu si zbukurohej kokëkrisja e tij e ëmbël prej nurit engjëllor të së motrës.

Ata duheshin e krenoheshin me njëri-tjetrin, ashtu siç qenë sjellë, kur ishin fëmijë.

Kush do t’ia mbronte tani nënës sime bukurinë nga gjithë ato shigjeta që kjo bukuri, padashje, tërhiqet drejt saj? Komunistët i vranë vërtet vëllanë, duke mos i treguar as gropën, ku ia flakën kufomën. Madje atyre nuk u erdhi mirë, kur ajo e qau. Komunistët kishin shumë frikë nga lotët që derdheshin nga keqardhja për viktimat e tyre. Nëna ime qante fshehurazi, por jo nga frika. Madje, ajo sikur nuk donte të qante. Ajo s’mund ta pranonte që i vëllai kishte vdekur, kur mendonte se ai vetëm mirë u kishte bërë të tjerëve! Ajo qante fshehurazi për poshtërimin që i kishin bërë vëllait të saj. Ata i kishin rrëmbyer krenarinë nënës, ndaj gjysma e qënies së saj kish vdekur. Gjysma tjetër vraponte pas kujtimeve të tij, me qëllim që të mos ndihej e vetmuar.

Ndërkohë të ardhurat shteronin dhe nevojat rriteshin çdo ditë. Filloi shitja e sendeve me vlerë për një copë bukë. Ditët shtyheshin me zor dhe uria nisi trokitjet e para në derën tonë.

Nëna po largohej çdo ditë prej nesh, si ai kapiteni që nuk i afrohet pasagjerëve që do të mbyten, kur anija po mbushet me uje, i terrorizuat nga klithmat e ndërgjegjes që s’është në gjendje t’i ndihmojë. Gjithmonë e menduar, ajo kryente mekanikisht detyrat si grua dhe si nënë. Ata të cilët dje e respektonin për fisnikërinë e saj, tani që kishin marrë pushtetin, e këshillonin për përçmim të ndante burrin e të martohej, pasi i shoqi nuk do ta nxirrte më kokën nga hekurat e burgut! E revoltuar dhe e fyer, ajo ua përplaste në fytyrë gjithë sa mendonte për harbutërinë e tyre, ndërsa netët, e tronditur, i gdhinte pa gjumë. Unë përpiqesha t’i qëndroja pranë, duke iu futur natën në gji, por ajo, ndonëse nuk i harronte përkëdheljet, sikur më lutej të mos e bezdisja.

Një natë më tha të mbaj vesh se mos dëgjoja zhurma këmbësh në tavan dhe, kur unë e sigurova se nuk kishte të tilla zhurma, veç heshtjes së plotë të natës, ajo qeshi nën zë si për të më thënë se kishte bërë një shaka, ndërsa pashë në dritën e hënës që hynte nga dritarja, dy pika loti që vezulluan në sytë e saj, të mbushur me një dritë jo të zakonshme. Atherë nisa të kërkoj si nëpër terr dashurinë e nënës, që nuk e kuptoja përse po ftohej çdo ditë. Ç’të qe kjo e keqe që më kish

përzënë nga zemra e saj? Ndiqja i hutuar psherëtimat, lëvizjet, madje dhe ngjyrat e zërit të saj, por nuk arrija dot në një përfundim. Nuk gjeja dot një shkak që ta kish zbehur dashurinë e saj për mua. Atherë e tepëroja me çamarokllëqe që ta meritoja një qortim prej saj. Por jo! Atë sikur e rëndonte dashuria ime, që ajo e ndiente se sa shumë po më vriste. Atherë e hodha poshtë atë sedrën dhe krenarinë, me të cilat e fshihja dobësinë për të, duke menduar se do ta fyeja në atë kërkesën e hershme të shpirit të saj për mua, por ajo vetëm për një çast shqetësohej, pastaj bëhej indifernte. Ajo kërkonte tani një pakt të ri, të cilin unë s’mund ta pranoja: ta lija të qetë! Po si mund ta lija unë vetëm, kur e shihja se sa vuante? Kurse ajo, ndoshta, donte të më mësonte me mungesën e saj, shprehur në lot e klithma! Vonë e kuptova se kisha pasur një dashuri të sëmurë për nënën. Vallë, e kishte ndierë zemra e saj këtë? E kishte ndierë sa e egërt ishte dashuria ime, që ajo vetë e kishte mbjellë? Ajo vetë më kishtë mësuar që ta trajtoja mizorisht. Në shkollë vija për të, teshat e reja i vishja për të, haja e pija për të dhe gjumë flija vetëm për hatër të saj. Ajo i kryente gjithë detyrat që më jepte mësuesja për t’i bërë në shtëpi, ajo më shfajësonte, kur endesha rrugës e nuk shkoja në shkollë, ajo m’i mbulonte kudo e kurdoherë prapësitë. Dhe kurrë nuk ankohej, kurrë nuk më tregonte se ç’kish bërë për të më mbrojtur, njëlloj si të ishin gabimet e saj dhe ajo duhet ti paguante.

Njëherë fëmijët e lagjes, që vinin shpesh në shtëpinë tonë, kishin nxjerrë në oborr gjithë pajën e saj prej mëndafshi, blerë në Itali dhe, të veshur me to si aktorë, loznin teatër. Nga banaku i verandës një fëmijë tjetër kishtë rrëzuar padashje një qyp me pekmez rrushi si ndonja 30 kg. dhe kish nisur të qante nga frika e ndonjë ndëshkimi. Erdhi nëna: të gjithë ngrinë. Rrobat e saj ishin ndehur mbi trëndafilat e kopshtit, ndërsa pekmezi kish ndotur gati gjithë shtëpinë. Ajo qeshi, pyeti për mua, më gjeti, më futi në një dhomë e, pasi më zhveshi, më kontrolloi me kujdes se mos isha vrarë, kur kish rënë qypi. Pasi u sigurua që s’kisha pësuar gjë, mori frymë e lehtësuar, mblodhi në oborr teshat e saj dhe nisi të lante shtëpinë pa na bërë një qortim dhe pa i trembur fëmijët e lagjes për të ardhur përsëri. Dhe unë përpiqesha ta ndihmoja në ndo një punë, por pa i rënë në sy se atë punë e kisha kryer unë. Ajo, sigurisht që e kuptonte, por edhe ajo nuk më falenderonte, përderisa e dinte që kjo gjë nuk do të më jepte kënaqsi. Ishte kohë lufte dhe babai ynë, i ngarkuar me detyra të ndryshme, vinte rrallë në shtëpi. Por ne nuk rrinim vetëm, sepse nëna jonë merrte shpesh në shtëpi gra të varfëra e pa njeri dhe i partonte (në të parë), siç venë nuset për herë të parë te prindërit e tyre dhe u shërbente për shpirt një muaj të tërë.

Në fund i përcillte me pesëqind të mira duke u premtuar se do t’i ftonte përsëri vitin tjetër. Ne çuditeshim se me çfarë devotshmërie e kryente ajo këtë bamirësi.

Tani, veç heshtjes, ajo kish nisur të rrinte edhe pa ngrënë, por ne nuk kuptuam dot kurrë arsyen e “grevës” së saj të urisë. Mos donte, vallë, të na e lintë neve racionin e saj të bukës, që jepte shteti aso kohe për çdo frymë? Apo uria e ndihmonte t’i ndiente më pak dhimbjet shpirtërore? Ato ditë komunistët kishin dënuar me vdekje edhe nipin e saj, të cilin ajo e kishte mbajtur pranë, se ishte kopja e të vëllait, për të cilin s’besoj se ka pushuar së qari deri sa i shkoi pranë. Mos, vallë, në ato net pa gjumë bisedonte me të nipin, që priste nga çasti në çast ta rrëmbenin, siç e rrëmbyen hienat, që nuk u ngopën 50 vjet me gjak të pafajshëm? Si mund të vritet një fëmijë që s’i ka djersitur mirë qimja në faqe? Një fëmijë që s’kish vrarë një flutur e s’kish trembur një zog? Ndoshta ajo e ndiente që ky ishte fundi i botës dhe s’kishte përse të përpiqej të jetonte. Ndërsa unë i kërkoja me kokëfortësi dashurinë e saj! Sa shqetësime duhet t’i kem dhënë së gjorës duke i kërkuar të bënte një gjë që s’mundej! Ah, nënë, sa shumë t’u desh të duroje! Ata, të cilëve ti u kishe mbrojtur jetën, tani s’të jepnin as një punë të rëndomtë për të mbajtur fëmijët e tu me frymë tani ti duhej vetëm të luteshe: edhe gardianit të burgut, edhe furxhiut, edhe mjekut për një vizitë, edhe miqve të tët shoqi, që bënin tani skur nuk të njihnin! Ti i zbrite me fisnkiëri këto shkallë të poshtërimit dhe tregove nje tjetër bukuri, që ndoshta, vetes nuk ia njihje. Ti i lave këto shkallë me lotët e krenarisë së fyer dhe kushedi ç’marrëveshje të fshehtë bërë me vdekje, e cila vulosi në ballin tënd indiferencën. Ç’të vrau më shumë, o nënë? Absuditeti i sakrificës, apo mosmirënjohja cinike e njerëzve? Falmë, nënë! Ti duhej të largoheshe nga kjo jetë! Mos, vallë, ftohtësia jote qe një mënyrë për ta bërë më pak të dhimbshme ndarjen? Sa shumë duhet të kesh vuajtur për t’i këputur vetë këto fije të forta të dashurisë sonë!

Po ne si s’u zemëruam një herë me këtë braktisje që na bëje çdo ditë? Mos, vallë, e ndienim se në ç’hall ishe? Apo ti, në çastet e zgjimit, derdhje aq dashuri mbi ne, sa të na mbante zemrat ngrohtë për sa kohë ti do t’i vidheshe nga halli dashurisë sonë?! Si u zhduk butësia nga syt e tu të qetë, të qeshur e plot dritë? Si u shua ëmbëlsia në buzëqeshjen tënde të zgjuar? Ku iku ajo ironia dashamirëse tënde të zgjuar? Ku iku ajo ironia dashamirëse, me të cilën na detyroje ta braktisnim të keqen, pa e ndier veten të fyer?

U rrëzove, nënë!. . .

Asnjë katastrofë nuk mund të dëmtonte shpirtin tonë në atë moshë se sa kjo rënia jote! Ne humbëm përgjithmonë dëshirën për të ndërtuar në jetë diçka të bukur, në shëmbëlltyrë të lumturisë!

A e dije këtë?!

Falna, nënë, nëse të kemi bërë të vuash edhe pas vdekjes!

Ti s’mund të largoheshe pa klithmë! Nuk mund të rrije pa u treguar xhelatëve fytyrën e tyre të vërtetë! Ta kërkonte nderi i vëllait, lotët e jetimëve, vepra e burrit tënd, që po shkelej me këmbë birucave të Sigurimit! Shpirti yt i dhembshur nuk mund të pranonte të talleshin me fisnikërinë e tij disa rrugaçë, që ambicia për pushtet i shndërroi në lypsarë mosmirënjohës e vrasës të pabesë, kurse instikti kriminal i harbutërisë i shtyu të besojnë se ishin, madje, perëndi! Dhe krenaria jote e fyer vrapon që nga errësirat ku e kish flakur terrori komunist, duke shpërthyer si një rrufe që godet mbi kokën e nje gjarpëri. Ti klithe në zyrat e tyre:

“Katilë!. . .”. Dhe nuk dëgjove telefonat që ulëritën dhe dyert që u përplasën e nuk pe se si i zbrite shkallët e si t’u vunë hekurat në duar, si të hodhën horrat në qeli e si të prunë të lidhur në shtëpi!

Dhe ne të gjetëm vetëm, pa njeri, lidhur duart mbrapa me hekura gjermane, këmbëkryq e flokëlëshuar, e bukur si një xhinde përmbi raftin e madh që ndodhej sipër shkallëve. Ti heshtje dhe nuk e mësuam dot se kush të kishte ulur aty. Dhe pse aty? Ca thanë e sollën policë, ca që me ta kish pasur dhe civilë, të tjerë që paskësh qënë aty edhe një grua, por nuk tregonte kush që e kish parë, kur erdhi. E pyetëm nënën vetë, por s’donte të përgjigjej. Qëndronte me kokën ulur, sikur të ish fajtore, me sy të palëvizur, mbërthyer në një pikë dhe dukej sikur lutej që ne ta mëshironim, duke na thënë me heshtjen: “ bëra unë këtë!”. Ky çast mbeti tonë si një shuplakë e parë që na dha komunizmi! Iu afrova një çast dhe e putha në faqe, ajo u ngërdhesh në përpjekjen për të skicuar me mundim një buzëqeshje, duke kthyer anash kokën si e turpëruar, ndërsa hekurat u përplasën në dërrasë bashkë me duart e saj të bardha. Iu mblodhëm rrotull të shihnim ato goxhdë të përkulura si unaza rreth duarve të saj të enjtura. Papritur u dëgjua zhurma e këmbëve të një polici që po ngjiste shkallët, i cili, i skuqur në fytyrë, na tha të mos ia hiqnim hekurat nënës, sepse vetëm kështu do ta lejonin që ajo të qëndronte pranë nesh.

Ç’të qe kjo, vallë? Ëndërr? Apo një forcë misterioze na e jepte këtë ndëshkim për të na detyruar ta çmonim më tepër vlerën e nënës sonë? U deshën vite të bindeshim që kjo qe një përmbysje, që duhej përballuar me shumë dhimbje! Ndërsa ne po mendonim se si do ta ushqenim e si ta shpinim në banjë, ajo që duket e kuptoi hallin tonë, pasi lëshoi një rënkim të pakontrolluar, na buzëqeshi me përkëdheli dhe na kërkoi ti shpinim pak bukë.

Njëri prej nesh i hoqi hekurat, me kujdes, kurse ajo me duart e lira tani, mbërtheu jelekun e hapur në dy sustat e para. Pastaj nisi të hajë e uritur, ashtu, e drejtuar, si të ishte vetë një e huaj në shtëpinë e saj!
Tronditja e madhe na i kishte trembur lotët dhe unë çuditem sot se ku e gjenin forcën që të tregoheshin aq të vëmendshëm ndaj saj! Sa kohë që njeriu është mbret i lumturisë, nuk i përfill ata që ia dhurojnë, por, kur viktimat që sakrifikohen për të, ngrejnë krye, ai bëhet menjëherë lypsar dhe u lutet ta mëshirojnë! Ne nuk e kishim kuptuar ende se pa dashurinë e nënës asgjë nuk do të na hynte në sy! Ne e quanim këtë lumturi një të drejtën tonë, kurse dhembshurinë, një detyrë të saj. Tani e ndienim se dashuria e çdo nëne nuk ishte diçka tokësore! Tani që na mungoi, mbetëm para saj të mahnitur! Tërë jetën do të luftonim tani për të merituar një shkëndi dashurie që t’i ngjante asja të nënës! Por më kot! . . .Ne do të mbeteshim njerëz të vërtetë, sa kohë do të qëndronte brenda nesh vlaga e dashurisë së saj, jehona e klithmave të ëmbëla të dashurisë së nënës! Çudi! Kujdesi ynë për të, sikur e mundonte më shumë! “luanesha” tundi krifën dhe u ngrit në këmbë. Ne s’ishim më në ëndërr: kishim fituar përsëri atë, që desh na iku përgjithmonë!
U zhytëm prapë në mbretërinë e dashurisë! Ishim përsëri njerëz! Unë fjeta atë natë si më parë me të, duke derdhur edhe në gjumë lotë lumturie! Edhe ajo qau bashkë me mua, por shtirej sikur merrte shkak prej lotëve të mi! Dhe më gënjeu, e gjora, duke më lënë përshtypjen se i kishte lotë gëzimi, ndërkohë që e ndiente se ishte nata e fundit që flinte me ne! Kur u gdhi, ne ia vumë përsëri hekurat në duar, ashtu si na mësoi ajo. Pastaj shkoi e u ul te vendi, ku e kishte lënë policia. Dhe na vështronte e qeshur, si të donte të na thosh: “Ja, sa mirë, asgjë s’ka ndodhur!”. Dhe neve po na dukej vërtet sikur e gjithë kjo s’ishte veç një lodër. Megjithatë, pasi kryenim me ngut porositë që na jepte veçmas ndonjë i afërt, që kish guxuar të vinte në shtëpinë tonë, ktheheshim menjëherë te nëna për t’u siguruar që ndodhej aty. E bukur si një zanë pylli, ajo rrinte e qetë, me kokën lart, ashtu si kemi dëgjuar që rrinë trimat para skuadrave të pushkatimit. I kishte rënë një nur i veçantë dhe dukej sikur ishte bërë nuse! Dasmorët ishim ne, që s’dinim ç’të bënim me të!

Kurse “krushqit” nuk po dukeshin për ta mbyllur në “kafaz”!. . .

– Luan MYFTIU –

Fotografia e Agron Tufa

KOHA S’KA VARRE – Poezi nga ATDHE GECI

 

Ulqin e Tivar e Kotorr jemi tërësi e jona

Ulqin e Tivar e Kotorr  e kemi  një emër

Tallazet e detit tonë nuk i prishin brigjet

Jemi  gjaku e zemra dhe shpirti  i arbërit

Jemi deti dhe kujtesa e të gjithë lumnjve…

Jemi të natyrshëm në qytete  dhe fshatra

 

Hijet e mollës  sot  ndjehet  të  vetmuara

Shumë valë të detit llapuqitin tek brigjet

Ulqini  ndihmon   vëllain  e  vet  Tivarin

Teutë e Kotorrit në Kotorr ka ca shkrime

Në faqe gurësh të  të  folmes  së  shqipes

 

Zemërim-miri  Ulqin, e  nderuara   kohë

Ky qytet me det dhe  me  flatra  epokash

Do të duhej të ishte qytet  i  të  lumturve

Do  të  duhej  të  ishte  qytet  më  krijues

Do  të  duhej  të  ishte  qytet  i dashurisë

Do të duhej të ishte  më Ulqin  s’e është!…

 

Dielli,  koha  dhe  ajri  nuk   kanë  varre

Flet Teutë e Kotorrit, i  shtrin dorën e tij

Qytetit t’Ulqinit! Teutë Kotorrit ligjëron

Luftat e Romës i kam parë se  si  vdiqën

Para  paqes  dhe  para çmendurisë së saj!

 

Koha deri tek  unë  dhe  deri  tek  ti, dhe

deri tek  e  nesërmja, është  një  përudhë,

një hapësirë dhe një gjerësi e gjerë,

është një thëllimë  e  zbrazëti  e  pafund

që s’matet me vogëlima të  së voglës

dhe as me madhësi  të  së  madhes  botë.

 

 

Të panumrueshëm në dëshirat tona

në dashuri  të ditës, të natës, yejtes

por, të rrallë  dhe  shumë  të  rrallë

në çështje të humbur  me  vetveten…

Mikja e ime e  zemëruar  më  thotë:

lavdi  askushëve   dhe  kurkushëve,

lavdi gjithëkushëve  e mjerkushëve,

lavdi zbrazkushëve e asgjëkushëve

do ishte  loti im që mua më dhemb!

 

Unë e Ajo  u  njohëm  në Ulqin, në

një pasdite të qershorit me  vetima

ne i morëm  çastit  ç’ jep  dashuria

i dhamë njëri- tjetrit puthje,qafime

fjalët i shndërruam  në ëndërra, në

tregime, në  shpresërima  kohërash

Por, ndodhi  e  kundërta, e  vërteta,

në Ulqin, Tivar, Kotorr  e n’Malësi

koha s’ ka varre në asnjë  shkronjë

konfirmoi deti  dhe Qyteti i Ulqinit!…

 

Atdhe Geci – Prishtinë, 15. 06. 2019